Jump to ratings and reviews
Rate this book

Nadzieja FC. Futbol, ludzie, polityka

Rate this book
Piłka nożna tłumaczy świat. Anita Werner i Michał Kołodziejczyk pokazali to już w swojej pierwszej książce. Tym razem autorzy bestsellerowego reportażu Mecz to pretekst. Futbol, wojna polityka poszli dalej tym tropem, by przekonać się, że piłka nożna może też dawać nadzieję.

Nadzieję na lepsze życie albo na życie w ogóle. Może uchronić przed śmiercią, uratować – albo nauczyć żyć, kiedy umarło wszystko dookoła. Może podnieść po traumie, dać skrzydła, dać siłę, pomóc być zauważonym.

Anita Werner i Michał Kołodziejczyk ruszyli daleko w świat. Przez kilkanaście miesięcy, w czasie podróży do Brazylii, Rwandy, Turcji i Tanzanii, dotarli do ludzi, których historie mrożą krew w żyłach i którzy zdecydowali się im je opowiedzieć, do bólu szczerze.

Neto, z którym spotkali się w brazylijskim Chapecó, jest jednym z trzech piłkarzy, którzy przeżyli katastrofę samolotu drużyny Chapecoense z Brazylii w 2016 roku.

Eric, były bramkarz reprezentacji Rwandy, z którym spotkali się w Kigali, jest Tutsi i przeżył ludobójstwo w 1994 roku, bo jego koledzy z drużyny – choć byli Hutu – zamiast pociąć go maczetą na kawałki, ukrywali go w swoich domach.

Abdallah i Kaburu, zawodnicy Albinism Sports Club, z którymi spotkali się w Dar es Salaam w Tanzanii, mają albinizm i grają w piłkę w kraju, w którym zabijano noworodki z albinizmem i polowano na ludzi dotkniętych tą rzadką chorobą, bo według szamanów fragmenty ich ciał miały gwarantować życiowe powodzenie.

Fani i piłkarze klubu Amedspor, których spotkali w tureckim Diyarbakırze, też mają coś ważnego do przekazania – że są Kurdami i nic tego nie zmieni, nawet kolejna kara tureckiej federacji. Amedspor to dla nich drużyna narodowa, substytut flagi i koszulki Kurdystanu, za noszenie których można w Turcji trafić przed sąd.

To nie jest książka piłkarska. To książka o ludziach. O ich emocjach, o życiowych lekcjach, z których wnioski pomógł wyciągnąć futbol. To książka także o tym, jak łatwo wywołać wojnę, zasiać nienawiść, dać się jej żywić strachem i uprzedzeniami. To książka o tym, że gdy wydaje się, że sensu już nie ma, nagle może pojawić się nadzieja. Bo – jak mówi jeden z jej bohaterów – z każdego zła można wyciągnąć coś dobrego.

464 pages, Paperback

First published October 23, 2024

Loading...
Loading...

About the author

Anita Werner

7 books1 follower

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
47 (27%)
4 stars
81 (46%)
3 stars
42 (24%)
2 stars
3 (1%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 22 of 22 reviews
Profile Image for jakesz13.
557 reviews36 followers
January 5, 2025
Do piłki nożnej to podchodzę jedynie z zapaloną pochodnią i krzyżem, ale coś mnie ciągnie do tego typu literatury, bo już kolejny raz sięgnąłem po powieść duetu Anity Werner i Michała Kołodziejczyka. Za pierwszym razem, mocno uwierzyłem w te opowieści, dałem się porwać towarzyszącej całości tezie, że futbol potrafi tłumaczyć świat i być przyczynkiem pozytywnych zmian, szczególnie w małych społecznościach. Uważałem Mecz to pretekst za bardzo udaną publikację, nierówną, lecz sprawnie snującą swoją własną narrację, toteż z ogromną dozą optymizmu zerkałem na Nadzieję FC, ale niestety - tutaj coś nie zagrało.

Według mnie, ta formuła już się wyczerpała. Opowieści zaprezentowane nam w tej publikacji dalej wpisują się w te same ramy, które już doskonale znamy, opowiadają po raz kolejny naprawdę traumatyczne i ciężkie historie, z których ma się wyłaniać ta sama paleta wniosków. Nie żeby w każdej książce miało być coś nowego, ale liczyłem na spojrzenie na temat piłki z może, z lekka, innej strony. W zamian otrzymujemy cztery mocno dziennikarskie reportaże, które ponownie, są napisane na różnym poziomie. Tę nierówność widać nie tylko w ich objętości, ale przede wszystkim, w tym jak bardzo zróżnicowany był mój poziom skupienia podczas ich lektury.

Rozdział o Tanzanii uważam za szalenie niepełny. Brakowało mi w nim większej dawki kontekstu, ale też takiego skupienia się na jednej historii, bo uważam taki zabieg za całkiem dobry pomysł konstrukcyjny - pozwala on nam osadzić sobie większy problem na konkretnym przypadku, ale tutaj brakowało mi pociągnięcia tych historii. Było ich zbyt wiele, bardzo chaotycznie i lapidarnie wprowadzone. Sam rozdział o Turcji przejmujący, ale również jakiś taki bez czegoś, co przyciągnęłoby moją uwagę. Być może chodzi tutaj o ten towarzyszący każdemu rozdziałowi chaos. Sposób opowiadania tych historii jest raczej bardziej anegdotyczny, co jest korzystne, gdy dany fragment nas znuży, ale wypada to trochę nieintuicyjnie. Bardzo krwawy i deskryptywny okazał być się rozdział o Rwandzie, ale ten, który chyba najbardziej mnie poruszył, to był ten o katastrofie lotniczej z Brazylii. Historia ocalonego, tego, jak zespół musiał się odrodzić - wow, to było naprawdę godne uwagi i podziwu.

Mam ogromny szacunek wobec pracy Werner i Kołodziejczaka, wobec ich misji oraz celowości obu tych publikacji, ale już po drugiej książce skłaniam się do przemyślenia, że lepiej te historie wybrzmiałyby jednak w formie dokumentalno-wizualnej. Wiadomo, budżety, wishful thinking, ale podczas lektury miałem przed oczami tylko to, jak opowieści tych ludzi wybrzmiałyby na ekranie, jaki ładunek emocjonalny by za sobą niosły. Czy sięgnę po trzecią książkę, która ewentualnie może kiedyś powstanie? Nad tym się wówczas zastanowię nieco dłużej niż tym razem.
231 reviews1 follower
September 14, 2026
3.9 - podobała mi się, choć mniej niż pierwsza część; mniej samych wątków futbolowych, więcej tego tła dookoła; ale i tak naprawdę dobra książka
96 reviews
May 29, 2026
Chciałbym wystawić wyższą ocenę. Po świetnej pierwszej książce spodziewałem się podobnego poziomu. Niestety trochę się zawiodłem.

Dwa pierwsze reportaże (Tanzania i Turcja/Kurdowie) wydają mi się strasznie chaotyczne i brakowało mi tam szerszego kontekstu. Byłem szczególnie zainteresowany tureckim tematem, mam tam mnóstwo znajomych, również na terenach omawianych w książce. Temat został potraktowany jednak trochę po łebkach. Te dwa reportaże zaniżają mi ostateczną ocenę.

Rwanda to klasa, zdecydowanie najlepszy reportaż, cieszy mnie, że najdłuższy także pod względem objętości. Historia chyba najbardziej znana z przedstawionych, a mimo to autorzy postarali się o przedstawienie pełnego kontekstu. Niesamowicie uderzyły mnie wspomnienia poszczególnych rozmówców oraz to, jak ten poraniony naród postanowił radzić sobie z traumą.

Historia o brazylijskiej drużynie również świetna. Miała moim zdaniem idealną długość, ciut więcej i czułbym, że temat się wyczerpał i zaczynamy krążyć w kółko.

Gdybym miał wystawić ocenę za dwa ostatnie reportaże, to byłaby czysta czwórka. Tak to wystawiłbym takie 3,5 gwiazdki, ale bez naciągania w górę.
Profile Image for Zaczytana_olcia.
719 reviews20 followers
November 23, 2024
Reportaż Anity Werner i Michała Kołodziejczyka to kolejny dowód na to, że piłka nożna jest czymś więcej, niż tylko sportem.

To reportaż najwyższej klasy. Napisany, by oddać głos tym, którzy najgłośniej mówią przez sport właśnie. Cztery historie, wydawałoby się, że jakże odległe, a jednak po ich zapoznaniu, tak bliskie.

Niesamowity research, wiele emocji przekazanych przez rozmówców. Trudne tematy, ale dające tytułową nadzieję. Najgłośniej oczywiście o drużynie Chapecoense, brazylijskiej niespodziance sezonu 2016. Większość z piłkarzy nigdy nie dotarła na swój najważniejszy mecz, tracąc życie w katastrofie samolotu. Otrzymujemy szczegóły wypadku, ale przede wszystkim dostajemy emocje. Ból, smutek, niekiedy wstyd, ale również nadzieję.

W podobnym tonie utrzymane są pozostałe trzy historie. Najbardziej ujęła mnie historia rwandyjskich piłkarzy i ich walki o życie w trakcie ludob*jstwa w ich kraju. Tymczasem nie powinno być ważnym to, czy jesteś Tutsi czy Hutu, ważne jest, by piłka nożna sprawiała Ci przyjemność. I z taką myślą pozostanie ta książka w mojej głowie.
Profile Image for MeskaKsiazka.
319 reviews4 followers
August 26, 2026
Rozpoczął się mundial, a ja z chęci wprowadzenia się w klimat sięgnąłem po książkę z piłką nożną w tle, trafiło na reportaż, czyli gatunek, który uwielbiam, a którego zdecydowanie zbyt mato czytam.

"Nadzieja FC" to cztery inspirujące, wzruszające i poruszające historie. Tanzania i polowanie na ludzi z albinizmem, Turcja i walka Kurdów o własną tożsamość, Rwanda i wojna domowa wśród rodzin i przyjaciół, Brazylia i katastrofa, która wstrząsnęła całym piłkarskim światem.

Wszystkie historie to zdecydowanie coś więc niż tylko piłka nożna. Historie, jakie wybrali i opowiedzieli autorzy, są cudowne, więc za to ogromny szacunek!

Świat, bohaterowie i zakończenie każdej z historii są takimi, jakie były naprawdę, bo są elementami faktycznymi, jednak całość książki została napisana w taki sposób, że mi osobiście momentami było trochę trudno się w tym wszystkim odnaleźć, dlatego też ocena tych dwóch aspektów jest obniżona, a sam styl pisania ma ledwie (i niestety tylko) 3,5 gwiazdki.

Książkę polecam i to nie tylko fanom piłki nożnej, bo jest ona tutaj tylko małym dodatkiem.
Profile Image for Bartłomiej Falkowski.
302 reviews34 followers
May 28, 2025
Ostatecznie odczucia mam raczej pozytywne. Przedstawione historie są nietuzinkowe i wciągające. Temat piłki nożnej dość dobrze spaja je wszystkie.

Sama forma reportażu jest także nie najgorsza. Nie jest to może dokument najwyższych lotów (da się odczuć pewien dystans autorów do świata, o którym opowiadają), ale nie rzuca się to mocno w oczy podczas czytania.

Największym minusem książki jest według mnie postawienie futbolu przy tak ogromnie gatunkowo ciężkich tematach. Za każdym razem (może oprócz drużyny piłkarskiej albinosów) miałem wrażenie jakoby piłka nożna była jedynie maleńkim wątkiem całej historii. Widząc tytuł pozycji oczekiwałem raczej odwrotnych proporcji - futbol na pierwszym miejscu, reszta jako tło i dopowiedzenia. Innymi słowy, nie udało się autorom przebić z oryginalnym opowiedzeniem historii na nowo (a każda z nich została już opisana przez innych).
22 reviews4 followers
August 31, 2026
Autorzy wzięli sobie do serca tytuł , jaki nadali poprzedniej książce. Tutaj również mecz to tylko pretekst. Pod płaszczykiem opowieści o piłce kryją się historie pełne grozy, trwogi, ciężarów codzienności, o których nie mamy nawet pojęcia, ale też nadziei i demonstracji siły do stawiania czoła wszelkim przeciwnościom .

Szkoda tylko, że poziom tych historii jest tak nierówny. Na etapie, gdy docierany do fantastycznych dwóch ostatnich reportaży, sposób ich prowadzenia bierze wręcz z zaskoczenia, bo dwa pierwsze zdążyły przyzwyczaić do kompletnego chaosu. Tym bardziej szkoda, bo wszystkie te historie są niesamowicie wartościowe i warte poznania.
Profile Image for Aneta.
81 reviews
February 6, 2025
Rozczarowałam się tą książką, bo spodziewałam się czegoś innego. Jest to zbiór czterech reportaży, które mają bardzo mało wspólnego z piłką nożną. Zamiast tego jest tu np. historia ludobójstwa w Rwandzie.
Ostatnia historia o katastrofie samolotu z piłkarzami Chapecoense najbardziej mnie zainteresowała, bo pamiętam to wydarzenie.
Przede mną jeszcze druga książka tych autorów, mam nadzieję że będzie bardziej dla mnie, ale teraz już wiem że powinnam spodziewać się reportaży społecznych zamiast sportowych.
Profile Image for Monika.
761 reviews12 followers
February 6, 2025
Ocena 3,5⭐️
Format audiobook

Jestem jednocześnie na tak i na nie. Pierwszy tytuł autorów czyli „mecz to pretekst” był świetny, ale tu czegoś mi zabrakło. Rozdział o Rwandzie mocno nierówny, poszarpany, za dużo chciano upchać w jednym maleńkim reportażu. Rozdział o albinizmie też jakoś mi nie leżał, miałam wrażenie ogromnego bałaganu informacyjnego. Więc skąd 3,5⭐️? Całość ratuje rozdział o Chapecoense, szkoda że cała książka taka nie jest. Nie zrozumcie mnie źle to nie jest zła książka, jest dobrze napisana, temat jest ciekawie zrealizowany, ale całościowo wypada to jakoś blado.
Profile Image for Anna Borowiec.
48 reviews
May 7, 2026
Kolejna książka świetnych dziennikarzy. Reportaż o ludziach, trudnych wydarzeniach, nadziejach, marzeniach, walce z przeciwnościami losu, determinacji. A to wszystko poprzez pryzmat piłki nożnej. Nie tej z wielkich stadionów, wielkich pieniędzy i fleszy. Piłka nożna jako sport, jako alternatywa dla beznadziei i jako szansa na lepsze życie. 4 reportaże z Turcji, Brazylii, Rwandy oraz Tanzanii. Warto przeczytać.
246 reviews
December 22, 2024
Niestety tylko 3 gwiazdki. Liczyłem na więcej, bo pierwsza książka tego duetu była rewelacyjna! Teraz dużo słabiej. Są tu 4 historie, z tego 2 bardzo słabe o Rwandzie i albinosach (bardzo mało o futbolu, za dużo i nudnawo o reszcie), jedna średnia (o Kurdach) i dopiero na koniec bardzo dobra o katastrofie lotniczej Chapecoense.
Profile Image for Maciek Miłosz.
15 reviews
January 3, 2025
Fenomenalna podróż przez 4 różne kraje, 4 różne tragedie i setki doświadczeń, którymi dzielą się bohaterowie książki. Przed rozpoczęciem lektury miałem ogromne oczekiwania, którym ta pozycja zdecydowanie sprostała.
Profile Image for Tomasz Kowalski.
277 reviews1 follower
April 17, 2025
jak Anita Werner nie sieje propagandy w tvn to okazuje sie, ze jest calkiem dobra dziennikarka i lektorka ;-)
fajne i ciekawe reportaze zrobione uczciwie i rzetelnie, wlasnie takie ksiazki chcialbym czytac, a jest ich tak malo

polecam !!!
Profile Image for rozalia.
357 reviews28 followers
February 15, 2026
3.75
Bardzo dobry reportaż. Pierwsza część była dla mnie zdecydowanie ciekawsza (w mojej opinii bardziej dotyczyła futbolu, a ten tom - skupia się bardziej na tematyce społecznej). Niemniej jednak, było ciekawie, był dobry research. No i kocham piłkę.
Profile Image for Ted  Saseen.
36 reviews
August 7, 2026
2.5/5.

Cztery dość nierówne reportaże polityczno-społeczne, w których piłka nożna pełni rolę tła.

Tematy nie były zbyt oryginalne (Albinizm w Tanzanii, Rwanda, Kurdowie, Chapecoense), poza reportażem o tureckim Ademsporze nie dowiedziałem się zbyt wiele.
Profile Image for Anna Bodzoń.
157 reviews2 followers
August 9, 2026
To przede wszystkim reportaż o ludziach, ich historiach i nadziei, a futbol jest tu tylko tłem, które pięknie spaja całość. Świetnie napisana, poruszająca i dająca do myślenia – zostaje w głowie na długo.
24 reviews
August 27, 2025
Ksiazka opisuje jak pilka nozna pomaga pokonac przeciwnosci losu.
35 reviews
January 30, 2026
Wciąga tak samo jak pierwsza książka tego duetu. Uważam, że dużo lepiej odbiera się ją z audiobookiem, który czyta Anita Werner - o ile ktoś lubi jej charakterystyczny głos.
28 reviews
March 6, 2025
Bardzo dobry zestaw reportaży, ale jest to zdecydowanie pozycja dla miłośników wątków politycznych, nie stricte fanów piłki nożnej.
Displaying 1 - 22 of 22 reviews