Het experiment van broeder Juniper: Opstellen over geloof en wetenschap

by Gijsbert van den Brink

In 'Het experiment van broeder Juniper' onderzoekt theoloog Gijsbert van den Brink de relatie tussen geloof en wetenschap en weerlegt het idee dat ze elkaar uitsluiten. Vanuit diverse invalshoeken laat hij zien hoe de twee wel degelijk samengaan. Nu eens harmonieus, dan weer schurend – maar juist dat leidt vaak tot nieuwe inzichten. Dit boek biedt verheldering aan iedereen die nadenkt over de spannende vragen rond geloof en wetenschap.

533 pages, Kindle Edition

Published June 26, 2025

Reviews

[Corjan · Rating 3 out of 5]

Van den Brink biedt twaalf (geactualiseerde) opstellen op een geordende manier aan in deze bundel. Daarin formuleert en redeneert hij bovendien zorgvuldig. En hoewel ik het een goede zaak vind dat dit boek er is, ligt bij die twee laatstgenoemde punten meteen een beetje mijn moeite: het is wel heel erg veel bij elkaar, al dat redeneren. En ondanks het zorgvuldige formuleren lijkt (ook) Van den Brink niet te kunnen ontkomen aan vermenging van begrippen en hun inhoud: langs welke lijnen loopt de grens tussen bijvoorbeeld ‘(christelijk) geloof’ enerzijds en (christelijke) ‘theologie’ als wetenschap? Of die tussen cultuurchristendom en kerkelijk belijden? In het licht van het overkoepelende thema “geloof en wetenschap” werkte dit voor mij af en toe verwarrend. En tegen deze achtergrond vond ik hoofdstuk 8 over ‘transhumanistische toekomstverwachting’ het minst sterke van de bundel. Andere hoofdstukken konden me (veel) meer boeien, vooral daar waar historische perspectieven worden geschetst.

Twee toepasselijke citaten – de eerste van Oepke Noordmans in §1.5 ‘Het consonantiemodel’, de tweede uit §12.2 ‘Theologie boekt geen vooruitgang – en met reden’:

«Het bewuste “hellend vlak” (...) is de normale bodem van onze theologie. Dat het gevaar oplevert is juist gezien. Maar slechts voor degene die zich er niet op heeft leren bewegen.» (blz. 45, n.87)

Misschien is dat wel wat goede theologie kenmerkt: dat ze vooruitgang veelmeer contextueel duidt in termen van wat in een specifieke tijd en situatie gezegd moet worden. (blz. 353)

[Willemf]

Bundel met mooie artikelen van Van den Brink. Sommige waren voor mij beter leesbaar dan andere, maar dat zal komen omdat niet alles mijn interesse heeft.