Το κεντρί της ύπαρξης

by Søren Kierkegaard, Κώστας Νησιώτης (translator)

Ο Δανός φιλόσοφος Soren Kierkegaard (1813-1855) υπήρξε μία από τις κυριότερες μορφές της ευρωπαϊκής θεολογίας, κατά πολλούς ο σπουδαιότερος σύγχρονος χριστιανός στοχαστής. Ο Wittgenstein, που έμαθε δανικά για να τον διαβάζει στο πρωτότυπο, τον θεωρεί τον πιο βαθυστόχαστο φιλόσοφο του 19ου αιώνα και ο George Steiner ισάξιο σε οξυδέρκεια με τον Dostoevsky και τον Nietzsche. Για πρώτη φορά στα ελληνικά παρουσιάζονται κείμενα από ολόκληρο το έργο του ανθρώπου που μετέτρεψε το μύθο του χριστιανισμού σε πνευματικότητα, όπως παρατηρεί ο γνωστός Βρετανός φιλόσοφος Don Cupitt. Στο βιβλίο αυτό ανθολογούνται ορισμένα από τα σημαντικότερα κείμενά του.

Ένας πρωτοπόρος του σύγχρονου φιλοσοφικού στοχασμού.

«Πατέρα Επουράνιε,
Μη μας βάλεις απέναντί Σου,
πλάι στις αμαρτίες μας,
αλλά βάλε μας πλάι Σου,
απέναντι στις αμαρτίες μας,
ώστε κάθε φορά που η σκέψη Σου
μας αφυπνίζει
αντί να αφυπνίζει την πλάνη μας
να αφυπνίζει τη χάρη Σου,
αντί να αφυπνίζει την απόσταση
που μας χωρίζει
να αφυπνίζει την εγγύτητα
της σωτηρίας Σου.»
(Soren Kierkegaard)


Αντί προλόγου
Εργοβιογραφικό χρονολόγιο
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ
Από τις σελίδες του ημερολογίου του
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ
Ανθολόγηση κειμένων
Από την Έννοια της ειρωνείας με συνεχή αναφορά στον Σωκράτη
Από το Φόβος και τρόμος
Από το Τελικό μη επιστημονικό υστερόγραφο
Από τους Προλόγους
Από τις Τρεις ομιλίες για φανταστικές περιστάσεις
Από τα Έργα αγάπης
Από τις Δύο ευεργετικές ομιλίες
Από το Βιβλίο για τον Adler
Από τα Στάδια στην πορεία της ζωής
Από το Είτε-είτε: Απόσπασμα ζωής
Από τις Χριστιανικές ομιλίες
Από τις Σκέψεις που απαλύνουν τον αγώνα του πόνου
Από τις Σκέψεις που χτυπούν πισώπλατα-ευεργετικά
Από τις Ομιλίες για τη Θεία Κοινωνία της Παρασκευής
Από τα Κρίνα του αγρού και τα πετεινά του ουρανού
Από τις Ευεργετικές ομιλίες σε διάφορα πνεύματα
Από την εφημερίδα Πατρίς
Από τη Λογοτεχνική Επιθεώρηση Δύο εποχές
Βιβλιογραφία

455 pages, Paperback

First published April 1, 2013

About the author

Søren Aabye Kierkegaard was a prolific 19th century Danish philosopher and theologian. Kierkegaard strongly criticised both the Hegelianism of his time and what he saw as the empty formalities of the Church of Denmark. Much of his work deals with religious themes such as faith in God, the institution of the Christian Church, Christian ethics and theology, and the emotions and feelings of individuals when faced with life choices. His early work was written under various pseudonyms who present their own distinctive viewpoints in a complex dialogue.

Kierkegaard left the task of discovering the meaning of his works to the reader, because "the task must be made difficult, for only the difficult inspires the noble-hearted". Scholars have interpreted Kierkegaard variously as an existentialist, neo-orthodoxist, postmodernist, humanist, and individualist.

Crossing the boundaries of philosophy, theology, psychology, and literature, he is an influential figure in contemporary thought.

Reviews

[Μαρία · Rating 4 out of 5]

"...να βρω μια αλήθεια που είναι αλήθεια για εμένα, να βρω την ιδέα για την οποία θα είμαι έτοιμος να ζήσω και να πεθάνω."

[Andrew · Rating 5 out of 5]

H αξιότιμη τούτη (και καλομεταφρασμένη, αν και απ' τα Αγγλικά ...) ανθολογία απ' τα πλέον θεμελιώδη σημεία του Κίρκεγκορ μας εισάγει αβίαστα στο ιδιότυπο εννοιολόγιο του, γνωρίζοντας μας έννοιες όπως η παραίτηση, η αγωνία, η πίστη, η εσωτερικόττηα και το είτε-είτε.

Διάβασα την Ανθολογία μαζί με άλλα βιβλία που είχα αγοράσει παλιά του Θεολόγου σε Γερμανικές ακαδημαίκές αποδόσεις τη βοηθεία Γερμανικού συντακτικού και λεξικού.

Καθοριστικό κείμενο, με ανεπανάληπτη επιρροή στον υπαρξισμό του 20ου αιώνα, αν και απ' την ανάποδη πενυματική οδό, με επιδράσεις στον κλάδο της Ψυχολογίας, της Φαινομενολογίας και πάει λέγοντας.

Εν αντιθέσει προς το "Η έννοια της Αγωνίας" ο Κίρκεγκορ στα περισσότερα κείμενα του διατηρεί μια καθαρά αντι-ακαδημαϊκή πρόζα, με - θα έλεγε κανείς - Μονταινιανές τάσεις, έντονο χιούμορ και αμείωτη διανοητική ζωτικότητα. Η γραφή του συχνότατα είναι αμιγώς λογοτεχνική, με πινελιές πειραματισμού (τα ψευδώνυμα, που παραπέμπουν σε ψευδωνυμίες τύπου Πεσσόα) και απλές, αν και ουσιαστικές μεταφορές.

Παρά που όλοι οι συλλογισμοί του απολήγουν στον Χριστό, με τον συνήθη συντηρητικό τρόπο του 19ου αιώνα, την εποχή που όλοι θαρρούσαν τις επαναστάσεις νεκρωμένες, αυτό δεν γίνεται επουδενί δογματικώς, και, όπως ο Ντοσογιέφσκι, ο Δανός στοχαστής καταγίνεται - πρωτίστως - με υπαρξιακά θέματα, που εντείνουν την οντική παραζάλη και φέρνουν τον άνθρωπο αντιμέτωπο με διαχρονικά καίρια ζητήματα συνείδησης και εσωτερικότητας.

Πρόκειται περί ενός ιδιάζοντος στοχαστή, με καθαρά αντι-κληρικές τάσεις, που αντελήφθη τον Χριστιανισμό με ένα βάθος εφάμιλλο των Ρώσων συγγραφέων, του Τολστόι, φερ' ειπείν, παρά ο Κίρκεγκορ είναι σχετικά α-πολίτικος, με βαθύτατες εννοιολογικές και στοχαστικές παραπομπές στην Καινή και Παλαιά Διαθήκη, σε βαθμό που το έργο ίσως να μην καταλήγει παρά στην παραδοχή: "μέσω της πιο αυταπαρνητικής απελπισίας, θα βρεις τον εαυτό σου, και μέσω αυτού, τον Θεό - αφού πίστη θα πει αγωνία, και εσωτερικότητα υπέρβαση της αγωνίας, του φόβου - έτσι που κατακτάς, αν πιστέψεις αρκετά (μόνον εσύ) την Αιωνιότητα, μέσα απ' την πιο χυδαία χθαμαλότητα".