Defence against the Sadness: เปราะบางเกินกว่าจะให้ใครเข้าใกล้

by จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุท, นทธี ศศิวิมล, รมณ กมลนาวิน

“จาก 10 กลไกป้องกันตัวทางจิต

ร้อยเรียงเป็น 10 เรื่องสั้นสุดเข้มข้น“

Espresso & Cigarette ชวนคุณออกเดินทางสู่โลกแห่งจิตใต้สำนึก ดำดิ่งลงใจกลางความเปราะบางที่ซ่อนลึกในผู้คน ผ่านผลงานจาก 10 นักเขียนมืออาชีพซึ่งหยิบยกเอาทฤษฎีกลไกป้องกันตนทางจิตมาสร้างเป็นเรื่องสั้นที่เน้นความสนุก สะท้อนพฤติกรรมและประเด็นร่วมสมัยอย่างสร้างสรรค์

ชื่อหนังสือ : Defence against the Sadness : เปราะบางเกินกว่าจะให้ใครเข้าใกล้

โดย : จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุท • นทธี ศศิวิมล • รมณ กมลนาวิน • วุฒิชัย กฤษณะประกรกิจ • ลาวัณย์ ปัทมาธรณ์ • มาภา • Riksh Upamaya • ดวงธิดา • หย่งศรี • Mod-x

----------

กลไกป้องกันตัวคืออะไร?

“คาร์ล ยุง” เชื่อว่ามนุษย์ทุกคนมีส่วนที่ซับซ้อนและบางครั้งก็มืดมิดอยู่ในจิตใจ เขาเรียกมันว่า “จิตไร้สำนึก“ หรือในอีกแง่หนึ่งก็คือ “เงา” การเผชิญหน้ากับส่วนนี้ของมนุษย์เป็นเรื่องน่ากลัวและเจ็บปวด เพราะมันบังคับให้ต้องยอมรับความบกพร่อง ความปรารถนาที่ซ่อนเร้น และความจริงที่พยายามหลบหนี

ดังนั้น มนุษย์จึงใช้กลไกการป้องกันตัวต่างๆ เพื่อหลีกหนีจากความจริงนี้ เช่น การทำบางอย่างเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจ การโทษคนอื่น หรือการสร้างภาพลักษณ์อื่นขึ้นมาปกป้องตัวเองจากความเจ็บปวด ฯลฯ

210 pages, Paperback

Published September 25, 2025

About the author

Associated Names:
* จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุท
* ร เรือในมหาสมุท

จิดานันท์ เหลืองเพียรสมุท ชื่อเล่น ลี้ ใช้ชีวิตวัยเด็กที่ ต.ปากน้ำ จ.สมุทรปราการ เริ่มต้นเขียนหนังสือในขณะที่มีอายุได้ 12 ปี สำเร็จการศึกษาระดับมัธยมจากโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ สำเร็จการศึกษาระดับมหาวิทยาลัย จากคณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ในภาควิชาภาษารัสเซีย มีผลงานทั้งในด้านวรรณกรรมสร้างสรรค์ และนิยายชายรักชาย ที่ได้รับความนิยมในหมู่นักอ่านวัยรุ่น ได้รับรางวัลวรรณกรรมสร้างสรรค์ยอดเยี่ยมแห่งอาเซียน (S.E.A. Write) ประจำปี 2560 จากรวมเรื่องสั้น “สิงโตนอกคอก” ตีพิมพ์โดย “แพรวสำนักพิมพ์” โดยเป็นนักเขียนอายุน้อยที่สุดในบรรดานักเขียนไทยที่เคยได้รับรางวัลนี้ (ข้อมูลเดือนมีนาคม ปี 2561)

รางวัลที่ได้รับ :

ประเภทงานเขียน เรื่องสั้น, นวนิยาย

ผลงานเด่น รวมเรื่องสั้น : วันหนึ่งความทรงจำจะทำให้คุณแตกสลาย สำนักพิมพ์เม่นวรรณกรรม, สิงโตนอกคอก แพรวสำนักพิมพ์ (รางวัลซีไรต์)

ผลงานรวมเล่ม นิยาย : ตีแผ่ชีวิตสายซึน สำนักพิมพ์ EverY, Good Morning Mr. Bad Love อรุณสวัสดิ์รักร้าย สำนักพิมพ์ EverY, ชายใดเล่าจะแซ่บเท่าแฟนเก่าแม่ สำนักพิมพ์ EverY, รวมเรื่องสั้น : วันหนึ่งความทรงจำจะทำให้คุณแตกสลาย สำนักพิมพ์เม่นวรรณกรรม, สิงโตนอกคอก แพรวสำนักพิมพ์

Reviews

[Makmild · Rating 4 out of 5]

ถ้าการอ่านคือการทำความเข้าใจในตัวเองและคนอื่น เราว่าหนังสือของสนพนี้ตอบโจทย์เราทุกเล่มที่เคยอ่านเลย เพราะหลายเรื่องที่อ่านเป็นเรื่องของ “คนอื่น” ที่มันสั่นไหวหัวใจอย่างไม่น่าเชื่อ ทั้ง ๆที่ชีวิตไม่ได้ใกล้เคียงอะไรกับเลยทั้งนั้น

อย่าง defence เล่มนี้ก็เหมือนกัน เรื่องสั้นของแต่ละนกเขียนภายในเล่มของแต่ละคน มันต้องมีสักเรื่องแหละน่าที่เราเองก็ทำแบบนั้นออกไปโดยไม่รู้ตัวเพราะมันเป็นกลไกการป้องกันตัวพื้นฐานที่เราใช้โดยไม่รู้ตัว (หรือรู้ตัวก็ตาม) โดยท้ายบทแต่ละบทจะมี mechanism อธิบายไว้ด้วย ช่วยให้เราทำความเข้าใจทั้งตัวละครในเรื่องและบางทีก็ไขความไม่รู้ตัวของตัวเอง

เราเลยรู้สึกเล่มนี้ทำงานสองมิติ ทั้งทำให้เราเข้าใจพฤติกรรมของผู้อื่นที่ไม่มีที่มาที่ไป และทำความเข้าใจตัวเองว่าบางครั้งทำไมเราถึงทำตัวแบบนี้ออกไป

โดยส่วนตัวก็ชอบทุกเรื่อง ไม่มีเรื่องไหนที่ไม่ชอบ แต่ถ้าถามว่าเป็นพิเศษเพราะดูหลอนๆ ดีก็เรื่องของยายประภาละนะ

[Chontiwat Udomsiripat · Rating 3 out of 5]

Defence against the Sadness : เปราะบางเกินกว่าจะให้ใครเข้าใกล้ -- รวมเรื่องสั้น 10 เรื่อง จาก 10 นักเขียน ที่มาในตีมของ ‘กลไกการป้องกันทางจิตใจ’ หรือกลไกป้องกันตัวเอง ที่มีบทบาทในการทำความเข้าใจมนุษย์ยุคปัจจุบัน (และ/หรือในอดีตก็ได้) ซึ่งทั้ง 10 เรื่องสั้นนั้นมีดังนี้

‘บันทึกของครูบ้านนอก : เรื่องของยายประภา’, พยาบาลพิเศษ, S M E L L, ดวงตากลมโตเหมือนเม็ดลำไย, จักรวาลกราดเกรี้ยว, ในบ้านกล่องสามใบ, ครูใหม่, หอยทอดของท่าน, Sweet and Sour และกุญแจดอกเดียว

ส่วนตัว ผมชอบ 3 เรื่อง คือ เรื่องแรก ยายประภา เรื่องนี้แสดงให้เห็นถึงกลไกทางจิตใจบางอย่างที่สำหรับบุคคลภายนอกอาจมองว่าเป็นพฤติกรรมชวนขนหัวลุก แต่ภายใต้พฤติกรรมเหล่านั้นมันมีที่มาที่ไป เรื่องที่สอง พยาบาลพิเศษ เพื่อช่วยคนที่เรารัก เราล้วนหาทุกทฤษฎีมารองรับพฤติกรรมของเรา แท้จริงแล้ว ในความรักเราต่างเป็นนักทฤษฎี เมื่อลงสนามจริง ๆ การขอโค้ชหรือขอความช่วยเหลือเป็นเรื่องที่ไม่แย่เลย และดูจะเข้มแข็งและกล้าหาญกว่าการอยู่ตัวคนเดียวด้วยซ้ำ และเรื่องที่สาม หอยทอดของท่าน เรื่องนี้คือประชดประชันลัทธิบูชาตัวบุคคลในวงการอาหารได้อย่างดี อาหารที่ดีคืออาหารที่อร่อยถูกปากเรา หรือเป็นอาหารที่ “เขาว่ากันว่า” ร้านนี้อร่อย สุดท้ายเราต้องใช้ผัสสะเพื่อลิ้มรสอาหารเหล่านั้นเองจริง ๆ

ส่วนเรื่องที่เหลือนี่ผมรู้สึกเฉย ๆ อ่านเพลิน ๆ ไม่แย่เลยนะครับ เนื้อหาดีเลย

พออ่านจบก็ชวนคิดเหมือนกันว่าบางเรื่องเราทำไปทำไม บางเรื่องเขาทำไปทำไม ทำไมเราถึงควร/ไม่ควรโทษตัวเอง ทำไมเราถึงควร/ไม่ควรโทษคนอื่น — แต่บางเรื่องโทษคนอื่นไว้ก่อนก็ดี เช่น รัฐบาลเฮงซวย เป็นต้น

[MonoNoAware · Rating 5 out of 5]

รวมเรื่องสั้น จากหลากหลายนักเขียนเล่มนี้ Espresso & Cigarette ทำออกมาได้ดี ไม่เหมือนใคร รวมเรื่องราวความเปราะบางของบุคคลหลากหลายเรื่องราวแตกต่างกันไป ในแต่ละเรื่องปิดท้ายด้วยศัพท์จิตวิทยาเกี่ยวกับ Defence Mechanism (กลไกป้องกันตัวเอง) และคำอธิบายคร่าว ๆ ให้ได้เข้าใจและเห็นภาพของเรื่องสั้นมากขึ้น

ซึ่งหน้าแรกของหนังสือได้กล่าวไว้ว่า คาร์ล จุง เชื่อว่ามนุษย์ทุกคนมีส่วนที่ซับซ้อนและบางครั้งก็มืดมิดอยู่ในจิตใจ เขาเรียกว่า "จิตใต้สำนึก" (Unconscious) มันจะบังคับให้เราต้องยอมรับความบกพร่อง ความปรารถนาที่ซ่อนเร้น และความจริงที่พยายามหลบหนีมาตลอด ดังนั้น มนุษย์จึงใช้กลไกป้องกันตัวต่าง ๆ เพื่อหลักหนีจากความจริงนี้แบบที่นักเขียน เขียนให้ตัวละครในเรื่องต่าง ๆ พบเจอ

[Amuno]

อ่านจบแล้ว เล่มนี้ ขอบคุณ Espresso&Cigarette ที่ผลิตผลงานดีๆ ออกมา สำหรับเราคุ้มค่ามากจริงๆ เปิดมาเรื่องแรก "บันทึกครูบ้านนอก : เรื่องของยายประภา" คุณจิดานันท์ เขียนดีมาก มีพล็อตซ้อนพล็อต เปิดเรื่องมาแบบลึกลับชวนติดตาม ที่น่าทึ่งคือใช้สำนวนนักเขียนเก่า อ่านแล้วให้อารมณ์เหมือนอ่านงานนักเขียนช่วงจินตวีร์ วิวัธน์ หรือนักเขียนในยุคนั้นเลย ส่วนตัวเคยอ่านงานคุณจิดานันท์เล่มสิงโตนอกคอก กับเรื่องฝากให้ฟังหลังลับลา มาเจอเรื่องนี้เรื่องเดียว เรายกให้เป็นที่สุดในใจไปเลย ความยาวพอดิบพอดี จบได้สวยมาก

เรื่องที่สองที่ชอบคือพยาบาลพิเศษ ถ่ายทอดอารมณ์คนเป็นแม่ หรือคนที่มีคนในครอบครัวป่วยไข้ได้ดีมาก คุณนทธีบรรยายความรู้สึกทุกข์ทรมานเวลาเห็นลูกเจ็บไข้ได้กินใจ

เรื่องที่สามที่ชอบคือครูใหม่ คนเขียนเก่ง ใช้สำนวนเก่าๆ แบบคนบ้านนอกที่ไม่ไว้ใจใคร อ่านแล้วเปิดโลก สไตล์การเขียนเรื่องสั้นแบบนี้น่าสนใจมาก

เรื่องสุดท้ายจบได้สวย กุญแจดอกเดียว ทำไมอ่านแล้วหัวเราะหึๆ คุณ ModX วิจารณ์การตีความวรรณกรรมได้แบบน่าสนใจ จนเราพาลคิดไปว่า เออ เราตีความกันมากไปมั้ยนะ ที่สนุกกว่าคือหนังสือในเรื่อง เราอ่านแล้วทุกเล่ม เลยรู้สึกเข้าใจกว่าเดิม

เอาจริงๆ ค่อนข้างชอบเทรนด์รวมเรื่องสั้นจากนักเขียนหลายคนมาไว้ในเล่มเดียว มันเป็นกำไรคนอ่าน นึกถึงนิตยสารรายปักษ์อะไรแบบนั้นเลย

[ดินสอ สีไม้ · Rating 4 out of 5]

ความเปราะบางเป็นเรื่องส่วนบุคคล
แต่บางครั้ง มนุษย์เราก็มีความรู้สึกร่วมบางอย่าง
ผู้เขียนหลายคนทำให้เราจมลงไปในความคิดความรู้สึกของตัวละคร
หนังสือจบหนึ่งเรื่องด้วยคำอธิบายกลไกทางจิตวิทยา
นอกจากจะได้ทบทวนการกระทำของตัวละคร
ในบางเรื่อง เราอาจได้ทบทวนจิตใจตัวเองไปด้วย