Gijs Wilbrink groeide op in de Achterhoek – althans, dat dacht hij, tot hij er bij een bijeenkomst fijntjes op gewezen wordt dat de plek waar zijn ouderlijk huis staat deel uitmaakt van de Liemers. Wat is dit nu, denkt hij, moet ik mijn afkomst heroverwegen? Wie ben ik eigenlijk?
Wilbrink neemt zich één ding voor tijdens zijn lange wandeltocht langs de Oude IJssel, de rivier die in deze kwestie als gewraakte regiogrens optreedt: hij wil vlak langs het kabbelende water blijven lopen. Maar op zijn weg vindt hij, naast muskusratten, rietzangers en prachtige ijsvogels, ook talloze hindernissen. Hekken, prikkeldraad, bordjes, verboden en geboden scheiden het ene eigendom van het andere.
Waar komt toch dat verlangen naar afbakening vandaan, waarom zet iedereen zo graag een hek rond zijn tuin? In Strangwater bevraagt Wilbrink deze voorliefde voor het stellen van grenzen en staat hij stil bij zijn eigen persoonlijke en lichamelijke grenzen. Strangwater is een even geestige als gelaagde verkenning van de eeuwige menselijke drang om paaltjes te slaan.
Na Rob Van Essens ietwat saaie Heen en weer, trok Gijs Wilbrink met het nooit vervelende 'Strangwater' het niveau van deze wandelreeks weer vlotjes op. In een vinnige stijl loopt hij langs de Oude IJssel om via wel overdachte en goed gedoseerde literaire zijriviertjes 'zijn' Achterhoek te herontdekken. En zichzelf, want zijn onderliggende thema over het afbakenen en overschrijden van grenzen beperkt zich niet tot streekgebonden gedachten, maar vloeit heel natuurlijk over naar persoonlijke ervaringen en filosofische beschouwingen. Alles in balans dus, waardoor ik behalve Wilbrinks geboortestreek ook zijn roman De beesten wel eens verder wil ontdekken.
Strangwater is weer een nieuw verhaal in de Terloops-serie met wandelingen, korte verhalen waarin een wandeling centraal staat. Wederom was het weer een vermakelijk boekje, voor mij vooral omdat het herkenningspunten had met dat deel van Gelderland waar het Pieterpad ook doorheen loopt. En hoewel het boekje een mooie wandeling bevat, even als een intentie, vond ik het minder richting en directie hebben dan vorige verhalen in deze reeks. Ik heb er van genoten, maar het bekoorde me toch net wat minder dan sommige anderen. Neemt niet weg dat het gewoon fijne tussendoor boekjes zijn om even iets anders te lezen als je van boek of genre wisselt tijdens het lezen. Drie sterren, zeker wel goed en aan te raden.
Mijn eerste luisterboek. Toch even wennen aan hoe zoiets werkt. Hoe een stem je oordeel over het geschrevene zou kunnen vervormen. Of hoe je wellicht normaal als lezer de stem van de schrijver vervormd. Hoe woorden en vooral zinnen, passages worden uitgesproken kleurt toch gedeeltelijk je ervaring, zoals ook het lezen het geschreve beoordeelt. Het is gewoon anders. Mooi in dit boek is dat de schrijver die schrijvend door zijn omgeving wandelt, zijn woorden nu met licht accent uitspreekt. Gek ook dat alle zinnen nu bijna even belangrijk lijken. Als lezer lees je toch even terug soms, of wacht je even. Dat gebeurt hier in dit luisterboek, vanzelfsprekend, niet. Het is even wennen dus, maar wel voor herhaling vatbaar.
Mijn hele leven heb ik me verzet tegen het idee van territorium en grenzen, van denkbeeldige lijnen in het zand. Dit hier, dit is van ons, en jij mag er niet in, hoeveel erger het op jouw stukje aarde ook moge zijn. Strikte lijnen waar oorlogen over worden gevoerd. ‘Fuck the border’ krijste mijn favoriete punkband Propagandhi in mijn vormende tienerjaren.
Mooi boekje uit een mooie reeks. Omdat ik zelf nog geen tien minuten lopen.van de Oude IJssel woon, is dit een feest der herkenning. Mooie beschouwingen over identiteit en de menselijke behoefte om overal hekken en hekjes te zetten
Dit Terloops-deeltje was niet mijn ding. De schrijfstijl kon me niet boeien (steeds maar gezeur over de staat van zijn lichaam en of hij wel of geen sigaretje zou nemen), de thematiek sprak me niet aan (welk deel van de Achterhoek nu Liemers heette of niet) en er stonden veel te veel citaten in voor zo'n klein boekje (ik hou er meer van als mensen parafraseren dan als ze hele citaten neerzetten). Het gaat bovendien over een route die hij zelf ook min of meer voor het eerst liep, zodat hij geen subtiele veranderingen kon waarnemen of juist dingen die hetzelfde bleven, zoals sommige andere Terloops-auteurs, en boven alles had dit boekje geen ziel. Het was meer een soort van: 'Kijk mij nou eens hier wandelen en hoe geweldig het is dat ik dat toch maar volgehouden heb.' Het enige mooie vond ik de passage over de verschillende Engelse woorden voor grenzen.
Misschien ben ik bevooroordeeld omdat ik in streek woon waar Gijs Wilbrink over schrijft, want ik heb enorm genoten van zijn essay over de grens tussen de Liemers en Achterhoek. Allereerst vanwege het feest der herkenning. Als de schrijver het heeft over Doesburg, Drempt en Laag Keppel dan zie ik dankzij de sterke beschrijving de plaats voor me. En de meerduidigheid van het grenzen verkennen (fysiek en geografisch) zorgt voor een subtiele literaire meerduidigheid. Daarnaast is het leerzaam, omdat ik enkele historische feiten nog niet kende over de streek, Doetinchem en de grens van de Liemers en Achterhoek. En zo wordt ‘Strangwater’ van Gijs Wilbrink een essay dat in iedere boekenkast in de Liemers en Achterhoek en plaats verdient!
Feest der herkenning, alhoewel ik helemaal niet in de buurt van de Oude IJssel woon.
Ik heb het over lange afstandwandelingen, waarvan je hoopt dat ze uitsluitend door fraaie natuur gaan, maar waar je je dan toch plotseling op een industrieterrein bevindt of op een pad langs een provinciale weg.
Alweer een prachtig deeltje in de literaire wandelreeks Terloops. Grappig, kwetsbaar, onderhoudend, boeiend, heerlijk om naar te luisteren.
Als Wilbrink verneemt dat hij opgroeide in Liemers in plaats van in de Achterhoek beslist hij een lange wandeling te maken langs de boorden van de IJssel. Daarbij wordt hij geconfronteerd met prikkeldraad, verbodsborden, hekken, private eigendommen, industriecentra... Waarom zijn mensen zo bezeten van grenzen? Hoe zit het met onze persoonlijke grenzen? Grappig en boeiend!
Gijs Wilbrink wandelt langs de Oude IJssel, op de vage grens tussen de Liemers en de Achterhoek, zijn geboortestreek. Hij doet daar met een vlotte pen verslag van en tussendoor levert hij ook een aantal interessante bespiegelingen over ‘grenzen’, zowel persoonlijke als landelijke.