Panna młoda z powstania

by Kazia Sitarz

Niezwykła opowieść o losach najsłynniejszej pary młodej z Powstania Warszawskiego.

To zdjęcie znamy wszyscy. Piękna dziewczyna o kręconych włosach i przystojny chłopak z ręką na temblaku. Wiemy też, że zostało zrobione w wyjątkowych okolicznościach, bo w czasie powstańczego ślubu, kiedy to za obrączki posłużyły kółka do firanek. Na fotografii, nawet tak wyjątkowej, nie widać jednak ani wzruszającej historii miłosnej, która doprowadziła do uwiecznionego na niej momentu, ani dalszych niesamowitych losów chyba najsłynniejszej pary młodej z czasów II wojny światowej.

Niezwykłe życie Alicji Treutler-Biegi i Billa Biegi zafascynowało maturzystkę z Polski, która postanowiła opowiedzieć ich historię po swojemu. Korzystając ze wspomnień rodziny Biegów i obszernego zasobu materiałów źródłowych, stworzyła porywającą opowieść o miłości dwojga bardzo młodych ludzi, która dojrzewać musiała w cieniu niemieckiej okupacji i przetrwała pożogę Powstania Warszawskiego oraz tułaczkę po jego upadku. Książka Kazi Sitarz to jednak nie tylko fabularyzowana biografia rodziny Biegów. To rzetelnie opracowana, świetnie udokumentowana i dojrzała powieść o bohaterach najnowszej historii Polski, napisana z perspektywy bardzo młodej dziewczyny, która dziś ma niemal tyle lat, ile Alicja Treutler w dniu swojego słynnego ślubu.

408 pages, Paperback

First published July 23, 2025

Reviews

[mademoiselle thackeasse · Rating 2 out of 5]

Znów fabularyzowana opowieść bazowana na prawdziwej historii – a szkoda, bo w takiej sytuacji czytelnik niezdolny jest odsiać zwykłych fanaberii od faktów historycznych. Książka ewidentnie pisana dla osób niezaznajomionych z tematem (nie jest to oczywiście minus, tylko ludzie, którzy jakąś wiedzę na temat powstania posiadają mogą się ponudzić – tłumaczenie kim byli gołębiarze, wzmianka o jedzeniu kotów i psów mająca zapewne wzbudzić szok i niedowierzanie, gdy tak naprawdę zagłębiając się w temat powstania i szczególnie posiłków jest to jedna z pierwszych informacji. Szczególnie rozbawiła mnie scena, gdy Alicja widzi na zewnątrz osoby z biało-czerwonymi opaskami, a autorka poczuła niezwykłą potrzebę wyjaśnienia, iż są to powstańcy. No, Niemców w takich opaskach na terenie zajętym przez AK bym się nie spodziewala, ale dzięki za starania). Zaskoczona poziomem oraz treścią nie jestem, jedynie może trochę rozczarowana, ale taki już urok obecnego od kilku lat trendu fabularyzowania historii.

[burgundowezycie · Rating 5 out of 5]

Są takie historie, które trwają dłużej niż życie ich bohaterów. Książka „Panna Młoda z Powstania” Kazi Sitarz to właśnie jedna z nich – opowieść utknięta gdzieś pomiędzy ruinami zbombardowanej Warszawy a czułością dwóch serc, które przysięgły sobie wierność w samym centrum piekła. To więcej niż fabularyzowana biografia. To modlitwa za pamięć, hymn nadziei i ślad miłości, który nie dał się zetrzeć ani czasowi, ani wojnie.

Alicja Treutler i Bill Biega – dwoje młodych ludzi, których imiona mogłyby zaginąć pośród tysięcy walczących. Ale los chciał inaczej. Zostali uwiecznieni na słynnym zdjęciu – ona, z burzą loków, on, z ręką w temblaku. Uśmiechnięci, zakochani. Prawdziwi. Ślubowali sobie miłość, wkładając na palce kółka od firanek – symboliczne obrączki w czasie, kiedy każdy dzień mógł być ostatnim.

Kazia Sitarz, młoda autorka i maturzystka, podjęła się niełatwego zadania – przywrócenia do życia tej niezwykłej pary. I zrobiła to z dojrzałością godną pisarki o wiele starszej. Wrażliwość, z jaką prowadzi narrację, zapiera dech. Jej proza tętni emocjami, a każde zdanie jest jak echo tamtych dni – pełnych lęku, ale i wiary w to, że miłość potrafi przetrwać najczarniejszą noc.

To książka, która wzrusza, ale przede wszystkim – budzi dumę.

Dumę z tych, którzy walczyli nie tylko z bronią w ręku, ale też o człowieczeństwo, czułość i normalność. W świecie, gdzie śmierć czaiła się na każdym rogu, Alicja i Bill odważyli się na największy gest nadziei – ślub. Ich historia nie kończy się na zdjęciu. To dopiero początek. Sitarz prowadzi nas przez powstańczy chaos, przez obozy, przez emigracyjną tułaczkę i trudy odbudowywania życia. Pokazuje, jak miłość dojrzewa, jak ewoluuje, jak uczy cierpliwości i poświęcenia.

Wzruszająca, ale nie ckliwa. Prawdziwa, ale nie przytłaczająca. „Panna Młoda z Powstania” to powieść, która niesie w sobie wszystko: ból, nadzieję, poświęcenie i cichą wiarę w to, że z gruzów może wyrosnąć coś pięknego. To książka, która uczy, że heroizm to nie tylko walka z karabinem, ale też decyzja, by kochać – mimo wszystko!

Czytając tę historię w sierpniu, w czasie obchodów rocznicy Powstania Warszawskiego, trudno nie uronić łzy. Ale to nie łza rozpaczy. To łza wdzięczności… za tych, którzy nie bali się kochać w świecie, który nienawidził.

Niech ta książka będzie pomnikiem nie tylko dla Alicji i Billa, ale dla wszystkich, którzy w czasie wojny wybrali miłość zamiast nienawiści. Niech stanie się kolejnym ogniwem w łańcuchu pamięci, który spaja pokolenia. Bo historia opowiedziana przez Kazię Sitarz przypomina nam o tym, co najważniejsze: że miłość naprawdę może ocalić świat!

„Panna Młoda z Powstania” to nie tylko powieść… to serce Powstania zamknięte między kartkami!

Dziękuję za zaufanie i egzemplarz do recenzji od wydawnictwa @wydawnictwo.emocje.plus.minus (współpraca reklamowa) 🩷.

[Małgorzata Habicht · Rating 5 out of 5]

Lubicie książki, które opowiadają o drugiej wojnie światowej? Bardzo lubię takie historie, szczególnie jeśli opowiadają o prawdziwych wydarzeniach i osobach.
„Panna młoda z powstania” Kazia Sitarz, wydawnictwo Emocje.
Historia zawarta w książce dotyczy dwojga młodych ludzi, którzy wzięli ślub podczas powstania Warszawskiego. W oparciu o wspomnienia rodzinne, a także historyczne źródła autorka po swojemu opowiada nam historię życia Alicji Treutler-Biegi oraz Billa Biegi. Mamy tu dwie linie czasowe okres wojenny, a także zaraz po wojnie, co powoduje, że poznajemy bardzo dobrze losy Alicji i Billa, a także ich rodzin. Dodatkowo opublikowane są zdjęcia, które przedstawiają bohaterów w różnych okresach ich życia. Książka opowiada jakie ciężkie było życie w okresie wojennym, podczas powstania, a także zaraz po wyzwoleniu Polski od okupanta. Życie niejednokrotnie stawiało przed Alicją i Billem przed trudnymi decyzjami, jednak najważniejsze było że mieli siebie, a także swoją miłość. Pokazanie późniejszego życia bohaterów, ich podróże, które nie były łatwe i poszukiwane własnego miejsca na ziemi.
Uważam, że warto poznać historię życia Alicji oraz Billa, więc jeśli lubisz czytać książki o prawdziwych wydarzeniach to „Panna młoda z powstania” jest dla Ciebie.
Książka jest debiutem autorki, który jest tak naprawdę biografia życia ludzi, którzy walczyli o nasza wolność, jednocześnie przedstawioną oczami młodej maturzystki. Autorce gratuluję pięknej powieści i życzę jeszcze wielu pięknych książek oraz historii, które warto opowiedzieć.

[Chwila Pauli · Rating 5 out of 5]

Książka została podzielona na to co działo się przed 13 sierpnia 1944 roku i na to co nastąpiło już po nim. Czytając co chwilę miałam ciarki na ciele. Doświadczenie wojny w tak młodym wieku to coś okropnego. A jednocześnie doświadczenie miłości w czasie wojny, to najpiękniejsza rzecz, jaka mogła się przydarzyć tej dwójce młodych ludzi. Jednak życie po wojnie też nie należało do łatwych.

To była naprawdę piękna i wzruszająca historia, w której dostaliśmy możliwość poznania prawdziwych ludzi. Osób, które naprawdę żyły w czasie Powstania Warszawskiego i które brały w nim czynny udział. Bo zarówno Lili, czyli sanitariuszka "Jarmuż", jak i Bill, zwany "Pałąkiem" bezpośrednio w nim uczestniczyli, ucierpieli. Ale także przeżyli najpiękniejszy dzień w swoim życiu. A później, już po wojnie ich życie stawało się coraz piękniejsze. Wiadomo jak jest, zdarzały im się wzloty i drobne upadki, przeżyli też sporo bólu i rozłąk z bliskimi, ale mimo tego byli razem.

[Marisol · Rating 4 out of 5]

7/10