Υπό καθεστώς ομηρίας

by Δημήτρης Μπαλτάς

ΥΠΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΟΜΗΡΙΑΣ

Είναι κάποιες νύχτες που οι ώρες σέρνονται βαριές σαν πατήματα αρκούδας χωρίς προσανατολισμό, χωρίς προορισμό. Οι ώρες πάλλονται. Τις μισώ. Πιάνω τον σφυγμό τους. Τικ τακ τικ τακ. 120. Υπό καθεστώς ομηρίας· σε κατάσταση νηνεμίας. Μια νυχτερίδα λοξοδρόμησε όσο η σελήνη τάχα δεν έβλεπε. Αδιάκοπο το νυχτέρι επιβραδύνει την αναπνοή – σπασμωδική, απότομη. Αυξάνει τους παλμούς. Το παρόν διαστέλλεται ξερνώντας υποσχέσεις και όνειρα. Όλα επανέρχονται στα φυσιολογικά για την εποχή ημίμετρα. Εκτός απ’ τ’ ασπράδι του ματιού που ’χει κοκκινίσει επικίνδυνα.

Paperback

First published February 24, 2025

Reviews

[Ouzounidou Foteini · Rating 5 out of 5]

Η έκτη συλλογή του Δημήτρη Μπαλτά με τίτλο 'Υπό Καθεστώς Ομηρείας' (εκδόσεις Μετρονόμος), είναι μία συλλογή γεμάτη από ζωντανές εικόνες που ανταποκρίνονται σε διάφορες σκηνές της καθημερινότητας του ανθρώπου με τις οποίες ο/η κάθε αναγνώστης/αναγνώστρια πιστεύω πως είναι πολύ εύκολο να ταυτιστεί διαβάζοντας την είτε αφορούν τον έρωτα είτε την υπαρξιακή αγωνία είτε την λαϊκή πάλη, στα σημεία όπου ο ποιητής γίνεται περισσότερο καταγγελτικός. Τα συναισθηματικά αποτυπώματα των εικόνων που χρησιμοποιεί είναι πολύ έντονα και διεγείρουν τόσο το σκεπτικό όσο και το θυμικό του αναγνώστη. Θεωρώ πως η μεγαλύτερη δύναμη της νέας του συλλογής βρίσκεται στο γεγονός πως καταφέρνει και συνδυάζει με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο τον πόνο με την ομορφιά ("Τα μάτια σου δυο άστρα στον σκοτεινό ουρανό μου"), την μοναξιά με την ανάγκη για σύνδεση, συντροφικότητα και αποδοχή, τις επιθυμίες με την φθαρτότητα του ανθρώπου.
Η συλλογή αποτυπώνει μία διττή πραγματικότητα: από την μία την αδιάκοπη πάλη του ανθρώπου που αγωνίζεται να βρει τον εαυτό του, να ζήσει αξιοπρεπώς και να κατανοήσει την θέση του μέσα στον κόσμο και στους άλλους, και από την άλλη μία ταραχώδη πνευματική/ψυχική κατάσταση έντονης ανησυχίας που τον βασανίζει και προσπαθεί να τον ρουφήξει στον πάτο της απραξίας και της αναβλητικότητας ("Το παρόν διαστέλλεται ξερνώντας υποσχέσεις και όνειρα").
Η αντίθεση αυτή δημιουργεί συνεπακόλουθα μία ατμόσφαιρα όπου η αγωνία του ανθρώπου για επιβίωση αντιμάχεται τις όποιες ελπίδες του να αναδυθεί και να κρατηθεί στην επιφάνεια.. Ένα είναι βέβαιο πάντως: οι φωνές στον ποιητικό λόγο του Δημήτρη Μπαλτά αναζητούν μόνιμα μία διέξοδο μέσα στον φαύλο κύκλο της καθημερινότητας που την χαρακτηρίζει η σήψη, η παρακμή αξιών και ιδεών και η καταπάτηση ενός ευρέος φάσματος ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Δεν θα μπορούσα να παραλείψω το να αναφερθώ για άλλη μία φορά στην ευθύτητα και στην ακρίβεια που χαρακτηρίζει τον λόγο του ποιητή. Ο Δημήτρης Μπαλτάς είναι απόλυτα σχολαστικός και ακριβής σε σχέση με αυτό που θέλει να πει. Ενώ είναι αρκετά φειδωλός ως προς τον αριθμό των λέξεων, αφού τα περισσότερα ποιήματα της νέας του συλλογής είναι ολιγόστιχα, αυτό δεν συμβαίνει και σε σχέση με το περιεχόμενο του λεξιλογίου το οποίο χρησιμοποιεί και με το οποίο για άλλη μία φορά αναδεικνύει τον πλούτο της μητρικής του γλώσσας.
Η αίσθηση που μου έμεινε στο τέλος ήταν μία μελαγχολική εν γένει αίσθηση, αλλά απολύτως αναγκαία θεωρώ για την κατανόηση και αποδοχή της ίδιας της ανθρώπινης εμπειρίας. Τουτέστιν, αυτή η αίσθηση δεν θα πρέπει να ξενίσει τον μελλοντικό αναγνώστη αυτής της πολυδιάστατης συλλογής, αντιθέτως πιστεύω πως πρέπει να τον παροτρύνει ακόμη περισσότερο να την διαβάσει..
Δεν είναι μία συλλογή, η οποία προσφέρει έτοιμες απαντήσεις στον αναγνώστη, αντιθέτως τον προτρέπει να αναλογιστεί τα όσα διάβασε με βάση τις δικές του αναζητήσεις και εμπειρίες στα πλαίσια της ανθρώπινης συνθήκης και με βάση τις δικές του επιθυμίες και τους δικούς του φόβους. Ο καθένας άνθρωπος εξάλλου μόνος του πορεύεται στην ζωή και κουβαλάει το δικό του φορτίο ματαιωμένων επιθυμιών και ξέθωρων αναμνήσεων. Θέμα δικής του επιλογής είναι το εάν θα το αφήσει για πάντα πίσω του ή θα το κρατήσει μέσα του ως οδόσημο ζωής. Εκείνος ξέρει καλύτερα που βρίσκεται η προσωπική για εκείνον λύτρωση και σωτηρία.

[Γιώργος Τσιβελέκος · Rating 5 out of 5]

Η σύγχρονη ποίηση στα καλύτερά της από έναν ποιητή ο οποίος, όπως δηλώνει σε ένα ποίημά του με το οποίο στηλιτεύει συμπεριφορές ματαιόδοξων λογοτεχνών και όντως αληθεύει, είναι πρώτα και κύρια άνθρωπος, άνθρωπος με ευαισθησίες, οξυδέρκεια και ώριμη σκέψη, κάτι που είναι ευδιάκριτο στη νέα του ποιητική συλλογή ίσως περισσότερο από κάθε άλλη φορά.
Η συλλογή "Υπό καθεστώς ομηρίας" αποτελεί μια κοινωνική διαμαρτυρία, μια στηλίτευση κακώς κειμένων και μια υπαρξιακή βολιδοσκόπηση με έντονο το στοιχείο της ειρωνείας πολλές φορές. Ο ποιητής μέσα από αυτό το βιβλίο αντιστέκεται στην ομηρία και τη βία της εποχής και επαναστατεί: "Κι αν εσείς απαντάτε με γκλομπ και μολότοφ, εγώ απαντώ με τούτο το ποίημα" (Έγκλημα).
Ωστόσο, προβαίνει και στην παρουσίαση με έμμεσο τρόπο κατευθυντήριων γραμμών για το πώς μπορεί να γίνει καλύτερος ο κόσμος μας: "Η ειρήνη, φίλε μου, είναι σαν την ποίηση. Δεν πουλάει", απαντάει ένας ποιητής σε έναν βιβλιοπώλη που αναρωτιέται πότε θα πάψουν οι πόλεμοι σε αυτόν τον κόσμο (Εν απορία). Έτσι, πολύ απλά μα αφοπλιστικά, αν σταματήσει το κυνήγι του κέρδους και στραφεί ο άνθρωπος σε πνευματικές διεργασίες που μπορούν να τον εξυψώσουν, όπως αυτή της ποίησης, τότε θα επικρατήσει και η ειρήνη σε όλο τον κόσμο. Λέει ξεκάθαρα και στο ποίημα "Ο δάσκαλος" πως το εκπαιδευτικό σύστημα θα έπρεπε να κινείται σε έναν περισσότερο ανθρωπιστικό και κοινωνικό άξονα όσον αφορά την παράδοση μαθημάτων.
Επίσης, διαβάζουμε: "Ό,τι ήρθε, θα φύγει• ό,τι έφυγε, θα ξανάρθει", "Όλα επανέρχονται στα φυσιολογικά για την εποχή ημίμετρα", "Είναι πικρό το αναπότρεπτο", "Έπειτα φουντώνει η μοναξιά και μας καίει", "Είμαστε έτοιμοι να δεξιωθούμε τον Ύστατο θάνατο;" κ.ά. Ο Δημήτρης προσπαθεί να συμφιλιωθεί με κάθε είδους νομοτέλεια, γράφει ποίηση για να "μαντάρει τους καημούς, μήπως και μείνει κάποιο κάστρο άπαρτο, να έχει ένα σημείο αναφοράς, όταν όλα μυρίζουν σήψη και ναφθαλίνη". Δε χρησιμοποιεί, δηλαδή, την ποίηση μόνο ως όπλο ενάντια σε ό,τι τον καταπιέζει και του στερεί το δικαίωμα να "πετάει ελεύθερα σαν πουλί στον ουρανό", αλλά και ως μέσο για να καταλάβει σε βάθος τη ζωή, να αποκαλύψει όλες τις αλήθειες της και να αντιμετωπίσει κάθε είδους φθορά.
Ο κατανοητός τρόπος γραφής, ο ρεαλισμός, το ενίοτε αιχμηρό ύφος και τα ουσιαστικά μηνύματα-νοήματα του περιεχομένου καθιστούν κάτι παραπάνω από κατάλληλη για όλους την ανάγνωση αυτής της συλλογής, την καθιστούν αναγκαία και αυτό που θα λέγαμε must read!

Υ.Γ. Εύχομαι να έχει ένα πολύ μακρύ ταξίδι αυτή η συλλογή, γιατί αξίζει και με το παραπάνω!

[Georgia · Rating 5 out of 5]

"Η ποίηση μαντάρει τους καημούς" είναι ένας στίχος που χαράχθηκε στο μυαλό και στην καρδιά μου, όταν διάβασα την ποιητική συλλογή του Δημήτρη Μπαλτά. Μια συλλογή όπου η ποίηση αναμετριέται με όλων των λογιών τους ανθρώπινους καημούς και δίνει δικές της απαντήσεις σε κοινωνικά ζητήματα και διανθρώπινα αδιέξοδα... Ο έρωτας, η εργασία, η ανάγκη για απελευθέρωση, ο στοχασμός, η μοναξιά, η ανάγκη για επαφή και ένταξη σε ένα σύνολο, ο πόλεμος και οι καταστροφικές του επιπτώσεις, η ανάγκη για ειρήνη, ο παραλληλισμός της ποίησης με την ειρήνη σε ψυχή και σώμα, είναι μερικές μόνο από τις θεματικές νύξεις που ξεδιπλώνονται στις σελίδες αυτού του βιβλίου.. Άραγε οι καημοί μαντάρονται;

[Giota]

«Υπό καθεστώς ομηρίας» είναι ο τίτλος της νέας ποιητικής συλλογής του Δημήτρη Μπαλτά που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Μετρονόμος. Πρόκειται για την έκτη συλλογή του, τα ποιήματα της οποίας είναι εμπνευσμένα από την καθημερινότητα και τις βιωματικές καταστάσεις που δημιουργεί ο σύγχρονος τρόπος ζωής.

https://www.clevernews.gr/dimitris-mp...