Solda ve Sağda Vuruşanlar

by Metin Toker

Türkiye'de bir sabah, herkes pek şaşırdı. Herkesin bildiği Türk Ordusu vardı. O sabah, başka bir "ordu" ortaya çıkmıştı. Kendisine "Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu' adını veriyordu. Bu, kâğıt üstünde bir isim değildi. "Eylem"leri olmuştu ve bunları bir bir sayıp döküyor, "bunu ben yaptım, bunu ben yaptım..." diyordu. Söylediklerine inanmamın imkânı yoktu: Zira ellerinde dört Amerikalı asker vardı, adamları serbest bırakmak için 400 bin dolar istiyordu. Sonra olaylar birbirini takip etti ve şaşkınlıklar da şaşkınlıklar...

Türkiye bu noktaya o sabah, birden bire, uykudan gözünü açınca mı gelmişti?

Türkiye o sabah, uykudan gözlerini açınca kendisini bu noktada bulmuştu. Ama uykusu uzun uzun, pek uzun olmuştu. Üstelik gördüğü de, madalyonun sadece bir tarafıydı. Madalyon ikiyüzlüydü. Bir cephe, Sovyetler Birliğinin bitişiğinde yeni bir Marksist-Leninist Halk Cumhuriyeti, hatta Halk Cumhuriyetleri Federasyonu kurmayı hazırlarken öte cephe, "komünist" adı altında, önüne gelen "Medeni Türk'ü kesmeyi planlıyordu. Onun adı da "İman Ordusu" olacaktı. Örgütler kurulmuş, silahlar sağlanmıştı. Kıvılcımın çakmasını bekleniliyordu.

Elinizde tuttuğunuz kitap, Türkiye'nin böyle bir noktaya nasıl gelmiş olduğunun hikâyesidir. Hikâyede Sol kendini, Sağ kendini bizzat anlatıyor. Fikirleriyle, eylemleriyle ve niyetleriyle. Zaten başka türlüsü olaydı, eserin yazarı Jules Verne sanılırdı. Her şey hemen hiç birimiz farkında değilken, iki cephede de öylesine inanılmaz bir gelişme göstermiştir ki...

177 pages, Paperback

Published July 1, 1971

Reviews

[Senaullah Havrani · Rating 4 out of 5]

Ülkenin 12 Mart sürecine nasıl sürüklendiğini bir de Ancien Régime gözüyle okumuş olduk. Toker iyi bir gazeteci, iyi bir kalem. Ancak İslam'a dair teorik kavrayışı baya eksik olduğundan "Sağda Vuruşanlar" kısmı biraz zayıftı. Yine de meraklısına tavsiyedir.

[Bulent · Rating 3 out of 5]

Gazeteci yazar Metin Toker'in araştırmacı gazeteciliğin erken bir örneği olarak kaleme aldığı ve Milliyet gazetesinde yayımlandıktan sonra, Akis Yayınları etiketiyle piyasaya sürdüğü kitabı.

Yazarın kendisinin de "hayatımda dipnotu bu kadar çok bir dizi hazırladığımı hatırlamıyorum" diyerek dile getirdiği bir özelliği var kitabın. Yazarın İsmet Paşacı/CHP'li/merkez muhafazakar/Kemalist görüşü çerçevesinde siyasetin sağında ve solundaki grupları analiz ettiği çalışması, ele aldığı grupların, parti ve örgütlerin kendi yayınlarına, orjinal metinlere atıflarla dolu. Kimi zaman uzun kimi zaman kısa alıntılarla, solda ve sağdaki grupları kendi anlatımlarını da kullanarak yorumluyor Toker.

Türkiye'de örneği az görülür bir çalışma olduğu gerçeğini gözden çıkarmamak lazım.