Altijd te paard: Renate Dorrestein

by Iris Pronk

Renate Dorrestein (1954-2018) was een van de spraakmakendste feministen en schrijvers van Nederland. Na haar debuut in 1983 groeide ze uit tot een bestsellerauteur met een unieke stem en een eigen genre: de hedendaagse gothic novel. Haar werk was geestig, scherpzinnig en geëngageerd. Onvermoeibaar trok ze ten strijde tegen de privileges van de man, de luiheid van de getrouwde vrouw (‘theemuts’), het slankheidsideaal, seksueel misbruik, seksisme in de literaire kritiek en de patriarchale medische stand. En altijd stond ze naast het kind, dat vermalen wordt in ‘de griezelige peristaltiek van het gezin’.

Woede was haar motor, humor haar wapen. In deze meeslepende biografie laat Iris Pronk zien waar Dorresteins strijdlust vandaan kwam.

523 pages, Hardcover

Published September 12, 2025

Reviews

[Selma Klinkhamer · Rating 5 out of 5]

Heerlijke biografie over een schrijfster waar ik veel van gelezen heb. Renate D. was een bijna-leeftijdgenoot. Daardoor zeer herkenbaar! Met humor en emotie geschreven.

[Geertje Bruijn · Rating 5 out of 5]

helemaal genoten, wat een heerlijk geschreven biografie!

[Kim Stolk · Rating 5 out of 5]

Genoten van deze geweldig knap geschreven biografie van de geweldige, humoristische, feministische, dwarse Renate Dorrestein. We kunnen wat leren van hoe eerlijk (naar anderen én zichzelf) en liefdevol ze was en hoe ze het leven, ondanks alles, met vrolijkheid en luchtigheid aanvloog. Vooruit, te paard. Wàt een vrouw!

[KraakDeCanon · Rating 5 out of 5]

Gelezen. Zo ontzettend genoten van deze ongelooflijk knap geschreven, onmogelijk opzij te leggen biografie van Renate Dorrestein, die leest als een van Dorresteins eigen gothic novels: vol moedermonsterschap, misogynie en troosteloosheid. Maar ook vol doorzettingsvermogen, strijdlust en vooral: uitzonderlijk veel talent; niet alleen voor de literatuur maar ook voor het leven.

Dorrestein ging steeds maar rechtdoor, ook wanneer ziekte en anderen (mannen, haar ouders) haar voor de voeten liepen. 'Miss Magic' die leed onder het ongelukkige, vaak liefdeloze huwelijk van haar ouders groeide op tot een jonge, zelfzekere feministe die zich staande hield temidden van tijdschriftredacties die volledig uit akelige, ouderwetsige witte mannetjes bestonden. Ze schreef columns, reportages en verhalen. En uiteindelijk ook romans: hedendaagse gothic novels vol vreemde meisjes, vrouwelijke woede, monstermoeders, en meisjes die van gebouwen springen of in kuilen vallen - want de dood van Dorresteins jongste zusje Annemarie, die er ook van droomde schrijfster te worden maar die aan depressies en een eetstoornis leed en uiteindelijk zelfmoord beging door van een flat te springen, wierp blijvend een schaduw op het werk van Renate. En dan is er de mysterieuze ziekte waaraan ze leed en waarvan ze op al even mysterieuze wijze weer genas. En de writer's block - 'de blokkade' - die haar steeds vaker het schrijven belette. De felle, vaak onterechte kritiek op haar werk.

Ondanks alles ging Renate Dorrestein gewoon door, totterdood, vol leven als ze was. De vaak controversiële Dorrestein was op veel vlakken een pionier, zowel op persoonlijk als op literair en maatschappelijk vlak. Iris Pronk belicht Dorresteins leven op verschillende manieren en schreef een biografie die leest als een literaire pageturner.

Wat een prestatie, dit boek. 👏🔥

(Kleine terzijde: heel mooi dat schrijfster Hannes Meinkema - die het in haar werk steevast voor (schrijvende) vrouwen opnam - de lof krijgt toegekend die ze verdient. Meinkema was - las ik in deze biografie - een tijdje de redactrice van Dorresteins werk. Dorrestein noemde Meinkema ook wel haar literaire petemoei. 🩵)

[Judith Vermulst · Rating 5 out of 5]

Wat een geweldige, omvangrijke biografie die mij volledig heeft meegenomen in Dorresteins werk, persoonlijkheid en kijk op de maatschappij. Ze heeft haar eigen leven en dat van anderen nooit proberen te ontvluchten, maar er juist betekenis aan gegeven door het te verwoorden.

Dit alles is zeer zorgvuldig opgeschreven door Pronk, waarbij je gewoon voelt dat zij jarenlang met Renate Dorrestein is opgestaan in de ochtend en weer is gaan slapen in de avond.

[Esther Bakker · Rating 4 out of 5]

Fijne en interessante, goedgeschreven biografie. Mooi om te zien dat de biografie van een schrijver ook over je eigen leven gaat. Op t eind raakte ik een beetje mijn interesse kwijt. Ik denk dat er te weinig 'leven' werd gedeeld met de buitenwereld. Grappig dat ik tegen die tijd ook zelf stopte met t lezen van Renates boeken.

[Eline · Rating 5 out of 5]

Vijf ballen voor het boek, maar vooral voor Renate❤️ Ben van haar gaan houden. Geweldig hoeveel materiaal er is om uit te putten, van faxen en e-mails tot haar eigen aantekeningen. Ze was zo scherp in het doorbreken van taboes, schijt hebben en acties maken.

[Kari-Anne Fygi · Rating 4 out of 5]

Wat een fijne biografie om te lezen! Grote complimenten aan Iris Pronk.

[Marie · Rating 5 out of 5]

Ik heb hier echt héel erg van genoten, terwijl ik gek genoeg nog nooit eerder interesse in Dorrestein heb gehad. Maar dit was zó fijn en meeslepend geschreven!

[Manon Vogel · Rating 5 out of 5]

Wat een geweldige biografie. Het was een feest der herkenning. Iris Pronk een prachtig beeld geschetst van de schrijfster. Heel goed geschreven.