What do you think?
Rate this book
Negentien Negentien
Groot-Brittannië, 1919. Nadat hij is thuisgekomen van het front kan Henry Bennett niet meer aarden in het leven van voor de oorlog. Hij voelt zich onthecht van zijn omgeving, lijdt aan survivor's guilt, hallucinaties en nachtmerries. Daarom besluit hij terug te keren naar de Belgische frontstreek. Maar Ieper is niet meer de plek die hij in 1917 achterliet. De Belgen willen hun stad weer opbouwen en de eerste toeristen bezoeken de streek terwijl de gesneuvelden worden herbegraven.
Negentien Negentien is een psychologische roman die begint waar de meeste oorlogsromans op het moment dat soldaten geen soldaten meer zijn en geconfronteerd worden met de vraag hoe het nu verder moet.
''Sax bouwt het verhaal vakkundig op, om tegen het einde een mokerslag van jewelste uit te delen. Dit is geen plottwist om de plottwist, maar één die raakt aan de kern van Henry's trauma.'' - Trouw
''Het resultaat is spannend, gruwelijk en meeslepend.'' - Trouw
'Het nauwgezette en uitvoerige onderzoek, in combinatie met de ongeforceerde schrijfstijl, hebben een overtuigende oorlogsroman opgeleverd waarin, naast de oorlogsverschrikkingen, de thema's vriendschap, gemis en herdenken knap worden uitgewerkt.'' - Historiek
''De stapel met oorlogsliteratuur mag dan al huizenhoog zijn, Negentien Negentien verdient best een plaats op die stapel. Naast een plaats op die stapel verdient het ook vooral veel lezers.'' - TZUM
''In Negentien Negentien trekt Aline Sax (1984) je als lezer zó diep mee het slijk van de loopgraven in, dat je de modder en het bloed van de Slag bij Passendale uit je ogen moet wrijven. De angst, de ontreddering en het trauma van de frontsoldaat worden tastbaar.'' - TZUM
Negentien Negentien is een psychologische roman die begint waar de meeste oorlogsromans op het moment dat soldaten geen soldaten meer zijn en geconfronteerd worden met de vraag hoe het nu verder moet.
''Sax bouwt het verhaal vakkundig op, om tegen het einde een mokerslag van jewelste uit te delen. Dit is geen plottwist om de plottwist, maar één die raakt aan de kern van Henry's trauma.'' - Trouw
''Het resultaat is spannend, gruwelijk en meeslepend.'' - Trouw
'Het nauwgezette en uitvoerige onderzoek, in combinatie met de ongeforceerde schrijfstijl, hebben een overtuigende oorlogsroman opgeleverd waarin, naast de oorlogsverschrikkingen, de thema's vriendschap, gemis en herdenken knap worden uitgewerkt.'' - Historiek
''De stapel met oorlogsliteratuur mag dan al huizenhoog zijn, Negentien Negentien verdient best een plaats op die stapel. Naast een plaats op die stapel verdient het ook vooral veel lezers.'' - TZUM
''In Negentien Negentien trekt Aline Sax (1984) je als lezer zó diep mee het slijk van de loopgraven in, dat je de modder en het bloed van de Slag bij Passendale uit je ogen moet wrijven. De angst, de ontreddering en het trauma van de frontsoldaat worden tastbaar.'' - TZUM
- GenresRoman
411 pages, Kindle Edition
Published September 24, 2025
20 people are currently reading
532 people want to read
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 78 reviews
November 24, 2025
Het boek is zorgvuldig opgebouwd, heden en verleden wisselen elkaar vloeiend af, nergens een hapering.
Het verhaal snijdt van in het begin in je vel maar de ‘ontknoping’ als ik het zo mag noemen, maakte dat ik even echt niet verder kon lezen…
De verzoening van het hoofdpersonage Henry Bennett met zichzelf, gun je hem met warmte want hij doodde niet, dat deed de oorlog.
Tot nadenken stemt ook de opruim van de slagvelden, de smerigheid, de loopgraven, het prikkeldraad en ander oorlogsmateriaal, het vinden en begraven van lichamen (‘sommige overblijfselen pasten in een knapzak’) en het onbegrijpelijke ramptoerisme, groepsreizen die vanaf 1919 al via reisbureaus georganiseerd werden.
Het verhaal snijdt van in het begin in je vel maar de ‘ontknoping’ als ik het zo mag noemen, maakte dat ik even echt niet verder kon lezen…
De verzoening van het hoofdpersonage Henry Bennett met zichzelf, gun je hem met warmte want hij doodde niet, dat deed de oorlog.
Tot nadenken stemt ook de opruim van de slagvelden, de smerigheid, de loopgraven, het prikkeldraad en ander oorlogsmateriaal, het vinden en begraven van lichamen (‘sommige overblijfselen pasten in een knapzak’) en het onbegrijpelijke ramptoerisme, groepsreizen die vanaf 1919 al via reisbureaus georganiseerd werden.
November 23, 2025
Voor de tweede keer dit jaar omvergeblazen door de woorden die Aline vond om het onbeschrijfelijk oorlogsleed in een boek te verwerken. Het hoofdstuk 22 over het korte verlof van Henry is zo sterk dat je er stil van wordt. Hoewel ik het plot wel zag aankomen, bleef het ijzersterk tot het einde.
November 2, 2025
Henry Bennett is sinds een halfjaar weer thuis in Engeland. Nadat hij ontslagen werd uit een ziekenhuis probeert hij in de zomer van 1919 het leven van voor de oorlog weer op te pakken. Dat het niet van een leien dakje gaat, wordt in de eerste alinea meteen duidelijk als de lezer in zijn hoofd zit. ‘Ik wou dat ik gesneuveld was. Het was makkelijker geweest als ze om me hadden kunnen rouwen.’ Aline Sax opent Negentien negentien sterk.
Ik las het boek binnen enkele dagen uit, een bespreking liet even op zich wachten maar staat nu hier:
https://lezersgoud.nl/aline-sax-negen...
Ik las het boek binnen enkele dagen uit, een bespreking liet even op zich wachten maar staat nu hier:
https://lezersgoud.nl/aline-sax-negen...
March 12, 2026
Een Engelse soldaat uit de Eerste Wereldoorlog keert terug naar Ieper en confronteert zichzelf met zijn demonen. Het is mooi hoe we naast zijn spldatenervaring ook die van vele andere mensen te zien krijgen: officieren, achtergebleven weduwen, de inwoners van Ieper,... Maar wat ik vooral straf vind is hoe Sax erin slaagt om mij ook een ijldroom te bezorgen.
November 11, 2025
Ik heb altijd een erg grote fascinatie gehad voor verhalen uit WOI en WOII. Als kind las ik “Oorlogsjaren” van Paul Kustermans ongeveer 1 keer per maand. Mijn moeder zuchtte als ze zag dat ik het boek wéér bij had uit de bib. Het schetst het verhaal van de tweeling Alexander en Barbara en hoe het hen vergaat als soldaat en verpleegster in de Westhoek. De grote veldslagen zoals Passchendaele kwamen daar uitgebreid aan bod.
Dit boek focust op het jaar net na Wapenstilstand. Nadat hij is thuisgekomen van het front kan Henry Bennett niet meer aarden in het leven van voor de oorlog. Hij voelt zich onthecht van zijn omgeving, lijdt aan survivor’s guilt, hallucinaties en nachtmerries. Daarom besluit hij terug te keren naar de Belgische frontstreek. Maar Ieper is niet meer de plek die hij in 1917 achterliet. De Belgen willen hun stad weer opbouwen en de eerste toeristen bezoeken de streek terwijl de gesneuvelden worden herbegraven.
Deze insteek is bijzonder en boeide me heel erg. We krijgen in dit boek een helder beeld van die botsende behoeftes: families komen hun doden zoeken, het volk wil terug leven in hun plek die helemaal verwoest is, overlevenden proberen verder te gaan met het leven in een omgeving die zich niets kan voorstellen bij de gruwel die ze hebben meegemaakt.
Via heel historisch correcte flashbacks van Henry neemt Aline Sax ons mee naar die oorlogsjaren. De levendige beschrijvingen kruipen niet in je koude kleren. Ik durf zeggen dat dit de eerste roman is waar die oorlog voor mij zo concreet werd. Ook die focus op die eerste periode erna en hoe eenzaam dat moet gevoeld hebben voor soldaten - het nam me helemaal mee.
Ik vond dit een ontzettend mooi boek, heel erg goed geschreven, beeldende taal, zeer goed uitgewerkte personages en beschrijvingen van plekken en gebeurtenissen die heel wat historisch werk in zich dragen.
Prachtig. Het past dat ik deze namiddag de tijd nam om het uit te lezen.
Dit boek focust op het jaar net na Wapenstilstand. Nadat hij is thuisgekomen van het front kan Henry Bennett niet meer aarden in het leven van voor de oorlog. Hij voelt zich onthecht van zijn omgeving, lijdt aan survivor’s guilt, hallucinaties en nachtmerries. Daarom besluit hij terug te keren naar de Belgische frontstreek. Maar Ieper is niet meer de plek die hij in 1917 achterliet. De Belgen willen hun stad weer opbouwen en de eerste toeristen bezoeken de streek terwijl de gesneuvelden worden herbegraven.
Deze insteek is bijzonder en boeide me heel erg. We krijgen in dit boek een helder beeld van die botsende behoeftes: families komen hun doden zoeken, het volk wil terug leven in hun plek die helemaal verwoest is, overlevenden proberen verder te gaan met het leven in een omgeving die zich niets kan voorstellen bij de gruwel die ze hebben meegemaakt.
Via heel historisch correcte flashbacks van Henry neemt Aline Sax ons mee naar die oorlogsjaren. De levendige beschrijvingen kruipen niet in je koude kleren. Ik durf zeggen dat dit de eerste roman is waar die oorlog voor mij zo concreet werd. Ook die focus op die eerste periode erna en hoe eenzaam dat moet gevoeld hebben voor soldaten - het nam me helemaal mee.
Ik vond dit een ontzettend mooi boek, heel erg goed geschreven, beeldende taal, zeer goed uitgewerkte personages en beschrijvingen van plekken en gebeurtenissen die heel wat historisch werk in zich dragen.
Prachtig. Het past dat ik deze namiddag de tijd nam om het uit te lezen.
April 23, 2026
Tranen met tuiten gehuild!!!
February 23, 2026
Adembenemend.
February 16, 2026
Opgeslokt door het verhaal. Het is dat ik een leven heb naast het lezen, anders had ik het in een ruk uitgelezen. Officieel fan van Sax.
February 1, 2026
Geen 5* omdat ik, vooral in het eerste kwart van het boek, de indruk kreeg steeds opnieuw hetzelfde te lezen. Wel 5* voor de invalshoek, het schrijftalent en de vreselijkheid van WO I, beleefd vanuit de buik van een jonge Engelse soldaat die alles zeer invoelbaar maakt. Onverwachte, onthutsende ontknoping. Zéér graag gelezen !
April 17, 2026
Archie 🥹 Spannende en interessante roman over de gruweldaden van WOI. Met een innemende hoofdpersoon en een mini-randje zwoel. Erg mooi!
April 8, 2026
Heel straf. In die mate dat ik tijdens het lezen van dit boek de verhalen uit de loopgraven zelfs meenam in een eigen droom. In die mate was ik onder de indruk.
We mogen nooit nooit nooit vergeten.
We mogen nooit nooit nooit vergeten.
December 24, 2025
De eerste wereldoorlog is niet per se mijn favoriete onderwerp, maar ik vind het niet erg om af en toe buiten mijn comfortzone te treden. Psychische problemen zoals PTSS en schuldgevoel boeien me dan weer wel enorm. Aline Sax diept deze thema’s grondig uit.
Het verhaal springt heen en weer tussen heden en verleden. De opbouw zit goed in elkaar en die wending – wauw! - die zag ik niet aankomen!
De schrijfstijl is klassiek. Daarmee bedoel ik dat de taal ten dienste van het verhaal staat en zo hoort het ook in dit genre. De heldere leesbaarheid doet vermoeden dat de auteur goed heeft nagedacht over haar woordkeuze en zinsconstructies.
Mijn favoriete zin staat op bladzijde 189: De regen liet mijn gedachten uitlopen tot een onleesbare ellende.
Ik zou Negentien Negentien aanraden aan alle geschiedenisfreaks. Ook iedereen die houdt van psychologische romans en het niet erg vindt om figuurlijk tegen zijn kop geschopt te worden door een legerlaars, beveel ik dit boek van harte aan.
Het verhaal springt heen en weer tussen heden en verleden. De opbouw zit goed in elkaar en die wending – wauw! - die zag ik niet aankomen!
De schrijfstijl is klassiek. Daarmee bedoel ik dat de taal ten dienste van het verhaal staat en zo hoort het ook in dit genre. De heldere leesbaarheid doet vermoeden dat de auteur goed heeft nagedacht over haar woordkeuze en zinsconstructies.
Mijn favoriete zin staat op bladzijde 189: De regen liet mijn gedachten uitlopen tot een onleesbare ellende.
Ik zou Negentien Negentien aanraden aan alle geschiedenisfreaks. Ook iedereen die houdt van psychologische romans en het niet erg vindt om figuurlijk tegen zijn kop geschopt te worden door een legerlaars, beveel ik dit boek van harte aan.
November 10, 2025
Woorden voor het onbeschrijfelijke
Hoe was het leven nu écht in de loopgraven tijdens de Eerste Wereldoorlog? Wat speelde er precies in de hoofden van de frontsoldaten die vochten rond Ieper in 1917? Wie het zelf niet heeft meegemaakt, kan er zich eigenlijk nooit een volledige, waarheidsgetrouwe voorstelling van maken. Maar in 'Negentien Negentien' trekt Aline Sax (1984) je als lezer zó diep mee het slijk van de loopgraven in, dat je de modder en het bloed van de Slag bij Passendale uit je ogen moet wrijven. De angst, de ontreddering en het trauma van de frontsoldaat worden tastbaar.
Net als over WO II zijn er over de Eerste Wereldoorlog bibliotheken vol geschreven. Elke auteur die aan die hemelhoge stapel nog iets van betekenis wil toevoegen, moet dus goed weten waar hij aan begint. Met het gewicht van die literatuurgeschiedenis op je schouders, moet je als schrijver niet alleen stevig in je schoenen staan, je hebt ook best een gezonde dosis lef. Dat de Belgische Aline Sax die bravoure heeft, bewees ze onder meer door in 'Wat ons nog rest' – eerder dit jaar nog bekroond met de Boon Literatuurprijs – te kiezen voor de gedurfde vorm van de ‘verse novel’. Nu waagt ze zich trouwens aan haar eerste roman voor volwassenen. Maar Sax heeft nog meer mooie adelbrieven. Zo schreef ze als tiener al over oorlogsthema’s en als historica combineert ze haar historische kennis met een drang naar feitelijke correctheid.
'Negentien Negentien' vertelt het verhaal van Henry Bennett, een 22-jarige Britse ex-soldaat met PTSS die in 1919 terugkeert naar Ieper, meer bepaald naar het decor van de Slag bij Passendale van 1917. Door het massale verlies aan (jonge) levens en de minimale terreinwinst is die slag – ook bekend als de Derde Slag om Ieper – symbool geworden voor de zinloosheid en wreedheid van de oorlog.
Het is meteen duidelijk. De oorlog heeft alles ontwricht, ook het ‘vooroorlogse’ leven van Henry in zijn thuisland. De kloof met zijn ouders is te groot, de band met zijn liefje lijkt onherstelbaar verstoord en hij is zijn job als steenhouwer kwijt. Daarnaast is er de sterke drang om terug te keren naar Ieper. "Ik móét dit doen. Ik móét terug. Ik móét in het reine komen. Anders blijft het me mijn hele leven achtervolgen". Even verder noemt Henry zijn terugkeer ook een vorm van "boetedoening".
Waar de zoektocht van Henry naar gewetensrust op gebaseerd is, komt de lezer bij mondjesmaat te weten via een tweede verhaallijn. Die lijn volgt grotendeels de periode van Henry aan het front in 1916 en 1917. Eerst lijkt het alsof Sax wat (te) veel tijd en ruimte neemt om die verhaallijn te vorm te geven, maar achteraf gezien is die aanloop nodig, zowel om het bloedbad bij Passendale juist te kaderen als om de evolutie in de figuur van Henry helemaal te doorgronden.
De passages over de slag zelf behoren tot de beste van het boek. Sax vindt de juiste woorden voor iets wat haar eigen hoofdpersonage maar moeilijk onder woorden kan brengen: de doffe ellende van het frontleven, de doodsangsten in de loopgraven, de complete uitzichtloosheid en gruwel van het massale verlies aan jonge levens en… het verstikkende schuldgevoel na een fatale beslissing.
Maar zoals in het boek ook zelf gezegd wordt: "Het was niet elke dag Passchendaele". Er was meer dan de frontmiserie alleen. Negentien Negentien is dan ook veel meer dan een pure loopgravenroman. Het is ook een liefdesverhaal en en verhaal over het ontstaan en de nawerkingen van oorlogstrauma’s. Daarnaast geeft Sax ook een bijzondere inkijk in het prille naoorlogse leven in de streek rond Ieper inclusief het eerste oorlogstoerisme en de moeizame heropbouw na de oorlogsverwoesting. Een van de meest interessante passages daarbij is de even scherpe als oprechte boosheid van een lokale inwoner over de schuld die ook de Britse soldaten dragen voor de totale vernietiging en vergiftiging van de streek. Een insteek die je wellicht wel kan terugvinden in de getuigenissen van toen, maar elders niet snel zal lezen.
Kortom, de stapel met oorlogsliteratuur mag dan al huizenhoog zijn, Negentien Negentien verdient best een plaats op die stapel. Naast een plaats op die stapel verdient het ook vooral veel lezers.
(Recensie voor Tzum van 5/11/2025)
Hoe was het leven nu écht in de loopgraven tijdens de Eerste Wereldoorlog? Wat speelde er precies in de hoofden van de frontsoldaten die vochten rond Ieper in 1917? Wie het zelf niet heeft meegemaakt, kan er zich eigenlijk nooit een volledige, waarheidsgetrouwe voorstelling van maken. Maar in 'Negentien Negentien' trekt Aline Sax (1984) je als lezer zó diep mee het slijk van de loopgraven in, dat je de modder en het bloed van de Slag bij Passendale uit je ogen moet wrijven. De angst, de ontreddering en het trauma van de frontsoldaat worden tastbaar.
Net als over WO II zijn er over de Eerste Wereldoorlog bibliotheken vol geschreven. Elke auteur die aan die hemelhoge stapel nog iets van betekenis wil toevoegen, moet dus goed weten waar hij aan begint. Met het gewicht van die literatuurgeschiedenis op je schouders, moet je als schrijver niet alleen stevig in je schoenen staan, je hebt ook best een gezonde dosis lef. Dat de Belgische Aline Sax die bravoure heeft, bewees ze onder meer door in 'Wat ons nog rest' – eerder dit jaar nog bekroond met de Boon Literatuurprijs – te kiezen voor de gedurfde vorm van de ‘verse novel’. Nu waagt ze zich trouwens aan haar eerste roman voor volwassenen. Maar Sax heeft nog meer mooie adelbrieven. Zo schreef ze als tiener al over oorlogsthema’s en als historica combineert ze haar historische kennis met een drang naar feitelijke correctheid.
'Negentien Negentien' vertelt het verhaal van Henry Bennett, een 22-jarige Britse ex-soldaat met PTSS die in 1919 terugkeert naar Ieper, meer bepaald naar het decor van de Slag bij Passendale van 1917. Door het massale verlies aan (jonge) levens en de minimale terreinwinst is die slag – ook bekend als de Derde Slag om Ieper – symbool geworden voor de zinloosheid en wreedheid van de oorlog.
Het is meteen duidelijk. De oorlog heeft alles ontwricht, ook het ‘vooroorlogse’ leven van Henry in zijn thuisland. De kloof met zijn ouders is te groot, de band met zijn liefje lijkt onherstelbaar verstoord en hij is zijn job als steenhouwer kwijt. Daarnaast is er de sterke drang om terug te keren naar Ieper. "Ik móét dit doen. Ik móét terug. Ik móét in het reine komen. Anders blijft het me mijn hele leven achtervolgen". Even verder noemt Henry zijn terugkeer ook een vorm van "boetedoening".
Waar de zoektocht van Henry naar gewetensrust op gebaseerd is, komt de lezer bij mondjesmaat te weten via een tweede verhaallijn. Die lijn volgt grotendeels de periode van Henry aan het front in 1916 en 1917. Eerst lijkt het alsof Sax wat (te) veel tijd en ruimte neemt om die verhaallijn te vorm te geven, maar achteraf gezien is die aanloop nodig, zowel om het bloedbad bij Passendale juist te kaderen als om de evolutie in de figuur van Henry helemaal te doorgronden.
De passages over de slag zelf behoren tot de beste van het boek. Sax vindt de juiste woorden voor iets wat haar eigen hoofdpersonage maar moeilijk onder woorden kan brengen: de doffe ellende van het frontleven, de doodsangsten in de loopgraven, de complete uitzichtloosheid en gruwel van het massale verlies aan jonge levens en… het verstikkende schuldgevoel na een fatale beslissing.
Maar zoals in het boek ook zelf gezegd wordt: "Het was niet elke dag Passchendaele". Er was meer dan de frontmiserie alleen. Negentien Negentien is dan ook veel meer dan een pure loopgravenroman. Het is ook een liefdesverhaal en en verhaal over het ontstaan en de nawerkingen van oorlogstrauma’s. Daarnaast geeft Sax ook een bijzondere inkijk in het prille naoorlogse leven in de streek rond Ieper inclusief het eerste oorlogstoerisme en de moeizame heropbouw na de oorlogsverwoesting. Een van de meest interessante passages daarbij is de even scherpe als oprechte boosheid van een lokale inwoner over de schuld die ook de Britse soldaten dragen voor de totale vernietiging en vergiftiging van de streek. Een insteek die je wellicht wel kan terugvinden in de getuigenissen van toen, maar elders niet snel zal lezen.
Kortom, de stapel met oorlogsliteratuur mag dan al huizenhoog zijn, Negentien Negentien verdient best een plaats op die stapel. Naast een plaats op die stapel verdient het ook vooral veel lezers.
(Recensie voor Tzum van 5/11/2025)
April 14, 2026
Sommige schrijvers verstaan de kunst om je een personage meteen bij de eerste pagina’s in je hart te doen laten sluiten. Hoe ze dat doen is me een raadsel en lukt dan ook lang niet altijd. Bij mij deed Sax dit met hoofdpersoon Henry in dit boek. Henry is in tegenstelling tot vele anderen wel teruggekeerd uit de loopgraven van de eerste wereldoorlog. Er is geen begrip voor zijn trauma’s bij thuiskomst, hij kan nergens zijn verhaal kwijt, dus keert hij terug naar het front in België in de hoop daar wat in het reine te komen met alles wat hij heeft meegemaakt.
Aanrader!
Aanrader!
January 10, 2026
Ademloos uitgelezen. Verrassend einde. Ik las al veel boeken over mijn geboortestad in WOI maar dit keer zat ik echt diep mee in en onder de modder van de loopgraven van de slag bij Passendaele. Mooie personages en geloofwaardige plot. In het begin wat uitleggerig maar wel erg goed geschreven, sober, beeldend en soms poëtisch. Doet je nog maar eens stilstaan bij de gruwel van de oorlog.
February 10, 2026
Naast een erg indrukwekkend boek over de verschrikkingen van de loopgravenoorlog schept het ook een voor mij volslagen nieuw beeld van de periode kort erna. Slagveldtoerisme in 1919!? Combineer dit met een goed geschreven drama, en je krijgt echt een toproman.
March 19, 2026
4,5 ⭐️ Knap, heel knap.
March 15, 2026
Duurde even tot ik er goed in zat. Maar even doorzetten was het zeker waard. Indrukwekkend.
December 13, 2025
Als leraar geschiedenis in het vijfde middelbaar las ik al heel veel romans over de Eerste Wereldoorlog. Dit boek vertrekt vanuit een heel boeiend standpunt, namelijk die van de soldaat die het overleefde, maar niet meer kan aarden in de wereld die hij achterliet. Ik ga het boek zeker ook aanraden aan mijn leerlingen wanneer ik binnen enkele maanden aan dit thema begin.
November 24, 2025
Vier sterren, heel mooi boek die de gruwel van oorlog dichtbij brengt. Soms deed het wat als een jeugdboek aan, maar bij nader inzien gewoon een heel goed boek voor alle leeftijden. De relationele spanningen mochten nog wat scherper, maar de subtiliteit is ook mooi. Absoluut lezenswaardig!
PS Kleine surplus voor therapeuten: trauma en ptss worden heel concreet beschreven, zowel de symptomatologie als tools om er zowel hands on bij crisis als wat insteek om er op langere termijn mee om te gaan. Dus je kan gerust wat psycho-educatieve tips sprokkelen uit dit boek. Of het boek aanbevelen aan patiënten. Dat kan ook.
PS Kleine surplus voor therapeuten: trauma en ptss worden heel concreet beschreven, zowel de symptomatologie als tools om er zowel hands on bij crisis als wat insteek om er op langere termijn mee om te gaan. Dus je kan gerust wat psycho-educatieve tips sprokkelen uit dit boek. Of het boek aanbevelen aan patiënten. Dat kan ook.
May 6, 2026
De (on)menselijke kant van de oorlog
'Negentien Negentien' gaat over de eerste wereldoorlog en vooral ook over de nasleep ervan. Het verhaal en de personages zijn fictief, maar aangezien de auteur ook historica is, is de historische context wel correct – op enkele details na die ze achteraan het boek toelicht.
De Britse Henry Bennett heeft de loopgraven overleefd en meer bepaald de slag bij Passendaele in 1917, een internationaal symbool voor oorlogsgeweld in zijn meest gruwelijke vorm. Hier sneuvelden in honderd dagen tijd ongeveer 600.000 militairen voor een terreinwinst van slechts enkele kilometers.
Terug thuis in Engeland, kan Henry zijn draai niet meer vinden en hij beslist in 1919 naar Ieper terug te keren in de hoop daar zijn oorlogstrauma te kunnen verwerken.
Het verhaal is opgebouwd uit twee tijdslijnen: de terugkeer naar het verwoeste Ieper in 1919 en de gebeurtenissen tijdens de loopgravenoorlog in 1917. De wederopbouw na de oorlogsgruwel, beide afschuwelijk realistisch maar tegelijk poëtisch beschreven. De verwoesting van woningen, gebouwen en landschap, maar ook de verwoesting – fysiek, emotioneel en psychisch – van wie dit overleefde.
Aline Sax beschrijft de zinloosheid van oorlog, de menselijke offers tijdens en na de oorlog. Henry’s PTSS, zijn nachtmerries, zijn onvermogen om te slapen, zijn kapotte enkel, zijn angsten en hopeloosheid, de onmenselijkheid van de oorlog: het is allemaal zo ongelooflijk tastbaar beschreven dat het je de adem beneemt.
Eigenlijk is dit een atypische oorlogsroman want hij eindigt niet met de wapenstilstand, het drama stopt niet. Voor Henry lopen heden en verleden door elkaar, tot op het punt dat de lezer verneemt welke feiten hem nog extra bezwaren. Een onverwachte plottwist.
Niet voor gevoelige lezers. Maar wel een meesterwerk, waarin Sax erin slaagt het onbeschrijflijke te beschrijven.
'Negentien Negentien' gaat over de eerste wereldoorlog en vooral ook over de nasleep ervan. Het verhaal en de personages zijn fictief, maar aangezien de auteur ook historica is, is de historische context wel correct – op enkele details na die ze achteraan het boek toelicht.
De Britse Henry Bennett heeft de loopgraven overleefd en meer bepaald de slag bij Passendaele in 1917, een internationaal symbool voor oorlogsgeweld in zijn meest gruwelijke vorm. Hier sneuvelden in honderd dagen tijd ongeveer 600.000 militairen voor een terreinwinst van slechts enkele kilometers.
Terug thuis in Engeland, kan Henry zijn draai niet meer vinden en hij beslist in 1919 naar Ieper terug te keren in de hoop daar zijn oorlogstrauma te kunnen verwerken.
Het verhaal is opgebouwd uit twee tijdslijnen: de terugkeer naar het verwoeste Ieper in 1919 en de gebeurtenissen tijdens de loopgravenoorlog in 1917. De wederopbouw na de oorlogsgruwel, beide afschuwelijk realistisch maar tegelijk poëtisch beschreven. De verwoesting van woningen, gebouwen en landschap, maar ook de verwoesting – fysiek, emotioneel en psychisch – van wie dit overleefde.
Aline Sax beschrijft de zinloosheid van oorlog, de menselijke offers tijdens en na de oorlog. Henry’s PTSS, zijn nachtmerries, zijn onvermogen om te slapen, zijn kapotte enkel, zijn angsten en hopeloosheid, de onmenselijkheid van de oorlog: het is allemaal zo ongelooflijk tastbaar beschreven dat het je de adem beneemt.
Eigenlijk is dit een atypische oorlogsroman want hij eindigt niet met de wapenstilstand, het drama stopt niet. Voor Henry lopen heden en verleden door elkaar, tot op het punt dat de lezer verneemt welke feiten hem nog extra bezwaren. Een onverwachte plottwist.
Niet voor gevoelige lezers. Maar wel een meesterwerk, waarin Sax erin slaagt het onbeschrijflijke te beschrijven.
December 23, 2025
Wat een boek! De gruwel van de eerste wereldoorlog kruipt onder je huid bij het lezen van dit boek. Aline Sax weet op sublieme wijze historische feiten te beschrijven en doet zo historische fictie alle eer aan. Haar taal is prachtig en staat in schril contrast met de gruwel en de lelijkheid waar de eerste wereldoorlog voor staat… …”Ik haal moedeloos mijn schouders op. ‘Ik krijg die verdomde oorlog nooit meer uit mijn lijf,’ mompel ik. De dingen die ik zag, de dingen die ik deed, kan ik nooit meer ongezien, ongedaan maken. Ze zijn voor altijd in mijn ziel gekrast. Het is de prijs die ik betaal voor het overleven.”
April 13, 2026
1 jaar na het einde van WO1, Henry raakte verminkt tijdens de oorlog maar kwam thuis, vele duizenden jongens stierven en zijn helden. Was hij ook beter gestorven? Zo voelt het toch voor hem. De gruwel van de oorlog achtervolgt hem contstant en hij keert naar Ieper terug om zijn demonen in de ogen te kijken. Hij reist samen met anderen die hun geliefde kind/man daar hebben verloren en naar antwoorden zoeken. Gaandeweg hoor je hoe het geweest is, het leven in de loopgraven, de zinloze aanvallen, voortdurende beschietingen en de dreiging van sluipschutters. En ook hoe de oorspronkelijke bewoners weer een leven proberen op te bouwen.
March 31, 2026
Wat is dit een prachtig boek. Ja, het is soms zwaarmoedig, maar dat helpt je verplaatsen in die jonge jongen die in een loopgravenoorlog is gerommeld. Je maakt dat verhaal mee, verweven met het verhaal wat in een oorlogsroman nooit wordt verteld. Wat doet zo'n oorlog achteraf met de geest van een jonge man. Een hoe verhoudt zich dat tot die van zij die er niet bij waren.
Maar daarnaast is het een verhaal van liefde, van trouw, van hoop, van wanhoop, van uitzichtloosheid en van doorzettingsvermogen.
De historische roman speelt zich af in België, bij Ieper. Sax heeft goed onderzoek gepleegd, zodat de hele context ook zo dicht mogelijk tegen de feitelijke gebeurtenissen aan zat.
Lees dit.
Maar daarnaast is het een verhaal van liefde, van trouw, van hoop, van wanhoop, van uitzichtloosheid en van doorzettingsvermogen.
De historische roman speelt zich af in België, bij Ieper. Sax heeft goed onderzoek gepleegd, zodat de hele context ook zo dicht mogelijk tegen de feitelijke gebeurtenissen aan zat.
Lees dit.
March 15, 2026
Aangeraden door een goede vriendin.E ze had helemaal gelijk dit is een heel prachtig boek. Heel goed geschreven meeslepend melodramisch en je lijkt zelf wel het hoofdpersonage te zijn. Je hoeft helemaal geen WOI fan te zijn om deze goed te vinden. Sommige zinnen deden je zelfs het oorlogsgebeuren vergeten. Inderdaad een dikke aanrader en de 5 sterren meer dan verdiend. Zo wil ik wel meer aanraders krijgen.
November 16, 2025
Wat een geweldige schrijfster is Aline Sax toch. Dit boek is het eerste boek dat is uitgegeven als roman vooe volwassenen. Ik merk qua taal, thema en personages weinig verschil tussen dit boek en bijvoorbeeld Wat ons nog rest of Grensgangers.
Het boek is een enorme aanrader: het verhaal speelt zich grotendeels af in Ieper en wisselt tussen de oorlog en net na de oorlog, wanneer Henry weer terugkeert en worstelt met de wederopbouw en het ramptoerisme dat daar plaatsvindt. Wederom een boek waarin Sax me een perspectief voorschotelt waarover ik eerder nooit heb nagedacht.
Het boek is een enorme aanrader: het verhaal speelt zich grotendeels af in Ieper en wisselt tussen de oorlog en net na de oorlog, wanneer Henry weer terugkeert en worstelt met de wederopbouw en het ramptoerisme dat daar plaatsvindt. Wederom een boek waarin Sax me een perspectief voorschotelt waarover ik eerder nooit heb nagedacht.
December 19, 2025
Wat een boek…
February 3, 2026
Eén van de meest indrukwekkendste boeken dat ik ooit gelezen heb, van mij zes sterren!!!
April 9, 2026
Alles klopt. Het hele verhaal voelt echt en doorleefd. Het voelt ook vertrouwd, als een herinnering of herkenning.
Displaying 1 - 30 of 78 reviews