Göstergeler

by Tahsin Yücel

Romanları ve öykü kitaplarının yanısıra deneme ve incelemelerini de yayınladığımız Tahsin Yücel, Göstergeler'le yine okurlarıyla buluşuyor. Tahsin Yücel, edebiyet incelemeleri ve göstergebilim çalışmalarıyla ülkemizde neredeyse tek başına okul olmuş bir isim. Kitabın başlığıysa, Yücel'in başından beri ana uğraş edindiği alana bir selam niteliğinde. Göstergebilim, çağdaş dünyanın metin okuma çabası sayesinde oluşturduğu bir bilim. Yücel, bu kitabında, göstergebilimsel yöntemleri kullanarak, birer gösterge niteliği gösteren popüler kavramları inceliyor. Dercartes'in düşünüyorum, öyleyse varım sözünden yola çıkarak, önyargıların düşünce dünyamıza etkilerini, değişim ve dönüşümün zorunluluğunu anlatıyor. Popüler kültürün araçları tarafından yaşamımıza sokulan sözlerin. nesnelerin ve başka göstergelerin çözümlemesini yapıyor.

192 pages, Paperback

First published January 1, 2006

About the author

Tahsin Yücel (17 August 1933 – 22 January 2016) was a Turkish translator, novelist, essayist and literary critic.

Born in Elbistan, Yücel studied at the Istanbul University, graduating in French philology. After completing his postgraduate studies, in 1978 he became professor in the same university. In addition to being author of essays, novels and short stories, Yücel was mainly active as a translator of about 70 novels from French into Turkish.

(from Wikipedia)

Kunduracı olan Ahment Yücel'le Nuriye Münevver Hanım'ın oğludur. İlköğrenimini Elbistan Gazi Paşa İlkokulu'nda tamamladıktan sonra 1945'te İstanbul'a gelmiştir. Burda; 1953'te Galatasaray Lisesi'ni, 1960'da da İÜEF Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdi. Fakülteyi bitirdikten sonra, orda kalmayı tercih etti ve 1969'da doktorluk, 1972'de doçentlik, 1978'de de profesörlük ünvanlarını aldı. 2000 yılına kadar burda kaldıktan sonra emekliliğe ayrıldı.

Reviews

[Kübra · Rating 3 out of 5]

Kitap daha çok edebi konulara dair teknik bilgi içerir denemeler içeriyor. Benim ilk Tahsin Yücel okumam olması açısından, biraz talihsiz bir seçimim oldu. İlk kez Tahsin Yücel okuyacakların, bu kitap ile başlamamasını öneririm. Ama alanı, mesleği edebiyat üzerine olanlar ya da düz yazıya ilgisi yoğun olanlar, elbette ilk Tahsin Yücel okuması olarak bu kitabı seçebilirler. Ayrıca daha bilinçli okumak ya da belki yazmak için okunması da tavsiye edilebilir bir kitap.

Okuması da zevkli idi. Tahsin Yücel'in sade anlatımı kitabı kolay okunabilirler arasında saydırabilir. Tahsin Yücel'in kitapta yer alan denemelerinde kullandığı örnekler ise öyle yerli yerinde ve ilgi çekici ki, kitabı okumayı oldukça zevkli kılmış.

Kitabın türü Deneme olarak belirtildiği için, içerisinde yer alan bölümleri de ben Denemeler olarak ifade ettim ama her biri başlı başına birer makale olarak da ele alabilir belki de. Kitap oldukça yoğun ve verimli bir bilgi zenginliğine sahip.

Kitap 3 bölümden oluşuyor. Genel tabirlerle açıklayacak olursak ilk bölümde göstergebilim kapsamında söz ve düşünce; ikinci bölümde roman ve efsane, masal, söylence gibi türler; üçüncü bölümde ise Melih Cevdet Anday şiiri ve sair bir kısım hususlar üzerinden Tahsin Yücel'in anlatımları yer alıyor.

Ben en çok ilk bölümde yer alan denemeleri sevdiğimi ifade edebilirim. Tahsin Yücel; ustaca bir anlatım ile Söz Düzlemleri başlıklı denemesinde; sözün sadece kendisine değil içerisinde bulunduğu cümle, metin, kim tarafından kime söylendiğine de bakılması gerektiğini, sözcükleri bu noktalar gözeterek değerlendirmenin kişiyi doğru düşünceye götüreceğini, bir eserin argo sözcükler içermesinin de seçkin bir eser olmasına engel olmayacağını oldukça güzel bir şekilde izah ediliyor.

Söz töreleri başlıklı denemede ise Türk Masallarında göstergeleri anlatarak, dilin gücünü etkileyici bir şekilde gözler önüne seriyor. Geriye dönüp dönüp okuyacaklarım arasında bu deneme olacak diyebilirim.

Özyaşamöyküsü başlıklı deneme ise; özyaşam öykülerine bakış açımı gerçekten daha bilinçli, daha geniş bir yelpazede görür ve değerlendirecek bir notaya taşıdı. Benim için çok faydalı bir okuma deneyimi oldu. Özyaşamöykülerinde dikkatimi çekmeyen bir çok ayrıksı nokta da oldukça güzel bir şekilde izahlanmış.

Velhasıl Tahsin Yücel'in denemesi, kitap içerisinde yer alan tespitleri, verdiği örnekler ve bilgiler oldukça ufuk açıcı idi.

Üç yıldızın sebebi ise özellikle son iki bölümün oldukça teknik olmasının bende yarattığı etkiden kaynaklıdır.

[Alphan Lodi · Rating 5 out of 5]

Düşünce, edebiyat, felsefe ve dilbilim alanında ülkemizin en büyük değerlerinden biri olan Tahsin Yücel’in göstergebilim üzerine kaleme aldığı türlü denemeler içeren kitap, bilimsel yaklaşımları gözeterek birer gösterge niteliği gösteren popüler kavramları inceliyor. Önyargıların düşünce dünyamızın kapılarına astığı asma kilitlerden ve bunların yol açtığı dönüşüm ve gelişim eksikliğinden bahisle popüler kültürün derin bir çözümlemesini yapıyor.