What do you think?
Rate this book
Voor de democratie
Vrijheid is het zekere bezit van hen die de moed hebben haar te verdedigen
In 431 v.Chr. hield Perikles, de beroemdste staatsman van Athene, een vurige rede ter ere van gesneuvelde soldaten in de oorlog tegen aartsvijand Sparta. Tot op de dag van vandaag geldt Perikles' grafrede als de krachtigste toespraak over democratische waarden ooit.
Zijn woorden zijn een lofzang op de democratie zélf, op het geloof in gelijkwaardigheid van de Atheense burgers, en de noodzaak van gemeenschapszin. Persoonlijke vrijheid kan alleen gedijen in een vrije samenleving. Juist daarin, stelt Perikles, is Athene een lichtend voorbeeld voor de wereld. Democratie is geen zwaktebod, het is iets om trots op te zijn - en waard om voor te vechten.
In zijn begeleidend essay trekt gelauwerd essayist Bas Heijne de woorden van Perikles door naar onze eigen verwarde tijd. Perikles leert ons dat de democratie, wil ze overleven, een werkelijke inzet van burgers nodig heeft. Maar ook, dat geloof in democratie geen bedaagde aangelegenheid hoeft te zijn, maar een meeslepende en verbindende aansporing is voor ons allemaal.
Ook nu weer is de democratie het waard om voor te vechten.
In 431 v.Chr. hield Perikles, de beroemdste staatsman van Athene, een vurige rede ter ere van gesneuvelde soldaten in de oorlog tegen aartsvijand Sparta. Tot op de dag van vandaag geldt Perikles' grafrede als de krachtigste toespraak over democratische waarden ooit.
Zijn woorden zijn een lofzang op de democratie zélf, op het geloof in gelijkwaardigheid van de Atheense burgers, en de noodzaak van gemeenschapszin. Persoonlijke vrijheid kan alleen gedijen in een vrije samenleving. Juist daarin, stelt Perikles, is Athene een lichtend voorbeeld voor de wereld. Democratie is geen zwaktebod, het is iets om trots op te zijn - en waard om voor te vechten.
In zijn begeleidend essay trekt gelauwerd essayist Bas Heijne de woorden van Perikles door naar onze eigen verwarde tijd. Perikles leert ons dat de democratie, wil ze overleven, een werkelijke inzet van burgers nodig heeft. Maar ook, dat geloof in democratie geen bedaagde aangelegenheid hoeft te zijn, maar een meeslepende en verbindende aansporing is voor ons allemaal.
Ook nu weer is de democratie het waard om voor te vechten.
- GenresHistoryNonfiction
64 pages, Kindle Edition
Published September 18, 2025
11 people are currently reading
78 people want to read
About the author
Bas Heijne
73 books56 followersBastiaan Johan (Bas) Heijne (Nijmegen, 9 januari 1960) is een Nederlandse schrijver, vertaler en interviewer.
Heijne groeide op in Zwanenburg en ging naar de middelbare school in Badhoevedorp. Hij studeerde Engelse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam.
In 1983 debuteerde hij als schrijver met de roman Laatste woorden. Hij schreef tussen 1984 en 1992 reisverhalen voor het tijdschrift De Tijd. Een deel van deze verhalen werd later gebundeld in Vreemde reis.
Zijn tweede roman, Suez, verscheen in 1992. Heijne is sinds 1991 als essayist verbonden aan NRC Handelsblad, voor welke krant hij sinds 2001 ook iedere week een column verzorgt. Zijn essaybundel De wijde wereld werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs.
Hij heeft werk vertaald van Evelyn Waugh, E.M. Forster en Joseph Conrad. In 2003 heeft hij het toneelstuk Van Gogh geschreven dat werd gespeeld door ZT Hollandia. In 2005 sprak Heijne de jaarlijkse Mosse-lezing uit en ontving hij de Henriette Roland Holst-prijs voor Hollandse toestanden, een verzameling columns die hij voor NRC Handelsblad schreef. In 2008 presenteerde Heijne het televisieprogramma Zomergasten van de VPRO.
In 2013 hield Heijne de Huizingalezing De betovering van de wereld over Louis Couperus. In datzelfde jaar verscheen ook een documentaire over Couperus naar een door Heijne geschreven scenario. Eerder had hij al het essay Het gezicht van Louis Couperus (1996) gepubliceerd. In 2014 werd zijn essay Angst en schoonheid. Louis Couperus, de mystiek der zichtbare dingen bekroond met de tweejaarlijkse J. Greshoff-prijs.
In december 2016 werd Heijne de P.C. Hooft-prijs 2017 toegekend, voor zijn beschouwend proza. De prijs is hem uitgereikt op 18 mei 2017. De jury roemt hem als een "een schrijver met een bijzondere positie als columnist en essayist, die over een enorme verscheidenheid aan actuele onderwerpen en kwesties schrijft. [...] Zijn werk geeft een vernieuwende impuls aan wat literatuur in maatschappelijke zin betekenen kan. [...] Vooral de vorm waarin hij dat doet is bijzonder: hij schrijft als een denker én denkt als een lezer."
Heijne groeide op in Zwanenburg en ging naar de middelbare school in Badhoevedorp. Hij studeerde Engelse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam.
In 1983 debuteerde hij als schrijver met de roman Laatste woorden. Hij schreef tussen 1984 en 1992 reisverhalen voor het tijdschrift De Tijd. Een deel van deze verhalen werd later gebundeld in Vreemde reis.
Zijn tweede roman, Suez, verscheen in 1992. Heijne is sinds 1991 als essayist verbonden aan NRC Handelsblad, voor welke krant hij sinds 2001 ook iedere week een column verzorgt. Zijn essaybundel De wijde wereld werd genomineerd voor de AKO Literatuurprijs.
Hij heeft werk vertaald van Evelyn Waugh, E.M. Forster en Joseph Conrad. In 2003 heeft hij het toneelstuk Van Gogh geschreven dat werd gespeeld door ZT Hollandia. In 2005 sprak Heijne de jaarlijkse Mosse-lezing uit en ontving hij de Henriette Roland Holst-prijs voor Hollandse toestanden, een verzameling columns die hij voor NRC Handelsblad schreef. In 2008 presenteerde Heijne het televisieprogramma Zomergasten van de VPRO.
In 2013 hield Heijne de Huizingalezing De betovering van de wereld over Louis Couperus. In datzelfde jaar verscheen ook een documentaire over Couperus naar een door Heijne geschreven scenario. Eerder had hij al het essay Het gezicht van Louis Couperus (1996) gepubliceerd. In 2014 werd zijn essay Angst en schoonheid. Louis Couperus, de mystiek der zichtbare dingen bekroond met de tweejaarlijkse J. Greshoff-prijs.
In december 2016 werd Heijne de P.C. Hooft-prijs 2017 toegekend, voor zijn beschouwend proza. De prijs is hem uitgereikt op 18 mei 2017. De jury roemt hem als een "een schrijver met een bijzondere positie als columnist en essayist, die over een enorme verscheidenheid aan actuele onderwerpen en kwesties schrijft. [...] Zijn werk geeft een vernieuwende impuls aan wat literatuur in maatschappelijke zin betekenen kan. [...] Vooral de vorm waarin hij dat doet is bijzonder: hij schrijft als een denker én denkt als een lezer."
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 12 of 12 reviews
Read
September 21, 2025De lijkrede van Perikles volgens Thucydides in de vertaling van Wolter Kassies en fragmenten uit het leven van Perikles in de vertaling van Van Rooijen-Dijkman met een behartenswaardig essay van Bas Heijne.
December 18, 2025
love wanneer een auteur trump en wilders meermaals de grond in boort. Mooi opiniestukje over democratie. opinie was zeker aanwezig. hedging your claims? never heard of her. verder was de eigenlijke grafrede wel goated en Perikles lijkt mij een sympatieke mens geweest te zijn. Would eat a carrot cake with this dude for sure
November 22, 2025
Indringende herinnering dat democratie inzet van burgers nodig heeft en dat 'we' dat soms lijken te vergeten. Vooral het essay vooraf is goed.
October 25, 2025
‘De democratie, en dat is misschien wel het belangrijkste inzicht in deze nog altijd meeslepende redevoering, is geen abstractie constructie die een verzameling individuen met afzonderlijke identiteiten en achtergronden herbergt. Integendeel, de democratie is Athene. De vrijheid die ze burgers biedt maakt deel uit van een lange traditie, een traditie waarvoor gevochten is. Opnieuw is ze het waard om voor te vechten.’ 🖍️🖍️🖍️
Read
October 16, 2025Een mooie les 'Democratie' in de vorm van een uitstekend essay.
Read
January 24, 2026Leuk om meer te lezen over Perikles
“alleen het streven naar eer wordt nooit oud en in de onproductieve fase van ons leven schenkt niet het geldelijk gewin vreugde, zoals sommigen zeggen, maar de eer die men krijgt”
“alleen het streven naar eer wordt nooit oud en in de onproductieve fase van ons leven schenkt niet het geldelijk gewin vreugde, zoals sommigen zeggen, maar de eer die men krijgt”
December 27, 2025
Het Essay van Heijn vooraf is een prachtige reminder, “JIJ SPEELT MEE” lijkt hij te roepen. Hij herinnert zijn lezer dat hedendaags, misschien wel meer dan ooit, de democratie onder immense druk staat. Wilders and trump gebruikt hij als voorbeelden. Mannen die democratie weliswaar op het spel zetten.
Volgens Perikles was Athene niet alleen een samenleving, volgens hem was het een ‘idee’ — een symbool voor de democratie
Volgens Perikles was Athene niet alleen een samenleving, volgens hem was het een ‘idee’ — een symbool voor de democratie
September 28, 2025
Must read in een tijd waarin de democratie onder druk lijkt te staan. Het is goed om rustig na te lezen wat een democratie nu eigenlijk inhoudt, wat democratie en leiderschap onder Athener Perikles inhielden en wat wel/niet waard is voor te vechten. Perikles overleed aan de pest in 429 v. Chr. maar zijn bewonderenswaardige invloed strekt zich uit tot het heden.
November 10, 2025
Een kort maar mooi essay van Bas Heijne over Perikles, de beroemde staatsman van Athene. De weergave van de rede van Perikles in 431 v. Chr. ter ere van de gesneuvelde soldaten, een weergave door Thucydides, wordt gezien als een van de meest krachtige toespraken over democratische waarden ooit. Vrijheid is het zekere bezit van hen die de moed hebben haar te verdedigen.
October 13, 2025
Een goed essay van Bas Heijne over de huidige bedreigingen van de democratie. Hij legt de verbinding met de grafrede van Perikles, die vooral de waarde van de democratie benadrukt en verrassend actueel is.
January 22, 2026
Goed om gelezen te hebben! Het essay zelf pakte me meer dan de grafrede (ondanks dat het een zeer goede tekst was) maar ik miste een beetje de samenhang of zoiets.
Had de twee wellicht liever omgedraaid gezien? Maar wie ben ik. In ieder geval geen schrijver dus ja.
Had de twee wellicht liever omgedraaid gezien? Maar wie ben ik. In ieder geval geen schrijver dus ja.
January 26, 2026
Perikles, altijd goed. Het voorwoord van Heijne vond ik persoonlijk, ondanks de zeer sympathieke en urgente boodschap, niet helemaal aansluiten bij de gekozen tekst.
Displaying 1 - 12 of 12 reviews