Jump to ratings and reviews
Rate this book

Zonder slaap ben ik het noodlot voor

Rate this book
Terwijl haar gezin slaapt, houdt een moeder zich wakker om de nacht te overbruggen, uit angst voor een herhaling van het lot. Wat aanvankelijk niet meer is dan het doorwaken van de nacht, verandert in een dwaling door nachtelijk Amsterdam, op zoek naar een geschiedenis die ze minutieus heeft geprobeerd kwijt te raken.
Hoe kun je erop vertrouwen dat het verleden zich niet in jou herhaalt en hoeveel zeggenschap heb je in het leven om je eigen keuzes te maken?

240 pages, Paperback

Published September 10, 2024

2 people are currently reading
87 people want to read

About the author

Mirthe Frese

2 books

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
5 (7%)
4 stars
29 (42%)
3 stars
28 (40%)
2 stars
6 (8%)
1 star
1 (1%)
Displaying 1 - 7 of 7 reviews
Profile Image for Marit.
323 reviews16 followers
Read
July 26, 2025
Als ik één ding heb geleerd van deze roman is het: kiezen welk verhaal je vertelt is heel belangrijk! Dit boek wil te veel, en en en en en. Ja, dat is hoe een mensenleven is opgebouwd maar dat is een beetje veel voor een inkijkje van 220 pagina's als buitenstaander.
Profile Image for Inge.
47 reviews
June 9, 2025
2.75 ⭐️
In principe is er niks mis met dit boek. Toch merkte ik dat ik er niet door gepakt werd. Misschien omdat hier (toevalligerwijs) grofweg dezelfde thema's in voorkwamen als in 'Autobiografie van mijn lichaam' van Lize Spit, hetgeen fantastisch en zeer persoonlijk was, en ik daarom niet helemaal de connectie met de hoofdpersoon en het verhaal voelde???
Ik kan mijn vinger er verder niet op leggen. Terwijl ik deze review schrijf in de trein smakt er een medepassagier al nagelbijtend zacht en waarschijnlijk onbedoeld in mijn oor. Net niet hét. Nou. Dat dus.
Profile Image for Laura Van Rijnsbergen.
219 reviews62 followers
September 28, 2024
Het verhaal begon boeiend, een moeder die niet gaat slapen om het noodlot voor te zijn: zodat ze niet in haar slaap doodgaat. De schrijfstijl is erg goed en pakkend en de manier waarop het verleden met het heden wordt verweven is goed gedaan. Maar uiteindelijk val je dan toch te veel uit het verhaal, vind ik. Het boek heeft me toch minder gepakt dan ik had verwacht.
Profile Image for Esle.
79 reviews
December 21, 2024
Ik heb genoten van dit boek. Tranen gelaten maar het zoog me mee en was echt prachtig geschreven. (also: de gedachte of ik toch een 2e kind moest willen werd aangewakkerd en de angst als moeder jong te sterven kwam ook opeens opzetten. Gevoelens die ik normaal prima negeer).
Profile Image for Maarten De Rijk.
97 reviews34 followers
April 16, 2025
'Zonder slaap ben ik het noodlot voor' is de debuutroman van programma- en theatermaker Mirthe Frese (1984). Eerder maakte de Amsterdamse een theatervoorstelling over haar vader ('Retourtje Polen'). Nu staat de relatie met haar vroeggestorven moeder centraal.

In 'Zonder slaap ben ik het noodlot voor' kiest verteller Mirthe, een moeder van drie, ervoor een hele nacht wakker te blijven. Gewapend met koffie en Red Bull wil ze wakker blijven tot haar oudste zoon Samuel de volgende dag exact 9 jaar en 178 dagen oud zal zijn. Dat is namelijk de leeftijd waarop Mirthe zelf haar moeder verloor. Door wakker te blijven wil ze het noodlot bezweren en ervoor zorgen dat zij wél blijft leven voor haar kinderen.

Terwijl de verteller wakker blijft, diept ze herinneringen op aan haar jeugd en aan haar relatie tot haar beide ouders. Ze keert terug naar haar (zieke) moeder en naar haar alcoholische vader en diens relationele brokkenparcours. Ze legt het verdriet en de rouw om het verlies van haar moeder onder de loep en analyseert hoe de sporen van dat trauma doorwerken in haar huidige gezinssituatie. Ze vraagt zich daarbij luidop af of het hebben van kinderen niet per definitie een ‘daad van egoïsme’ is. Een overweging die wat doet denken aan wat Marjolein van Heemstra schreef in En we noemen hem (2017): ‘Kun je ooit de gedachte toelaten dat je met de geboorte van je kind niet het leven maar de dood vermenigvuldigt?’

De verteller buigt zich ook over haar Joods-Indonesische roots en over haar plek als dochter, echtgenote, moeder. Dat vooral vrouwelijke en feministische denkers en schrijvers als Simone de Beauvoir, Susan Sontag en Joan Didion de revue passeren, is geen toeval.

Na enkele doorwaakte uren groeien de onrust en de dadendrang en begint Mirthe aan een nachtelijke zwerftocht door Amsterdam. Tijdens die tocht, met een symbolische eindbestemming, blijft de verteller herinneringen ophalen. Tot de verhaallijn onderbroken wordt door twee afzonderlijke hoofstukken over de vader en de moeder. Twee korte portretten die voortdurend balanceren tussen pijnlijke ontluistering en liefdevolle kwetsbaarheid. Het zijn wellicht de sterkste stukken van de roman. Ze hebben een soort schurende en tegelijk ontroerende eerlijkheid die ook elders in het boek opduikt en ook mooie passages oplevert. Op het bed van haar doodzieke moeder vertelt de jonge Mirthe bijvoorbeeld dat ze haar ‘beste verjaardag ooit’ heeft gehad. ‘Dat zei ik, dat had ik echt gezegd’, blikt ze met schaamte terug. Of de gehechtheid die Mirthe blijft voelen voor haar vader, ook na diens zoveelste problematische herval in de alcoholverslaving: ‘Ik probeerde geen verwachtingen meer te hebben, me van hem los te maken, onverschillig te zijn. Maar ik bleef afhankelijk van zijn goedkeuring en hunkeren naar een aai over mijn bol.’

'Zonder slaap ben ik het noodlot voor' is een autofictionele roman. Die literaire vorm, waarbij de auteur autobiografische elementen in een fictieve vertelling giet, is niet meer weg te denken uit de hedendaags literatuur. Een veelgehoorde kritiek is dat veel autofictie blijft hangen in het hyperindividuele levensverhaal, in de kleine en grote dromen, verlangens en bezorgdheden van de auteur zelf zonder dat er verder veel gedaan wordt met de Grote Thema’s. Het is een valkuil die Frese grotendeels weet te vermijden door in te gaan op universele thema’s zoals verlies en ouder-kindrelaties. Wat ook gewoon helpt is het elegante proza waarin het verhaal is geschreven.

(Recensie voor Tzum 16/04/2025)
Profile Image for Rosalie Veerle.
71 reviews
December 11, 2024
⭐️ 4,5

In de Balie naar een panelgesprek met o.a. Mirthe over wat het betekend als je jong een dierbare verliest geweest. Toen haar boek gekocht. Een verhaal over een moeder die het noodlot voor wil zijn: in de nacht waarop haar zoon even oud is als zijzelf toen ze haar moeder verloor, gaat ze de nacht door halen op weg naar het graf van haar moeder. Een fijne opbouw in het boek met de tijden van de nacht en terugblikken naar vroeger.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Displaying 1 - 7 of 7 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.