ناخمن: هفت داستان کوتاه و سه جستار

by Leonard Michaels, مهتاب کلانتری (Translator)

در سال‌های آخر عمر، از ۱۹۹۸ به بعد، مایکلز به پختگی فوق‌العاده‌ای در داستان‌نویسی رسیده بود. شروع کرده بود به نوشتن داستان‌هایی که قهرمانشان مردی بود به نام ناخمن. این داستان‌ها اوج قصه‌نویسی او و از مهم‌ترین نمونه‌های داستانی نوشته‌شده در ادبیات امریکا و مهم‌ترین گواه بر تشخّص تکنیکی و زبانی مایکلز هستند… ناخمن، قهرمان این داستان‌ها، از بسیاری جهات خود مایکلز است. بعضی خاطرات مایکلز را که اینجا و آنجا در مقاله‌هایش تعریف کرده می‌شود عینا در این داستان‌ها دید. ناخمن که اصل عبری آن «نحمان» (به معنای «به‌آرامش‌رسیده») می‌شود استاد ریاضیات است؛ او در یقینی‌ترین علوم استاد است؛ اما آرامشی که ناخمن در پایان داستان‌هایش به آن می‌رسد به خاطر این یقین نیست. برعکس، به خاطر گم‌شدگی‌ است و حیرانی…
_کیوان طهماسبیان
برگرفته‌هایی از «یادداشت‌های پراکنده درباره‌ی لئونارد مایکلز»، جنگ پردیس شماره‌ی ۱

چاپ اول ۱۴۰۲

Genres: Short Stories, Fiction, American, Essays

200 pages, Paperback

First published January 1, 2009

About the author

Leonard Michaels was an American writer of short stories, novels, and essays, and a Professor of English at the University of California, Berkeley.

Reviews

[آبتین گلکار · Rating 4 out of 5]

شخصیت نامتعارف یک ریاضیدان گریزان از مردم همیشه جذابه و در این کتاب هم خیلی خوب تصویر شده. البته یک شخصیت ایرانی هم که پول میده دیگران براش تحقیق بنویسن باعث غرور و سربلندی شد

[Amirhosein · Rating 4 out of 5]

اصلا انتظار چنین داستان‌هایی رو نداشتم. به معنای واقعی کلمه و در نوع خودش کم‌نظیر بود. این لئونارد مایکلز چقدر خوب می‌نویسه داستان‌های کوتاهش رو. رشک‌برانگیزه! اینکه تا به حالا چرا آوازه‌اش کم شنیده و نوع نگاهش کم دیده شده کمی به دور از انصاف بوده.
این کتاب شامل هفت داستان کوتاه از دوران پختگیِ سال های آخر نویسندگی‌شه و همینطور سه جستار در باب ادبیات و زندگی و زبان رو در بر داره.
شخصیت‌ واحد اصلی داستان‌های کوتاهش، ریاضی‌دانی به اسم ناخمنه که وجوه اشتراکی زیادی با خود نویسنده داره از جمله اینکه استاد دانشگاه اس، یهودی‌تباره، لهستانی‌الاصله و..
داستان‌‌ها داستان‌های ماجراجویی‌ها و سرگشتگی‌های این ریاضی‌دانه که یا به عشق می‌انجامه یا به حسرت و یا رد زخمی رو زنده می‌کنه و یا فقط حیرانی و بلاتکلیفی رو در پی داره. البته طنز ریز و بامزه‌ای رو هم به عنوان چاشنی بهش اضافه کنید.
این رو هم بگم که چیزی که این داستان‌ها رو بیشتر از همه برام خاص می‌کرد -علاوه بر اینکه داستان در اواخر قرن بیستم در امریکا می‌گذره- وقوف مایکلز (و البته استفاده ازش) به این نکته‌اس که به‌کار‌گیری تخیل خواننده در پیشبرد و جذابیت داستان از اهمیت فراوانی برخورداره و خوب نوشتن همونطور که درمورد نوشتنه در مورد ننوشتن هم هست.
داستان‌ها یکی از یکی قشنگ‌تر بودن و دوست‌داشتنی‌تر و دلنشین‌تر. سه جستار پایانی کتاب به جذابیت کتاب افزوده، مخصوصا دو جستار اولی به نام "درآمدی بر زندگی در داستان"و "شخصی و فردی".

[Mana Ravanbod · Rating 5 out of 5]

شاید باور نکنید، ولی وقتی چاپ اول این کتاب منتشر شد آقای لئونارد مایکلز به رحمت خدا رفته بود ولی هنوز در انگلیسی کتابی با عنوان «ناخمن» نداشت! فقط داستان‌های پراکنده‌ای بوده در مجلات اما به نوشته‌ی کیوان طهماسبیان، در «به جای مقدمه»، حاصل سال‌های آخر عمر و سال‌های بعد از ۱۹۹۸ بوده و از مهمترین نمونه‌های داستانیِ ادبیات امریکاست. آشناییِ با مایکلز در همان هفت یادداشت کوتاه آقای طهماسبیان کافی‌ست که یادتان نرود چه اعجوبه‌ای‌ست. جستارنویس قهاری هم هست و سه تاش در این کتاب خواندنی‌ست. نمی‌دانم نشر نی اگر می‌خواست ادبیات داستانی جدی کار کند چرا بعد از چاپ اول این کتاب را از دست داد؟ ترجمه‌ی خوبی‌ست، با چاپ جدید آثار مایکلز هم تطبیق داده شده و اگر از کاغذِ ارزان و طرحِ جلدِ معمولی و صحافیِ بدش بگذریم الحق خواندنی و ماندنی‌ست.
(چاپ جدید کتاب، چاپ سوم در نشر گمان، جز تغییر در صفحه‌آرایی و جلد فرقی با چاپ نشر ناهید ندارد.)

[Navid Taghavi · Rating 4 out of 5]

چاپ اول کتاب پنج داستان و دو مقاله از لئونارد مایکلز بوده است که در چاپ دوم دو داستان و یک مقاله به کتاب اضافه شده است. داستان ها حول محور شخصیتی به نام ناخمن است که یک ریاضیدانِ مجردِ یهودی است و داستان های کتاب هم به نوعی (حداقل) با یکی از این سه وجه شخصیتی او مرتبط است. تا به حال ترجمه ای از خانم مهتاب کلانتری نخوانده بودم. با توجه به توضیحات آمده در مقدمه کتاب، خانم کلانتری در ترجمه موفق عمل کرده است و سبکِ مایکلز در ترجمه هم حفظ شده است.
بخشی از داستان "سوختن ناخمن"
فلیسیتی (آرایشگر) از صدوپنجاه و خرده ای بلندتر نبود، تازه اگر این قدر بود. دست هاش دراز نبودند. وقتی دور صندلی می چرخید باید تمام بالاتنه اش را خم می کرد. لگنش دو بار، در هر دو طرف صندلی، خورد به آرنج های ناخمن. ناخمن فکر کرد با توجه به هیکل فلیسیتی این اجتناب ناپذیر است اما به این فکر هم افتاد که نکند برخورد لگنش با او نشانه ای بوده همان وقتی که فلیسیتی داشت می گفت : "شوهرم هیچ وقت بام حرف نمی زند. شب ها دیر می آید خانه. خسته است، اصلا حرف نمی زند."
ضربان قلب ناخمن را روی سیه اش ، از پشت پارچه ی لباسش، می شد تشخیص داد و می شد حس کرد که تنش دارد منقبض می شود. مطمئن بود منظور فلیسیتی این بوده که با او وجه مشترکی دارد : ناخمن زنی در زندگی اش نداشت و فلیسیتی مردی را نداشت که باش حرف بزند.
ناخمن گفت : "اصلا حرف نمی زند؟"
"چند ماه است دست نزده به من."

[Tahmineh Baradaran · Rating 5 out of 5]

خیلی خوب بود. درباره یک ریاضیدان که ناخواسته وندانسته توسط افرادی با هوش معمولی دررابطه وحتی سوء استفاده قرارمیگیره و متوجه بعضی پیچیدگیهای روحی وشخصیتی خودش میشه واین که هوش جوابگوی همه پیچیدگیهای زندگی نیست و...

[رضا بهرامی · Rating 4 out of 5]

زیبا و غریب.

[Narjes Dorzade · Rating 3 out of 5]

ییدیش زبان کودکانی‌ست که سرگردان در کابوسی هزار ساله زبان‌های دیگر را فهمیده‌اند بی‌اینکه استفاده‌ای برایشان داشته باشد.

از مقاله‌ی ((ییدیش من))
لئونارد مایکلز

[James · Rating 4 out of 5]

Beautifully spare short stories. One of those where not much happens but everything happens with no gushing over emoting. Splendid.

[Leila · Rating 5 out of 5]

ناخمن ناگهان فهمید که آدم هر حرکتی می‌کند تا حدی جنایت‌بار است و همیشه هم کمبود مجازات بیداد می‌کند.
.
.
شبیه پنین و از اون دوست داشتنی‌تر

[Daniel R · Rating 4 out of 5]

داستان ها طنز و ذکاوت یک نویسنده ییدیش-لهستانی (مثل سینگر) رو دارن و از طرف دیگه یک ترکیب ظریفی با داستان هم آمریکایی هم وجود داره. غم انگیز و توامان بامزه.

[Silas · Rating 5 out of 5]

Upon rereading, I can confirm that The Nachman Stories keeps its place as one of my favourite short story collections. Nachman is a flawed character thrown into morally dubious social situations he is ill-equipped for, which allows Michaels’ character work to shine, and each rationalisation for Nachman’s actions possesses its own peculiar charm.

Nachman isn’t necessarily a likeable character. In fact, I don’t believe anyone should read this collection and think of him as a “good” person. However, he is still a great character. Many of Nachman’s actions are a source for strong reproach but Michaels writes him in such a way that, in brief moments, you can ascertain just how he got there.

[M · Rating 4 out of 5]

خوب بود

[معصومه توکلی · Rating 4 out of 5]

به طرز غیرمنتظره‌ای خوب بود. به خصوص جستار «شخصی و فردی» خیلی عالی بود. دلم می‌خواهد چند بار دیگر بخوانمش و از حالا توی ذهنم یک فهرست دارم از کسانی که باید این کتاب را بهشان هدیه کنم.

[Mahbod Kahnamouei · Rating 4 out of 5]

این کتاب در نوع خود جالب و به‌نوعی بی‌نظیره.
قصد دارم از کتاب بگم و در خلالش نکاتی که لازمه. کتاب با مقدمه‌ای از کیوان طهماسبیان شروع می‌شه که در سال ۱۳۸۴ درباره‌ی لئونارد مایکلز، نویسنده‌ی کتاب، نوشته. جلوتر با هفت داستان با محوریت شخصیتی به اسم ناخمن مواجه‌ایم. ناخمن ریاضی‌دانه و دیدگاه جالبی به مسائل اطرافش و زندگی داره. و در هر کدوم از این داستان‌ها ما ماجرای روایتی رو می‌خونیم که به وقوع پیوسته.
و در پایان کتاب با سه جستار که خود مایکلز نوشته سر و کار داریم.
جستار اول درآمدیه بر زندگی در داستان. و در اون به رابطه‌ی زندگی و روایت می‌پردازه. جستار دوم «شخصی و فردی» درباب نوشتن درباره‌ی خویشتنه. و جستار سوم که برای من به شخصه خیلی ارزشمنده «ییدیش من» نام داره. جستاری درباره‌ی زبان یهودی که کلماتش متشکل از زبان‌های روس�� و لهستانیه.
خوانش این کتاب رو پیشنهاد می‌کنم.

[Morteza Bahrami · Rating 4 out of 5]

گاهی چنان با داستانی، نویسنده‌ای انس می‌گیری و حس هم‌دردی و هم‌دلی‌ات را برمی‌انگیزد که لذت خواندن اثر را به افسردگی مزمنی بدل می‌کند؛ در چرخه‌ای گویا پایان‌ناپذیر گیر می‌افتی و دم‌به‌دم شگفتی‌ات افزون می‌شود. ناخمن، خود مایکلز است اما ناخمن یک الگوی زندگی و فکر دارد که باید پرسید تو《ناخمنی》هستی یا برعکس؟
با این که نویسنده در مقاله پایانی کوشیده است پیوند یهودی و ییدیش را با داستان‌ها و زندگی‌ش بکاود به نظرم حتی اگر آن را هم کنار بگذارید به معنای کلی اثر لطمه‌ای نمی‌خورد؛ یعنی به گفته خود مایکلز موسیقی درونی کامل و درستی دارد. وضعیت یا درد جداافتادگی اجباری و ناتوانی در هماهنگی با جامعه درنده چه خوب در همه داستان‌ها نشان داده شده است.

[Peter G · Rating 5 out of 5]

Raphael Nachman is a sort of mathematician's mathematician, respected by those who can respect and appreciate his craft, unknown to those outside it entirely. As the sort of person who does his intellectual works armed with no more than paper and a pencil, he spends a lot of time in a realm of abstraction and it seems to linger with him throughout all other aspects of his life. The seven stories in this collection, put together after the death of the author, celebrate the middle-aged, self-deprecating, and self-contained Nachman in his quotidian daily existence. The seven short stories are facets that reflect who he really is as a man.

In comparison to the few other Leonard Michaels’ stories I’ve read so far, those involving Nachman are low key and less experimental. They celebrate a man who lives a life of quiet contemplation and one who draws his sense of satisfaction from small pleasures. Michaels delights in displacing Nachman throughout these stories — putting him into small moral quandaries or just in situations where he is unlikely to thrive. Nachman is a moral absolutist of sorts and needs to think his way through the right way to negotiate something like seeing his friend’s wife kiss a partner or write a college paper for a friend of a friend. Then there was my favourite story in the collection, Nachman Burning, which celebrated the small sensual pleasure of getting a head massage and a haircut, an activity which for Nachman serves as an alternative to therapy. Or Nachman at the Races, where Nachman goes to the racetrack and relishes in an intuitive system to predict the winners that he’s developed in full awareness that its mystical basis is in contradiction to his usual rigorously mathematical approach. Take The Penultimate Conjecture too. In this story, Nachman is the only mathematician at a conference who sees an error in the proofs of a colleague on the cusp of sharing the conjecture that he thinks will bring him his fame. Nachman is too caught up in his disappointment at it being unsolved to conceal his displeasure, but too polite to cause a scene during the presentation or ruin his colleague and friends moment to bask in the glory. Any one of those three stories alone would be worth the cost of admission.

Though Michaels is often lumped in with the set of Jewish-American post-war writing, the most obvious touchstone for this collection is John Updike’s Bach series. Though the characters couldn’t be more different really, it has the same celebratory appreciation of an individual personality over a series of small slices of their life. A novel couldn’t do what Michaels’ collection of stories could do here. Well worth reading just to see a master at work with the form.

[Josh Friedlander · Rating 4 out of 5]

A confession: I bought The Collected Stories a few years back* but was turned off by the rough edges of the early stories (City Boy is a representative example). A meandering, pseudo-philosophical Beatnik air, existential absurdity, and persistent, somewhat misogynistic horniness threatening endless repetition over 400 pages deterred me from continuing, but I was recently inspired to return just for the Nachman stories, collected at the end, and am glad of it. Nachman is a respected mathematician, somewhat "aspy" as we'd say today, given to alienating people by acting contrary to social expectation. He has some deep thoughts (randomness vs determinism in Nachman at the Races, a moral dilemma in Of Mystery There is No End) but mostly these are about minor and quotidian events, their subtlety and complexity and strangeness. Nachman may fail to act in line with convention, but in his austere, monkish way, he shows human life sub specie aeternitatis as something strange and sad.

* via, I recall, Nicole Krauss' rec

[Corny · Rating 4 out of 5]

This is a series of connected stories, or vignettes in the life of Nachman, the mathematician, who lives in Santa Monica and lives a tightly circumscribed life. Very little happens to him but yet he is content. Each of the stories concerns itself with some moral dilemma which requires that Nachman act or not act. Most of the time he chooses inaction usually afer a series of rationalizations. Many of these or similar situations have occurred in my life and so the book had some resonance.
However, in the end, after a promising and humorous start to each story, I felt oddly let down by the endings. Maybe because they are not "Hollywood" endings but rather ordinary as life usually is.
Still, the humor makes them worth reading. Sometimes I laughed out loud. Michaels is a gifted writer and his prose flows well but I felt very empty after finishing the book. I could appreciate it but I didn't enjoy it!
You can read this book easily in part of an afternoon.

[Peter · Rating 5 out of 5]

When Leonard Michaels passed away, he was writing a series of stories about a mathematician named Nachman. Nachman is a quirky loner, a prominent mathematician and university professor who has almost no friends, no hobbies, no acquaintances, no Math buddies, and no ambitions outside solving math problems. But he isn't sad or pitiable. He's comical and over-the-top, and strangely endearing.

I love Nachman. I love Leonard Michael's prose. These stories are less experimental and more prosaic than Michael's earlier fiction, but I love these the most.

[Eman · Rating 4 out of 5]

ناخمن،مجموعه ای از 5 داستان کوتاه از کاراکتر ناخمن(یک ریاضی یهودی) که توسط مترجم از نشریات کوناگون گردآوری شده. لئونارد مایکلز از آن نویسنده هایی است با وسواس خاصی می نویسند به تکنیک ها و آهنگ کلمات در جمله هایش توجه بسیار دارد و همه این ها داستان هایی را می آفریند که بارها و بارها قابلیت خواندن و کشف دارند.
در پایان داستان ها دو مقاله جالب و خواندنی از مایکلز برای دوستداران داستان کوتاه آمده که لذت خواندن کتاب را برایم دوچندان کرد شاید دوباره چند روز دیگر بخوانمش.

[Mohammad Mirzaali · Rating 3 out of 5]

ارسطو ریاضیاتُ مابین فلسفه‌ی اُولیٰ [ متافیزیک ] و فلسفه‌ی اُخریٰ [ فیزیک ] قرار می‌داده؛ با عنوانِ فلسفه‌ی وُسطیٰ یا «میانی». ریاضیات همیشه سقفِ طبیعت و کف متافیزیک بوده، و «ناخمنِ» ریاضی‌دان هم به همین خاطر انفعال‌های عمیق وجودی‌اش رو با یه جور ناتمامی و سهلِ‌ممتنع‌بودگی تجربه می‌کنه و حس خواننده از پایان هر داستان هم برای همینْ شکل یه جور تعلیقه؛ یه جور بازماندگی از تعریف و تعیّن
دو مقاله‌ی پایانی کتاب هم فوق‌العاده‌ان -به خصوص دوّمی. ترجمه هم خوبه

[Ali · Rating 5 out of 5]

از بین پنج‌تا داستان کتاب, داستان دوم، معما که تمامی ندارد، با اختلاف زیاد از همه به‌تر بود. دو تا مقاله‌ی آخر کتاب هم خیلی خوب بودن.

[Reyhane · Rating 4 out of 5]

...اما ، او علاقه اي نداشت راجع به احساساتش خيلي بداند . تازه ، به محض اينكه آدم بفهمد كه چه احساسي دارد ، احساس ديگري به سراغش مي آيد .

[Saeideh · Rating 4 out of 5]

مقاله‌ی «شخصی و فردی» عالی بود. موقع خوندن‌ش حس آدم گنگی رو داشتم که یهو برای گفتن حرف‌ش کلمه پیدا کرده.

[Ft_sal · Rating 4 out of 5]

.."مزخرف نیست اثباتش برای من خوب است. اما من که تو نیستم، ناخمن. چند تا عدد را دوست خودت میدانی؟ پنجاه تا؟ هفتاد و پنج تا؟ من شاید پنج تا، تازه هیچ وقت هم از دوستی‌شان مطمئن نیستم. چند تا ناخمن؟
نود تا البته، تو نود تا دوست توی اعداد داری اعداد منفی اعداد کسری، اعداد گویا، اعداد مختلط هر وقت صداشان کنی می آیند. ریاضیات برای تو مثل یک مهمانی بزرگ است. اما من مثل بیشتر آدم های دیگرم. فقط پنج تا عدد، چیز زیادی نمی دانیم، برای همین فکر میکنیم این اثبات خوب است. می خواهی یک چیزی را بدانی؟ واقعاً ممکن است خوب باشد. تا‌ شش ماه، یک سال- چه خوب باشد، چه نباشد- ما فکر می‌کنیم خوب است. اما تو، ناخمن، تو این جوری فکر نمی‌کنی. تو تنهایی. از این هم بدتر تو ترسیده ای."
اینجا چرتوف داشت با ناخمن در کنفرانس ریاضیاتی حرف می‌زد و انگار ناخمن، ریاضی‌دان نام‌آور، ترسیده که ریاضی‌دان دیگری رو دستش زده و مسئله‌ای که ناخمن سالها درگیرش بوده رو حل کرده.

این کتاب شامل چند جستار از ناخمن در موقعیت‌های مختلف است، یبار در آرایشگاه، یبار در مسابقه شرط‌بندی و ... ترجمه خوب و روانی داره.
من این کتاب رو از نشر گمان خوندم که دو جستار هم از مایکلز اضافه کرده بود.

[Kaveh · Rating 5 out of 5]

چند وقت قبل رضا امیرخانی در کفتگو با یک اکانت اینستاگرامی چند گتاب توصیه کرده بود برای خوندن، و ناخمن یکی از اونها بود
این کتاب شامل هفت داستان کوتاه بود که یکی از یکی جذابتر بودن و سه جستار که من خیلی ارتباط نگرفتم باهاشون
کتاب جذابی بود

[Angela Hui]

The penultimate conjecture and cryptology were sooo good & I liked the horse racing story too

[Jonah Marcus · Rating 4 out of 5]

The Nachmann stories were amazing. At times a bit upsetting (in a bad way) but its so entertaining and insightful that I can read it anyways.

"Nachmann" was great, sad-funny-insightful

"Nachmann from los-angeles" was also great. The way he writes is so clear and clever. Sardonic and sad, it feels so psychologically astute that it feels quite upsetting at times.

"Nachmann at the races" was alright. The way his anxiety slowed down time felt so real.

Chantal and chertoff, spooky! "penultimate conjecture"

"of mystery there is no end" felt deeply sad. Although Michaels seems like a bit of a bad person there is a something that wants to be good and empathetic in all of his stories.

"cryptology" was incredibly sad but funny, the last two pages were perfect

[ZaRi]

صورت ماری گل انداخته بود و خوشگل شده بود. (ناخمن) از خودش پرسید اصلاً معمولی یعنی چه؟ همه چیز صورت ماری متناسب بود. هیچ‌چیز زشت نبود. شاید بقیه نمی‌گفتند او قشنگ است یا خوشگل. اما این چهره اصیل بود. زیبایی‌اش برای ناخمن کافی بود. بینی و دهانش درست سر جاشان بودند. باشد، او قشنگ نبود. اما برای ناخمن خوب بود. قیافه‌ی خوبی داشت. طبیعی و دست‌نخورده و ساده. مطمئن بود که با علاقه به یادش خواهد آورد. چشم‌های قهوه‌ای‌اش باهوش و مهربان بود. یک مرد از این بیشتر چه می‌خواهد؟...!

[زینا مهاجر · Rating 3 out of 5]

به نظر میاد نویسنده در متن داستان‌ها مشغول صحبت با خودش هست و فقط افکار خود رو به کاغذ آورده بود و کتاب خیلی قالب نوشته‌های داستان‌ محور ندارد و در واقع هر ناخمن جلوه‌ای از زوایای شخصیتی نویسنده هستند. جستارها نیز بیشتر برای کسانی که می‌نویسند یا در پی آموزش نویسندگی هستند، جذاب هست و طبیعیه که روند داستانی ندارند.
بیشتر از همه " انگاره‌ی ماقبل آخر" رو دوست داشتم و تا حد زیادی، هم‌ذات پنداری کردم!