Il fiume infinito. Storie dal regno del Reno

by Mathijs Deen

«Il Reno c’è sempre stato.» Entità arcana, non ha un inizio né una fine. È inutile cercarne le sorgenti nelle nevi alpine, perché le sue acque sono fatte di pioggia e di tutti i fiumi, ruscelli e rigagnoli del suo regno. Inutile anche risalire alle sue origini nel tempo, perché la storia geologica, con i suoi terremoti e nubifragi, le sprofondano in un momento indefinito in cui le Alpi non erano ancora emerse dal mare. Così, dopo una carrellata in time-lapse degli sconvolgimenti geologici tra il Mesozoico e il primo Cenozoico, per fare il ritratto del Reno Mathijs Deen rivolge lo sguardo ai suoi remoti abitanti – esseri umani ma anche ippopotami, tapiri, elefanti – trasformando la Storia in storie: l’avventura di una povera femmina di salmone di tre milioni d’anni fa che risale il fiume per deporre le uova e trova tutto cambiato; la vita, la malattia e la morte della «ragazza di Steinheim», l’essere umano più antico vissuto sul Reno di cui ci sia traccia; ma anche le storie di un fiume teatro di guerre, dai successi romani contro i frisi e i cauci fino all’orrore negli occhi di un capitano tedesco che, il 7 marzo 1945, vede gli americani assaltare il ponte a Remagen; e la felicità di due abitanti dell’ex DDR quando finalmente visitano la rupe della ninfa Lorelei cantata da Heine. In un intreccio di storia, reportage e spunti autobiografici, la scrittura «vaga in quella terra di nessuno tra l’uomo e la natura, la fantasia e la scienza», e l’autore, «piccola presenza accidentale» nell’enorme meccanismo senza vita della natura, si lascia affascinare dal lavorio incessante dell’umanità sulle sponde del Reno, mentre lui, il Reno, scorre indifferente verso il mare.

Genres: Nonfiction, Travel, History, Natural History, Nature, Geography

400 pages, Paperback

First published September 16, 2021

About the author

Mathijs Deen (1962) is een Nederlandse schrijver, radiomaker (VPRO-radioprogramma OVT) en voorlezer van audioboeken.

Voor Over Oude Wegen ontving Deen in 2018 de Halewijnprijs. Het Lichtschip (La Nave Faro) is door de havenautoriteiten van Livorno bekroond vanwege zijn verdienste als verspreider van kennis over de zeevaart.

Reviews

[Boudewijn · Rating 5 out of 5]

Dat doet geologie met mij: het maakt me klein en toevallig en het decor waarin ik leef verbazingwekkend

Een citaat van Mathijs Deen, aan het einde van zijn boek. Een boek waarin hij als meesterverteller ronddwaalt in het niemandsland tussen mens en natuur, verbeelding en wetenschap en fictie en non-fictie. Via een reis op een binnenvaartschip, het sterfbed van Lodewijk de Vrome, langs de kanonnen van Bratge, boven de eitjes van de zalm in de proto-rijn of onder het gedicht van het meisje van Rheinfelden, Mathijs neemt ons mee op een reis langs de Rijn en laat ons moeiteloos stroomafwaarts drijven langs verschillende punten in zowel de geografie als geologie - alles aaneen verhaald via zijn meeslepende stijl en poëtische verbeeldingskracht.

[Robert Lambregts · Rating 4 out of 5]

Een interessant en mooi boek, prachtig geschreven, zoals Mathijs Deen dat goed kan. Het vertelt veel meer dan alleen de basis van de bekende rivier de Rijn. Zeker een aanrader om eens iets anders te lezen.

[Bert Brunekreef · Rating 4 out of 5]

Zeer onderhoudend; het kleinste detail, de grootste gebeurtenissen uit de geschiedenis, het wordt allemaal even sprankelend opgediend.

[La Tammina · Rating 1 out of 5]

Che delusione.

[Mathilde · Rating 5 out of 5]

Wat n boek!! Smullen
Je springt langs de oever door de tijd en leert op die manier wat de Rijn voor velen aan betekenis heeft gehad. Spannend opgeschreven verhalen waardoor je in korte tijd vd ene tijd naar de ander springt. Dan ben je een vis, dan een romeinse soldaat, dan een 21eeuwse schipper, dan een heidense boer of n viking.
Superrr
Ga meer v deze schrijver opzoekn!
Ps blijkbaar past dat ook bij mijn huidige leesstemming; spannende fictie met n sausje historie

[Gera Geleijns · Rating 4 out of 5]

Prachtig boek, de rivier wordt als uitgangspunt genomen om als decor te dienen voor veel historische verhalen. Een juweeltje.

[Gerrit Jan · Rating 4 out of 5]

Het is een verhaal over de Rijn, over het ontstaan, het leven van de rivier en het leven van de mensen er om heen door alle eeuwen heen. Naast feiten zijn er veel mythen en verhalen over de rivier die een groot deel van Europa gevormd heeft.

[Marjolein Kurstjens · Rating 3 out of 5]

Eerste 200 blz heel mooi en dan wordt het erg geschiedkundig.

[Toine Susijn · Rating 4 out of 5]

Ik las de ongecorrigeerde leesproef van dit boek over de Rijn. Deen beschrijft alle fac etten van deze rivier; de geologische, de historische en zelfs de romantische. In zijn totaal eigen stijl neemt hij de lezer mee langs de rotswanden waar het begin van de stroom langzaam naar beneden sijpelt, hij toont ons de Romeinen die hier slag leverden met de woeste stammen uit het Noorden, maar hij voert ook een ouder echtpaar uit het voormalige Oost-Duitsland op, dat voor het eerst de Rijn ziet. Een boek dat vol zit met wijsheden en feitjes, zonder dat het vervelend of vermoeiend wordt. Fijn leesvoer!

[AV AV · Rating 3 out of 5]

Met flinke tussenpozen gelezen. Dat ligt niet aan de verhalen of de schrijfwijze.
Keen is een goede verhalenverteller, ook de invalshoek is origineel: de rivier de Rijn door de eeuwen heen. De hoofdstukken kunnen in feite in willekeurige volgorde worden gelezen, terwijl het thema fier overeind blijft. De samenhang is duidelijk en toch ontbreekt een soort van verbinding, hoe tegenstrijdig kan deze zin zijn? Maar dit is wel wat mij beklijft.

[Patrizia · Rating 4 out of 5]

Questo libro non è letteratura di viaggio, nel senso che l'autore non ci porta in viaggio lungo il Reno, sebbene visiti alcuni posti. È un libro sul Reno e ampio spazio è dato alla storia del fiume e ad alcuni avvenimenti occorsi lungo le sue sponde. Quindi è stata una lettura diversa da quello che mi aspettavo (pensavo a un viaggio lungo le sue rive dalle sorgenti alla foce o viceversa), ma alla fine mi è piaciuta e l'ho trovata interessante.

[Marleen Hillen · Rating 3 out of 5]

Dit was dus eigenlijk wel een heel goed boek! Veel leuke verhalen bij elkaar over de geschiedenis rondom de Rijn. Zowel over haar natuurlijke ontstaan, als alle oorlogen die rondom de Rijn hebben plaatsgevonden door alle jaren. Het was alleen wel wat te gedetailleerd voor mij, waardoor ik soms een beetje afdwaalde en wegdroomde (of in slaap viel 😂)

[Quinten Heymans · Rating 4 out of 5]

Prachtig kabbelend verhaal, om rustig van te worden. Deen weet hoe stijl en inhoud te vervlechten! Historisch interessant maar leest niet als een historisch werk. Pluspunt: Duits en Engels zijn niet volledig weggefilterd wanneer ze een meerwaarde voor het verhaal zijn!

[Agnes · Rating 3 out of 5]

Van genoten, van sommige stukken meer dan van andere en zeker de moeite waarde alleen al om zijn stijl. Het deel over het lichtschip was ontroerend.

[Inge Van Der Molen · Rating 3 out of 5]

Beetje saai maar wel interessant

[Joeri Dassen · Rating 4 out of 5]

Een ode aan de Rijn

[Stijn Bossuyt · Rating 5 out of 5]

Een must read voor iedereen in de Lage Landen waar deze machtige rivier doorheen stroomt. Niemand weet wetenschap, reislust en verwondering zo in een boek samen te krijgen als Mathijs Deen.

[Mairead · Rating 4 out of 5]

Lyrical

[Thom Hittema · Rating 4 out of 5]

Boek 3/5
Zijn voorlees stem 5/5

[Redmar Huisman · Rating 4 out of 5]

Een erg interessant boek over de Rijn. Veel leuke verhalen over de rivier.