Tym razem Leśniewski opowiada o tym, jak podzielone na dzielnice państwo z jednej strony szybko zaczęło tracić pozycję, z drugiej jednak za sprawą ożywionych kontaktów z Zachodem zaznało rozwoju kultury rycerskiej i istotnych zmian gospodarczych. Piastowie brnęli trudnymi drogami, popełniali liczne błędy, zdołali jednak wydobyć państwo z otchłani i dać mu szansę na wspaniały rozwój w kolejnych wiekach.