Onder ons

by Birte Schohaus, Bas van Beek

Wat hebben prins Bernhard, de ceo van Heineken en de minister van Financiën met elkaar gemeen? Ze ontmoeten elkaar in informele genootschappen met namen als De Pijp en De Tafelronde. Daar komt de economische, politieke en culturele elite van Nederland bijeen om te netwerken en om ‘onder gelijken’ te zijn. Alleen op uitnodiging mogen leden aanschuiven bij de etentjes. ‘Onschuldig,’ zeggen ze zelf, maar hoever reikt de invloed van deze maandelijkse onderonsjes?

Onder ons vertelt het verhaal van een verborgen wereld waarin politieke agenda’s, industriële belangen en persoonlijke vriendschappen door elkaar lopen.

Bas van Beek en Birte Schohaus bezochten privé-archieven, dineerden in kastelen en ploegden duizenden pagina’s niet eerder geopenbaard archiefmateriaal door. Ze spraken met tientallen leden die voor het eerst openheid gaven over hun ‘eetclubjes’.

Hun jarenlange zoektocht voerde hen langs de opkomst van de arbeidersbeweging, de wederopbouw van Rotterdam en de oprichting van een nieuwe krant. Elke ontdekking voegt een puzzelstukje toe aan het fascinerende verhaal over vijf prominente Nederlandse genootschappen, maar roept ook steeds weer de vraag op: in hoeverre trekken deze ‘herenclubs’ nog aan de touwtjes in het Nederland van de eenentwintigste eeuw?

224 pages, Paperback

Published May 13, 2025

Reviews

[Sanne · Rating 3 out of 5]

Ik vond vooral de hoofdstukken over de geschiedenis van de genootschappen erg interessant, zoals hun rol tijdens de tweede wereldoorlog en de wederopbouw

Het derde deel over de genootschappen in de 21e eeuw vond ik een beetje teleurstellend, maar da’s ook gewoon m’n eigen schuld. Als er super juicy geheimen of schandalen waren ontdekt, had ik dit wel eerder ergens anders gelezen of gezien

[Saman · Rating 3 out of 5]

Hmm helaas kwam ik er maar moeilijk doorheen, het leest ietwat streoe. De materie is niet zo spannend en eigenlijk gaat het alleen om wat eetclubjes voor de economische top. Na het lezen vind ik het vooral logisch dat dit fenomeen bestaat. Wat artikelen op FTM ter info waren genoeg geweest voor mij ipv een heel boek.

[Erik Snel · Rating 2 out of 5]

Een boek over semi geheime genootschappen waarin de elite van het land samenkomen. Wat doen ze daar? Hoe selecteren ze hun leden? Waarom zo geheimzinnig? Het leek me reuze spannend want je gaat zo'n boek niet schrijven als er niet minstens 1 of 2 duistere zaakjes kleven aan een of meer van deze genootschappen. En daarom las ik door op zoek naar scoops en misstanden. maar ik ben ze niet tegengekomen. Veel verontwaardiging over het toelatingsbeleid (of het gebrek eraan) ten aanzien van vrouwen, ja inderdaad, hopeloos ouderwets en mysogien, weinig openheid over wat er besproken wordt, vond ik ook niet zo verrassend, ja er is een groot old boys network en die mannen spreken elkaar graag, dat kun je ze moeilijk verwijten. Ze mogen met elkaar eten en praten en hoeven niet te zeggen waarover. Dus ik zal wel niet oplettend genoeg hebben gelezen, maar ik kan me voorstellen dat je net zo goed zo'n boek zou kunnen schrijven over welke particuliere groep mensen dan ook die zich wil organiseren, tot en met het team van Follow The Money dat opdrachtgever/uitgever van dit boek is.

[Corinne Haha · Rating 3 out of 5]

Knap staaltje onderzoeksjournalistiek, waar lange tijd aan gewerkt is, met toegang tot ongebruikelijke en toffe bronnen. Hulde voor hun vasthoudendheid en diepgravendheid! Met plezier gelezen.

Het blijft wel enigszins jeuken dat we uiteindelijk nog steeds niet weten of het nu wel of niet gewenst is dat zulke genootschappen bestaan, en of ze nu wel of niet ongewenste invloed hebben op belangrijke politieke en economische beslissingen.... Maar daar kunnen de auteurs dan weer niks aan doen.

[Michiel · Rating 2 out of 5]

Geinig, en ook al begon het met een hoog complottheorie gehalte, werd dat aan het einde genuanceerd. Vooral veel geschiedenis van het Nederlandse bedrijfsleven.

[Miguel Van · Rating 4 out of 5]

kwaliteit onderzoekjouranistiek

[Frederique Veldman · Rating 3 out of 5]

Heel interessant onderwerp, maar het blijft wat oppervlakkig. Het lijkt er op dat de auteurs verlamd werden door het vele materiaal dat ze hadden. Daardoor krijgt het boek iets anekdotisch. Het hoofdstuk over de Rotterdamse kring vond ik het meest interessant omdat het voor mijn idee het beste was uitgewerkt. Ik had graag ook meer gelezen over de bijzondere kanten van de Haagse kring waar veel topambtenaren in zitten. Dat is weer een andere dynamiek dan ondernemers.
Verder had een strakke eindredactie geholpen. Zo is Ben Knapen op de ene pagina minister van Buitenlandse Zaken en op de volgende van Defensie.