Alter

by Marloes Morshuis

Alter bevat niet één, maar twee boeken!

Roz en Fabian leven in een ideale en vredige wereld. Daarvoor betalen ze een prijs: ze zijn gekoppeld aan een digitaal alter ego, een dialego. Net als iedereen moeten ze zich hetzelfde gedragen als hun ideale digitale spiegelbeeld.

Maar Roz en Fabian willen hun eigen leven leiden. Ze zoeken de grenzen van hun vrijheid op. Al snel kleuren hun schermen rood bij de maandelijkse Check – en voor mensen die afwijken van hun dialego is geen plek in de samenleving.

Als Roz en Fabian op gruwelijke wijze in de problemen komen, gaan ze op zoek naar de bron van dialego's. Ze stuiten op een boek dat dertig jaar geleden is geschreven: Alleen Samen. Schuilt tussen de regels van dat verhaal een oplossing... of juist gevaar?

Alter kun je van twee kanten bekijken… draai het boek om en lees Alleen Samen van Cato Maris.

Genres: Young Adult

Hardcover

First published May 27, 2025

Reviews

[Mireille]

Science fiction of nieuwe werkelijkheid?
Een verhaal over een toekomstige maatschappij waarin mensen hun leven leiden volgens algoritmes, het klinkt als verre science fiction. Maar de samenleving die Marloes Morshuis in Alter beschrijft, verschilt slechts op één punt met de onze. Met Alter heeft ze een sterke dystopische young adultroman geschreven die zowel een spannend verhaal bevat als tot nadenken stemt.

Zelf ben ik het boek begonnen met Alleen samen dat zich in een omdraaigedeelte bevindt. Dat is het door de fictieve Cato Maris geschreven oerverhaal van de dialego-samenleving waardoor je de context begrijpt van de levens van Roz en Fabian. Vanuit de gedachte dat de schadelijke gevolgen van klimaatverandering in het Prego (het pre-dialegotijdperk) heel snel een halt toegeroepen moeten worden heeft de regering de ideeën van Cato Maris overgenomen en de D-Tank opdracht gegeven ze uit te werken. Het gedrag van mensen wordt alleen ten positieve beïnvloed wanneer ze dat continu voorgespiegeld krijgen. Het DNA en de gedragingen van elk individu worden geanalyseerd in een database en in een positief digitaal alter ego gestopt. Een dialego.

Het boek staat op mijn lijstje beste aanraders ooit. Wie nieuwsgierig is naar mijn gedachtegang, klikke hier: https://lezersgoud.nl/marloes-morshui...

[Geert van Rooijen · Rating 2 out of 5]

De premisse van het boek is best interessant: wat als je alterego op de sociale nu eens doorspekt met wat AI jou vertelt hoe je het beste uit jezelf kunt halen zodat daarmee ook de planeet gered kan worden. Natuurlijk heeft zo’n Big Brothersysteem in eerdere boeken al bewezen dat er heel wat haken en ogen aan zitten. De mens lijkt niet gemaakt om zich neer te leggen bij serieuze ingrepen op de vrijheid. (Kanttekening: de westerse mens, want andere naties denken anders over hoe om te gaan met verplichtingen aan hun bevolking. Of men daar gelukkiger van wordt is natuurlijk maar de vraag)

Terug naar het boek, want Morshuis werkt ook hier haar dystopie nauwkeurig en betrekkelijk geloofwaardig uit. Hier en daar wel wat water bij de wijn voor het verhaal (Het eiland, de toch wel beperkte geografie terwijl geclaimd wordt dat de hele wereld betrokken is) maar de setting leest vlot en zet je aan het nadenken.

Ik liep echter vast op Roz. Als vijftienjarige puber kan en mag je recalcitrant zijn en je van ouders en de rest van de godganse wereld niks aantrekken en hopeloos verliefd op het toch wel foute vriendje zijn. Maar als je een roman moet trekken is een paar aanknopingspunten voor sympathie wel handig. Kunnen inleven en meevoelen met je personage werkt. En Roz lijkt echt alleen maar bezig om dat dwars te zitten. Van het binnenlopen in een gruizige kroeg en de nodige biertjes bestellen (in het huidige Nederland ondenkbaar) tot het drammen tegen alles en iedereen dat vriendjelief gered moet worden (en daarmee uiteindelijk ook de wereld) leidde mij erg af van het verhaal. De moralistische gedachten in de tweede helft (oh, ik zou inderdaad wel iets aardiger naar moeder en geïnteresseerder naar vrienden kunnen doen) deden daar weinig aan af.

Al met al dus wat teleurstellend. Dat Morshuis belangrijke geëngageerde jeugdliteratuur kan schrijven bewees ze al eerder. Hier zat dat er ook in, maar komt het er vooral door de hoofdpersoon niet helemaal uit.

[Inge Conradi · Rating 5 out of 5]

“Roz vond het compleet belachelijk dat je dialego bepaalde wat je wel en niet mocht lezen, maar demonstreren had ze niet gedurfd. ‘Dadelijk gaan dialego’s nog bepalen hoe vaak per dag je mag schijten. En in welke kleur.’ “

Roz leeft in een aparte wereld. Een utopie? Iedereen in de wereld van Roz heeft een dialego: een digitale alter ego die de beste versie van jezelf is en vertelt hoe je zo optimaal en keurig moet leven. Houd je je daar niet aan? Dan krijg je bij je Check-Up een rood scherm en bij drie rode schermen moet je naar De Schaduw. Roz en haar vriendje Fabian vinden dit alles maar lomp en stom en willen graag tegen hun dialego ingaan.

Tot het moment dat Fabian daadwerkelijk een derde rode scherm krijgt. Dan wordt Roz onrustig en wil ze wel eens zien hoe sterk dat systeem eigenlijk is. Wat volgt is een spannend en sterk verhaal waarin de huidige problematiek op mooie wijze wordt besproken. Wat zijn eigenlijk de gevolgen van AI en klimaatverandering? Wat doet dat met de jeugd en hun ideeën? Daar gaat Roz achterna.

Het boek leest heerlijk weg! In hoog tempo ga je van het een naar het ander en wil je weten of Roz de wereld met de dialego’s kan stoppen. Kan ze dat alleen of heeft ze hulp nodig? Dat ontdekt ze door een ander boek. En het bijzondere is: Marloes Moeshuis heeft dit boek toegevoegd aan dit boek. Hier door draai je het boek om en kan je zelf ook lezen wat Roz ontdekt! Heel leuk bedacht.

[Willie leest · Rating 4 out of 5]

Vakkundig opgebouwd en boordevol spanning, maar: het echte venijn zit in de staart. Een ontknoping vol schokerende verrassingen en de schitterende manier waarop het verhaal eindigt. En met zo verschrikkelijk veel oog voor aandacht uitgegeven door Lemniscaat!

[Elsje · Rating 4 out of 5]

Ingenieuze vorm: twee boeken in één. Waarbij boek twee een belangrijke rol speelt in het verhaal van boek één.

Ergens in de nabije toekomst. Alle mensen in de DN hebben een zogenoemde “dialego”: een digitale alter ego. De dialego houdt je op het rechte pad: dat van maatschappij- en wereldvriendelijk gedrag.
Puber Roz en haar vriendje Fabian rebelleren tegen het dialego-systeem. En dan wordt Fabian opgepakt en naar een Transferum gebracht. Daar zal hij vervangen worden door zijn dialego en zelf verdwijnen.
Dat laat Roz natuurlijk niet gebeuren. Ze gaat op zoek naar degene die de bedenker is van het dialego-systeem: Cato Maris…

Het tweede boek is de roman van de hand van Cato Maris, waar het dialego-systeem op gebaseerd is…

Echt weer een heel fijn uitgewerkt gegeven!

[Martijn Nicolaas · Rating 3 out of 5]

Morshuis beschrijft in ‘Alter’ een dystopische toekomstige maatschappij die in eerste instantie utopisch lijkt: iedereen heeft een zogenaamde dialego, een digitaal alter ego dat de optimale versie van jezelf is en je vertelt hoe je je moet gedragen om een goed burger te zijn die duurzaam gedrag vertoont. Maar als je je er niet aan houdt, krijg je rode schermen en kun je uiteindelijk in een Transferum terecht komen waar je ‘in de Schaduw’ verdwijnt. Dat heeft voor een samenleving gezorgd die hersteld is van alle problemen waar we momenteel mee kampen. Twee pubers, Roz en Fabian verzetten zich en krijgen rode schermen. Een spannend verhaal met uiteraard een duidelijke boodschap: een waarschuwing voor de gevolgen van kunstmatige intelligentie en klimaatverandering. Mooi is dat beide kanten van de problematiek aandacht krijgen. Ook interessant is dat het boek dat de basis vormde van de ‘ideale’ samenleving als omkeerboek toe is gevoegd. Het verhaal wordt rechttoe rechtaan verteld en alles staat daarvoor in het teken.

[Steven · Rating 5 out of 5]

Wie meer gelezen heeft van Marloes Morshuis zou bij de eerste pagina's kunnen denken: alwéér een boek over een dystopische wereld waarin twee kinderen de hoofdrol spelen. Maar toch weet Morshuis er een nieuwe draai aan te geven en wel zo dat het tot aan het einde spannend blijft. Het fraaie aan het boek is dat het gaat over een ander boek dat de wereld beschrijft waarin de mensheid van boek 1 leeft. Dat tweede boek, Alleen samen, is gebundeld met Alter. Als je boek omdraait, kun je boek twee lezen. Maar wanneer doe je dat? Als eerste, halverwege of nadat je Alter uit hebt. Bevat het wellicht spoilers? Morshuis speelt een soort marshmallow experiment met de lezer.
Tegelijk lijkt het ook over Morshuis zelf te gaan, in de rol van schrijfster Cato Maris, die worstelt met het schrijven van een boek over de wereld met een mooie toekomst.
En het is ook een duidelijke uitnodiging aan jonge lezers om zelf na te denken hoe we onze wereld vorm moeten geven.

Het beste boek van Marloes Morshuis tot nu toe.

[Bord uit, boek aan · Rating 5 out of 5]

In 'Alter' leven de mensen een ideaal, vrij en onbezorgd leven. Alles loopt op rolletjes, iedereen kleurt binnen de lijntjes en leeft in een veilige wereld. Het gaat goed met het klimaat, er heerst rust en orde. Althans, zo lijkt het. De enige manier om te overleven in deze wereld is namelijk door datgene te doen wat jouw dialego van je verwacht. Een digitaal alter ego dat aan ieder mens gekoppeld is, een perfecte versie van de persoon. Maandelijks wordt gecheckt hoe je je hebt gedragen, is dit onvoldoende? Dan volgt er een rood scherm. Volgt er geen verbetering? Dan is er voor jou geen plek in de samenleving en word je weggewerkt in een Transferum. In deze wereld leven Roz en Fabian, jongelui die liever vrij zijn en eigen keuzes maken dan deze op te volgen van hun dialego. Wanneer de overheid Fabian op wil pakken en jacht op hem maakt doet Roz er alles aan om dit te voorkomen en vecht ze voor een vrij leven.

Opnieuw een fantastisch boek van Marloes Morshuis! Heb je genoten van Quotum en Semper Sol? Dan is dit ook echt iets voor jou! Je leest het van kaft tot kaft in 1 ruk uit, waarbij je een leuke ontdekking zal doen. Het boek 'Alter' is namelijk onlosmakelijk verbonden met het boek 'Alleen Samen', geschreven door Cato Maris. De grondlegger van de dialego's. Je kunt beide boeken lezen, maak je eigen keuze waar je begint...

[Katja Smit · Rating 3 out of 5]

Er was wat doorzettingsvermogen voor nodig om dit boek uit te lezen. Het verhaal gaat over een dystopie waarin bewoners voortdurend in de gaten worden gehouden door hun DIgitale ALterEGO. De hoop is dat mensen zich netjes gedragen op straffe van rode schermen. Heb je er drie, dan verdwijn je in een soort strafkamp. Als jongere kun je daar dan nog weer uit ontsnappen, maar als volwassene verlies je er je leven als mens. Alleen je digitale alterego blijft bestaan, als troost voor de nabestaanden.

Het is geen slecht verhaal, maar ik raakte verveeld. Te veel en te lang voor mij. Helemaal toen het boek uit was, maar ik druk voelde om ook nog het omgekeerde deel (Alleen samen) te lezen. Dat dit boek interessante stof tot nadenken oplevert is waar: in wat voor wereld leven we eigenlijk, en waar willen we naar toe? Iets beknopter en het was denk ik beter geweest.

C-boek, 2025, 12+, dystopieën, technologie

[Djûke · Rating 4 out of 5]

klimaatverandering/duurzaamheid/toekomst?/Techniek.
Veel vaart in het boek. Ook geschikt voor groep 8. Einde wel voorspelbaar.
Verantwoordelijkheid nemen voor de wereld waarin we leven. maar is dit de oplossing?

intro. schutblad eerste twee regels voorlezen. in gesprek over alter ego.
Wat zou dit zijn/vinden jullie hiervan.
Uitleg verdwijnen in de schaduw bij 3 rode schermen blz. 31.
intro Cato op blz. 35 onderaan.
Zijn er écht mensen die met een digitale kopie van hun geliefde kunnen leven? om in gesprek te gaan blz. 154.

Gesprek over toekomst. Hoe ziet onze eruit?
inclusief het boek Alleen samen.

[Lonneke · Rating 4 out of 5]

Weer een goed boek van Marloes Morshuis. Ik vind haar echt sterk in het schrijven van dystopische (jeugd)fictie. Dit keer zijn het twee, of eigenlijk drie, boeken in een. Leuk detail! Het idee vind ik ook erg origineel: wat als iedereen nou een digitaal alter ego heeft dat voor-leeft hoe je het beste kan leven? Hoe je het beste uit jezelf kan halen? De dilemma's hierbij komen goed naar voren en ook waarom het wel en niet werkt. De personages hadden wat mij betreft iets meer diepgang mogen hebben. Roz vond ik vooral boos en opstandig. Sommige van haar acties kon ik me weinig bij voorstellen, bijvoorbeeld om zo lang geen contact met haar moeder te hebben. Maar al met al een leuk boek!

[Nienke · Rating 4 out of 5]

Wat een enorm gaaf dystopisch verhaal weer. Helaas herkenbaar, de klimaatverandering en mensen die leven alsof er niets aan de hand is. In Alter leven mensen volgens een digitaal ideaalbeeld: hun dialego. Je zou maar een opstandige tiener zijn, en de grenzen willen opzoeken, zoals Roz en Fabian...

[Yessica · Rating 5 out of 5]

middelbare schoolleeftijd- dystopie- redden van de aarde.

prachtig boek! neemt je direct mee in de tijd zoals Marloes Morshuis dat ook deed in Quotum en Semper Sol. een boek dat je aan het denken zet over de toekomst maar ook AI.

[Lusanne · Rating 4 out of 5]

Leuk nieuw boek in een dystopische wereld. Geschikt voor 12+

[Evy Danckers · Rating 5 out of 5]

Knap bedacht, sterk plot, goed geschreven, heel knappe vormgeving. Ik werd er niet vrolijk van, maar toch geeft het hoop.
Lees dit en praat erover.
There is no planet B. Time is running out.

[Emma · Rating 3 out of 5]

3.75*

[Inge Meijs · Rating 3 out of 5]

Een tof verhaal, maar ik kwam er zelf wat lastig in. Vond het persoonlijk minder dan quotum.