What do you think?
Rate this book
Πορφυρό Πέλαγος
Η Ρόδη, ένα χαρισματικό κορίτσι από το Κιρκιντζέ, βρίσκεται καταμεσής στη δίνη της Μικρασιατικής Καταστροφής κυνηγημένη από Τσέτες και Τουρκοκρητικούς με μοναδικό σύντροφο και στήριγμά της τον νεαρό γείτονά της Μανώλη. Σε τούτο το ταξίδι της φυγής, η ιστορία των ανθρώπων γύρω της ξεδιπλώνεται γεμάτη συνταρακτικές σκηνές, πόνο μα και ελπίδα.
Η Έμμα, απόγονος της Ρόδης, εξίσου προικισμένη με εκείνη, καταδιώκεται στο σήμερα από τη μοίρα και τα φαντάσματα του παρελθόντος που αποζητούν την εξιλέωση, αλλά και να ολοκληρώσουν όλα όσα έμειναν ανολοκλήρωτα…
Η Γεωργία Κακαλοπούλου παρουσιάζει τη συγκλονιστική ιστορία μιας οικογένειας, βασισμένη σε αλήθειες και γεγονότα από μαρτυρίες ανθρώπων του 1922. Εκεί που η ωμή πραγματικότητα και το μεταφυσικό συμπορεύονται με την πίστη και την ελπίδα, ενώνεται η διαδρομή των ψυχών στους αιώνες μέχρι να καταφέρουν να διασχίσουν το Πορφυρό Πέλαγος.
Η Έμμα, απόγονος της Ρόδης, εξίσου προικισμένη με εκείνη, καταδιώκεται στο σήμερα από τη μοίρα και τα φαντάσματα του παρελθόντος που αποζητούν την εξιλέωση, αλλά και να ολοκληρώσουν όλα όσα έμειναν ανολοκλήρωτα…
Η Γεωργία Κακαλοπούλου παρουσιάζει τη συγκλονιστική ιστορία μιας οικογένειας, βασισμένη σε αλήθειες και γεγονότα από μαρτυρίες ανθρώπων του 1922. Εκεί που η ωμή πραγματικότητα και το μεταφυσικό συμπορεύονται με την πίστη και την ελπίδα, ενώνεται η διαδρομή των ψυχών στους αιώνες μέχρι να καταφέρουν να διασχίσουν το Πορφυρό Πέλαγος.
344 pages, Paperback
First published November 1, 2024
1 person is currently reading
11 people want to read
About the author
Georgia Kakalopoulou
14 books151 followersGreece and passion is one and the same
Γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη, σε μια από τις γειτονιές της Τριανδρίας από γονείς που η καταγωγή τους έφτιαχνε ένα ευλογημένο για μένα τρίγωνο: από τα ριζά του Ολύμπου και τις ακτές της Πιερίας, απέναντι στη Μικρά Ασία και συγκεκριμένα το Κιρκιτζέ, για να ολοκληρωθεί με τις ακτές της πανέμορφης Κρήτης και το Ηράκλειο.
Πολύ σύντομα και σε μικρή ηλικία, μετακόμισα σε έναν από τους τόπους καταγωγής μου, την Πιερία , στη σκιά του αγαπημένου μου βουνού όπου κατοικώ ως σήμερα.
Από τα θρανία του Πολυκλαδικού πέρασα στα θρανία του ΤΕΙ Επισκεπτριών Υγείας, αλλά η πραγματική μου αγάπη ήταν πάντοτε οι τέχνες.
Έκανα σπουδές κλασσικής κιθάρας και αρμονίας, παρακολούθησα μαθήματα ζωγραφικής και σχεδίου, καθώς και μαθήματα υποκριτικής σε ερασιτεχνικό θέατρο της Κατερίνης, όπου συμμετείχα σε πολλές παραστάσεις.
Έγινα πολύ γρήγορα σύζυγος και μητέρα δυο υπέροχων παιδιών και εργάζομαι ως ιδιωτική υπάλληλος σε τεχνικό γραφείο.
Το μυθιστόρημα και η συγγραφή είναι κομμάτι συνυφασμένο με τη ζωή και τον χαρακτήρα μου.
Διαθέτω προσωπικό blog, αγαπώ την ποίηση και γράφω κάποια ποιήματα, ενώ άρθρα μου έχουν δημοσιευτεί στη διαδικτυακή εφημερίδα Mag Newspaper.
Είμαι μέλος του Κέντρου Γραμμάτων και Τεχνών του Δήμου Δίου Ολύμπου και της Ένωσης Συγγραφέων Πιερίας.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 5 of 5 reviews
January 31, 2026
«ΠΟΡΦΥΡΟ ΠΕΛΑΓΟΣ» Γ.ΚΑΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ
Εκδόσεις BELL
ΘΕΜΑ:
Μικρά Ασία 1922.Η Ρόδη&οι δικοί της κυνηγημένοι από το μένος Τούρκων&Τσετών αφήνουν την πατρίδα τους για να γλυτώσουν.Εχει ξεκινήσει ένας Γολγοθάς δίχως τέλος για την επιβίωση τους.Αλλωστε,η Ρόδη εκτός από το χάρισμα να προετοιμάζεται για όσα θα γίνουν,έχει περασμένο στο λαιμό της το θαυματουργό άθάμι .
Π.Παντελεημονας 2024.Η Έμμα δεν θυμάται τίποτα από την ζωή της.Εχει δίπλα της έναν σύντροφο που δεν αναγνωρίζει&διώκτες που θέλουν να την βγάλουν από τη μέση.Θα της δώσει δύναμη η μνήμη της;
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ:
📚Είναι από τα βιβλία που μου άφησαν χνάρι στην καρδιά μου.Ενα συγκλονιστικό μυθιστόρημα βασισμένο σε αληθινές μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τον ξεριζωμό χάνοντας τα πάντα.Απο την πατρίδα τους&οσους αγαπάνε μέχρι την υγεία τους,σωματική&ψυχικη.Με ιστορικά στοιχεία που δεν κουράζουν το μυθιστόρημα αυτό εστιάζει στο κοινωνικό στοιχείο,αφού η Ροδη&η προσωπικότητα της κυριαρχεί.Τα γεγονότα είναι καθηλωτικά&η κινηματογραφική γραφή της Κακαλοπουλου ξετυλίγει όσα συνέβησαν τότε με έντονη ανθρωποκεντρική διάσταση.Σε δύο χρονικά σημεία κινείται η πλοκή&οι δύο γυναίκες που πρωταγωνιστούν έχουν ψυχή βαθιά από τα βάσανα αλλα&καρδια που αγαπά βαθιά,λυτρωτικά,για πάντα.Και οι δύο ιστορίες με κέρδισαν αναγνωστικά γιατί θαύμασα το μεγαλείο του ανθρώπου που δεν το βάζει κάτω.Παραλληλα&οι δυο έχουν ως κέντρο βάρους την μνήμη.Ειτε αυτή αφορά στην ιστορική μνήμη,την συλλογική γιατί αυτή καθορίζει αυτό που είμαστε σήμερα,χωρίς ιστορία δεν έχουμε παρόν,είτε αφορά στην προσωπικότητα&στα βιώματα μας.Επιπλεον,ο έρωτας βάζει&αυτος το δικό του λιθαράκι&εμψυχωνει πολύ τις κεντρικές ηρωίδες.
📚Έχω αναφερθεί ως τώρα στην Ρόδη&στην Εμμα.Η Γεωργία Κακαλοπουλου δεν επικεντρώθηκε σ αυτες.Υπαρχουν&αλλα πρόσωπα που δίνουν πνοή με την προσωπικότητα τους στις σελίδες του βιβλίου.Ειτε η γιαγιά ηρωίδα που αναλαμβάνει να σώσει τις εγγονές της από την τουρκική λαίλαπα,να τις στήλωσει ,είτε ο Μανώλης ο φύλακας άγγελος της Ρόδης -μπορώ να πω πως η ιστορία του με έκανε κομμάτια-είτε ο Χρήστος που είναι πάντα εκεί προστάτης,είτε ο Ροδιανος που δεν φοβάται τίποτα, βάζοντας τα με θεούς και δαίμονες, όλοι λοιπόν αυτοί οι ξεχωριστοί χαρακτήρες με μαέστρο την συγγραφέα χόρεψαν ρυθμικά,με παλμό τον χορό του έρωτα, της απώλειας,της προδοσίας,του αγώνα, της ζωής και του θανάτου.Ειναι από τις λίγες φορές που σε βιβλίο αγαπώ όλα τα πρόσωπα,το καθένα για τους δικούς του λόγους.
📚Η γραφή είναι άκρως παραστατική&σε βάζει απευθείας συνοδοιπόρο σε όλες τις εξελίξεις.Με πλούσιο λόγο,γλαφυρό και απόλυτα εναρμονισμένο στο κλίμα και στην εποχή των δύο χωροχρόνων νιώθεις πως είσαι εκεί και ζεις με τις αγωνιες της Ροδης&της Έμμας.
📚Έχω διαβάσει αρκετά βιβλία από την συγγραφέα.Ειναι όλα διαφορετικά μεταξύ τους και από τη μια αυτό δείχνει την πλούσια φαντασία αφετέρου πως ένας καλός συγγραφέας δεν επαναπαύεται.Σε όσα βιβλία της Κακαλοπουλου διάβασα η γραφή πάντα είναι σταθερή, ποιοτική .Διχως εκπτώσεις . Δεν γίνεται να μην σας αποκαλύψω κάτι . Αυτό το βιβλίο είναι για μένα το κάτι άλλο.Το καλύτερο της κατ έμε γιατί μυρίζει Ελλάδα.Προσφυγια.Πονο.Μα πάνω από όλα προβάλλει το μεγαλείο ψυχής που αγαπά και δεν το βάζει κάτω.Βουρκωσα αρκετές φορές σ αυτό το βιβλίο .Σας είπα …χνάρι καρδιάς το πορφυρό πέλαγος .. η Ροδη … η Εμμα,η γιαγιά,ο Μανώλης,ο Ροδιανος ..
Βαθμολογία:5⭐️
Εκδόσεις BELL
ΘΕΜΑ:
Μικρά Ασία 1922.Η Ρόδη&οι δικοί της κυνηγημένοι από το μένος Τούρκων&Τσετών αφήνουν την πατρίδα τους για να γλυτώσουν.Εχει ξεκινήσει ένας Γολγοθάς δίχως τέλος για την επιβίωση τους.Αλλωστε,η Ρόδη εκτός από το χάρισμα να προετοιμάζεται για όσα θα γίνουν,έχει περασμένο στο λαιμό της το θαυματουργό άθάμι .
Π.Παντελεημονας 2024.Η Έμμα δεν θυμάται τίποτα από την ζωή της.Εχει δίπλα της έναν σύντροφο που δεν αναγνωρίζει&διώκτες που θέλουν να την βγάλουν από τη μέση.Θα της δώσει δύναμη η μνήμη της;
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ:
📚Είναι από τα βιβλία που μου άφησαν χνάρι στην καρδιά μου.Ενα συγκλονιστικό μυθιστόρημα βασισμένο σε αληθινές μαρτυρίες ανθρώπων που έζησαν τον ξεριζωμό χάνοντας τα πάντα.Απο την πατρίδα τους&οσους αγαπάνε μέχρι την υγεία τους,σωματική&ψυχικη.Με ιστορικά στοιχεία που δεν κουράζουν το μυθιστόρημα αυτό εστιάζει στο κοινωνικό στοιχείο,αφού η Ροδη&η προσωπικότητα της κυριαρχεί.Τα γεγονότα είναι καθηλωτικά&η κινηματογραφική γραφή της Κακαλοπουλου ξετυλίγει όσα συνέβησαν τότε με έντονη ανθρωποκεντρική διάσταση.Σε δύο χρονικά σημεία κινείται η πλοκή&οι δύο γυναίκες που πρωταγωνιστούν έχουν ψυχή βαθιά από τα βάσανα αλλα&καρδια που αγαπά βαθιά,λυτρωτικά,για πάντα.Και οι δύο ιστορίες με κέρδισαν αναγνωστικά γιατί θαύμασα το μεγαλείο του ανθρώπου που δεν το βάζει κάτω.Παραλληλα&οι δυο έχουν ως κέντρο βάρους την μνήμη.Ειτε αυτή αφορά στην ιστορική μνήμη,την συλλογική γιατί αυτή καθορίζει αυτό που είμαστε σήμερα,χωρίς ιστορία δεν έχουμε παρόν,είτε αφορά στην προσωπικότητα&στα βιώματα μας.Επιπλεον,ο έρωτας βάζει&αυτος το δικό του λιθαράκι&εμψυχωνει πολύ τις κεντρικές ηρωίδες.
📚Έχω αναφερθεί ως τώρα στην Ρόδη&στην Εμμα.Η Γεωργία Κακαλοπουλου δεν επικεντρώθηκε σ αυτες.Υπαρχουν&αλλα πρόσωπα που δίνουν πνοή με την προσωπικότητα τους στις σελίδες του βιβλίου.Ειτε η γιαγιά ηρωίδα που αναλαμβάνει να σώσει τις εγγονές της από την τουρκική λαίλαπα,να τις στήλωσει ,είτε ο Μανώλης ο φύλακας άγγελος της Ρόδης -μπορώ να πω πως η ιστορία του με έκανε κομμάτια-είτε ο Χρήστος που είναι πάντα εκεί προστάτης,είτε ο Ροδιανος που δεν φοβάται τίποτα, βάζοντας τα με θεούς και δαίμονες, όλοι λοιπόν αυτοί οι ξεχωριστοί χαρακτήρες με μαέστρο την συγγραφέα χόρεψαν ρυθμικά,με παλμό τον χορό του έρωτα, της απώλειας,της προδοσίας,του αγώνα, της ζωής και του θανάτου.Ειναι από τις λίγες φορές που σε βιβλίο αγαπώ όλα τα πρόσωπα,το καθένα για τους δικούς του λόγους.
📚Η γραφή είναι άκρως παραστατική&σε βάζει απευθείας συνοδοιπόρο σε όλες τις εξελίξεις.Με πλούσιο λόγο,γλαφυρό και απόλυτα εναρμονισμένο στο κλίμα και στην εποχή των δύο χωροχρόνων νιώθεις πως είσαι εκεί και ζεις με τις αγωνιες της Ροδης&της Έμμας.
📚Έχω διαβάσει αρκετά βιβλία από την συγγραφέα.Ειναι όλα διαφορετικά μεταξύ τους και από τη μια αυτό δείχνει την πλούσια φαντασία αφετέρου πως ένας καλός συγγραφέας δεν επαναπαύεται.Σε όσα βιβλία της Κακαλοπουλου διάβασα η γραφή πάντα είναι σταθερή, ποιοτική .Διχως εκπτώσεις . Δεν γίνεται να μην σας αποκαλύψω κάτι . Αυτό το βιβλίο είναι για μένα το κάτι άλλο.Το καλύτερο της κατ έμε γιατί μυρίζει Ελλάδα.Προσφυγια.Πονο.Μα πάνω από όλα προβάλλει το μεγαλείο ψυχής που αγαπά και δεν το βάζει κάτω.Βουρκωσα αρκετές φορές σ αυτό το βιβλίο .Σας είπα …χνάρι καρδιάς το πορφυρό πέλαγος .. η Ροδη … η Εμμα,η γιαγιά,ο Μανώλης,ο Ροδιανος ..
Βαθμολογία:5⭐️
July 4, 2025
✔️Η συγγραφέας Γεωργία Κακαλοπούλου στο βιβλίο της με τον τίτλο Πορφυρό Πέλαγος, ξετυλίγει το κουβάρι της πικρής ιστορίας των προσφύγων της Μικράς Ασίας, όταν το 1922 εκδιώχθηκαν από τον Κεμάλ και τον άτακτο στρατό του από τα χωριά και τις πόλεις, όπου ζούσαν ειρηνικά και με απόλυτη σύμπνοια με τους γηγενείς Τούρκους.
✔️Πρόκειται για ένα ιστορικό και κοινωνικό μυθιστόρημα, που μέσα από τις σελίδες του ξεδιπλώνεται η τραγωδία εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων, οι οποίοι κατόρθωσαν κάτω από σκληρές και αντίξοες συνθήκες, να στεριώσουν κάπου και να βρουν το κουράγιο και τη δύναμη, να βάλουν τη ζωή τους σε μια νέα πατρίδα και να κάνουν μια νέα αρχή, στον καινούργιο τόπο της προγονικής καταγωγής τους. Δεν ήταν εύκολο για όλους εκείνους τους ανθρώπους, που είχαν μια στρωμένη, καλή ζωή, να ζουν σε σκηνές και σε ξεροχώραφα, χωρίς να έχουν ούτε καν τα στοιχειώδη για την επιβίωσή τους.
✔️Ένα από τα ιδιαίτερο χαρακτηριστικά του βιβλίου, είναι ότι η συγγραφέας με μαεστρία δεν δίνει βαρύτητα, χωρίς βέβαια να τα αγνοεί, στα μεγάλα ιστορικά γεγονότα, στα συμβάντα, δεν αναφέρεται σε ονόματα, ημερομηνίες, πολιτικές αποχρώσεις, αλλά δίνει βαρύτητα στις προφορικές ιστορίες, στις αφηγήσεις βιωμάτων των ανθρώπων που έζησαν στο πετσί τους τον ξεριζωμό και σε αυτές της γιαγιάς της, αυτοί είναι που γράφουν την ιστορία. Η Γεωργία Κακαλοπούλου με απόλυτο σεβασμό και με αίσθηση υπερβολικής ευθύνης και χρέους, τη μεταφέρει για μας στις σελίδες του βιβλίου της. Αυτό είναι και ένας από τους κύριους λόγους που στα μάτια μου τουλάχιστον, ξεχωρίζει από πληθώρα βιβλίων που γράφτηκαν με το ίδιο θέμα.
✔️Θα σας πω λίγα πράγματα για την ιστορία-κυριολεκτικά λίγα- και θα το κάνω συνειδητά, γιατί δεν θέλω να στερήσω ούτε ένα ψήγμα από την αναγνωστική τέρψη που θα χαρίσει αυτό το βιβλίο, σε όσους από σας επιλέξουν να το διαβάσουν. Και όταν τελικά το διαβάσετε, θα καταλάβετε ακριβώς τι εννοώ.
✔️Η ιστορία κινείται σε δυο άξονες το χθες και το σήμερα. Όλα ξεκινάνε στα Σφακιά στα τέλη 19ου αιώνα, ο αναγνώστης ζει τη χαρά ενός νιόπαντρου ζευγαριού, στο γλέντι του γάμου τους, μα η χαρά αυτή δεν κρατά πολύ. Ένα απρόσμενο, δυσάρεστο γεγονός, μαραίνει τα χαμόγελα στα χείλη όλων των καλεσμένων και λίγο αργότερα, αναγκάζει το νεαρό ζευγάρι να το σκάσει από την Κρήτη και να ζητήσει απάγκιο στον Κιρκιντζέ, ένα χωριό της Τουρκίας. Εκεί θα ρίξουν θεμέλιο για τη νέα τους ζωή. Εκεί θα φέρουν στη ζωή και το Νικόλα τους, ο οποίος όταν οι γονείς τους αποφασίζουν να επιστρέψουν στην πατρίδα, εκείνος επιλέγει τον Κιρκιντζέ γιατί η καρδιά του και ολόκληρη η ύπαρξη του, ανήκει πια στην όμορφη Σοφία, που θα γίνει γυναίκα του. Αποκτούν δυο κόρες, τη Ρόδη και την Μαρία και τις μεγαλώνουν ευτυχισμένα, μαζί με τη γιαγιά τους την κυρά Γιαννούλα. Όμως η μοίρα, χωρίς να προειδοποιεί, αρχίζει να στήνει γι΄αυτούς ένα άσχημο, σκοτεινό και δυσοίωνο μέλλον.
✔️Τα πάντα αλλάζουν για τη δωδεκάχρονη Ρόδη. Δίπλα της, έχει πια μόνο τη γιαγιά της, η οποία φροντίζει εκείνην, τη μικρότερη αδελφή της, αλλά και την άρρωστη μητέρα της. Με ομορφιά ξωτικής νεράιδας και ένα χάρισμα δώρο θεού μα και βαρύ σαν κατάρα κάποιες φορές, γρήγορα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα παιδιά. Είναι η αλλόκοτη, η αλαφροΐσκιωτη, το πονηρό Τζαν για τους Τούρκους, που άλλοι φοβούνται, άλλοι μισούν κι άλλοι ποθούν. Η Ρόδη βρίσκεται καταμεσής στη δίνη της Μικρασιατικής Καταστροφής κυνηγημένη από Τσέτες και Τουρκοκρητικούς με μοναδικό σύντροφο και στήριγμά της, τον νεαρό γείτονά της Μανώλη. Σε τούτο το ταξίδι της φυγής, η ιστορία των ανθρώπων γύρω της ξεδιπλώνεται γεμάτη συνταρακτικές σκηνές, πόνο μα και ελπίδα. Ο δρόμος της δύσκολος και σπαρμένος με αίμα, φωτιά και θάνατο και το μέλλον ζοφερό και απρόβλεπτο.
✔️Στο σήμερα συναντάμε την Έμμα, που ζει στον Παλιό Παντελεήμονα της Πιερίας. Η Έμμα παλεύει με τους δικούς της δαίμονες. Κυνηγημένη και η ίδια, παγιδευμένη στο χθες, προσπαθεί να βρει τρόπο να ζήσει το σήμερα, αλλά τα φαντάσματα και οι σκιές του παρελθόντος είναι αμείλικτα μαζί της, μόνο ο θάνατος θα τα καταπραΰνει. Μα έχει κι αυτή έναν φύλακα άγγελο, όμως καμιά φορά και αυτοί κάνουν λάθη και μάλιστα λάθη θανάσιμα.
✔️Οι δυο γυναίκες έχουν πολλά κοινά και τις δένουν αόρατες κλωστές που ενώνουν το παρελθόν με το μέλλον, αλλά και το “αθάμι”, ένα μαχαίρι μινιατούρα από καθαρό ασήμι, που λένε πως κουβαλάει μαγικές ιδιότητες και πηγαίνει από γενιά σε γενιά. Ένα αθάμι ποτισμένο με αίμα, αλλά αίμα ένοχο ή αθώο;
✔️Οι ανατροπές στις ζωές των πρωταγωνιστών δίνουν αληθινό ενδιαφέρον, ενώ μέσα από το βίο τους έρχονται σε γνώση του αναγνώστη ιστορικά και άλλα στοιχεία. Είναι ένα βιβλίο με γρήγορες εναλλαγές που δεν κουράζουν, δεν μπερδεύουν και απρόβλεπτες καταστάσεις, οι οποίες κρατάνε το ενδιαφέρον του αναγνώστη αμείωτο μέχρι τέλους.
✔️Κυρίαρχη θέση στη ζωή των χαρακτήρων έχει ο έρωτας, ο οποίος εκφράζεται ως βαθιά ανάγκη της ανθρώπινης ύπαρξης. Ο έρωτας καταλύτης και ρυθμιστής σε όλες του τις εκφάνσεις, είναι έκδηλος και αναδύεται μέσα από τις σελίδες του βιβλίου απίστευτα έντεχνα, με κόσμιο και ευγενή τρόπο. Έρωτας που πληγώνει, που προστατεύει, που θυσιάζεται, που υπομένει, που περιμένει, που συγχωρεί, που σημαδεύει και χαράζει ανεξίτηλα τις καρδίες των ανθρώπων, έρωτας που χάνεται, που γίνεται εμμονή, που συμβιβάζεται, που πονάει μα και δίνει ζωή.
✔️Το μεταφυσικό στοιχείο είναι αγαπημένο χαρακτηριστικό της Γεωργίας Κακαλοπούλου και το συναντάμε σε πολλά βιβλία της. Το ίδιο συμβαίνει και σε αυτό. Η συγγραφική της δεινότητα όμως της επιτρέπει να το χρησιμοποιεί με σύνεση και έξυπνα, με τρόπο που εγείρει το ενδιαφέρον του αναγνώστη της, προσδίδει μαγεία στο κείμενο της και δεν ξενίζει με υπερβολές και φανφάρες
✔️Στο μυθιστόρημα εντυπωσιάζει η ζωντάνια των διαλόγων, η σφιχτοδεμένη ροή, η αδιάλειπτη πλοκή, ο σύγχρονος λόγος. Η συγγραφέας γνωρίζει ότι τον αναγνώστη δεν τον εντυπωσιάζουν οι υπερβολές, οι ακρότητες, αλλά η πραγματική ζωή.
✔️Οι Έλληνες της Σμύρνης δεν ήθελαν να φύγουν από τον τόπο τους, αλλά ο πόλεμος δεν ρωτάει τι θέλεις, σ’ αρπάζει χωρίς να σε ρωτά και σε σέρνει μαζί του, ορίζοντας την τύχη σου και τη ζωή σου. Ξεριζωμένοι από τον τόπο τους, όσοι από τους ήρωες του βιβλίου επιζήσουν από το φονικό εκείνων των ημερών, θα προσπαθήσουν να επιβιώσουν κάτω από δραματικές συνθήκες, μέσα σε καλύβες δίχως στέγη και χωρίς ούτε τα απολύτως αναγκαία. Η Μεγάλη Πατρίδα, η χώρα μας, αντί για μάνα που αγκαλιάζει τα πονεμένα παιδιά της, πολλές φορές τους φέρθηκε σαν κακιά μητριά. Η βοήθεια λειψή, φειδωλή, συνοδευόμενη άλλες φορές με συμπόνοια, άλλες με αντιπάθεια και καχυποψία και κάποιες ακόμα και με μίσος. Δεν ήταν Έλληνες, ήταν πρόσφυγες και χρειάστηκε να πορευτούν με τις δικές τους δυνάμεις, για να μην πεθάνουν από την πείνα και το κρύο.
✔️Το ιστορικό μυθιστόρημα δεν είναι καθόλου εύκολο εγχείρημα και ο συγγραφέας που θα το αποτολμήσει πρέπει να σεβαστεί και ν’ ακολουθήσει πιστά τις αρχές του. Η Γεωργία Κακαλοπούλου στο εξαίρετο πόνημά της, τήρησε στο ακέραιο τις επιταγές του ιστορικού μυθιστορήματος. Η πένα της, οι γνώσεις της για τα γεγονότα και η έρευνα των ζωντανών πηγών για τα γεγονότα του διωγμού, δίνουν τη χαρά στον αναγνώστη ν’ απολαύσει ένα θαυμάσιο ιστορικό μυθιστόρημα, καλογραμμένο και προσεγμένο ως την τελευταία του λεπτομέρεια.
✔️Τα γεγονότα δίνονται ζεστά, παραστατικά, κάποιες φορές σκληρά με όλο το βάρος της πικρής τους πραγματικότητα, με τις ψυχώσεις του ατομικού και ομαδικού ανθρώπινου δράματος. Οι ήρωές της ένας κόσμος ολόκληρος, αληθινός, με δικά του χαρακτηριστικά. Ακόμα και τα δευτερότερα πρόσωπα με τα πρωτεύοντα δράματά τους ο καθένας, αντιπροσωπεύει την ίδια σκληρή αλήθεια. Στη Σμύρνη, μέσα σε λίγες μόνο μέρες, διαπράχτηκε ένα προσχεδιασμένο, αισχρό και απάνθρωπο έγκλημα που θα σημαδεύει τους Τούρκους για πάντα. Τίποτα δεν μπορεί πια να κρύψει την αλήθεια που για 103 χρόνια διαστρεβλώνουν οι Τούρκοι. Η καταστροφή της Σμύρνης δεν ήταν τυχαίο γεγονός αλλά εσκεμμένη ενέργεια προκειμένου οι Έλληνες της Σμύρνης να οδηγηθούν μακριά από την προαιώνια εστία τους. Ήταν μια ακόμα απόπειρα γενοκτονίας.
✔️Το βιβλίο είναι γραμμένο με συναισθηματισμό και γλώσσα έντονη και κάποιες φορές σκληρή, αλλά προσφέρει πολλές αφορμές για σκέψη και αναζήτηση της αλήθειας. Η ιστορία της Ρόδης, όπως συγκλονιστικά την αφηγείται η συγγραφέας, είναι η αέναη ιστορία της ανθρωπότητας, ιστορία βίας και καταστροφής. Γιατί οι πόλεμοι και η καταστροφή δεν θέλουν παρά μια σπίθα για να απλωθούν και να κάψουν τα πάντα στο πέρασμα τους. Μα παρ’ όλα αυτά, ο άνθρωπος είναι προορισμένος να βρίσκει το κουράγιο, να ξεπερνά τις δυσκολίες, να ονειρεύεται, να ελπίζει και να προσπαθεί για το καλύτερο. Όπως οι ήρωες σε αυτό το βιβλίο. Στο συγκεκριμένο μυθιστόρημα, η ζωή της Ρόδης και η πορεία της οικογένειάς της σκιαγραφούνται με αναφορές σε λίγα σημαντικά γεγονότα και η έμφαση δίνεται στην προσωπικότητα των χαρακτήρων του μυθιστορήματος και στην προβολή μιας γενναίας στάσης ζωής. Ο δρόμος, οι μετακινήσεις των ανθρώπων, επιβεβλημένες από τις συνθήκες ακούσιες ή εκούσιες, δηλαδή ο χωροχρόνος της ίδιας της ιστορίας, καθορίζει την πορεία της ζωής τους και τον ψυχισμό τους.
✔️Αυτό το βιβλίο αποτελεί φόρο τιμής στη μνήμη και η μνήμη είναι κάποιες φορές συλλογική και άλλες ατομική. Το Πορφυρό Πέλαγος, βασίζεται σε μαρτυρίες από την ατομική μνήμη των ζωντανών μαρτύρων αλλά αξιοποιεί και τα ψήγματα της μνήμης της υπαρκτής πρωταγωνίστριας της Ρόδης, αλλά και της ίδιας της συγγραφέως, για να χτίσει την περιρρέουσα ατμόσφαιρα. Και γίνεται συλλογική καθώς χαράζεται στον κάθε αναγνώστη του βιβλίου. Γιατί, κάθε παρελθόν που δεν έχουμε αφηγηθεί ή σώσει σε κείμενα, είναι ένα παρελθόν αόρατο, ανούσιο και χαμένο.
✔️Η χαρά και η πίκρα, η γεύση της ελευθερίας και του χωρισμού, η αναμονή και η νοσταλγία, η ελπίδα και η απογοήτευση, το άμετρο θάρρος αλλά και ο φόβος, η ανθρωπιά και η πίστη, όλα υπάρχουν σ’ αυτό το δυνατό μυθιστόρημα. Όμως εκείνο που αναδίνεται τόσο έντονα μέσα από τις σελίδες του είναι αυτή η υπέροχη αίσθηση της συνέχειας. Ο παλιός κόσμος και ο σημερινός, άρρηκτα δεμένοι με τον κρίκο που όλοι μάθαμε να σεβόμαστε. Τη Σμύρνη.
✔️Πρόκειται για ένα ιστορικό και κοινωνικό μυθιστόρημα, που μέσα από τις σελίδες του ξεδιπλώνεται η τραγωδία εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων, οι οποίοι κατόρθωσαν κάτω από σκληρές και αντίξοες συνθήκες, να στεριώσουν κάπου και να βρουν το κουράγιο και τη δύναμη, να βάλουν τη ζωή τους σε μια νέα πατρίδα και να κάνουν μια νέα αρχή, στον καινούργιο τόπο της προγονικής καταγωγής τους. Δεν ήταν εύκολο για όλους εκείνους τους ανθρώπους, που είχαν μια στρωμένη, καλή ζωή, να ζουν σε σκηνές και σε ξεροχώραφα, χωρίς να έχουν ούτε καν τα στοιχειώδη για την επιβίωσή τους.
✔️Ένα από τα ιδιαίτερο χαρακτηριστικά του βιβλίου, είναι ότι η συγγραφέας με μαεστρία δεν δίνει βαρύτητα, χωρίς βέβαια να τα αγνοεί, στα μεγάλα ιστορικά γεγονότα, στα συμβάντα, δεν αναφέρεται σε ονόματα, ημερομηνίες, πολιτικές αποχρώσεις, αλλά δίνει βαρύτητα στις προφορικές ιστορίες, στις αφηγήσεις βιωμάτων των ανθρώπων που έζησαν στο πετσί τους τον ξεριζωμό και σε αυτές της γιαγιάς της, αυτοί είναι που γράφουν την ιστορία. Η Γεωργία Κακαλοπούλου με απόλυτο σεβασμό και με αίσθηση υπερβολικής ευθύνης και χρέους, τη μεταφέρει για μας στις σελίδες του βιβλίου της. Αυτό είναι και ένας από τους κύριους λόγους που στα μάτια μου τουλάχιστον, ξεχωρίζει από πληθώρα βιβλίων που γράφτηκαν με το ίδιο θέμα.
✔️Θα σας πω λίγα πράγματα για την ιστορία-κυριολεκτικά λίγα- και θα το κάνω συνειδητά, γιατί δεν θέλω να στερήσω ούτε ένα ψήγμα από την αναγνωστική τέρψη που θα χαρίσει αυτό το βιβλίο, σε όσους από σας επιλέξουν να το διαβάσουν. Και όταν τελικά το διαβάσετε, θα καταλάβετε ακριβώς τι εννοώ.
✔️Η ιστορία κινείται σε δυο άξονες το χθες και το σήμερα. Όλα ξεκινάνε στα Σφακιά στα τέλη 19ου αιώνα, ο αναγνώστης ζει τη χαρά ενός νιόπαντρου ζευγαριού, στο γλέντι του γάμου τους, μα η χαρά αυτή δεν κρατά πολύ. Ένα απρόσμενο, δυσάρεστο γεγονός, μαραίνει τα χαμόγελα στα χείλη όλων των καλεσμένων και λίγο αργότερα, αναγκάζει το νεαρό ζευγάρι να το σκάσει από την Κρήτη και να ζητήσει απάγκιο στον Κιρκιντζέ, ένα χωριό της Τουρκίας. Εκεί θα ρίξουν θεμέλιο για τη νέα τους ζωή. Εκεί θα φέρουν στη ζωή και το Νικόλα τους, ο οποίος όταν οι γονείς τους αποφασίζουν να επιστρέψουν στην πατρίδα, εκείνος επιλέγει τον Κιρκιντζέ γιατί η καρδιά του και ολόκληρη η ύπαρξη του, ανήκει πια στην όμορφη Σοφία, που θα γίνει γυναίκα του. Αποκτούν δυο κόρες, τη Ρόδη και την Μαρία και τις μεγαλώνουν ευτυχισμένα, μαζί με τη γιαγιά τους την κυρά Γιαννούλα. Όμως η μοίρα, χωρίς να προειδοποιεί, αρχίζει να στήνει γι΄αυτούς ένα άσχημο, σκοτεινό και δυσοίωνο μέλλον.
✔️Τα πάντα αλλάζουν για τη δωδεκάχρονη Ρόδη. Δίπλα της, έχει πια μόνο τη γιαγιά της, η οποία φροντίζει εκείνην, τη μικρότερη αδελφή της, αλλά και την άρρωστη μητέρα της. Με ομορφιά ξωτικής νεράιδας και ένα χάρισμα δώρο θεού μα και βαρύ σαν κατάρα κάποιες φορές, γρήγορα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα παιδιά. Είναι η αλλόκοτη, η αλαφροΐσκιωτη, το πονηρό Τζαν για τους Τούρκους, που άλλοι φοβούνται, άλλοι μισούν κι άλλοι ποθούν. Η Ρόδη βρίσκεται καταμεσής στη δίνη της Μικρασιατικής Καταστροφής κυνηγημένη από Τσέτες και Τουρκοκρητικούς με μοναδικό σύντροφο και στήριγμά της, τον νεαρό γείτονά της Μανώλη. Σε τούτο το ταξίδι της φυγής, η ιστορία των ανθρώπων γύρω της ξεδιπλώνεται γεμάτη συνταρακτικές σκηνές, πόνο μα και ελπίδα. Ο δρόμος της δύσκολος και σπαρμένος με αίμα, φωτιά και θάνατο και το μέλλον ζοφερό και απρόβλεπτο.
✔️Στο σήμερα συναντάμε την Έμμα, που ζει στον Παλιό Παντελεήμονα της Πιερίας. Η Έμμα παλεύει με τους δικούς της δαίμονες. Κυνηγημένη και η ίδια, παγιδευμένη στο χθες, προσπαθεί να βρει τρόπο να ζήσει το σήμερα, αλλά τα φαντάσματα και οι σκιές του παρελθόντος είναι αμείλικτα μαζί της, μόνο ο θάνατος θα τα καταπραΰνει. Μα έχει κι αυτή έναν φύλακα άγγελο, όμως καμιά φορά και αυτοί κάνουν λάθη και μάλιστα λάθη θανάσιμα.
✔️Οι δυο γυναίκες έχουν πολλά κοινά και τις δένουν αόρατες κλωστές που ενώνουν το παρελθόν με το μέλλον, αλλά και το “αθάμι”, ένα μαχαίρι μινιατούρα από καθαρό ασήμι, που λένε πως κουβαλάει μαγικές ιδιότητες και πηγαίνει από γενιά σε γενιά. Ένα αθάμι ποτισμένο με αίμα, αλλά αίμα ένοχο ή αθώο;
✔️Οι ανατροπές στις ζωές των πρωταγωνιστών δίνουν αληθινό ενδιαφέρον, ενώ μέσα από το βίο τους έρχονται σε γνώση του αναγνώστη ιστορικά και άλλα στοιχεία. Είναι ένα βιβλίο με γρήγορες εναλλαγές που δεν κουράζουν, δεν μπερδεύουν και απρόβλεπτες καταστάσεις, οι οποίες κρατάνε το ενδιαφέρον του αναγνώστη αμείωτο μέχρι τέλους.
✔️Κυρίαρχη θέση στη ζωή των χαρακτήρων έχει ο έρωτας, ο οποίος εκφράζεται ως βαθιά ανάγκη της ανθρώπινης ύπαρξης. Ο έρωτας καταλύτης και ρυθμιστής σε όλες του τις εκφάνσεις, είναι έκδηλος και αναδύεται μέσα από τις σελίδες του βιβλίου απίστευτα έντεχνα, με κόσμιο και ευγενή τρόπο. Έρωτας που πληγώνει, που προστατεύει, που θυσιάζεται, που υπομένει, που περιμένει, που συγχωρεί, που σημαδεύει και χαράζει ανεξίτηλα τις καρδίες των ανθρώπων, έρωτας που χάνεται, που γίνεται εμμονή, που συμβιβάζεται, που πονάει μα και δίνει ζωή.
✔️Το μεταφυσικό στοιχείο είναι αγαπημένο χαρακτηριστικό της Γεωργίας Κακαλοπούλου και το συναντάμε σε πολλά βιβλία της. Το ίδιο συμβαίνει και σε αυτό. Η συγγραφική της δεινότητα όμως της επιτρέπει να το χρησιμοποιεί με σύνεση και έξυπνα, με τρόπο που εγείρει το ενδιαφέρον του αναγνώστη της, προσδίδει μαγεία στο κείμενο της και δεν ξενίζει με υπερβολές και φανφάρες
✔️Στο μυθιστόρημα εντυπωσιάζει η ζωντάνια των διαλόγων, η σφιχτοδεμένη ροή, η αδιάλειπτη πλοκή, ο σύγχρονος λόγος. Η συγγραφέας γνωρίζει ότι τον αναγνώστη δεν τον εντυπωσιάζουν οι υπερβολές, οι ακρότητες, αλλά η πραγματική ζωή.
✔️Οι Έλληνες της Σμύρνης δεν ήθελαν να φύγουν από τον τόπο τους, αλλά ο πόλεμος δεν ρωτάει τι θέλεις, σ’ αρπάζει χωρίς να σε ρωτά και σε σέρνει μαζί του, ορίζοντας την τύχη σου και τη ζωή σου. Ξεριζωμένοι από τον τόπο τους, όσοι από τους ήρωες του βιβλίου επιζήσουν από το φονικό εκείνων των ημερών, θα προσπαθήσουν να επιβιώσουν κάτω από δραματικές συνθήκες, μέσα σε καλύβες δίχως στέγη και χωρίς ούτε τα απολύτως αναγκαία. Η Μεγάλη Πατρίδα, η χώρα μας, αντί για μάνα που αγκαλιάζει τα πονεμένα παιδιά της, πολλές φορές τους φέρθηκε σαν κακιά μητριά. Η βοήθεια λειψή, φειδωλή, συνοδευόμενη άλλες φορές με συμπόνοια, άλλες με αντιπάθεια και καχυποψία και κάποιες ακόμα και με μίσος. Δεν ήταν Έλληνες, ήταν πρόσφυγες και χρειάστηκε να πορευτούν με τις δικές τους δυνάμεις, για να μην πεθάνουν από την πείνα και το κρύο.
✔️Το ιστορικό μυθιστόρημα δεν είναι καθόλου εύκολο εγχείρημα και ο συγγραφέας που θα το αποτολμήσει πρέπει να σεβαστεί και ν’ ακολουθήσει πιστά τις αρχές του. Η Γεωργία Κακαλοπούλου στο εξαίρετο πόνημά της, τήρησε στο ακέραιο τις επιταγές του ιστορικού μυθιστορήματος. Η πένα της, οι γνώσεις της για τα γεγονότα και η έρευνα των ζωντανών πηγών για τα γεγονότα του διωγμού, δίνουν τη χαρά στον αναγνώστη ν’ απολαύσει ένα θαυμάσιο ιστορικό μυθιστόρημα, καλογραμμένο και προσεγμένο ως την τελευταία του λεπτομέρεια.
✔️Τα γεγονότα δίνονται ζεστά, παραστατικά, κάποιες φορές σκληρά με όλο το βάρος της πικρής τους πραγματικότητα, με τις ψυχώσεις του ατομικού και ομαδικού ανθρώπινου δράματος. Οι ήρωές της ένας κόσμος ολόκληρος, αληθινός, με δικά του χαρακτηριστικά. Ακόμα και τα δευτερότερα πρόσωπα με τα πρωτεύοντα δράματά τους ο καθένας, αντιπροσωπεύει την ίδια σκληρή αλήθεια. Στη Σμύρνη, μέσα σε λίγες μόνο μέρες, διαπράχτηκε ένα προσχεδιασμένο, αισχρό και απάνθρωπο έγκλημα που θα σημαδεύει τους Τούρκους για πάντα. Τίποτα δεν μπορεί πια να κρύψει την αλήθεια που για 103 χρόνια διαστρεβλώνουν οι Τούρκοι. Η καταστροφή της Σμύρνης δεν ήταν τυχαίο γεγονός αλλά εσκεμμένη ενέργεια προκειμένου οι Έλληνες της Σμύρνης να οδηγηθούν μακριά από την προαιώνια εστία τους. Ήταν μια ακόμα απόπειρα γενοκτονίας.
✔️Το βιβλίο είναι γραμμένο με συναισθηματισμό και γλώσσα έντονη και κάποιες φορές σκληρή, αλλά προσφέρει πολλές αφορμές για σκέψη και αναζήτηση της αλήθειας. Η ιστορία της Ρόδης, όπως συγκλονιστικά την αφηγείται η συγγραφέας, είναι η αέναη ιστορία της ανθρωπότητας, ιστορία βίας και καταστροφής. Γιατί οι πόλεμοι και η καταστροφή δεν θέλουν παρά μια σπίθα για να απλωθούν και να κάψουν τα πάντα στο πέρασμα τους. Μα παρ’ όλα αυτά, ο άνθρωπος είναι προορισμένος να βρίσκει το κουράγιο, να ξεπερνά τις δυσκολίες, να ονειρεύεται, να ελπίζει και να προσπαθεί για το καλύτερο. Όπως οι ήρωες σε αυτό το βιβλίο. Στο συγκεκριμένο μυθιστόρημα, η ζωή της Ρόδης και η πορεία της οικογένειάς της σκιαγραφούνται με αναφορές σε λίγα σημαντικά γεγονότα και η έμφαση δίνεται στην προσωπικότητα των χαρακτήρων του μυθιστορήματος και στην προβολή μιας γενναίας στάσης ζωής. Ο δρόμος, οι μετακινήσεις των ανθρώπων, επιβεβλημένες από τις συνθήκες ακούσιες ή εκούσιες, δηλαδή ο χωροχρόνος της ίδιας της ιστορίας, καθορίζει την πορεία της ζωής τους και τον ψυχισμό τους.
✔️Αυτό το βιβλίο αποτελεί φόρο τιμής στη μνήμη και η μνήμη είναι κάποιες φορές συλλογική και άλλες ατομική. Το Πορφυρό Πέλαγος, βασίζεται σε μαρτυρίες από την ατομική μνήμη των ζωντανών μαρτύρων αλλά αξιοποιεί και τα ψήγματα της μνήμης της υπαρκτής πρωταγωνίστριας της Ρόδης, αλλά και της ίδιας της συγγραφέως, για να χτίσει την περιρρέουσα ατμόσφαιρα. Και γίνεται συλλογική καθώς χαράζεται στον κάθε αναγνώστη του βιβλίου. Γιατί, κάθε παρελθόν που δεν έχουμε αφηγηθεί ή σώσει σε κείμενα, είναι ένα παρελθόν αόρατο, ανούσιο και χαμένο.
✔️Η χαρά και η πίκρα, η γεύση της ελευθερίας και του χωρισμού, η αναμονή και η νοσταλγία, η ελπίδα και η απογοήτευση, το άμετρο θάρρος αλλά και ο φόβος, η ανθρωπιά και η πίστη, όλα υπάρχουν σ’ αυτό το δυνατό μυθιστόρημα. Όμως εκείνο που αναδίνεται τόσο έντονα μέσα από τις σελίδες του είναι αυτή η υπέροχη αίσθηση της συνέχειας. Ο παλιός κόσμος και ο σημερινός, άρρηκτα δεμένοι με τον κρίκο που όλοι μάθαμε να σεβόμαστε. Τη Σμύρνη.
January 26, 2025
Ρόδη και Έμμα, δυο γυναίκες σε διαφορετικές εποχές προσπαθούν να επιβιώσουν και να κατανοήσουν τα όσα διαδραματίζονται γύρω τους. Η πρώτη ζει μια ανέμελη καθημερινότητα στον Κιρκιντζέ ως τον Αύγουστο του 1922 και η δεύτερη έχει αμνησία και προσπαθεί να ξεχωρίσει τον φίλο από τον εχθρό σε μια διαρκή πάλη με τον εαυτό της. Θα καταφέρουν να γλυτώσουν από τον θάνατο που τις περιβάλλει; Ο άνθρωπος που βρίσκεται στο πλάι τους είναι η σωστή επιλογή;
Η Γεωργία Κακαλοπούλου, βασισμένη σε αληθινά γεγονότα και μαρτυρίες, έγραψε μια ιστορία επιβίωσης από το πύρινο μέτωπο και τον όλεθρο του 1922 με τρόπο που μου κράτησε το ενδιαφέρον, παρ’ όλο που έχω διαβάσει πάρα πολλά βιβλία με αυτό το θέμα. Δύο είναι ίσως οι λόγοι: η κινηματογραφική αφήγηση με πολλές σκηνές γεμάτες πόνο μα και αισιοδοξία και το χάρισμα της Ρόδης να προαισθάνεται τα μελλούμενα και να βλέπει οράματα, οπότε αναμιγνύονται σωστά το φαντασιακό με τον ρεαλισμό. Το υπερφυσικό στοιχείο μαλιστα είναι διακριτικό και συμβάλλει στην ατμοσφαιρικότητα, οπότε δεν έχουμε από μηχανής θεούς που να τραβάνε την πλοκή από τα μαλλιά. Αντίθετα, σε κρίσιμες στιγμές υπάρχει μια διακριτική, φωτεινή και λαμπερή παρουσία, ένα προαίσθημα με γλυκιά μορφή, που δείχνει κάτι ή κάπως τραβάει την απαιτούμενη προσοχή. Μάλιστα, κάποιες απώλειες ζωντανεύουν με συγκινητικό τρόπο έτσι όπως καλωσορίζουν τους νεκρούς στα ουράνια και δημιουργούν μια αισιόδοξη ανάπαυλα στη ροή της αφήγησης. Όλα αυτά λοιπόν δε με ενόχλησαν καθόλου γιατί ήταν απαραίτητο κομμάτι της αφήγησης και ένας γλυκόπικρος τρόπος παρουσίας.
Το μυθιστόρημα ξεκινάει στα Σφακιά στα τέλη 19ου αιώνα, όπου την ημέρα του γάμου του Λεωνίδα ο Τούρκος διοικητής της περιοχής, Σελίμ, θέλει να κάνει δύσκολη τη ζωή των σκλάβων μα ατίθασων Ελλήνων, με αποτέλεσμα ένα απρόσμενο γεγονός να αναγκάσει τον Λεωνίδα να το σκάσει για τον Κιρκιντζέ με τη γυναίκα του. Έτσι φτάνουμε στον Αύγουστο του 1922, όπου οι καιροί έχουν αλλάξει και Τούρκοι αντάρτες επιδράμουν κάθε τρεις και λίγο στο χωριό. Η δωδεκάχρονη Ρόδη μεγαλώνει με την άρρωστη μητέρα της, Σοφία, τη γιαγιά της και τη μικρότερη αδελφή της, μιας και ο πατέρας της, Νικόλας, γιος του Λεωνίδα, έχει εξαφανιστεί και ο θείος της έχει καταφύγει στα βουνά αντάρτης. Η Ρόδη ακούει φωνές και βλέπει σε οράματα διάφορα σκηνικά να διαδραματίζονται σα να είναι μπροστά της. Ο κόσμος την αποκαλεί αλαφροΐσκιωτη και την αποφεύγει αλλά το γειτονόπουλο, ο Μανώλης, την έχει στον νου του για να την προστατεύει. Στον λαιμό της είναι κρεμασμένο το «αθάμι», ένα μαχαίρι μινιατούρα από καθαρό ασήμι, που λένε πως κουβαλάει μαγικές ιδιότητες και πηγαίνει από γενιά σε γενιά.
Ο Τουρκοκρητικός Ιμπραήμ δημιουργεί μπελάδες από τότε που ήρθε στην περιοχή και βάζει στο μάτι τη Ρόδη. Η κατάσταση είναι άγρια, τα δυο παιδιά πρέπει να φύγουν αλλά με ποιον τρόπο και με τη βοήθεια ποιανού; Πώς θα φτάσουν στη Σμύρνη; Ταυτόχρονα, παρακολουθούμε τις περιπέτειες του Νικόλα που δραπέτευσε από την τουρκική αιχμαλωσία και προσπαθεί να γυρίσει στον Κιρκιντζέ μέσα στον γενικό χαλασμό και τον ξεσηκωμό των Τούρκων. Θα τα καταφέρει; Έτσι η αφήγηση σπάει σε τρία σημεία, μιας και τελικά ο Κιρκιντζές μπαίνει στο στόχαστρο των Τούρκων και δέχεται επίθεση, με αποτέλεσμα η Ρόδη να χωριστεί από την οικογένειά της και να ζήσει πολλές δυσκολίες μαζί με τον Μανώλη στον δρόμο της για τα παράλια και τη σωτηρία, κάτι που βιώνουν και οι συγγενείς της ενώ παρακολουθούμε τον Νικόλα να ακολουθεί την αντίστροφη πορεία. Μια οικογένεια διαλυμένη, χωρισμένη, ζει τα δεινά των καταδιωκόμενων Ελλήνων, με το μυθιστόρημα να καταγράφει σκηνές αίματος και χαλασμού. Άνθρωποι που παλεύουν να επιβιώσουν, να κρυφτούν, να γλυτώσουν και να βρουν έναν τρόπο να φύγουν από τη μεριά της θάλασσας για απέναντι καταθέτουν τις ποικίλες και ανατριχιαστικές ιστορίες τους.
Ταυτόχρονα, στο σήμερα, η Έμμα είναι μια γυναίκα που προσπαθεί να βρει τη χ��μένη της μνήμη. Απόγονος της Ρόδης, έχει το ίδιο χάρισμα μ’ εκείνη: ξέρει πράγματα πριν τα δει ή τα μάθει, ακούει φωνές που τη νουθετούν και την παροτρύνουν για πράξεις παράξενες και αταίριαστες με τα όσα βιώνει. Ζουν πλέον στα ριζά του Ολύμπου, όπου άνοιξε ο Παύλος το πανδοχείο του. Ένας γλυκός και όμορφος άντρας που όμως την πιέζει να παντρευτούν. Η Έμμα διστάζει να προχωρήσει σ’ ένα τόσο σοβαρό βήμα μ’ έναν άντρα που δεν αγαπάει. Ή μήπως τον αγαπά και το έχει ξεχάσει; Ο Παύλος στάθηκε δίπλα της από την πρώτη στιγμή που άνοιξε τα μάτια της σ’ έναν κόσμο όπου πολλές από τις μνήμες της έχουν χαθεί, κάτι αόριστο όμως σα να τη σταματά από το να τον δεχτεί ως σύντροφο. Υπνοβατεί, ακούει φωνές που τη συμβουλεύουν και της ψιθυρίζουν, ψάχνει το παρελθόν της, μήπως όμως αν βρει την αλήθεια κινδυνεύει περισσότερο; Ποιος είναι ο μυστηριώδης Ροδιανός, ο μεγαλύτερος εγγονός του Ανδρόνικου Δράκου, που τον αποκαλούσαν «χαμένο» ή «τουρκάκι»; Έχει κάτι το αρχοντικά αρχέγονο και μοιάζει με σκοτεινό αερικό, εργάζεται ως γιατρός και εντολοδόχος του παππού του σε σκοτεινές δουλειές, τις οποίες όμως απεχθάνεται και τσακώνονται συχνά γι’ αυτό. Τι ρόλο παίζει η Έμμα στη ζωή του και πόσο συνέβαλε αυτός στην απώλεια της μνήμης της; Τι λάθος θα κάνει που θα πυροδοτήσει θανατηφόρες εξελίξεις; Πώς θα εκμεταλλευτούν την κατάσταση η Αθηνά και Αλκιβιάδης, δυο ξαδέρφια που εποφθαλμιούν την περιουσία του παππού και ανυπομονούν να αναλάβουν τη φατρία του για να εξοντώσουν τον Ροδιανό; Γιατί δεν πρέπει να μάθουν για την ύπαρξη της Ροδής;
Το »Πορφυρό πέλαγος» είναι μια ενδιαφέρουσα ιστορία που ξετυλίγεται σε δύο διαφορετικά χωροχρονικά σημεία και μας φέρνει από τη μια κοντά στη μικρασιατική καταστροφή του 1922 μέσα από τις κακουχίες και τον αγώνα επιβίωσης μίας από τις χιλιάδες ελληνικές οικογένειες που βλέπει τη ζωή της να αλλάζει για πάντα μέσα σε μια στιγμή κι από την άλλη στην υποβλητική ατμόσφαιρα της περιοχής του Ολύμπου, απόλυτα ταιριαστή με την ομίχλη στο μυαλό της δεύτερης ηρωίδας του βιβλίου. Ένταση, σασπένς και αγωνία εναλλάσσονται με ρομαντισμό, τρυφερότητα και ελπίδα δημιουργώντας συγκινητικές και τρυφερές σκηνές. Οι εναλλαγές από το σήμερα στο χτες που σταματούν την εκάστοτε ροή σε κρίσιμο σημείο και οι διαρκείς ανατροπές κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον. Ένα «Πορφυρό πέλαγος» γεμάτο μυστικά χωρίζει δυο διαφορετικές γυναίκες που καλούνται να αγωνιστούν και να επιβιώσουν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους με τα πράγματα γύρω τους να χειροτερεύουν και να δυσκολεύουν από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Κινηματογραφικές εικόνες και έξυπνος χειρισμός της πλοκής με κράτησαν ως το τέλος.
Πρώτη δημοσίευση στο site μου: https://www.vivliokritikes.com/%cf%80...
Η Γεωργία Κακαλοπούλου, βασισμένη σε αληθινά γεγονότα και μαρτυρίες, έγραψε μια ιστορία επιβίωσης από το πύρινο μέτωπο και τον όλεθρο του 1922 με τρόπο που μου κράτησε το ενδιαφέρον, παρ’ όλο που έχω διαβάσει πάρα πολλά βιβλία με αυτό το θέμα. Δύο είναι ίσως οι λόγοι: η κινηματογραφική αφήγηση με πολλές σκηνές γεμάτες πόνο μα και αισιοδοξία και το χάρισμα της Ρόδης να προαισθάνεται τα μελλούμενα και να βλέπει οράματα, οπότε αναμιγνύονται σωστά το φαντασιακό με τον ρεαλισμό. Το υπερφυσικό στοιχείο μαλιστα είναι διακριτικό και συμβάλλει στην ατμοσφαιρικότητα, οπότε δεν έχουμε από μηχανής θεούς που να τραβάνε την πλοκή από τα μαλλιά. Αντίθετα, σε κρίσιμες στιγμές υπάρχει μια διακριτική, φωτεινή και λαμπερή παρουσία, ένα προαίσθημα με γλυκιά μορφή, που δείχνει κάτι ή κάπως τραβάει την απαιτούμενη προσοχή. Μάλιστα, κάποιες απώλειες ζωντανεύουν με συγκινητικό τρόπο έτσι όπως καλωσορίζουν τους νεκρούς στα ουράνια και δημιουργούν μια αισιόδοξη ανάπαυλα στη ροή της αφήγησης. Όλα αυτά λοιπόν δε με ενόχλησαν καθόλου γιατί ήταν απαραίτητο κομμάτι της αφήγησης και ένας γλυκόπικρος τρόπος παρουσίας.
Το μυθιστόρημα ξεκινάει στα Σφακιά στα τέλη 19ου αιώνα, όπου την ημέρα του γάμου του Λεωνίδα ο Τούρκος διοικητής της περιοχής, Σελίμ, θέλει να κάνει δύσκολη τη ζωή των σκλάβων μα ατίθασων Ελλήνων, με αποτέλεσμα ένα απρόσμενο γεγονός να αναγκάσει τον Λεωνίδα να το σκάσει για τον Κιρκιντζέ με τη γυναίκα του. Έτσι φτάνουμε στον Αύγουστο του 1922, όπου οι καιροί έχουν αλλάξει και Τούρκοι αντάρτες επιδράμουν κάθε τρεις και λίγο στο χωριό. Η δωδεκάχρονη Ρόδη μεγαλώνει με την άρρωστη μητέρα της, Σοφία, τη γιαγιά της και τη μικρότερη αδελφή της, μιας και ο πατέρας της, Νικόλας, γιος του Λεωνίδα, έχει εξαφανιστεί και ο θείος της έχει καταφύγει στα βουνά αντάρτης. Η Ρόδη ακούει φωνές και βλέπει σε οράματα διάφορα σκηνικά να διαδραματίζονται σα να είναι μπροστά της. Ο κόσμος την αποκαλεί αλαφροΐσκιωτη και την αποφεύγει αλλά το γειτονόπουλο, ο Μανώλης, την έχει στον νου του για να την προστατεύει. Στον λαιμό της είναι κρεμασμένο το «αθάμι», ένα μαχαίρι μινιατούρα από καθαρό ασήμι, που λένε πως κουβαλάει μαγικές ιδιότητες και πηγαίνει από γενιά σε γενιά.
Ο Τουρκοκρητικός Ιμπραήμ δημιουργεί μπελάδες από τότε που ήρθε στην περιοχή και βάζει στο μάτι τη Ρόδη. Η κατάσταση είναι άγρια, τα δυο παιδιά πρέπει να φύγουν αλλά με ποιον τρόπο και με τη βοήθεια ποιανού; Πώς θα φτάσουν στη Σμύρνη; Ταυτόχρονα, παρακολουθούμε τις περιπέτειες του Νικόλα που δραπέτευσε από την τουρκική αιχμαλωσία και προσπαθεί να γυρίσει στον Κιρκιντζέ μέσα στον γενικό χαλασμό και τον ξεσηκωμό των Τούρκων. Θα τα καταφέρει; Έτσι η αφήγηση σπάει σε τρία σημεία, μιας και τελικά ο Κιρκιντζές μπαίνει στο στόχαστρο των Τούρκων και δέχεται επίθεση, με αποτέλεσμα η Ρόδη να χωριστεί από την οικογένειά της και να ζήσει πολλές δυσκολίες μαζί με τον Μανώλη στον δρόμο της για τα παράλια και τη σωτηρία, κάτι που βιώνουν και οι συγγενείς της ενώ παρακολουθούμε τον Νικόλα να ακολουθεί την αντίστροφη πορεία. Μια οικογένεια διαλυμένη, χωρισμένη, ζει τα δεινά των καταδιωκόμενων Ελλήνων, με το μυθιστόρημα να καταγράφει σκηνές αίματος και χαλασμού. Άνθρωποι που παλεύουν να επιβιώσουν, να κρυφτούν, να γλυτώσουν και να βρουν έναν τρόπο να φύγουν από τη μεριά της θάλασσας για απέναντι καταθέτουν τις ποικίλες και ανατριχιαστικές ιστορίες τους.
Ταυτόχρονα, στο σήμερα, η Έμμα είναι μια γυναίκα που προσπαθεί να βρει τη χ��μένη της μνήμη. Απόγονος της Ρόδης, έχει το ίδιο χάρισμα μ’ εκείνη: ξέρει πράγματα πριν τα δει ή τα μάθει, ακούει φωνές που τη νουθετούν και την παροτρύνουν για πράξεις παράξενες και αταίριαστες με τα όσα βιώνει. Ζουν πλέον στα ριζά του Ολύμπου, όπου άνοιξε ο Παύλος το πανδοχείο του. Ένας γλυκός και όμορφος άντρας που όμως την πιέζει να παντρευτούν. Η Έμμα διστάζει να προχωρήσει σ’ ένα τόσο σοβαρό βήμα μ’ έναν άντρα που δεν αγαπάει. Ή μήπως τον αγαπά και το έχει ξεχάσει; Ο Παύλος στάθηκε δίπλα της από την πρώτη στιγμή που άνοιξε τα μάτια της σ’ έναν κόσμο όπου πολλές από τις μνήμες της έχουν χαθεί, κάτι αόριστο όμως σα να τη σταματά από το να τον δεχτεί ως σύντροφο. Υπνοβατεί, ακούει φωνές που τη συμβουλεύουν και της ψιθυρίζουν, ψάχνει το παρελθόν της, μήπως όμως αν βρει την αλήθεια κινδυνεύει περισσότερο; Ποιος είναι ο μυστηριώδης Ροδιανός, ο μεγαλύτερος εγγονός του Ανδρόνικου Δράκου, που τον αποκαλούσαν «χαμένο» ή «τουρκάκι»; Έχει κάτι το αρχοντικά αρχέγονο και μοιάζει με σκοτεινό αερικό, εργάζεται ως γιατρός και εντολοδόχος του παππού του σε σκοτεινές δουλειές, τις οποίες όμως απεχθάνεται και τσακώνονται συχνά γι’ αυτό. Τι ρόλο παίζει η Έμμα στη ζωή του και πόσο συνέβαλε αυτός στην απώλεια της μνήμης της; Τι λάθος θα κάνει που θα πυροδοτήσει θανατηφόρες εξελίξεις; Πώς θα εκμεταλλευτούν την κατάσταση η Αθηνά και Αλκιβιάδης, δυο ξαδέρφια που εποφθαλμιούν την περιουσία του παππού και ανυπομονούν να αναλάβουν τη φατρία του για να εξοντώσουν τον Ροδιανό; Γιατί δεν πρέπει να μάθουν για την ύπαρξη της Ροδής;
Το »Πορφυρό πέλαγος» είναι μια ενδιαφέρουσα ιστορία που ξετυλίγεται σε δύο διαφορετικά χωροχρονικά σημεία και μας φέρνει από τη μια κοντά στη μικρασιατική καταστροφή του 1922 μέσα από τις κακουχίες και τον αγώνα επιβίωσης μίας από τις χιλιάδες ελληνικές οικογένειες που βλέπει τη ζωή της να αλλάζει για πάντα μέσα σε μια στιγμή κι από την άλλη στην υποβλητική ατμόσφαιρα της περιοχής του Ολύμπου, απόλυτα ταιριαστή με την ομίχλη στο μυαλό της δεύτερης ηρωίδας του βιβλίου. Ένταση, σασπένς και αγωνία εναλλάσσονται με ρομαντισμό, τρυφερότητα και ελπίδα δημιουργώντας συγκινητικές και τρυφερές σκηνές. Οι εναλλαγές από το σήμερα στο χτες που σταματούν την εκάστοτε ροή σε κρίσιμο σημείο και οι διαρκείς ανατροπές κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον. Ένα «Πορφυρό πέλαγος» γεμάτο μυστικά χωρίζει δυο διαφορετικές γυναίκες που καλούνται να αγωνιστούν και να επιβιώσουν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους με τα πράγματα γύρω τους να χειροτερεύουν και να δυσκολεύουν από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Κινηματογραφικές εικόνες και έξυπνος χειρισμός της πλοκής με κράτησαν ως το τέλος.
Πρώτη δημοσίευση στο site μου: https://www.vivliokritikes.com/%cf%80...
December 12, 2025
Μετά από (λίγα) χρόνια αναγκαστικής αναγνωστικής εξορίας, αποφάσισα να κάνω την αρχή επιστρέφοντας στην ανάγνωση με πρώτο βιβλίο, το Πορφυρό Πέλαγος.
Οι μνήμες μιας γυναίκας γίνονται πολύτιμη ατραπός πάνω στην οποία συμβαδίζουν ο πόνος και η ελπίδα, η απώλεια και η επιθυμία για ζωή.
Διαβάζοντας σελίδα-σελίδα, κατανόησα τον υπέροχο συμβολισμό του ονόματος.
Ρόδι. Ο καρπός του κάτω κόσμου. Πλούτωνας. Θάνατος. Φωτιά. Κιρκιντζές. Όλα αφημένα πίσω, για να προχωρήσουμε μπροστά, στην ανάσταση της ζωής, στο ρόδι, τον καρπό που αποτοξινώνει, που τονώνει, που προστατεύει και θεραπεύει. Που κρύβει μέσα του τον κύκλο της ζωής, σύμβολο καθώς είναι ευλογίας, μια και το σπάζουμε στην πόρτα την Πρωτοχρονιά για καλοτυχία, υγεία και ευημερία.
Ρόδη. Η ιστορία της μάς θυμίζει πως ακόμα και μέσα στο σκοτάδι φυλάγεται ο σπόρος της επιστροφής, η υπόσχεση της άνοιξης.
Ένα όνομα-καρπός του κάτω κόσμου λοιπόν, γίνεται και καρπός του ανώτερου κόσμου μας, εκεί που το τέλος συναντά την αρχή.
Κάπου στη Μικρά Ασία, στην ορεινή Έφεσο, ας βαπτίσουμε αυθαίρετα κιρκιντζέ το μικρό πουλί του χειμώνα που κελαηδά στα γυμνά κλαδιά. Είναι το πουλί που δεν φοβάται το κρύο, που μένει πίσω να φυλάει τις μνήμες.
Όπως και οι άνθρωποι του χωριού Κιρκιντζέ φύλαξαν τις δικές τους μνήμες, μα περισσότερο εκείνη η Γιαγιά με το μαντήλι της και το ρόδι στα χέρια, να θυμάται, να μεταφέρει και να μας μαθαίνει. Να μας δείχνει πως κάθε σπόρος που πέφτει στη γη έχει μέσα του μια ιστορία. Ό,τι αγαπήσαμε δεν χάνεται, μονάχα ριζώνει πιο βαθιά κι αν ποτιστεί από άξια χέρια (ή μυαλά) μεταφέρεται το ίδιο επάξια στις επόμενες γενιές.
Ακόμη λοιπόν κι όταν όλα μοιάζουν χαμένα, υπάρχει πάντα ένας σπόρος, ένας κιρκιντζές, μια ορεινή Έφεσος, ένα Ρόδι και μία Ρόδη, μία Γιαγιά· μια πολύτιμη πολυαγαπημένη φωνή που μας δίνει το χέρι να σηκωθούμε και μας δείχνει πώς να αρχίσουμε ξανά.
Γεωργία Κακαλοπούλου, ευχαριστώ για το πανέμορφο βιβλίο Μνήμης, Φως στο μονοπάτι μας, που δεν έπρεπε να χαθεί.
Συνέχισε...
Οι μνήμες μιας γυναίκας γίνονται πολύτιμη ατραπός πάνω στην οποία συμβαδίζουν ο πόνος και η ελπίδα, η απώλεια και η επιθυμία για ζωή.
Διαβάζοντας σελίδα-σελίδα, κατανόησα τον υπέροχο συμβολισμό του ονόματος.
Ρόδι. Ο καρπός του κάτω κόσμου. Πλούτωνας. Θάνατος. Φωτιά. Κιρκιντζές. Όλα αφημένα πίσω, για να προχωρήσουμε μπροστά, στην ανάσταση της ζωής, στο ρόδι, τον καρπό που αποτοξινώνει, που τονώνει, που προστατεύει και θεραπεύει. Που κρύβει μέσα του τον κύκλο της ζωής, σύμβολο καθώς είναι ευλογίας, μια και το σπάζουμε στην πόρτα την Πρωτοχρονιά για καλοτυχία, υγεία και ευημερία.
Ρόδη. Η ιστορία της μάς θυμίζει πως ακόμα και μέσα στο σκοτάδι φυλάγεται ο σπόρος της επιστροφής, η υπόσχεση της άνοιξης.
Ένα όνομα-καρπός του κάτω κόσμου λοιπόν, γίνεται και καρπός του ανώτερου κόσμου μας, εκεί που το τέλος συναντά την αρχή.
Κάπου στη Μικρά Ασία, στην ορεινή Έφεσο, ας βαπτίσουμε αυθαίρετα κιρκιντζέ το μικρό πουλί του χειμώνα που κελαηδά στα γυμνά κλαδιά. Είναι το πουλί που δεν φοβάται το κρύο, που μένει πίσω να φυλάει τις μνήμες.
Όπως και οι άνθρωποι του χωριού Κιρκιντζέ φύλαξαν τις δικές τους μνήμες, μα περισσότερο εκείνη η Γιαγιά με το μαντήλι της και το ρόδι στα χέρια, να θυμάται, να μεταφέρει και να μας μαθαίνει. Να μας δείχνει πως κάθε σπόρος που πέφτει στη γη έχει μέσα του μια ιστορία. Ό,τι αγαπήσαμε δεν χάνεται, μονάχα ριζώνει πιο βαθιά κι αν ποτιστεί από άξια χέρια (ή μυαλά) μεταφέρεται το ίδιο επάξια στις επόμενες γενιές.
Ακόμη λοιπόν κι όταν όλα μοιάζουν χαμένα, υπάρχει πάντα ένας σπόρος, ένας κιρκιντζές, μια ορεινή Έφεσος, ένα Ρόδι και μία Ρόδη, μία Γιαγιά· μια πολύτιμη πολυαγαπημένη φωνή που μας δίνει το χέρι να σηκωθούμε και μας δείχνει πώς να αρχίσουμε ξανά.
Γεωργία Κακαλοπούλου, ευχαριστώ για το πανέμορφο βιβλίο Μνήμης, Φως στο μονοπάτι μας, που δεν έπρεπε να χαθεί.
Συνέχισε...
November 10, 2024
Η Γεωργία Κακαλοπούλου μας ταξιδεύει άλλη μία φορά όπως μόνο εκείνη ξέρει, με τη γνώριμη αγαπημένη γραφή της. Καλοτάξιδο!
Displaying 1 - 5 of 5 reviews