Amandine en haar tweelingbroer Ambrose groeien eind negentiende eeuw op in een Antwerpse bankiersfamilie die hen met harde hand in een keurslijf van gehoorzaamheid en conventies drijft. Amandine wordt uitgehuwelijkt aan een bankier die een fortuin hoopt te vergaren in de rubberindustrie, terwijl Ambrose met de dramatiek van een bohemien alleen maar bezig is met zelfdestructie. Samen zoeken ze ontsnapping en vrijheid in mysterieuze séances. Midden in de waanzin van de Eerste Wereldoorlog vertelt Amandine het verhaal van haar verzet tegen de chaos van de wereld die haar niet begrijpt.
In De wonderen neemt Jeroen Olyslaegers de lezer mee op een wervelende tijdreis vanuit het perspectief van een veerkrachtige vrouw. Tegelijk is het een scherpzinnige verkenning van het nog steeds uiterst actuele menselijke dilemma van medeplichtigheid en machteloosheid.
Olyslaegers beschrijft in de geest van Frederik van Eeden die ook is opgevoerd als karakter, de lotgevallen van een vrouw die naar vrijheid hunkert, maar door haar afkomst dit niet wordt vergund. Langdradig verhalend en onderbouwend over de keuzen die zij maakt in het licht van de discriminatie en onderdrukking die vrouwen te beurt valt. Zo benadrukkende dat vrouwen als niet handelingsbekwaam worden beschouwd. Cynisch brengt Olyslaegers de Katholieke Kerk te berde, die aanstichter is van deze verwerpelijke moraal. Ook de hekserij wordt als secundair thema verwerkt. Alsof het niet genoeg is combineert de schrijver dit verder met de kolonisatie en exploitatie van Belgisch Congo en de misstanden die met de rubberwinning gepaard zijn gegaan. Het hoofdthema, althans daar waarnaar steeds wordt teruggekeerd, de karakterontwikkeling van de protagonist en de bewustwording rondom haar keuzen, sneeuwt volledig onder, ook doordat het tempo juist zit op de andere verhaallijnen.
Het boek lijkt één grote aanklacht, behoudens de lofzang op Antwerpen en de ontwikkelingen die in de stad plaatsvonden eind 19e, begin 20e eeuw. Ook deze zijn beschreven. In dit tijdsgewricht hebben alle ontwikkelingen ongetwijfeld simultaan plaatsgevonden en elkaar beïnvloed. In één roman bijeengebracht is het overdaad zonder maat.
Drie sterren omdat binnen deze overdaad de leesbaarheid bewonderingswaardig is.
Nee, 'De Wonderen' haalde voor mij nergens het niveau van 'WIL' of 'Wildevrouw', hoewel ook deze roman onmiskenbaar de stempel van Jeroen Olyslaegers draagt. Opnieuw fungeert Antwerpen als decor en opnieuw vloeit het verhaal door een diepe historische bedding die de tijdsgeest knap weet te beschrijven. Maar deze keer ontbreken er wat mij betreft ook twee cruciale krachten.
De eerste ontbrekende kracht is die van een verleidelijke vertelstem. En ja, ik ken behoorlijk wat lezers die afhaken omwille van de unieke, rauwe en soms barokke taal die Jeroen Olyslaegers zijn altijd welgekozen protagonisten in de mond legt. Hij deed dat wat mij betreft echter meesterlijk halfslachtig in 'WIL' en potig-gevoelig in 'Wildevrouw'. Ook de stem van Amandine, hoofdpersonage in deze roman, lonkt aanvankelijk interessant, maar verloor al snel de nodige aantrekkingskracht om mij dieper haar verhaal in te sleuren.
En dat verhaal is de tweede ontbrekende kracht. Terwijl ik in de voorgaande romans stevig bij de hand werd genomen en door de straten van Antwerpen werd geleid in de gouden eeuw van de stad of tijdens de verraderlijke jaren van W.O. II en ik de intriges en historische gebeurtenissen als een aanwezige getuige beleefde, steeds dieper verwikkeld in het narratief, bleef ik tijdens het lezen van 'De Wonderen' slechts op afstand kijken naar de soms best toverachtige, maar nooit zo betoverende plaatjes van een (ook in het boek voorkomende) Lanterna Magica.
Dat neemt niet weg dat ik bij momenten kon genieten van de vlot en sterk geschreven historisch onderbouwde scènes en zeker ook van de toen heersende tijdsgeest, zowel in privé-kringen als op het nationale toneel, zowel qua spiritistisch dwepen als qua katholieke hypocrisie. Amandine blijft een boeiend Olyslaegers-personage: dapper en schrijnend vormgegeven via discussies en gedachtegangen. Maar haar stem en haar verhaal voelden voor mij té ondergeschikt aan, té geplooid naar de rijke historische sfeer die wordt opgeroepen. Ze kwam daardoor nooit echt tot leven en slaagde er dan ook niet in mij dat leven écht binnen te leiden. Een gemiste kans, omdat je weet dat Jeroen Olyslaegers er wél toe in staat is. 3,5*
Na zijn wervelende “Wildevrouw” doet Jeroen Olyslaegers het opnieuw: hij neemt je mee in een duizelingwekkende boeiende trip doorheen de tijd.
Ditmaal vanuit het standpunt van de knappe Amandine, lid van de rijke bourgeoisie in het Antwerpen aan het einde van de 19e eeuw. We leerden haar al kennen in de novelle “Willem en zijn wellust”, maar hier krijgt ze het hoofdpodium, en wat levert dat een interessant verhaal op. In de 400 pagina’s van deze roman zit ook hier weer een schat aan informatie en onderwerpen verwerkt: plantkunde, mysticisme, spiritualiteit, maatschappijkritiek, politiek, industriële revolutie, Congo, … Er wordt stilgestaan bij de positie en rechten/plichten van de vrouw, de arbeidersklasse, kritisch gekeken naar het Christelijke geloof.
Heel mooi en goed geschreven, met al een klapper als openingstuk, was ik ook ditmaal weer mee vanaf de eerste pagina. Heel fijn om even deel te mogen uitmaken van Amandine’s leefwereld.
Het verhaal zelf kreeg me niet echt te pakken maar wel genoten van de mooie schrijfstijl. Amandine is een sterke madam die misschien nog wel in een volgend boek mee kan.
Toch wel het minst interessante W-boek/-verhaal dat ik Olyslaegers heb weten vertellen. Je raakt nog steeds aan je trekken qua literaire hoogstandjes en onderdompeling in Antwerpse vervlogen tijden, maar bij Wil en Wildevrouw gebeurde er ook wat. Ik voelde niks tijdens het lezen, de opbouw bleef heel vlak en magertjes. Jammer dat we hier zo lang op hebben gewacht.
En daar is alweer die W. De stempel, het brandmerk, de verbondenheid. 'Want mijn boeken praten met elkaar', zegt de schrijver. Personages keren terug, gaan in dialoog met elkaar, werelden overlappen, contrasteren, lopen in elkaar over. En telkens ook weer die stad.
Maar De Wonderen is ook een V-boek, een boek over verbondenheid, over verzet, over vrijheid. Het begint bij het begin. De geboorte van Amandine en Ambrose, een tweeling die opgroeit in het strakke stramien van een laat-19e-eeuwse bankiersfamilie (waar komt toch al dat geld van die banken vandaan?). Man en vrouw. Ambrose verliest zichzelf als zelfverklaarde poète maudit in een bohemienbestaan, Amandine bewandelt een ander pad. Als jonge vrouw ontdekt ze de wereld en zichzelf en samen met haar komt de lezer erachter dat niet alles vatbaar is en dat er meer moet zijn tussen hemel en hel.
In de roman wordt beweerd dat exotische objecten het samengaan van traditie en vernieuwing belichamen. In zekere zin kan hetzelfde beweerd worden over de roman zelf. Traditie en vernieuwing komen samen. Olyslaegers blikt terug naar de Belle Epoque in Antwerpen maar schrijft tegelijk over onze tijd. Hij legt menselijke relaties en maatschappelijke verschuivingen bloot en hij schildert opnieuw een zeer geloofwaardige wereld waarin de lezer op avontuur kan gaan.
Reikhalzend keek ik uit naar dit boek want ik ben een grote fan van Jeroen Olyslaegers.
Ik ga ook niet ontkennen dat zijn schrijfstijl literair en zeer rijk is en daarvoor geef ik dit boek ook nog 1 ster. Maar daar stoppen de superlatieven voor mij.
Het verhaal was erg saai, er was geen spanning en de hoofdpersonages waren erg “leeg” geschreven/omschreven. Het kon me geen moer schelen wat er met hen gebeurde.
Als ik geen zin heb om overdag/ ‘s avonds dit boek te lezen, dan is er iets mis.
Een vlot begin maar daarna was het tot ongeveer blz. 100 doorbijten. Een opmerkelijk rijke en vlotte schrijfstijl. Het verhaal vind ik oppervlakkig maar de historische weetjes maakten dat ik dit boek graag uitlas.
In ‘De Wonderen’ van Jeroen Olyslaegers leren we, eind negentiende eeuw, broer en zus Ambrose en Amandine kennen die in een rijke Antwerpse bankiersfamilie opgroeien. Zij worden heel streng opgevoed door hun ouders waardoor er weinig ruimte is voor verbeelding. Maar als ze bij hun tante Bella terechtkomen leert zij beide, met Amandine op kop, de wegen van het occultisme en de kracht van planten en bloemen.
Als Amandine uitgehuwelijkt wordt aan een bankier die denkt zijn fortuin te kunnen maken met de rubberindustrie, die rechtstreeks vanuit Congo zijn weg naar België vindt, zit ze gevangen in het keurslijf van dat huwelijk en van de man die hevig zijn eigen weg opzoekt. Ambrose daarentegen leeft het leven van een bohemien en gaat het pad van zelfdestructie op.
Allebei vluchten ze weg in het zoeken naar antwoorden via scéances en het willen contact leggen met een onzichtbare wereld van geesten. Als blijkt dat ook de zoon van Amandine deze gave overgeërfd lijkt te hebben begint Amandine zich vragen te stellen of het wel zo verstandig is contact te zoeken met hen.
Tegen de achtergrond van de Belle Epoque, de uitbuiting van Congo en zijn bewoners en vanuit Amandines perspectief die midden in de waanzin van de Eerste Wereldoorlog haar verhaal vertelt. Het is een relaas dat je stil doet staan bij een tijdperk waarin heel wat morele en ethische vragen bij gesteld worden. Tot op de dag van vandaag gaat de discussie over zij die rijk zijn geworden ten koste van een land dat gruwelijkheden onderging die nog steeds nazinderen.
Olyslaegers is niet de makkelijkste auteur om te lezen. Hij doet mij een beetje denken aan de Vlaamse Umberto Eco. Hij speelt met taal, dirigeert met zinnen, weet feiten met fictie te verweven, staat aan de kant van de geschiedenis toe te kijken alsof hij er zelf bij was. En dat speelt in het voordeel van het boek want het is een geweldig stuk proza maar ook eentje waar je eventjes je tanden in moet durven zetten en doorbijten eer je echt tot de smaakmaker komt. Het begin van het boek is een beetje doorkauwen.
Maar en hoewel het verhaal zich afspeelt in een tijd waarin zoveel verkeerde beslissingen genomen werden, zeker achteraf bekeken, het schetst een prachtig beeld van de overgang tussen 19e en 20ste eeuw met (waar ook hier heel bedenkelijke vragen bij gesteld moeten worden) een wereldexpo, een zoektocht naar occultisme (iets wat toen enorm leefde als een soort van zoeken naar antwoorden of er meer is dan we zien) en vooral hoe een sterke vrouw dient op te boksen tegen een patriarchaat waarin ze duidelijk niet thuis hoort.
Het is mijn tweede boek van Olyslaegers dat ik las tot nu toe (WIL was het eerste, dat ik las na de verfilming ervan te hebben gezien) en nu ligt Wildevrouw en de novelle Willem en zijn wellust ook nog klaar. Wij en Winst moet ik nog eens aanschaffen.
Een wisselvallige leeservaring... Fantastische opening zoals alleen Olyslaegers dat kan. Vervolgens een langdradig stuk waarin de context wordt geschetst en het lang duurde voor ik mee was met de personages... dan komt het verhaal wel op gang, al stoor ik me aan de vele weetjes en beelden van Antwerpen in die tijd, het kwam me wat kunstmatig over. Hoewel ik van het stuk rond de Wereldexpo wel heb gesnoept en de plot meer verrassing bood dan ik had verwacht. En gelukkig ook genoeg prachtige zinnen doorheen dit boek!
"Wat doe je wanneer de leugen als een wurgkoord rond je keel hangt? Hoe rouw je om iets waar niemand in je buurt om rouwt? Wat doe je met de waan je zelf deel uit van maakt?"
Dat vraagt Amandine, het hoofdpersonage van dit boek zich af op het einde van dit boek en het zijn voor mij de kernvragen van dit boek. De titel De Wonderen verwijst zowel naar de mirakels van de technologische vooruitgang in dienst van het Kapitaal, verpersoonlijkt door haar vader en echtgenoot, als naar de seances, zwarte magie en andere verschijningen die het esoterisme bieden en waar de tweeling Amandine en Ambrose hun soelaas in zoeken.maar het boek lijkt te suggereren dat die schijnbare tegenstellingen twee net twee zijden van dezelfde medaille zijn.
Ik heb er genoten van de fascinerende beschrijvingen van de Antwerpse 19e eeuw, de clashende ideeën, de verborgen geschiedenissen zoals de bankiers die de kolonisering financieren en de zinnenprikkelende, erotiek die steeds verborgen moet blijven. Knappe, historische roman met een boeiend hoofdpersonage in een verleden dat zowel erg vertrouwd als een exotisch ver land voelt.
"Hier viel niets of niemand te redden. Het was mijn wereld. De waan van de welvaart had ons allemaal verteerd. De leugen heerste, omgeven door knechten zonder ziel, met lijken tussen vergelend krantenpapier."
De 19de eeuw: Tijd van grote hervormingen, grote bouwwerken (niet alleen te Antwerpen) … Kunst, architectuur, wetenschap en technologie, vrouwenrechten én mensenrechten, … De hang naar het occulte, heropleving van oude (of heruitgevonden) tradities, bizarre rituelen, geesten en seances.
Dit alles mengt meester tovenaar Jeroen Olyslaegers tot zijn koortsachtige nieuwe roman.
Laat je meeslepen in deze wervelwind en lees dit boek!
Dit verhaal speelt zich af eind 19de begin 20ste eeuw in Antwerpen,waar de rijke mensen nog Frans spraken. Hoofdpersonnages zijn de tweeling Ambrose en Amandine,telgen uit een welstellend bankiersgeslacht. De esoterische experimenten van die tijd en de misdaden in de “vrijstaat Congo” worden uitgebreid behandeld,en ook de rol van de vrouw in de toenmalige maatschappij,waartegen de feministische Amandine zich stevig verzet.
Soms kan (barokke) taalvirtuositeit ook tegen je werken. En als je dan ook nog eens een overdaad van achtergrondinformatie wil meegeven, dan is een boek lezen niet langer ontspannend maar eerder labeur. Daarnaast komt het verhaal ook maar heel laat op gang. Vandaar mijn uitzonderlijk lage 2*. Niet mijn gewoonte.
Na de vorige boeken van Olyslaegers keek ik erg uit naar deze volgende 'W'. Helaas voor mij maar één ster. Slechts één ster omdat ik me gewoon verveeld heb tijdens het lezen. De sprankelende taal van eerder werk ontbrak voor mij, ik struikelde hier en daar zelfs over wat taalvauten. Het verhaal kon me in het geheel niet naar binnen zuigen. Waarom dan toch één ster? De schets van het tijdsgewricht en zeker het Congo aspect deed me doorzetten tot de laatste pagina.
De wonderen van Jeroen Olyslaegers is een rijke historische roman die je meeneemt naar het einde van de negentiende eeuw in de wereldstad Antwerpen. Het verhaal volgt vooral Amandine, die samen met haar tweelingbroer Ambrose opgroeit binnen een streng, burgerlijk milieu in een Antwerpse bankiersfamilie. Hun zoektocht naar vrijheid en opstandigheid krijgt een uitlaatklep door séances, waarin ze ontsnapping proberen te vinden aan het strenge keurslijf van de familie. Deze séances zijn, wat mij betreft, de mindere kanten van de roman. Ik ben namelijk niet zo into geesten en verschijningen. Olyslaegers’ taalgebruik is sterk en sfeervol; hij beschrijft een tijd en plaats met veel oog voor detail en emotie en sleurt er veel bekende namen en gebeurtenissen bij o.a. de dichter Emile Verhaeren, de ontdekkingsreiziger Stanley, de wereldtentoonstelling in Antwerpen in 1894 ... De manier waarop Amandine haar ervaringen en worstelingen deelt, zorgt dat de roman niet enkel historisch interessant is, maar ook een diepe persoonlijke kant heeft. Uiteraard sterk gerefereerd naar de toenmalige tijdsgeest. Verder voelt het verhaal op sommige momenten wat inert aan, sommige delen blijven wat in de sfeer hangen zonder grote dramatische gebeurtenissen. Allezins is " De Wonderen " een sterk werkstuk waaraan door de schrijver gevijld en geslepen werd. Het boek verdient om die reden al zeer veel respect. Vooral het eerste grote dansfeest van Amandine is meesterlijk beschreven en is me bijgebleven. Ook is het slot vh boek beklijvend en verrassend. Samengevat : Een fijne roman, tijdloos en vol historische details. Het leest misschien niet zo vlot en vraagt volledige concentratie en diepgang. Geen roman om aan het zwembad te lezen.
Weer een magistrale roman van Jeroen Olyslaegers, waarin hij een tweeling neerzet in de Antwerpse 19de eeuw. Een familiegeschiedenis met 'kleurrijke' personages, die prachtig worden getypeerd.
Meesterlijk verhaal. Weinig schrijvers kunnen zich zo inleven in hun hoofdpersonage als Jeroen Olyslagers. De onmogelijkheid én de onwil om iemand te begrijpen of aanvaarden worden hier subliem verwoord.