In Beton kijkt Fleur Pierets alle eenzaamheid in de ogen, op zoek naar de verhalen die haar pijn doen, om alle kwaadheid naar boven te laten komen, om alle angst te voelen die ze voor de toekomst heeft…
Fleur Pierets over Beton:
‘Begin jaren ’80 kregen de bewoners van Pescia Fiorentina opeens geen post meer. Tien jaar later stapte ik een museum binnen en begreep ineens, glashelder, waar hedendaagse kunst over gaat. Op hetzelfde moment beviel een vrouw van een kind en besloot haar man te vermoorden. In diezelfde week, 350 kilometer verderop, ging een dorpsbewoner stoofvlees eten in de plaatselijke taverne. En op de een of andere manier hebben al die verhalen met beton te maken.’
Beton raakt aan actuele maatschappelijke thema’s die onderbelicht blijven vandaag de dag, zoals verborgen seksisme en klimaatdepressie onder jongeren. Hoewel ik de stukken hierover pakkend vond en ze me achterlieten met een, zoals waarschijnlijk bedoeld, ongemakkelijk gevoel, vond ik het verhaal tegenvallen. Waar de essayachtige stukken van Pierets in andere boeken haar verhaal vaak juist ondersteunen, vond ik ze hier ontoegankelijk en soms zelfs lichtelijk pretentieus overkomen…
In ‘Beton’ stelt Fleur Pierets zich de vraag of de verhouding tussen man en vrouw in beton zijn gegoten. moet de machtsverhouding altijd van de man komen of hebben vrouwen evenveel recht om op te komen voor zichzelf? Kunnen vrouwen uit hun betonnen gevangenis ontsnappen, uitbreken, stukje voor stukje afkappen en barsten veroorzaken?
Met verhalen over de kunstenares Niki de Saint Phalle die bekend staat om haar grote ‘NANA’s’ (kleurrijke vrouwenbeelden die grote proporties omvatten, die onder andere in Parijs, New York en een ganse tuin in Toscane te vinden zijn)
Maar ook de protesten in Iran nadat een meisje wiens hoofddoek niet alle haren bedekten werd doodgeslagen door de zedenpolitie, komt aan bod.
Vrouwen die verkracht worden in een democratisch land en toch geen recht (meer) hebben op abortus als ze zwanger blijken te zijn van hun verkrachter, kunnen alleen maar dromen van wraak!
Het beeld van de bakkersvrouw die haar eclairs met banketbakkersroom ‘volspuit’ nadat ze net de bedenking heeft gemaakt dat ze moe wordt van elke week hetzelfde te doen met haar man, gaan eten in een taverne, met een beeldentuin waarin een kabouter en vier naakte vrouwenbeelden staan, en hoe ze ook haar zoon verwijt het gevolg te zijn van haar eigen volgespoten eclair (waarom is ze toch met een bakker getrouwd), is meer dan symbolisch. Wat is de rol van deze bakkersvrouw? En moet haar man nu echt altijd dezelfde opmerking rond de borsten maken van de beelden?
Is het boek dan zo grijs? Schuren we als lezer met ons hoofd langs het beton van de straat, steentjes die zich vastbedden in onze huid, ogen vol gruis? Trekt Pierets de kaart van het feminisme in dit boek en worden we in een grijze wolk van man vs vrouw gesleurd? Het lijkt erop! Maar Fleur toont ook aan dat kunst (ook maatschappijkritieke kunst) mooi kan zijn, dat literatuur de wereld en vooral de ogen opent!
Zijn wij mannen allemaal zo dominant, ignorant, dom en lomp? Zijn we allemaal een homp vlees met een betonnen hart? Zijn we allemaal die blok onverzettelijkheid die niet open willen gaan voor nieuwe ideeën en nieuwe visies?
Activistisch, reactivistisch, relativerend, wereldwijs, kwetsbaar en vooral sterk in het verwoorden van wat gebeiteld moet staan in die betonnen gedenksteen, waarop korstmossen zich langzaam verspreiden… beton is hard, grijs, levend(ig) en bestand tegen alles! (Behalve betonrot!)
Beton is een maatschappelijk werk over feminisme, male dominance, klimaat, voor- en vooral nadelen van AI, abortus en euthanasie (opnieuw male dominance, vooral white males!), homofobie, agressie en kunst! Beton is het tweede boek in de Grondstoffen reeks van Uitgeverij Oevers. Het tweede in een reeks waarbij schrijvers zelf hun kleur en/of grondstof mogen kiezen en daar hun visie op mogen geven.
Ik heb nog nooit beton geproefd. Wel al eens overwogen om mijn gezicht erin te steken zodat dat er dan voor eeuwig in staat en dan toch maar mijn hand met plastieke handschoen in de natte vloer geduwd. Maar na dit boekie smaakt het zuur, denk ik.
Het hoofdstukje over 2050 daalt op me neer, met enige zwaarte. Zo een als die van een dikke dons in de winter, geruststellend, omdat het idee nutteloos te zijn nooit nuttig zal zijn. Ook al heb je geen werk of zo.
Het boekje staat inderdaad vol met alles waar ik me ook boos om kan maken in de wereld en dat zorgt bij mij ook voor een drijfveer om meer activistisch te zijn. Ik vond het boek niet altijd even sterk maar ben blij dat ik het gelezen heb.
Fleur Pierets neemt je mee in de woede en angst die ze voelt rond het heden en de toekomst. Dit is alles in de vorm van een gedachtenstroom van jewelste. Tijdens het lezen heb ik wel vijftig keer gedacht ‘dit moet ik onthouden’ en zo’n zevenhonderd boeken toegevoegd aan mijn want to read. Fleur Pierets blijft bespreken, bespreekbaar maken, kennis delen en ons met de neus op de feiten drukken. Beton is misschien niet mijn favoriete boek van Fleur Pierets maar de lat lag met Julian en Heerlijk Monster natuurlijk torenhoog.
Ik weet niet zeker wat ik hiervan vind. Enerzijds ben ik blij dat ik het gelezen heb, anderzijds weet ik niet als het mij echt gaat bijblijven. Het liet mij wel achter met een ongemakkelijk gevoel, wat waarschijnlijk ook de bedoeling was. De besproken thema's waren heel relevant, met de focus op seksisme en de man-vrouwverhouding en het klimaat. Ik ben fan van Pierets' essayistische stijl in haar romans, maar hier voelde het alsof ze te veel wilde zeggen in te weinig pagina's. Ze haalt veel referenties aan en bespreekt interessante thema's, maar door het beperkte aantal pagina's zijn de onderwerpen niet helemaal uitgewerkt en ik vraag mij af of het niet beter was geweest als de focus had gelegen op één specifiek onderwerp. Het deel over de mogelijke toekomst voelde eerst vergezocht en absurd, maar hoe meer ik erover nadacht, hoe meer het mij een gevoel van angst bezorgde.
Mijn notities bij dit boekje telden meer dan 5.000 tekens of 700 woorden, en ik stel de bespreking al te lang uit. Ik wou een genuanceerde en open weerslag schrijven van de ervaring met dit boek, maar dat bleek moeilijk. Ik vroeg mij zelfs af of ik tot het doelpubliek behoorde. Want als ik dit lees, bij het begin van een boek, verdwijnt mijn leesbereidheid voor een groot stuk.
“En voordat iemand zegt dat ik een mannenhater ben, wil ik laten weten dat er oase-aanmeldingsformulieren zijn voor iedereen die actief op de barricade staat voor vrouwenrechten en gelijkheid.
Dié mannen zijn uiteraard meer dan welkom.
De rest is 'just Ken'.”
Begrijp mij niet verkeerd, ik ben het vanzelfsprekend volledig eens met de basisgedachte uit dit boek: de gelijkheid voor vrouwen en mannen. Edoch, il mele catta più mosche, che non fà l’aceto. (Men vangt meer vliegen met een lepel honing dan met een vat azijn.)
Een uitspraak zoals in het fragment (die verdacht veel wegheeft van een apofasis) zorgt er immers voor dat het gans de tijd maar door mijn hoofd bleef zeuren: "Ben ik een Ken? Ben ik een Ken? Ben ik een Ken?" (Want ik ben geen activist, en ik sta niet op barricades. Ik ben daar veel te introvert voor.) Alle verder echt interessante en pertinente zaken in het boeken verloren daardoor hun noodzakelijke focus. Het concept van de utopische ideale wereld zonder mannen wordt nog een paar keer herhaald, en dan was de zo noodzakelijke echte boodschap voor mij zoek.
Ook het deel over MAID (euthanasie in Canada), leest voornamelijk als een betoog tegen euthanasie en verdient een veel genuanceerdere aanpak dan een doorslag van de film Soylent Green. Maar misschien behoor ik effectief niet tot het doelpubliek.
Fleur Pierets did it again: een boek schrijven dat politiek én persoonlijk is, dat je raakt, als een briesje in je oor wat je toefluistert dat het anders kan én moet, als een mokerslag in je buik die je naar adem doet happen en de barricades op dwingt.
Het palet, de ‘kleurboeken-reeks’ van Uitgeverij Oevers, zal verspreid over 2 jaar 12 deeltjes uitbrengen. Verschillende schrijvers mogen hun eigen kleur kiezen waarover ze willen schrijven.
Pierets koos: Beton. Wie haar een beetje kent weet dat zij nooit de makkelijke weg kiest. Ze schrijft zoals ze spreekt: vol passie en vuur, activistisch en feministisch, vol kennis, goesting en enthousiasme. Ze tilt je op en sleept je mee. Je leest, leert, evolueert.
Fleur lezen is nooit zonder gevaar: zij verandert haar lezers en zo ook beetje voor beetje de wereld. Nadat je Beton uit hebt wil je allerlei andere boeken gaan lezen, boeiende mensen opzoeken, je in aangehaalde onderwerpen verdiepen. Gelukkig vind je achteraan een nuttige bronnen-lijst die je op weg zal helpen.
Ikzelf ben een grote fan van Fleur Pierets. Valt dat op ;)? Lees al haar boeken, woon haar (legendarische) boekvoorstellingen bij en volg haar waar je maar kan. Online, op papier én in real life is ze geweldig. Heel benieuwd naar haar toekomstige werk, haar volgende avonturen. En zin in de volgende kleurboeken!
In de kleurenreeks van Uitgeverij Oevers verscheen dit boekje. Een verhaal is het niet echt, zeker geen roman, als ondertitel lezen we dat het een "pamflet tegen onzichtbaarheid" is. Fleur Pierets verdedigt hier met overtuiging haar ideeën - ideeën waar ik overigens volledig achter sta. Wat "beton" daarmee te maken heeft, kan je nog het best begrijpen met het kunstwerk van Bruce Nauman, dat ze bespreekt in het boekje: "Een cementen afgietsel van de zogeheten negatieve ruimte onder zijn stoel. De ruimte waar een lichaam boven zweeft, een ruimte die niemand als ruimte ervaart. We zien deze ruimte niet, maar kunnen haar wel conceptualiseren, waardoor we worden herinnerd aan het belang van het object als geheel". Plaats innemen, plaats geven. Of: hoe zichtbaar is de vrouw in onze samenleving? De auteur haalt allerlei voorbeelden uit, veel uit de kunst en literatuur. Ze reist hierbij door de tijd, zonder enige chronologie, van 1915 tot .. 2050. Het einde is een soort dystopische SF, wel knap geschreven. Alleen jammer dat het een beetje een "collage" is van artikeltjes, het werkt als een soort "plakboek"; ik mis een beetje een soort opbouw naar iets, een hechtere structuur.
Leuk boekje zonder meer, weer heel wat bijgeleerd, al dan niet weetjes zoals de eerste wereldbol die afkomstig zou zijn van da Vinci (na wat opzoekwerk).
Maar vooral, Pierets laat me beseffen dat feminisme een nooit gestreden strijd is en het verleden nooit herroepen kan worden. Dat ik zelf ook best wat bescheidener mag zijn als het rond vrouwenrechten gaat.
Minpuntje aan dit essay -net als bij Lazuur- is dat het te breed uitwaaiert en teveel onderwerpen ineens wil behandelen. Dit om toch maar het gevraagde aantal bladzijden te behalen? Zo weet ik niet wat het hoofdstukje 'in 2050' -hoewel leuk geschreven- aan meerwaarde heeft. Ook 'Beton' an sich, kleur die Pierets zelf koos (volgens haar), komt nauwelijks aan bod in deze al betreft de beschrijving van en gedachtengang over het kunstwerk van Bruce Nauman het hoogtepunt van dit boekje voor mij.
Dus al bij al een mooie 4 sterren voor Fleur! En dank om me weer met beide voeten op de grond te zetten waar het gaat om de nooit gewonnen strijd van vrouwen en het tekort dat hun in het verleden werd aangedaan.
Een klein prachtig boekje. Las het eerst een beetje zoekend, maar ook met herkenning op veel vlakken, tot de klap kwam van het toekomstbeeld dat Fleur Pierets in haar #pamflet tegen onzichtbaarheid” schetst. Fleur verweeft herinneringen, gedachtes, inspiratiebronnen en angsten tot een geheel dat je raakt maar ook zachtjes steeds weer hoop geeft. Blijf maar weg van dat eiland met cocktails ;) Want ik lees jou graag,Fleur Pierets!
Ik wou dit boek al heel lang lezen omdat ik erg hou van de auteur Fleur Pierets. zoals we gewoon zijn zitten er knappe verwijzingen in naar bijzondere kunstwerken/boeken/films dus mijn lees en watch list is weer wat gegroeid. ik wou het graag een 5 geven maar ik vond het einde precies wat gehaast, misschien kon ik niet accepteren dat we na 100 pagina's alweer afscheid moesten nemen tot het volgende boek.
Ik blijf fan van haar schrijven. Ze verwoordt heel vaak wat er ook in mij omgaat. Dit boek geeft haar belangrijkste fascinaties weer : hoe je als vrouw echt veilig kan voelen, de kracht van tussenruimtes, kunst en ruimte innemen en wat kan er gebeuren in 2050. En nu is het klaar voor haar met deze fascinaties en is er ruimte voor nieuwe dingen. Ik ben super benieuwd!