Wielka Brytania. Upadek wielkości

by Marek Rybarczyk

Wielka Brytania to dziwny kraj, budzący jednocześnie zachwyt i pewną niechęć. Dominujący zaś na Wyspach Anglicy są narodem pełnym sprzeczności. Jakie sukcesy i traumy minionych epok ukształtowały ich psyche? Dlaczego uchodzą za zarozumiałych i ekscentrycznych, a jednocześnie uznają się za „naród wybrany"? Skąd płynie brytyjskie przywiązanie do wolności, a zarazem do bezwzględnej ochrony interesów narodowych? Czym jest angielska gra w klasy?

Marek Rybarczyk, były dziennikarz BBC i korespondent w Londynie, publicysta Newsweeka i Przekroju, komentator telewizyjny i radiowy, z wnikliwością przygląda się kluczowym momentom historii Wielkiej Brytanii. Wskazuje mechanizmy, które nią rządziły, i ich wpływ na angielski charakter narodowy, a także na teraźniejszość.

Dokonuje niezwykle szczerej, a miejscami kontrowersyjnej refleksji na temat współczesnej Wielkiej Brytanii. To zachęta do dyskusji na temat kondycji kraju, który „zbudował“ i często kształtował świat zachodniej cywilizacji, a który obecnie – zdaniem autora – jest o krok od „upadku wielkości".

O próbie zrozumienia brytyjskiego DNA, o współczesnej Wielkiej Brytanii – która po brexicie zmieniła się gospodarczo i mentalnie, o społeczeństwie w kryzysie, wojnach kulturowych, tęsknocie za „starą Anglią“. O kraju, który nieustannie fascynuje swoją nieuchwytnością i wzbudza emocje świata.

448 pages, Paperback

First published July 23, 2025

About the author

Publicysta „Newsweeka”, znawca kultury i historii Wielkiej Brytanii, wieloletni dziennikarz radia BBC, korespondent „Gazety Wyborczej” w Londynie, komentator Radia TOK FM, radiowej Trójki i TVN24 zdradza pełne pikantnych szczegółów i kąśliwych uwag Tajemnice Windsorów, jednocześnie snując wartką opowieść o burzliwej historii Europy.

Reviews

[Swiezakksiazkowy · Rating 4 out of 5]

Wielka Brytania. Upadek wielkości by Marek Rybarczyk


Wielka Brytania utkana jest ze swojej przeszłości, najbardziej znanej tej kolonialnej i tej pretendującej na przewodnictwo w Europie. Kolos na glinianych nogach nadal trzyma się dobrze, chociaż od wielu lat zdaje się, że bardziej się chwieje, niż trzyma pion. Jednak stanowi przyczółek stabilności, i zaufania w ciągle zmieniającym się świecie niepewnych wyborów i decyzji.


Autor podszedł do tematu dość ambitnie, gdyż objąć wieki historii i społecznych zawirowań nigdy nie jest łatwo. A udało ku się zrobić to w bardzo przystępny sposób. Jednak, jak dla mnie, najcenniejsze są prywatne rozmyślania autora, który spędziwszy sporo czasu w Wielkiej Brytanii, ocenia to co dzieje się tam współcześnie. A jak można się domyślić są to nie proste procesy asymilacji, radzenia sobie ze społecznymi problemami, imigracją, i ciągle tkwiącym w Brytyjczykach przekonaniem o ich wielkości, czasem deptającym bezceremonialnie po kulturach i historii innych krajów. 


Książka napisana jest w stylu żywym, bezpośrednim, momentami krytycznym, nacechowanym subiektywizmem, i pewnie dzięki temu czyta się ją dobrze, a zdanie autora jest mocno zaznaczone i wyartykułowane. 


Dla mnie jest to na pewno ciekawe uzupełnienie wiedzy, jednak dla mniej zorientowanych też będzie ciekawym odkryciem.


Współpraca barterowa z 


#wielkabrytaniaupadekwielkości #marekrybarczyk #reportaż #wydawnictwomuza

[Romulus · Rating 3 out of 5]

3.5.

[Las Bookowy · Rating 4 out of 5]

Ponieważ przez pewien okres swojego życia mieszkałam w Szkocji, musiałam sięgnąć po tę książkę. Już wtedy, mieszkając na wyspach, byłam ogromnie skonfundowana, ponieważ miałam tak wiele pytań na temat tego kraju, a tak mało odpowiedzi. Muszę przyznać, że czułam się tam bardzo dobrze. Nigdy nie spotkały mnie żadne nieprzyjemności, wręcz przeciwnie – czułam się zaopiekowana przez ten kraj. Warto również zaznaczyć, że mieszkałam tam w najtrudniejszym możliwym momencie, czyli podczas pandemii.

Książka ta jest wnikliwą historią Wielkiej Brytanii. Autor przedstawia powody, przez które ten kraj rozwinął się w taki sposób, a dziś zmaga się z wieloma problemami. Ukazuje również, jak budowało się to państwo i kształtowało społeczeństwo, co było źródłem ich dumy, czego się obawiali i co ich poróżniło. Kompletnie nie zdawałam sobie sprawy, jak skomplikowana jest historia Wielkiej Brytanii. Kiedyś była to potężna potęga, a dziś często bardziej opłaca się tam pobierać świadczenia socjalne niż podejmować zwykłą pracę. Lukę w rynku pracy zapełniają fale imigrantów, co w dużej mierze obciąża państwo, szczególnie po Brexicie. Na własne oczy widziałam konsekwencje tego ruchu. Najbardziej odczuwało się to w sklepach, gdzie półki były dosłownie puste. Brakowało kierowców, a transport produktów był utrudniony. Przez rok trudno było nawet nadać paczkę do Polski.

To nie jest książka łatwa w odbiorze. Zawiera ogromną dawkę historii, którą trzeba czytać powoli, ponieważ niektóre fragmenty są naprawdę ciężkie. Bardzo spodobał mi się jednak styl autora, który potrafił mnie zainteresować i zaangażować, mimo że historia nigdy nie była moją pasją. Oprócz faktów historycznych autor dzieli się także własnymi obserwacjami i refleksjami, co czyni książkę jeszcze ciekawszą.

To była niezwykle interesująca lektura. Jeśli interesuje Was historia Wielkiej Brytanii, to jest to pozycja obowiązkowa. Dowiedziałam się wielu nowych rzeczy i jestem pod ogromnym wrażeniem. Gorąco polecam!

[Strefa.anii · Rating 5 out of 5]

Cześć. Czy byliście kiedyś w Wielkiej Brytanii? Jeśli tak to koniecznie podzielcie się wrażeniami z pobytu, a może macie w planach odwiedzić ten kraj?
Ja nie byłam ale jeśli będę miała okazję w przyszłości to nie mam nic przeciwko takiej podróży. Natomiast na moim profilu ostatnio często pojawia się brytyjski akcent w postaci książek, które przewinęły się przez moje ręce 😀. Dziś też pozostajemy w temacie, ale publikacja o której wam napiszę jest chyba najbardziej "brytyjska" ze wszystkich do tej pory przeze mnie przeczytanych. Zapraszam do recenzji książki Marka Rybarczyka pt. "Wielka Brytania. Upadek wielkości":
Za egzemplarz książki serdecznie dziękuję Wydawnictwu Muza @wydawnictwomuza
📌 Już sam tytuł wskazuje, że nie będzie to polukrowana historia mocarstwa pełnego zabytkow i pałaców, nad którymi czuwa opiekuńczy król, ale pełnokrwisty i szczery (a chwilami wręcz kąśliwy i zadziorny) reportaż o kraju pełnym absurdów, niegdyś imperium obejmującym prawie połowę lądów na ziemi, potędze która zbudowała współczesny świat i o kraju który dziś jest kryzysie, który boryka się z problemami gospodarczymi, tragiczną służbą zdrowia i przerostem imigrantów, z którymi nie wie co zrobić, głównie z państw odmiennych kulturowo tj. Azji i Afryki. O tym jaka jest skala tych i innych problemów i co doprowadziło do takiego stanu dowiecie się z najnowszej książki Marka Rybarczyka "Wielka Brytania. Upadek wielkości."
📌Autor przez wiele lat przebywał na Wyspach pracując jako dziennikarz radia BBC i koresndent "Gazety Wyborczej" w Londynie, wydał też kilka książek o brytyjskiej monarchii. Bazując głównie na podstawie swoich doświadczeń i przemyśleń napisał wnikliwy reportaż o kraju, który z jednej strony fascynuje i zachwyca, z drugiej nieustannie zmienia swoje oblicze.
📌 I tak cofamy się w czasie aż do samego początku czyli do plemion celtyckich i czasów najazdów rzymskich, poprzez rządy kolejnych królów (w tym zbrodnie Henryka VIII i rozkwit państwa za czasów Elżbiety I), aż po podboje i budowę imperium w najlepszym okresie, rewolucję przemysłową, wojny, destrukcję przemysłu ręką żelaznej damy i wreszcie brexit, który miał być przepustką do uzdrowienia kraju.
📌 Poznajemy rządzących ale też i mieszkańców wyspy i dowiadujemy się jak kolejne wydarzenia na przestrzeni dziejów wpłynęły na ich tożsamość narodową. I chociaż książka zawiera spory kawał wiedzy historycznej to jest ona podana w sposób ciekawy, z wnikliwością ale i trochę zadziornością dziennikarską, co mi osobiście bardzo się podobało. Ogólnie oceniam ta lekturę wysoko i polecam wszystkim, którzy próbują zrozumieć Brytyjczyków i dowiedzieć się jak działa ten kraj. Polecam.

[Stronisko · Rating 4 out of 5]

Seria Spectrum przybliżająca historię i obyczaje różnych krajów bardzo przypadła nam do gustu. A ostatni tytuł w tej serii to “Wielka Brytania. Upadek wielkości” Marka Rybarczyka. Bardzo ciekawy!
🇬🇧
Jeśli chcecie dowiedzieć się czegoś więcej o historii, polityce i mentalności Brytyjczyków, ale nie potrzebujecie się zagłębiać w żadne opasłe tomiszcza, to ta książka na pewno jest dobrym wyborem. Jest to wiedza w pigułce, chociaż nadal naprawdę szczegółowa. Autor dokładnie analizuje historię Anglii, Walii i Szkocji od czasów rzymskich aż do dziś, szukając w niej źródeł tej “brytyjskości”, którą znamy obecnie: specyficznego podejścia tej nacji do wielu rzeczy, swoistego odizolowania (mającego podstawy oczywiście w geografii) od reszty Europy i przeświadczenia o własnej wyjątkowości. Ogromnie ciekawe jest to, jak te wszystkie wydarzenia sprzed wielu wielu lat mają odzwierciedlenie w mentalności i decyzjach narodowych podejmowanych obecnie!
🇪🇺
Można się na przykład doszukiwać wielu powodów historycznych, z tej dalszej i bliższej historii, które doprowadziły do przewagi (bardzo niewielkiej wprawdzie) głosów społeczeństwa za brexitem. Autor próbuje też sprawdzić, jakie są tego pierwsze skutki. Dowiedzieć się też można, jak bardzo Brytyjczycy tęsknią za wspaniałym Imperium Brytyjskim, które w najlepszym momencie zajmowało prawie jedną czwartą świata! No i jest też wiele na temat jego ciemnej strony: wyzysku, ra$izmu i innych kwestiach, o których Brytyjczycy woleliby zapomnieć…
🌍🌍🌏
A do tego jeszcze sporo jest o bieżących problemach, czyli nadmiernej imigracji (trochę Imperium Brytyjskie a rebours 😉), rozdmuchanym socjalu i kwitnącym w niektórych regionach bezrobociu.

Dla osób, które chcą się sporo dowiedzieć na temat tego kraju, jest to bardzo dobra książka. Momentami mogą zniechęcać opisy skomplikowanych relacji historycznych albo trudnych zależności politycznych, ale jest to umiejętnie podzielone na krótkie podrozdziały, przez książka w żadnym momencie nie nudzi.

Podziwiamy ogromną wiedzę autora na temat kraju, w którym spędził wiele lat jako pracownik BBC. Książka naprawdę pomogła zrozumieć wiele rzeczy!

[Agnieszka Dudek · Rating 5 out of 5]

📖 Nic w Wielkiej Brytanii (no, prawie nic) nie jest więc takie, jakie może się wydawać na pierwszy rzut oka. 📖
Marek Rybarczyk - Wielka Brytania. Upadek wielkości.
Wieloletni korespondent BBC, autor, którego kojarzyłam wcześniej wyłącznie z książek o brytyjskiej rodzinie królewskiej, tym razem prezentuje nam zapis swoich przemyśleń i doświadczeń związanych z Wielką Brytanią.
W kilkunastu rozdziałach próbuje przybliżyć czytelnikowi DNA mieszkańców tego kraju. I wpływ, jaki na ich charakter narodowy miały ważne momenty historyczne, zarówno z dalszej, jak i bliższej przeszłości. Wojny, panujący na przestrzeni lat monarchowie, przemiany społeczne, religia, czy w końcu polityka. Przy okazji możemy dowiedzieć się, co tak naprawdę doprowadziło do Brexitu i czy Brytyjczycy żałują wyjścia z Unii Europejskiej, czy może jednak nie.
Marek Rybarczyk, jak sam przyznaje - kocha i podziwia ten kraj, jednak nie jest zapatrzony w niego bezkrytycznie. I nie bez powodu nazywa go teraz „małą” Brytanią.
W konsekwencji, dostajemy do rąk szczegółowo przedstawiony obraz mieszkańca UK, widziany z perspektywy autora.
Polecam.

[Ewelina Zaczkiewicz · Rating 5 out of 5]

"Wielka Brytania. Upadek wielkości" autorstwa Marka Rybarczyka, to fascynująca opowieść o kraju pełnym sprzeczności, który w jednych wzbudza podziw, a w drugich niechęć. Skąd się to bierze? Tego możecie się dowiedzieć czytając książkę, odkrywającą przed nami historię Wielkiej Brytanii, jej kulturę, nietypowy charakter narodu, jego mentalność ukształtowaną przez wieki, pełną kontrowersji, przywiązania do wolności, dla wielu nacechowaną zbytnią zarozumiałością. Marek Rybarczyk zabiera nas w podróż, w trakcie której próbuje rozgryźć fenomen angielskiego DNA, dokonuje analizy zmian jakie zaszły szczególnie po brexicie.

Książka napisana tak, że wcale nie chce się jej odkładać. Autor potrafi zaciekawić czytelnika, wzbudzić zainteresowanie, nie skupiając się jedynie na suchych faktach, ale dzieląc się własnymi spostrzeżeniami i refleksją. Nie jednokrotnie zaskakuje, intryguje ciekawostkami z angielskiego świata, zachęca do tego, by spojrzeć na Wielką Brytanię od środka i wyrobić sobie własne zdanie.

Zachęcam gorąco do lektury tej książki. Jestem pewna, że i was nie zawiedzie.

[Monika Skrzyszowska · Rating 5 out of 5]

Marek Rybarczyk w książce „Wielka Brytania. Upadek wielkości” zabiera czytelnika w podróż przez wieki – od czasów świetności imperium, przez wpływ władców i wojen na losy wyspiarzy, aż po współczesność. To rzetelny rys historyczny, pokazujący, jak zmieniała się Wyspa i jak stopniowo traciła swoją pozycję w świecie.

Autor prowadzi nas od wielkich zwycięstw i momentów chwały, przez polityczne turbulencje i społeczne kryzysy, aż po XXI wiek, w którym – niestety – dla wielu Brytyjczyków przyszłość nie jawi się w jasnych barwach.

Nie zabrakło też refleksji nad zjawiskami współczesnymi – jak choćby mocno obecna w brytyjskim życiu publicznym postawa woke. To temat, który budzi emocje i dodatkowo wpływa na podziały społeczne, pokazując, że historia i teraźniejszość Wyspy to nie tylko gospodarka i polityka, ale też walka o wartości i narracje kulturowe.

To książka nie tylko dla miłośników historii, ale i dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, dlaczego Wielka Brytania jest dziś w takim miejscu, w jakim jest.

[smak_slow · Rating 4 out of 5]

„Wielka Brytania. Upadek wielkości” Marka Rybarczyka to przenikliwa, a chwilami bezlitosna diagnoza kraju, który przez wieki kształtował losy Zachodu, a dziś – zdaniem autora – balansuje na granicy utraty swej dawnej pozycji. Rybarczyk, były dziennikarz BBC i korespondent w Londynie, z reporterską precyzją i publicystycznym temperamentem analizuje brytyjskie „DNA” – mieszankę dumy, ekscentryzmu, poczucia misji i głębokich narodowych traum. Autor prowadzi czytelnika przez kluczowe momenty historii, pokazując, jak imperium, potęga morska i centrum kultury stało się krajem podzielonym przez brexit, wojny kulturowe i społeczne frustracje. Szczerość narracji, pełna anegdot i trafnych obserwacji, czyni tę książkę nie tylko lekcją historii, ale też gorzkim komentarzem o współczesności. Rybarczyk nie unika tematów kontrowersyjnych – od pychy elit po tęsknotę za „starą Anglią” – zachęcając do dyskusji o przyszłości państwa, które wciąż fascynuje swoją nieuchwytną tożsamością.

[Dominik Witczak · Rating 2 out of 5]

Bardzo chaotycznie napisana, miejscami tuptajaca w miejscu i powtarzajaca sie niczym maslo maslane ksiazka.

Mysle ze kazdy znajdzie tu ciekawostke dla siebie, i jest ta roznorodnosc glownym powodem, dla ktorego nie dalem ksiazce pana Rybarczyka jednej gwiazdki, ale niestety nie jest to pozycja, od ktorej „nie mozna sie oderwac”. Czytajac ja, w pierwszej polowie czulem sie jak na lekcji historii (zarys historii kraju, zrealizowany zreszta w bardzo luznym podejsciu do problematyki chronologii wydarzen.. co gorsza, momentami strasznie sie dluzacy), zas w drugiej jak u przyslowiowego wujka na imieninach (anegdoty, obserwacje, okraszone prywatnymi opiniami zarysowanymi w mniejszym badz wiekszym stopniu).

Stylistycznie spodziewalem sie niestety czegos innego. Szkoda.

[lilmlonia]

dnf 14% nie jest to coś co mnie interesuje, spodziewałam się zupełnie czegoś innego a ta książka to po prostu historia wysp brytyjskich
nienawidzę historii so boring

[Artur · Rating 5 out of 5]

Warto poświęcić uwagi.

[Emilia · Rating 3 out of 5]

✨ 3, 5 ✨

[Ela Popiel · Rating 2 out of 5]

Bardzo chaotyczna książka, lekko grafomański odcień.