What do you think?
Suzannes oorlog
Gebaseerd op het waargebeurde verzetsverhaal van de Gentse Carlo en Suzanne Van Meurs.
Zes schamele briefjes geschreven in potlood, dat is wat Suzanne nog rest van haar broer Carlo nadat hij in 1943 werd geëxecuteerd als Nacht-und-Nebelveroordeelde.
Veertig jaar later leeft Suzanne na een moeilijke echtscheiding in een mist van onbehagen. Wanneer ze in contact komt met de toenmalige verloofde van haar broer, ontrafelt Suzanne langzaam haar eigen leven en dat van Carlo.
Zes schamele briefjes geschreven in potlood, dat is wat Suzanne nog rest van haar broer Carlo nadat hij in 1943 werd geëxecuteerd als Nacht-und-Nebelveroordeelde.
Veertig jaar later leeft Suzanne na een moeilijke echtscheiding in een mist van onbehagen. Wanneer ze in contact komt met de toenmalige verloofde van haar broer, ontrafelt Suzanne langzaam haar eigen leven en dat van Carlo.
208 pages, Paperback
First published January 1, 2024
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 6 of 6 reviews
December 8, 2024
Oorlog is een mannenzaak.
Toch schrijven ook vrouwen erover.
Zes schamele briefjes van een 22-jarige, dat is wat Inge Sierens in de nalatenschap van haar schoonmoeder vond.
Aandoenlijke kattebelletjes van Carlo, Suzannes broer, met een stompje potlood neergeschreven in de gevangenis, op clandestiene wijze naar buiten gesmokkeld.
Opgeborgen en verzwegen.
Tot ze dus opdoken, zich in Sierens’ brein nestelden, daar kiem schoten en openbloeiden.
Uitgroeiden tot een waargebeurd verzinsel.
Daar komt research én verbeelding aan te pas, want de feiten zijn er, maar de getuigen zijn verdwenen.
‘Suzannes Oorlog’ is dus historische fictie, Géntse historische fictie bovendien, zoals ‘De Opgang’ van Stefan Hertmans dat ook was.
Maar waar Hertmans al te vaak aan de feiten bleef haperen, voegt Sierens iets toe dat in veel geschriften over De Oorlog ontbreekt: empathie en medeleven.
Vrouwelijkheid.
En dat blijft zoveel harder aan de ribben kleven.
Toch schrijven ook vrouwen erover.
Zes schamele briefjes van een 22-jarige, dat is wat Inge Sierens in de nalatenschap van haar schoonmoeder vond.
Aandoenlijke kattebelletjes van Carlo, Suzannes broer, met een stompje potlood neergeschreven in de gevangenis, op clandestiene wijze naar buiten gesmokkeld.
Opgeborgen en verzwegen.
Tot ze dus opdoken, zich in Sierens’ brein nestelden, daar kiem schoten en openbloeiden.
Uitgroeiden tot een waargebeurd verzinsel.
Daar komt research én verbeelding aan te pas, want de feiten zijn er, maar de getuigen zijn verdwenen.
‘Suzannes Oorlog’ is dus historische fictie, Géntse historische fictie bovendien, zoals ‘De Opgang’ van Stefan Hertmans dat ook was.
Maar waar Hertmans al te vaak aan de feiten bleef haperen, voegt Sierens iets toe dat in veel geschriften over De Oorlog ontbreekt: empathie en medeleven.
Vrouwelijkheid.
En dat blijft zoveel harder aan de ribben kleven.
February 25, 2025
Inge Sierens studeerde Germaanse filologie aan de universiteit van Gent. Ze werkte als producer bij VRT mee aan een aantal iconische programma’s als Huis van Wantrouwen, Schalkse ruiters, De Mol, Via Vanoudenhoven en De laatste show. Stuk voor stuk kijkcijferkanonnen in Vlaanderen. In 2020 debuteerde ze als auteur met haar roman Blauw dat wemelt. Suzannes oorlog is haar 2e boek.
De cover van Suzannes oorlog is fel rood en oranje gekleurd. Op de achtergrond zie je 2 rode schimmen. De titel is in grote, witte, sierlijke letters in het midden van de cover geplaatst. Er wordt niets weggegeven over de inhoud van het verhaal.
Waarover gaat Suzannes oorlog?
Het verhaal is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van de Gentse Carlo en Suzanne Van Meurs, broer en zus. Carlo – lid van de Volksjeugd, de communistische partij en bij uitbreiding het Onafhankelijkheidsfonds – werd in 1943 als Nacht-und-Nebel veroordeelde geëxecuteerd door de nazi’s. Het enige dat Suzanne nog van hem rest zijn 6 met potlood geschreven brieven van hem.
Veertig jaar later, na een moeilijk echtscheiding, komt Suzanne in contact met de toenmalige verloofde van Carlo, Reine. Kunnen ze samen de waarheid over zijn verzetsdaden, gevangenschap en executie ontrafelen? En kan Suzanne hierdoor eindelijk ook haar eigen demonen onder ogen komen? Suzannes oorlog, een historische roman, is deels gebaseerd op feiten en deels fictief.
De auteur vertelt het verhaal vanuit het hoofdpersonage, Suzanne, in het ik-perspectief. Het lettertype is klein, korte en langere hoofdstukken wisselen elkaar af. Het boek eindigt met een interessante en verhelderende nabeschouwing, een dankwoord en een bronnenlijst. Vooraan in het boek vind je een foto van een brief van Carlo, achteraan een foto van Carlo zelf. Suzannes oorlog speelt zich af in 1980, een kleine 40 jaar na de executie van Carlo.
Inge Sierens hanteert een vlotte, beeldende schrijfstijl, afwisselend mijmerend en verhalend. Heden en verleden wisselen af in het hoofd van Suzanne. De brieven van Carlo worden cursief weergegeven, de taal in de brieven is in het taalgebruik van de jaren 40.
Inge Sierens neemt je in Suzannes oorlog mee naar oorlogsfeiten uit de Tweede Wereldoorlog, maar dan ingebed in een aangrijpend verhaal waarin feiten en fictie mooi verweven worden. Dit maakt het boek begrijpelijk en toegankelijk, al schuwt ze de rauwe details niet. Suzanne vertelt over het verlies van haar broer. Of beter gezegd, het negeren van dat feit. Niet willen voelen, een muur rond haar gebouwd, alles wat ermee te maken heeft angstvallig uit de buurt houden, wegens te rauw en te pijnlijk. Maar wat als de dag komt dat iemand vraagt naar het verhaal? Als je er mee geconfronteerd wordt? Pijnlijke herinneringen schieten als pop-ups op in haar hoofd. Hoe vaak ze ze ook weg klikt, ze blijven hardnekkig terugkomen.
“Hoe ga je om met een gemis dat te pijnlijk is om in de buurt te komen?”
“Herinneringen komen terug als je ze angstvallig ontloopt.”
Suzannes oorlog speelt zich af in Gent en Parijs. De auteur belicht een kant van de oorlog die niet vaak aan bod komt, namelijk die van het antifascistische verzet. Ze vertelt hoe het was voor de gevangene, maar ook voor degene die achterblijft. Heel interessante perspectieven. Soms worden er heel veel details weergegeven over omgeving, kunstwerken (met een duidelijke voorliefde voor Monet), gebouwen, de technische kant van de oorlog… Indien je niet over de nodige achtergrond beschikt is het soms moeilijk te volgen en wordt het verhaal afgeremd. Voor mij persoonlijk haalde dit toch wel de vaart uit het verhaal.
De rauwheid van de oorlog, de ontberingen waar de gevangenen onder lijden, de wanhoop, het verdriet en de angst zijn tastbaar in de woorden. De auteur vat op een rake manier de ellende van de familie Van Meurs. Niet vanuit de soldaat of de Duitser (zoals zo vaak in films en boeken gebeurt), maar vanuit de gewone mens en de verzetsstrijder. Het verhaal beschrijft het alledaagse leven tijdens de oorlog. De honger, de koude, de pijn, het gemis, de ellende. Met ook een sprankel hoop door brieven, bezoek, opera, cinema, vrienden en familie. Je krijgt een inkijk in het leven van leden van het verzet en ik las nieuwe weetjes en feiten over die tijd.
Suzannes oorlog is een verhaal over moed, opoffering, familie, vriendschap en uitgestelde rouw. Op rouwen staat geen termijn, aan rouwen ontkom je niet. Vroeg of laat haalt het je in en dwingt het je (even) op de knieën. De auteur heeft dit proces prachtig beschreven.
De oorlog sneed een diepe wonde in het leven van veel mensen. Er gebeurden gruwelen die nooit hadden mogen gebeuren en die nooit kunnen en mogen vergeten worden. En toch … de feiten zijn helaas nog steeds pijnlijk actueel. Ik schrijf deze recensie op de dag dat we “80 jaar bevrijding van Auschwitz” herdenken. Hopelijk komt er een dag dat de mensheid hier toch eens lessen uit trekt. Misschien is dit boek een eerste stap? Suzannes oorlog krijgt van mij 3,5 sterren.
Ellen Boutsen
Boekencast
Genre: historische roman
Uitgever: Manteau – Standaard Uitgeverij
ISBN: 9789022341568
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 208
Uitgave: oktober 2024
Met dank aan Manteau – Standaard Uitgeverij voor dit recensie-exemplaar in ruil voor een eerlijke recensie.
De cover van Suzannes oorlog is fel rood en oranje gekleurd. Op de achtergrond zie je 2 rode schimmen. De titel is in grote, witte, sierlijke letters in het midden van de cover geplaatst. Er wordt niets weggegeven over de inhoud van het verhaal.
Waarover gaat Suzannes oorlog?
Het verhaal is gebaseerd op het waargebeurde verhaal van de Gentse Carlo en Suzanne Van Meurs, broer en zus. Carlo – lid van de Volksjeugd, de communistische partij en bij uitbreiding het Onafhankelijkheidsfonds – werd in 1943 als Nacht-und-Nebel veroordeelde geëxecuteerd door de nazi’s. Het enige dat Suzanne nog van hem rest zijn 6 met potlood geschreven brieven van hem.
Veertig jaar later, na een moeilijk echtscheiding, komt Suzanne in contact met de toenmalige verloofde van Carlo, Reine. Kunnen ze samen de waarheid over zijn verzetsdaden, gevangenschap en executie ontrafelen? En kan Suzanne hierdoor eindelijk ook haar eigen demonen onder ogen komen? Suzannes oorlog, een historische roman, is deels gebaseerd op feiten en deels fictief.
De auteur vertelt het verhaal vanuit het hoofdpersonage, Suzanne, in het ik-perspectief. Het lettertype is klein, korte en langere hoofdstukken wisselen elkaar af. Het boek eindigt met een interessante en verhelderende nabeschouwing, een dankwoord en een bronnenlijst. Vooraan in het boek vind je een foto van een brief van Carlo, achteraan een foto van Carlo zelf. Suzannes oorlog speelt zich af in 1980, een kleine 40 jaar na de executie van Carlo.
Inge Sierens hanteert een vlotte, beeldende schrijfstijl, afwisselend mijmerend en verhalend. Heden en verleden wisselen af in het hoofd van Suzanne. De brieven van Carlo worden cursief weergegeven, de taal in de brieven is in het taalgebruik van de jaren 40.
Inge Sierens neemt je in Suzannes oorlog mee naar oorlogsfeiten uit de Tweede Wereldoorlog, maar dan ingebed in een aangrijpend verhaal waarin feiten en fictie mooi verweven worden. Dit maakt het boek begrijpelijk en toegankelijk, al schuwt ze de rauwe details niet. Suzanne vertelt over het verlies van haar broer. Of beter gezegd, het negeren van dat feit. Niet willen voelen, een muur rond haar gebouwd, alles wat ermee te maken heeft angstvallig uit de buurt houden, wegens te rauw en te pijnlijk. Maar wat als de dag komt dat iemand vraagt naar het verhaal? Als je er mee geconfronteerd wordt? Pijnlijke herinneringen schieten als pop-ups op in haar hoofd. Hoe vaak ze ze ook weg klikt, ze blijven hardnekkig terugkomen.
“Hoe ga je om met een gemis dat te pijnlijk is om in de buurt te komen?”
“Herinneringen komen terug als je ze angstvallig ontloopt.”
Suzannes oorlog speelt zich af in Gent en Parijs. De auteur belicht een kant van de oorlog die niet vaak aan bod komt, namelijk die van het antifascistische verzet. Ze vertelt hoe het was voor de gevangene, maar ook voor degene die achterblijft. Heel interessante perspectieven. Soms worden er heel veel details weergegeven over omgeving, kunstwerken (met een duidelijke voorliefde voor Monet), gebouwen, de technische kant van de oorlog… Indien je niet over de nodige achtergrond beschikt is het soms moeilijk te volgen en wordt het verhaal afgeremd. Voor mij persoonlijk haalde dit toch wel de vaart uit het verhaal.
De rauwheid van de oorlog, de ontberingen waar de gevangenen onder lijden, de wanhoop, het verdriet en de angst zijn tastbaar in de woorden. De auteur vat op een rake manier de ellende van de familie Van Meurs. Niet vanuit de soldaat of de Duitser (zoals zo vaak in films en boeken gebeurt), maar vanuit de gewone mens en de verzetsstrijder. Het verhaal beschrijft het alledaagse leven tijdens de oorlog. De honger, de koude, de pijn, het gemis, de ellende. Met ook een sprankel hoop door brieven, bezoek, opera, cinema, vrienden en familie. Je krijgt een inkijk in het leven van leden van het verzet en ik las nieuwe weetjes en feiten over die tijd.
Suzannes oorlog is een verhaal over moed, opoffering, familie, vriendschap en uitgestelde rouw. Op rouwen staat geen termijn, aan rouwen ontkom je niet. Vroeg of laat haalt het je in en dwingt het je (even) op de knieën. De auteur heeft dit proces prachtig beschreven.
De oorlog sneed een diepe wonde in het leven van veel mensen. Er gebeurden gruwelen die nooit hadden mogen gebeuren en die nooit kunnen en mogen vergeten worden. En toch … de feiten zijn helaas nog steeds pijnlijk actueel. Ik schrijf deze recensie op de dag dat we “80 jaar bevrijding van Auschwitz” herdenken. Hopelijk komt er een dag dat de mensheid hier toch eens lessen uit trekt. Misschien is dit boek een eerste stap? Suzannes oorlog krijgt van mij 3,5 sterren.
Ellen Boutsen
Boekencast
Genre: historische roman
Uitgever: Manteau – Standaard Uitgeverij
ISBN: 9789022341568
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 208
Uitgave: oktober 2024
Met dank aan Manteau – Standaard Uitgeverij voor dit recensie-exemplaar in ruil voor een eerlijke recensie.
August 2, 2025
Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn meer dan 15.000 Belgische verzetsstrijders gedood door de nazi’s. De meesten zijn vergeten verhalen.
Inge Sierens heeft met Suzannes oorlog alvast enkele verzetshelden een naam gegeven.
De Gentse communist Carlo Van Meurs was de sterke man van de Revolutionaire Volksjeugd. In 1942 werd hij gearresteerd. Na 6 maanden in de gevangenis van Gent werd hij overgebracht naar het concentratiekamp van Bochum waar hij veroordeeld werd. Een jaar later werd hij geëxecuteerd. Hij was toen 25. Zes schamele, in potlood geschreven, briefjes zijn het enige wat zijn zus Suzanne nog rest. Het is aan de hand van deze briefjes dat Inge Sierens het verhaal van Carlo Van Meurs reconstrueert.
Inge Sierens vertelt hoe Suzanne samen met twee vriendinnen een belangrijke rol in het verzet speelden. Dit deden ze door informatie en pamfletten door te spelen. In het begin van de oorlog voelden ze zich relatief veilig omdat er een pact was tussen de Duitsers en de Russen. Ze dachten als communisten hiervan te kunnen genieten en doken niet onder. Dat veranderde toen het pact uit elkaar spatte.
De drie vrouwen werden persoonlijk geconfronteerd met het verlies van een geliefde. In steenkolenduits troostten ze elkaar met ‘Gegoben ist gegoben’. Maar ze bleven hopen. Tevergeefs. Na de oorlog werden ze op de hoogte gebracht van de dood van hun mannen en was er geen enkele ruimte meer voor dat flauwe zinnetje. Ze hulden zich in krampachtig stilzwijgen en begonnen aan een nieuw leven.
Tegen de achtergrond van het verzetsverhaal woedt voor Suzanne nog een andere oorlog, een oorlog die zich een kleine 40 jaar later afspeelt en waarbij Suzanne terug een man moet ‘afgeven’. Deze keer gaat het over haar scheiding van Richard, de man met wie ze gedurende 30 jaar goede en kwade dagen gekend heeft. Ook deze oorlog verteert ze moeilijk. Doordat in die tijd een studente om een interview over verzetswerk komt vragen wordt het ingeslapen verdriet om haar broer weer wakker gemaakt. Mannen geef je af, terugkrijgen is iets anders, beseft Suzanne. Ze geraakt helemaal overmand door verdriet.
Inge Sierens verweeft zowel de twee verhalen als het interview met elkaar en kiest hiermee niet de gemakkelijkste weg. Niettegenstaande het geheel soms een beetje gekunsteld aandoet blijft het beroeren.
Voor het verzetsverhaal baseerde de auteur zich op informatie uit het rijksarchief en op andere documenten. Toch schrijft Inge Sierens in haar nawoord dat het verhaal van Suzanne een roman is. Niettegenstaande het fictieve karakter maakt Suzannes oorlog heel duidelijk dat vrijheid een verworven recht is. Verworven door inspanningen en risico’s. Het boek doet je bovendien stilstaan bij de urgentie van verzetswerk. Meer dan ooit is dit nodig als we onze vrijheid willen bewaren!
Nota:
1. Als eerbetoon aan haar verzetswerk kreeg Suzanne Van Meurs in Oostakker een straatnaam.
2. Het was op een van de interessante verzetswandelingen van Walkotopia dat ik attent gemaakt werd op het boek Suzannes oorlog. Dank hiervoor aan Leentje Van Hoorde!
Inge Sierens heeft met Suzannes oorlog alvast enkele verzetshelden een naam gegeven.
De Gentse communist Carlo Van Meurs was de sterke man van de Revolutionaire Volksjeugd. In 1942 werd hij gearresteerd. Na 6 maanden in de gevangenis van Gent werd hij overgebracht naar het concentratiekamp van Bochum waar hij veroordeeld werd. Een jaar later werd hij geëxecuteerd. Hij was toen 25. Zes schamele, in potlood geschreven, briefjes zijn het enige wat zijn zus Suzanne nog rest. Het is aan de hand van deze briefjes dat Inge Sierens het verhaal van Carlo Van Meurs reconstrueert.
Inge Sierens vertelt hoe Suzanne samen met twee vriendinnen een belangrijke rol in het verzet speelden. Dit deden ze door informatie en pamfletten door te spelen. In het begin van de oorlog voelden ze zich relatief veilig omdat er een pact was tussen de Duitsers en de Russen. Ze dachten als communisten hiervan te kunnen genieten en doken niet onder. Dat veranderde toen het pact uit elkaar spatte.
De drie vrouwen werden persoonlijk geconfronteerd met het verlies van een geliefde. In steenkolenduits troostten ze elkaar met ‘Gegoben ist gegoben’. Maar ze bleven hopen. Tevergeefs. Na de oorlog werden ze op de hoogte gebracht van de dood van hun mannen en was er geen enkele ruimte meer voor dat flauwe zinnetje. Ze hulden zich in krampachtig stilzwijgen en begonnen aan een nieuw leven.
Tegen de achtergrond van het verzetsverhaal woedt voor Suzanne nog een andere oorlog, een oorlog die zich een kleine 40 jaar later afspeelt en waarbij Suzanne terug een man moet ‘afgeven’. Deze keer gaat het over haar scheiding van Richard, de man met wie ze gedurende 30 jaar goede en kwade dagen gekend heeft. Ook deze oorlog verteert ze moeilijk. Doordat in die tijd een studente om een interview over verzetswerk komt vragen wordt het ingeslapen verdriet om haar broer weer wakker gemaakt. Mannen geef je af, terugkrijgen is iets anders, beseft Suzanne. Ze geraakt helemaal overmand door verdriet.
Verdriet heeft alles geleerd van water.
Het hoopt zich nergens op, loopt buiten de oevers en vult alle gaten.
Inge Sierens verweeft zowel de twee verhalen als het interview met elkaar en kiest hiermee niet de gemakkelijkste weg. Niettegenstaande het geheel soms een beetje gekunsteld aandoet blijft het beroeren.
Voor het verzetsverhaal baseerde de auteur zich op informatie uit het rijksarchief en op andere documenten. Toch schrijft Inge Sierens in haar nawoord dat het verhaal van Suzanne een roman is. Niettegenstaande het fictieve karakter maakt Suzannes oorlog heel duidelijk dat vrijheid een verworven recht is. Verworven door inspanningen en risico’s. Het boek doet je bovendien stilstaan bij de urgentie van verzetswerk. Meer dan ooit is dit nodig als we onze vrijheid willen bewaren!
Nota:
1. Als eerbetoon aan haar verzetswerk kreeg Suzanne Van Meurs in Oostakker een straatnaam.
2. Het was op een van de interessante verzetswandelingen van Walkotopia dat ik attent gemaakt werd op het boek Suzannes oorlog. Dank hiervoor aan Leentje Van Hoorde!
February 25, 2025
Dit boek valt me eerlijk gezegd wat tegen. Het vertelt over 24-jarige Carlo die sterft in WOII als verzetsman, en de impact daarvan op zus, ouders en geliefde – zelfs nog jaren na datum. Ik had gehoopt meer te weten te komen over het verzet, zoals het geval was in Wil of De Draaischijf, maar alles bleef relatief onschuldig. Carlo’s activiteiten beperken zich tot clandestien vergaderen met de communisten en het verspreiden van flyers. Hij wordt verklikt en na een aantal loodzware, hongerige en bitterkoude maanden in De Nieuwe Wandeling wordt hij geëxecuteerd als Nacht-und-Nebel-veroordeelde. De betekenis van dat begrip heb ik op Wikipedia moeten opzoeken, want in het boek wordt het amper toegelicht. Hoewel de gebeurtenissen schrijnend zijn – Carlo’s gevangenschap, de rouw van zijn familie en geliefde – wist de schrijfstijl me niet echt te raken. Misschien ben ik door topauteurs als Stefan Hertmans en Jan Brokken wat te verwend geraakt?
April 6, 2025
3,5 sterren
Displaying 1 - 6 of 6 reviews