Üç Maymun

by Nuri Bilge Ceylan

Nuri Bilge Ceylan'ın 2008 Cannes Film Festivali'nde En İyi Yönetmen Ödülü kazandığı filmi "Üç Maymun"un kitabı.

"Üç Maymun'dan bir kara film olarak bahsetmemizin sebebi, öncelikle insan ruhunun karanlıklarını beyazperdeye taşıması. 'Soyut düşünceleri, sanrıları, yüreğimizin en derin yerlerinde yaşadığımız kavramsal çatışmaları dramatize etmek isteği' diye tarif edilen şeyin, böyle bir hikâyenin kahramanları üzerine giydirilmeye çalışılması kuşkusuz birçok tehlike içeriyor. Ancak Nuri Bilge Ceylan, estetik olarak işlemekten ziyade filmin varoluşsal tonalitesi içinde ağır ve neredeyse elle tutulur bir atmosfer yaratarak bu tehlikeyi bertaraf etmiş. 2008 Cannes Film Festivali'nde En İyi Yönetmen ödülünü alan Nuri Bilge Ceylan, manzaraları grafik paletlere çeviriyor, kahramanlarını fırtınalı gökler altında, iç bunaltan ışıklar içine yapıştırıyor. Büyük sinema."
Le Monde

Nuri Bilge Ceylan genellikle tam olarak bitirmediği, daha doğrusu eksik bıraktığı senaryolarla çekime girmeyi yeğler. Eksiklerin, ya da kesin karar verilmemiş noktaların çekimin realitesi içinde zenginleşerek tamamlanmasını umar. Elinizdeki kitapta işte bu, Ceylan'ın çekim sırasında elinde tuttuğu orijinal senaryosu yer alıyor. Böylece, senaryoda henüz cenin halinde var olan birtakım fikirlerin ortaya çıkan filmde nerelere gittiği, başka deyişle bir film yaratmanın NBC'ye has evrimi kolaylıkla görülebilecek.

Kitapta ayrıca filmin Cannes macerası, yurtiçi ve yurtdışındaki vizyon yolculuğu sırasında hakkında yazılan sayısız makaleden derlenmiş geniş bir seçki, Nuri Bilge Ceylan ve diğer ekip elemanlarıyla yapılmış röportajlar da yer alıyor. Ayrıca Nuri Bilge Ceylan'ın filmin kurgu sürecinde tuttuğu "kurgu günlüğü", yapımcı Zeynep Özbatur Atakan'ın yapım günlüğü ve genç oyuncu Ahmet Rıfat Şungar'ın çekim sırasında tuttuğu çekim günlükleri de, bir filmin yaratım sürecine farklı pencerelerden bakabilmeyi sağlıyor.

476 pages, Paperback

First published January 1, 2009

About the author

Born in Bakırköy, Istanbul on 26 January 1959, Nuri Bilge Ceylan spent his childhood in Yenice, his father's hometown in the North Aegean province of Çanakkale. His father, an agricultural engineer, had been working at the Agricultural Research Institute in Yeşilköy, Istanbul. But when, with idealistic aspirations, he requested a transfer to Çanakkale, the family uprooted and moved to Yenice. Nuri Bilge was just two at the time.

For Nuri Bilge and his older sister Emine the move meant a childhood of freedom roaming the Yenice countryside. It was only to last, however, until his sister finished middle school. Since there was no high school in Yenice in those years, the family was forced to return to Istanbul in 1969, as a result of which Nuri Bilge spent the fifth grade of primary school, as well as his middle and high school years at state schools in Bakırköy. All the same, he generally chose to go back to Yenice for at least some of the summer holidays.

In 1976, having graduated from high school, he began studying chemical engineering at Istanbul Technical University. These, however, were turbulent times; and lectures were constantly interrupted by boycotts, clashes and political polarization. His course was based at the university's Maçka campus, where incidents were at their most intense, and two years slipped by with little opportunity for study: circumstances simply didn't allow. In 1978, he re-sat the university entrance exams and switched courses to electrical engineering at Boğaziçi University, where there was relatively little trouble at the time.

His interest in the art of photography, kindled during his time at high school, blossomed at the Boğaziçi University photography club, where he also took passport-style photos to earn some pocket money. As well as photography, he also became involved with the mountaineering and chess clubs. The university's extensive library and music archive played a significant role in fuelling his passion for the visual arts and classical music in particular. Meanwhile, the elective film studies course he took with Üstün Barışta and the film club's special screenings did much to reinforce his love of cinema, which had taken root earlier during showings at the Cinémathèque in Istanbul's Taksim. These were the years before DVD and video when films had to be watched at the cinema.