Rajskie ptaki. Włosi, którzy podbili świat

by Maciej Brzozowski

Skład: 100% Włocha, bez dodatków i sztucznych barwników.

Uwodziciele. Buntownicy. Wizjonerzy.
Kreatorzy mody, tyrani, geniusze srebrnego ekranu.
Bezwzględni politycy, bezwstydni bogacze, dekadenccy artyści.
Nikt lepiej od nich nie rozumiał, co to znaczy żyć po włosku.
Zawrócili światu w głowie i stworzyli włoski mit. Sami przeszli do legendy.

Porównanie do rajskich ptaków przypadłoby im do gustu. W końcu nadzwyczajną urodą mogą się pochwalić tylko samce, a o tych synach Italii można powiedzieć niemal wszystko. Ale na pewno nie da się im przypisać skromności.

304 pages, Hardcover

First published July 2, 2025

Reviews

[Stronisko · Rating 4 out of 5]

Chociaż Włosi słyną ze swojego temperamentu, to oprócz tego (a może dzięki temu?) wielu z nich doszło w życiu do naprawdę wielkich rzeczy. Inni do mniejszych, ale i tak barwnie zapisali się w historii Włoch - i właśnie o takich Włochach opowiada Maciej A. Brzozowski w książce “Rajskie ptaki. Włosi, którzy podbili świat”.

Jest ich tu dwunastu, jedni bardziej znani poza Włochami, inni trochę mniej, ale wszyscy oni czymś się wyróżniają, i właśnie na tej podstawie autor dokonał wyboru. O każdym z nich pokrótce opowiada, a zilustrowane to jest historycznymi zdjęciami, dokumentami lub obrazami (bo są też i tacy ze średniowiecza!).

Nie wszystkich znaliśmy, ale dzięki temu dowiedzieliśmy się czegoś więcej o historii jednego z naszych ulubionych krajów! Każdy z nich jest inny: wizjoner, projektant, polityk, alchemik-oszust, bohater narodowy, fa$zysta, aktor, magnat finansowy… Każdy z pasją, która nie zawsze popłacała, ale często doprowadzała do wielkich rzeczy.

Czy wiecie, że Silvio Berlusconi miał wytyczonych ponad 100 procesów, a swoim dzieciom zostawił fortunę wartą 4,5 miliard euro? 🤯
Enzo Ferrari zaczynał od kariery kierowcy rajdowego, a stworzył globalną markę kojarzoną niezmiennie z luksusem i ekscentryzmem? 🏎️
Są tu też polskie akcenty - znaliście na przykład rzeźbiarza Igora Mitoraja, który we Włoszech jest bardzo znany? Albo Alessandra di Cagliostrę, który przez pewien czas próbował na swoje alchemiczne sztuczki naciągać mieszkańców XVIII-wiecznej Warszawy? 🇵🇱

Bardzo ciekawie napisane, pełne inspiracji historie o niezwykłych włoskich mężczyznach. Uwaga! Jest też wersja o kobietach: “Boskie. Włoszki, które uwiodły świat” - tej jeszcze nie mamy, ale teraz chcemy na pewno przeczytać 🤗.

Poniżej pełna lista opisywanych postaci:
Giovanni Agnelli
Gabriele d’Annunzio
Enzo Ferrari
Marcello Mastroianni
Ettore Muti
Cola di Rienzo
Giuseppe Garibaldi
Silvio Berlusconi
Filippo Tommaso Marinetti
Igor Mitoraj
Giorgio Armani
Alessandro di Cagliostro

[Jarosław · Rating 5 out of 5]

📕 Rajskie ptaki. Włosi, którzy podbili świat to książka wydana przez Znak Horyzont, której autorem jest Maciej Brzozowski.

Autor to miłośnik Italii, który napisał już książkę o wyjątkowych włoskich kobietach: „Boskie. Włoszki, które uwiodły świat”. Teraz przyszedł czas na męską opowieść o charyzmatycznych Włochach – tych znanych i tych nieco dziś zapomnianych.

Rajskie ptaki – w przyrodzie – charakteryzują się zwykle bardzo barwnym upierzeniem i obecnością niezwykle ozdobnych piór, czasem na głowie, czasem w ogonie. Podobnie bohaterowie książki Macieja Brzozowskiego to postacie barwne i przyciągające wzrok, nie tylko swoim wyglądem.

Autor podzieli ten gatunek rajskich ptaków na trzy grupy: Herosi, Zbawcy i Wizjonerzy, tworząc trzy części swej opowieści.

📕 Z zaciekawieniem czytałem część o herosach, wśród których znalazło się dwóch mężczyzn, nierozłącznie związanych z włoską motoryzacją: Giovanni Agnelli i Enzo Ferrari. Pierwszy stworzył imperium FIAT-a, ale został też zapamiętany jako ikona stylu i założyciel dynastii. To członkom tej dynastii poświęcona jest część rozdziału o Libertynie z Riwiery, jak nazywała Agnelliego międzynarodowa prasa.

Drugi z herosów motoryzacji to Enzo Ferrari, który stworzył nie tylko markę luksusowych samochodów sportowych, ale też stajnię Ferrari, bez której trudno sobie wyobrazić wyścigi F1.

Oprócz historii biznesu motoryzacyjnego Brzozowski przedstawia nam życie rodzinne i uczuciowe rajskich ptaków. Opowiada też o tragediach, jakie miały miejsce w ich rodzinach, pokazując, że bogactwo i szczęście nie muszą chodzić w parze.

W części poświęconej herosom znaleźli się jeszcze pisarz, aktor i faszysta doskonały, czyli Gabriele d’Annunzio, Marcello Mastroianni i Ettore Mutti. Przyznam, że d’Annunzio jest dla mnie bardziej przykładem włoskiego patrioty, niż pisarza, a jego dom jest uosobieniem jego stylu życia i myślenia o Włoszech.

Z piątki herosów nie słyszałem tylko o Muttim, więc rozdział mu poświęcony przeczytałem bardzo wnikliwie. Brzozowski pokazuje, że Mutti to znacznie więcej niż faszysta, ale między innymi lotnik, który podczas misji wojennych spędził w powietrzu prawie 1,5 tysiąca godzin oraz protoplasta dzisiejszych komandosów, walczący w czasie I wojny światowej w o oddziałach Zwiadowców Śmierci, którzy potem zmienili nazwę na Arditi (Zuchwali). Do dziś nie wiadomo, kto zlecił jego zabójstwo…

📕 Do grupy zbawców Maciej Brzozowski zaliczył trzech mężczyzn. Pierwszy urodził się w XIV wieku i był idolem rzymskiego ludu, który marzył aby przywrócić splendor Rzymu. Cola di Rienzo, bo o nim mowa, to postać, która potrafiła pociągnąć za sobą tłumy, ale nie uniknęła tragicznego końca. Był papieskim notariuszem, trybunem ludowym i został też obłożony ekskomuniką. Zginął w wieku 41 lat, a jego historia stała się inspiracją dla Ryszarda Wagnera, który poświęcił mu jedną z pierwszych oper.

Drugi z rajskich ptaków przedstawionych w części o zbawcach, to najbardziej znany ze znanych Włochów – Giuseppe Garibaldi. Śledząc jego losy, możesz poznać historię zjednoczenia Włoch i powstania państwa włoskiego. Co mnie zaskoczyło, to moment, kiedy Garibaldi-republikanin wraca do Włoch z emigracji na statku Speranza (Nadzieja) i staje się państwowcem – uznaje, że zjednoczenie Włoch może nastąpić tylko w formie królestwa. Wtedy we włoskiej jeszcze Nicei wygłasza mowę (po francusku), którą kończy: Niech żyją Włochy! Niech żyje Król! Niech żyje Nicea!

Trzecim ze zbawców, o jakim możemy przeczytać w książce jest najbardziej znany włoski polityk (i biznesmen) przełomu XX i XXI wieku – Silvio Berlusconi. Nie będę zdradzał treści rozdziału o Berlusconi, przytoczę tylko jego tytuł: Bunga-bunga w cieniu polityki.

📕 Trzecia część książki opowiada o czterech postaciach. To Filippo Tommaso Marinetti, Igor Mitoraj, Giorgio Armani i Cagliostro. Z tych czterech rajskich ptaków najbardziej zainteresował mnie Marinetti, który był twórcą futuryzmu – stylu, który mocno zaznaczył swoje miejsce w sztuce pierwszej połowy XX wieku. Ten Egipcjanin z włoskim paszportem w 1909 roku ogłosił Manifest futuryzmu, w którym odrzucał dotychczasowe kanony piękna, sławi wojnę oraz głosi pogardę dla kobiet. Tylko EfTe eie, czy zapisany stosunek do kobiet był tylko chwytem marketingowym. On sam, podobno mizogin i uwodziciel, żeni się w wieku 47 lat z malarką Benedettą Cappie i jest szczęśliwym ojcem trzech córek. W warstwie ideowej futurysta Marinetti zbliża się do faszyzmu i pozostanie mu wierny do końca.

Choć rozdział o Mitoraju jest ciekawy, to moja polska dusza nie zgadza się z zaliczeniem tego rzeźbiarza do Włochów, choć z pewnością był wizjonerem. Tego bym nie powiedział o hochsztaplerze Cagliostro, który oszukując przemierzał całą Europę, aby ostatecznie trafić do więzienia w twierdzy San Leo. Swoją droga, kiedy pojechałem do San Leo, to szukałem śladów polskich Legionów we Włoszech, a znalazłem tylko celę Cagliostra.

Na koniec zostawiłem sobie rozdział o Armanim. Brzozowski opisuje nam nie tylko człowieka ze świata mody, ale też biznesmena, który ze swoim partnerem Sergio Galeottim, założył firmę, którą poprowadził z sukcesem po śmierci wspólnika. Jednym z największych hitów Armaniego są do dziś dżinsy, a włoska młodzież uwielbia chodzić w spodniach z orzełkiem – aquilotto.

Co więcej, jak podkreśla autor książki, Armani to jedna z niewielu marek, która pozostaje wciąż włoska.

📕 Książka Macieja Brzozowskiego łączy dla mnie trzy elementy, które lubię w lekturach: tematykę włoską, biografię i historię. Jeśli więc poszukujesz opowieści o Włoszech i historii Italii, widzianych przez pryzmat ciekawych indywidualności, to polecam Ci sięgnąć po „Rajskie ptaki”.

[MMSuchar · Rating 5 out of 5]

Sięgacie po biografie? Ja rzadko, bardziej to domena mojego męża, ale tym razem trafił mi się prawdziwy rarytas, dlatego nie mogłam przejść obok niego obojętnie.
Włosi. Przystojni, charyzmatyczni, pociągający. Kochankowie, wojownicy, prekursorzy. Wizjonerzy, wielcy politycy, szaleni artyści. To właśnie nim poświęcona jest nowość od @znakhoryzont pt. Rajskie ptaki, autorstwa @maciej_a._brzozowski
Dla autorki romansów to diament i kopalnia inspiracji. Mamy tu więc opisane losy takich postaci jak na przykład Giovanni Agnelli – wnuk założyciela firmy Fiat i prezes Juventusu, Enzo Ferrari – kierowca wyścigowy i założyciel wytwórni samochodów wyścigowych i sportowych Ferrari, Giorgio Armani – kultowy projektant mody, kontrowersyjny premier Włoch – Silvio Berlusconi czy (co mnie zaskoczyło) Igor Mitoraj – polski rzeźbiarz, znany ze swoich monumentalnych prac stanowiących połączenie antyku z nowoczesnością (jego rzeźbę przestawiającą Erosa znajdziecie na przykład na Rynku Krakowskim), który największą popularnością cieszył się właśnie we Włoszech. Co ich łączy? Wszyscy zapisali się na kartach historii jako postacie niezwykle barwne i interesujące. Wiedzieli, jak korzystać z życia, byli w tym bezwstydni i żarłoczni. Stali się legendami, tworzącymi włoski mit.
Podobało mi się, że książka została napisana w przystępny sposób. To nie jest sztywna biografia, zawierającą daty, których i tak nikt nie spamięta, a swoista gawęda. Opowieść, którą snuje autor, okraszona jest anegdotami i ciekawostkami, które czynią lekturę ciekawą i godną posiadania w swojej biblioteczce.
Polecam gorąco!

[mariuszowelektury · Rating 4 out of 5]

O czym jest ta książka? Dość wyraźną podpowiedź mamy w podtytule. Autor przedstawia kilka subiektywnie wybranych postaci z panteonu włoski bohaterów narodowych, ikon kultury, ekscentryków czy marzycieli m. in. : Enzo Ferrari, Silvio Berlusconi, Giorgio Armani, Marcello Mastroianni; jest też polski akcent - Igor Mitoraj, który sławę i uznanie zyskał na półwyspie Apenińskim.

To nie tylko portret kilku mniej lub bardziej rozpoznawalnych postaci, to również zapis epoki, w której żyli, tworzyli; obraz charakterów nie zawsze godnych naśladowania, często destrukcyjnych. To również próba zdefiniowania Włoch za pośrednictwem tych postaci - kultury, charakteru narodowego, stylu, ekspresji.

Całość wzbogacona jest licznymi ilustracjami - zdjęcia, dokumenty, dzieła sztuki, które czynią lekturę jeszcze bardziej ciekawą.

Dobra propozycja dla miłośników biografii, historii kultury a przede wszystkich sympatyków Włoch.