Το μαύρο καράβι

by Nicola Pugliese, Δήμητρα Δότση (μετάφραση)

Μια μαύρη σκιά γλιστρά στα γαλήνια νερά του Κόλπου της Νάπολης, ή μήπως ίπταται; Είναι ένα μαύρο καράβι, που όσοι κατάφεραν να το δουν μέσα στην μπλαβιά, βαθιά νύχτα το παρομοιάζουν με βουβή ερωτευμένη γυναίκα, με στιβαρή και συνάμα αιθέρια παρουσία. Συλλογική παραίσθηση, ζοφερός οιωνός ή προειδοποίηση, η εικόνα του κλονίζει συθέμελα τη ζωή της πόλης και φουντώνει το αίσθημα ανασφάλειας των κατοίκων της. Τα θέματα της αβεβαιότητας, υπαρξιακής και μη, του απρόοπτου γεγονότος που εκτροχιάζει τη ζωή από τις ράγες της καθημερινότητας αποτελούν τα συστατικά στοιχεία της ποιητικής του Πουλιέζε.

Το μαύρο καράβι απαρτίζεται από οκτώ διηγήματα, τα οποία κυκλοφόρησαν το 2008, σχεδόν τριάντα χρόνια μετά το Σκοτεινό νερό. Οκτώ καφκικές ιστορίες, αινιγματικές, μυστηριώδεις, αλληγορικές, γραμμένες με το σκοτεινό, ονειρικό, απαράμιλλο ύφος του Ιταλού συγγραφέα.


Το μαύρο καράβι
Ημερολόγιο 1980
Θάνατος τον Δεκαπενταύγουστο
Ο κρατούμενος
Η τίγρης στο πλευρό του
Το λευκό κρασί
Η μεγάλη κρίση
Συγχαρητήρια, κορίτσι μου

88 pages, Paperback

First published January 1, 2008

Reviews

[Anastasia Ts. · Rating 2 out of 5]

1 1/2 αλλα επειδή ποτέ δεν βάζω ένα αστέρι έβαλα δύο. Καμία επαφή με καμία ιστορία. Τι ήθελε να περάσει ο Πουλιέζε στον αναγνώστη με το κάθε διήγημα δεν το ξέρω ευτυχώς που ήταν 88 σελίδες θα γράψω 😅

[Valentin Derevlean · Rating 3 out of 5]

Un volum care ar fi fi făcut mare vâlvă în anii 89-90 ai textualismului de la noi, dar cam fad pentru cititorii din 2025. Câteva excepții pentru care ar merita totuși citit:
https://vderevlean.wordpress.com/2025...

[Zizeloni · Rating 4 out of 5]

Αν και βλέπω από τις κριτικές ότι ή το αγαπούν ή το μισούν, εγώ είμαι στη μέση με 3.5-4 αστέρια .
Μου άρεσε το στυλ του συγγραφέα, το βρήκα πρωτότυπο. 8 ιστορίες στη Νάπολη του 70-80, με γραφή που έχει μια τέλεια στις 2 σελίδες και θεματολογία μυστήρια... Δύσκολο να εξηγηθεί. Οι ιστορίες μπορεί να μην τελειώνουν ακριβώς, να σε αφήνουν να διαλέξεις μόνος σου τι έγινε ή και να μη σε νοιάζει τι έγινε, απλά να απολαμβάνεις τη διαδρομή.

Μου άρεσε η ιστορία με το ημερολόγιο, αν και δεν κατάλαβα πιστεύω τι ήθελε να πει ο συγγραφέας. Μου άρεσε και ο Θάνατος το Δεκαπενταύγουστο λόγω της τελευταίας λέξης. Μου άρεσε και αυτή με το φυλακισμένο κάπως και αυτή με τον εργαζόμενο. Δεν κατάλαβα την τελευταία και η τρίτη από το τέλος μου φάνηκε εντελώς αδιάφορη.

Ήταν κάτι που δεν έχω ξαναδιαβάσει, ήταν μικρό, χάρηκα που το έπιασα.

[Matina Kyriazopoulou · Rating 5 out of 5]

Οκτώ διηγήματα-διαμαντάκια, εξαιρετικά δείγματα γραφής του γνωστού και αγαπημένου συγγραφέα Νικόλα Πουλιέζε που εκδόθηκαν για πρώτη φορά τριάντα ολόκληρα χρόνια μετά την έκδοση του μυθιστορήματος του “Σκοτεινό νερό” και κυκλοφόρησαν πρόσφατα από τις εκδόσεις Loggia σε φωτεινό κίτρινο της καλαίσθητης σειράς τους και σε μετάφραση της Δήμητρας Δότση που αποτελεί εγγύηση για την απόλαυση της καλής ιταλικής λογοτεχνίας.

Ο Πουλιέζε τοποθετεί και τις οκτώ ιστορίες στην αγαπημένη του Νάπολη, όντας δημοσιογράφος προτιμά την τριτοπρόσωπη αφήγηση ενός παντογνώστη αφηγητή, εμπλουτίζοντάς όμως την ρεαλιστική και αποστασιοποιημένη του αφήγηση με ποιητικές-λυρικές εξάρσεις που επιτείνουν την αίσθηση ανησυχίας μπροστά στο μυστηριώδες και μεταφυσικό των ιστοριών του.

Οι ιστορίες που απαρτίζουν τη συλλογή δεν έχουν κάποια θεματική ενότητα, σε όλες όμως υπερισχύει η αίσθηση του παράδοξου και του ομιχλώδους, ενώ το alter ego του συγγραφέα, ο επίσης δημοσιογράφος Κάρλο Αντρεόλι κάνει την εμφάνισή του σε δυο από αυτά.

Τα διηγήματα που προσωικά ξεχώρισα είναι το "Μαύρο Καράβι" που δανείζει τον τίτλο του στη συλλογή, χάρη στο ονειρικό πέπλο που τυλίγει την όλη υπόθεση της άφιξης ενός μυστηριώδους Μαύρου Καραβιού στο λιμάνι της Νάπολης, το “Ημερολόγιο 1980” που αποτελεί ένα έξυπνο παιχνίδι με το παράλογο του χρόνου και το "Η μεγάλη κρίση" που πραγματεύεται μια υποθετική διαδοχική κατάργηση των αργιών.

[Anna Baboura · Rating 5 out of 5]

Δεκαπενταύγουστος στην Ιταλία περασμένων δεκαετιών. Το μαύρο καράβι, δυνατό και έντονο σαν μυρωδικος, σκέτος καφές.

[Ramona Boldizsar · Rating 3 out of 5]

aici detalii: https://ramonaboldizsar.substack.com/...

Plot: Povestiri scurte absurde și kafkiene, scrise în fluxul conștiinței și vizitând terenul alegoric în moduri nu neapărat palpabile.

Am mai citit Malacqua de Nicola Pugliese: un roman alegoric super bizar, scris în fluxul conștiinței și care m-a fascinat destul de mult. Așa că eram pregătită să descopăr același stil și în povestirile sale și chiar așa a fost. Cu toate acestea, aș recomanda să citiți mai degrabă Malacqua pentru că mi se pare mult mai închegată, mai interesantă, într-un fel captivantă, chiar și când te sufocă cu un flux al conștiinței dificil de urmărit.

[Dragoș · Rating 5 out of 5]

If this guy would have written more literature would never have been the same, similar, unchanged. And what if so?

In all seriousness some really good stuff that i can only describe as Calvino meets Kafka meets Lovecraft meets Lolek & Bolek.

[Kostas Kyriakopoulos · Rating 5 out of 5]

Οι άνθρωποι όσο περισσότερο μεγαλώνουν τόσο λιγότερο κοιμούνται. Πολλές είναι οι πιθανές εξηγήσεις. Ίσως γιατί τα αποθέματα του μέλλοντος λιγοστεύουν, ίσως γιατί η κυριαρχία των αναμνήσεων υπαγορεύει ότι δεν έχει νόημα να σπαταλούν περισσότερες ώρες στον κόσμο των κοιμισμένων ονείρων αλλά των ξυπνητών. Ένα μικρό υποσύνολο σαγηνευτικού χρόνου είναι η αυγή. Εκεί όπου συναντιούνται καθημερινά δύο κόσμοι, με το αιώνια επαναλαμβανόμενο ραντεβού. Ο Νικόλα Πουλιέζε σε αυτές τις αριστουργηματικές 85 σελίδες ξεκλειδώνει αθόρυβα και με απίστευτη μαεστρία μερικές από τις πιο κλειδαμπαρωμένες πόρτες της ύπαρξης.
«…αυτή τη μαγική νύχτα που σιγά σιγά χάνεται μέσα σε βιολετιούς, γκριζωπούς ατμούς, κι εκείνη τη στιγμή που ο ήλιος δεν υπάρχει, εκείνη τη στιγμή που η θάλασσα αρχίζει να φέγγει στο βάθος, εκείνη την ακαθόριστη κι επισφαλή στιγμή, να, εκείνη ακριβώς τη στιγμή που προβάλλει η αυγή, αυγή μια λέξη μαγική και μαγεμένη, μια λέξη αλχημική κι εξωτική, ανεπανάληπτη σαν τα πρώτα ερωτικά σκιρτήματα, αναντίστρεπτη σαν χαμένη συνείδηση, αν είχε ξεγελάσει τώρα την κόρη του, ποιος θα της έδινε πίσω αυτή την ξεχωριστή, ανεπανάληπτη αυγή της;»

[Spiros Γλύκας · Rating 3 out of 5]

Η συγκεκριμένη συλλογή δεν θα έλεγα ότι με απογοήτευσε. Μάλλον όμως εν μέρει με γοήτευσε (κάνουμε και ρίμα), έχουμε οκτώ διηγήματα από τα οποία ξεχώρισα (και με γοήτευσαν) το ‘Η τίγρης στο πλευρό του’ όπου βλέπουμε την πορεία του Οσβάλντο Ανουντσιάτα ο οποίος προσλαμβάνεται και ξεκινάει να εργάζεται σ’ ένα εργοστάσιο, όντας φιλόδοξος, ανυπόμονος, έτοιμος να φτάσει στην κορυφή και το δυστοπικό ‘Η Μεγάλη κρίση’ το οποίο ξεκινάει δηλώνοντάς μας ότι μετά το δεκαπενταύγουστο, το Πάσχα και την Πρωτοχρονιά καταργήθηκε και η μέρα των Χριστουγέννων! Περισσότερα εδώ: https://spirosglykas.blogspot.com/202...

[Platon Cristina · Rating 3 out of 5]

Poate o fi Malacqua mai bună, căci asta putea fi evitată fără mari pierderi.

[Ευλαμπία Τσιρέλη · Rating 4 out of 5]

Κάθε φορά που πιάνω στα χέρια μου ένα τέτοιο μικρό βιβλίο, που ξέρω ότι η έκτασή του δεν μαρτυρεί τις αναγνωστικές του διαστάσεις, χαμογελώ ικανοποιημένη. Πολλά από τα αγαπημένα μου βιβλία εξαντλούνται στον αριθμό των όχι άνω των 100 σελίδων. Όσο για τον συγγραφέα του, είναι ένα από εκείνα τα αινίγματα, τους ήσυχους ανθρώπους, που γράφουν ένα-δύο
βιβλία κι έπειτα αυτοκτονούν ή χάνονται κάπου στον χάρτη να ζήσουν αόρατοι. Ο Πουλιέζε έκανε το δεύτερο.

Στο Μαύρο Καράβι διαβάζουμε μια λυρική, καυστική και φανταστική απόδοση μιας Νάπολης που μαστίζεται από έναν βιβλικό κατακλυσμό. Οκτώ σύντομα αλλά πυκνά πεζά, ποικίλης ποιότητας, που αποδεικνύουν έναν πεζογράφο που χειρίζεται καλά τα εργαλεία της τεχνικής της γραφής, με όχι ωστόσο μεγαλεπίβολα θέματα. Ο Πουλιέζε φτιάχνει μεγάλες προτάσεις,
αναμειγνύοντας τη συνείδηση με διαλόγους και σκέψεις αλλά και τη φωνή του αφηγητή. Αυτό είναι το χαρακτηριστικό του. Πολλές φορές φέρνει τον αναγνώστη σε μια κατάσταση αβεβαιότητας, αμηχανίας, ο καθένας ερμηνεύει τα γεγονότα όπως θέλει.

Η γλώσσα του ονείρου, του μαγικού ρεαλισμού, του αλλόκοτου –περισσότερο αισθητή στο πρώτο διήγημα βέβαια– έχει μεγάλες προκλήσεις. Ενέχει τη μεγάλη πρόκληση της γλωσσικής απόδοσης του ανοίκειου. Η Δήμητρα Δότση σίγουρα κατάφερε, πρώτον, τη διαχείριση της σύνταξης στις τεράστιες προτάσσεις του Πουλιέζε και, δεύτερον, την απόδοση και διασφάλιση της εύθραυστης αυτής γλώσσας. Γι’ αυτό λέω πάντα ότι ο μεταφραστής της λογοτεχνίας είναι δυο φορές αναγνώστης και δυο φορές συγγραφέας.