Een requiemroman van A.F.Th. van der Heijden? Mijn gedachtes schieten onmiddellijk naar Tonio, de indringende, ontroerende en troostgevende roman over het verlies van zijn enige zoon. Het requiemroman nu in mijn hand, geplukt van de plank tweedehands boeken in een antiquariaat in Amsterdam, staat met dergelijk vergelijkingsmateriaal altijd 1-0 achter. Desalniettemin begin ik er voortvarend aan.
Hoofdstuk na hoofdstuk schieten aan mijn ogen voorbij, waarin hij zijn dysfunctionele en afstandelijke relatie met zijn vader tot in de puntjes analyseert en beschrijft. Veel analyses zijn accuraat, humoristisch en mooi, en lijken bovendien goed uitgedacht, al slaat hij soms de plank ook mis. Het boek biedt een fascinerende inkijk in Adri's jeugd, gedomineerd en verziekt door een vader en zijn problemen, geschreven als constante vergelijking, als constante verspiegeling, tussen vader en zoon. Op zekere punten, met name in scènes en anekdotes met duidelijk leed, is het boek ontroerend op een goede wijze, op een 'dit is er gebeurd, de lezer weet zelf hoeveel pijn dat doet' wijze in plaats van een 'we moeten de lezer emotioneel aan gort slaan' wijze. In deze scènes is de kracht, de potentie te zien, van AFTh voor het schrijven van emotionerende scènes, wat hij in Tonio een decennia later ten tonele zou brengen.
Spiegelen dus, een centraal motief in dit werk, Adri spiegelt zijn vader op allerlei wijzen en allerlei niveaus. Na een braspartij in het lokale café komt Adri bijvoorbeeld bij zijn stervende vader met een blauwe plek op zijn voorhoofd, zoals zijn vader dat ook vaak had. Het alcoholisme, een zeer veel voorkomend motief in de zijn boeken, door Adri ook gekarakteriseerd als zijn erfzonde, is iets waarin Adri zijn vader gedoemd was te overtreffen. Veel motieven en thema's uitandere boeken, zoals Vallende Ouders en Tonio, komen in zekere vorm terug in dit boek wat een intrigerend beeld geeft van hun origo.
Al met al: mooi boek, prachtige ode aan een vader wiens destructieve gedrag littekens heeft achtergelaten, wiens momenten van liefde en tederheid echter ook mooie herinnering hebben opgeleverd. Goed geschreven, fijn gelezen. 3.7/5