Σκόρπια: Ταξίδι στο αρχείο του γκέτο της Βαρσοβίας

by Georges Didi-Huberman, Ρίκα Μπενβενίστε (Translator)

Το βιβλίο αυτό μας ταξιδεύει στα αρχεία του γκέτο της Βαρσοβίας. Αποτελεί μια προσπάθεια να ρίξουμε μια πρώτη ματιά σε ένα σώμα αδημοσίευτων εικόνων που συγκεντρώθηκαν λαθραία από τον Εμάνουελ Ρίνγκελμπλουμ και τους συντρόφους του από την ομάδα Oyneg Shabes μεταξύ 1939 και 1943 και που κατόρθωσαν να τεκμηριώσουν με εκπληκτική ακρίβεια την καθημερινή ζωή –και τον καθημερινό θάνατο– των κατοίκων του γκέτο. Εικόνες από ένα αρχείο που περιλαμβάνει περίπου τριάντα πέντε χιλιάδες σελίδες με ιστορίες, στατιστικά στοιχεία, μαρτυρίες, ποιήματα, δημοφιλή τραγούδια, μαθήματα για παιδιά σε υπόγεια σχολεία ή γράμματα πεταμένα από βαγόνια στον δρόμο προς την Τρεμπλίνκα… Αρχείο της καταστροφής, αλλά και της επιβίωσης, καθώς και μιας πολύ ιδιαίτερης μορφής ελπίδας, σε ένα περίκλειστο περιβάλλον όπου όλοι είχαν την πλάτη στον τοίχο και όπου ελάχιστοι γλίτωσαν τον θάνατο.

Genres: France

144 pages, Paperback

First published January 1, 2023

About the author

Georges Didi-Huberman, a philosopher and art historian based in Paris, teaches at the École des Hautes Études en Sciences Sociales. Recipient of the 2015 Adorno Prize, he is the author of more than fifty books on the history and theory of images, including Invention of Hysteria: Charcot and the Photographic Iconography of the Salpêtrière (MIT Press), Bark (MIT Press), Images in Spite of All: Four Photographs from Auschwitz, and The Surviving Image: Phantoms of Time and Time of Phantoms: Aby Warburg's History of Art.

Reviews

[Κατερίνα Τοράκη · Rating 5 out of 5]

Στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Νήσος σε εξαιρετική μετάφραση από την ιστορικό Ρίκα Μπενβενίστε.
Συγκλονιστικό ως προς το περιεχόμενο, πρωτότυπο ως προς τη γραφή.
Ο αριστερός πολωνοεβραίος ιστορικός Ρίνγκελμπλουμ με την ομάδα του (με το συμβολικό όνομα "χαρά του Σαββάτου"), όντας οι ίδιοι στο γκέτο της Βαρσοβίας και με κίνδυνο της ζωής τους ( που έτσι κι αλλιώς την έχασαν όπως και οι χιλιάδες άλλοι, είτε στο γκέτο ή στα κρεματόρια του Άουσβιτς) συγκεντρώνουν οτιδήποτε υλικό προέρχεται από τους έγκλειστους του γκέτο την περίοδο 1939-1943, επιστολές, φωτογραφίες, ημερολόγια, σημειώσεις, χαρτάκια κάθε είδους κτλ.
Το αρχείο φυλάσσεται σε μεταλλικά κουτιά και κρύβεται σε διάφορα αόρατα σημεία του γκέτο. Ο συγγραφέας του βιβλίου επισκέπτεται το Εβραϊκό Ιστορικό Ινστιτούτο της Βαρσοβίας, αντικρύζει τα θραύσματα εκείνης της εποχής, φωτογραφίζει κάποια από τα τεκμήρια, σημαντήρες μνήμης τα ονομάζει, και συνθέτει την ιστορία, την καθημερινότητα της εποχής εκείνης, την κατάσταση στο γκέτο, τη ζωή και τις σχέσεις των ανθρώπων. Κοιτάζοντας τις φωτογραφίες, στοχάζεται και προσπαθεί να ερμηνεύσει. Γράφει για τον θρήνο, για την αίσθηση της ευθύνης ιστορικού και αρχειονόμου, για το χαρτί που διασώζει και το χαρτί που σαπίζει, για τη φωτογραφία και τον ρόλο της στην ιστορική πράξη, για τον ρόλο ιστορικού και αρχειονόμου, παίζει με τις λέξεις σκόρπια και σπόρος.
Η γραφή είναι πρωτότυπη. Χωρισμένο σε 17 ενότητες, σε κάθε μια, με αφετηρία μια φωτογραφία, από τις πολλές που τράβηξε στο ινστιτούτο, αφηγείται την ιστορία της, αν έχει στοιχεία, κάνει υποθέσεις, αναπλάθει και αναστοχάζεται. Τα περιεχόμενα στην αρχή του βιβλίου έχουν δύο μορφές, στη μια κάθε ενότητα αρχίζει με τη λέξη Χαρτιά, στην άλλη η αντίστοιχη με τη λέξη Σκόρπια (σκόρπιοι κτλ. ανάλογα με το ουσιαστικό που ακολουθεί).
Και βέβαια, παίρνοντας υπόψη τη σημερινή πολιτική του κράτους του Ισραήλ και την κατάσταση στη Γάζα, δεν μπορεί να μην προβληματίζεσαι...
https://katerinatoraki.blogspot.com/2...

[Letícia Tavares · Rating 5 out of 5]

uma das coisas mais significativas que li na minha graduação
acredito sim que mesmo esparsas as imagens formam um corpus, um corpus fragmentário porque a devastação é catástrofe estilhaçada
ler um historiador que dá um jeito de colocar, coletar, escrever o máximo que pode, nesse acúmulo desesperado me ensinou muita coisa
ter um vislumbre dessa tentativa do tudo ante ao esmorecimento do seu povo é muito pungente


não sei onde eu tava que não conhecia o ringelblum e a oneg shabbat, e como ecoa com os tempos de hoje o papel de ser arquivistas da devastação

[Litsa · Rating 5 out of 5]

Συγκλονιστικό βιβλίο!