De overheid zegt de wet te handhaven. Maar wat als de pakkans klein is en het morele kompas stuk?
Het ministerie van Landbouw en de Nederlandse Voedselen Warenautoriteit (NVWA): de één moet wetten invoeren die mens en dier beschermen, de ander moet ze uitvoeren. Het zijn twee overheidsinstanties die ons van gezond, veilig en eerlijk voedsel moeten voorzien. Helaas is de geschiedenis van deze twee organisaties een aaneenrijging van misstanden en schandalen. Tot op de dag van vandaag lopen beide aan de leiband van een industrie waarop ze zouden moeten toezien.
Het bedwelmingsapparaat vertelt een schokkend verhaal gebaseerd op vele gesprekken met interne bronnen van hoog tot laag. Hoe heeft het zover kunnen komen? Waarom staan wij dit systeem nog met zijn allen toe? En hoe kan het anders?
Jeroen Siebelink is onderzoeksjournalist en schrijver van literaire non-fictie. Hij maakte de laatste jaren naam met zijn opzienbarende true crime-werken Onder de beesten. Undercover in de bio-industrie en De dierenbevrijders.
'Meeslepend, spannend, filmisch.' Trouw over De dierenbevrijders
'Spannend en huiveringwekkend.' Nederlands Dagblad over Onder de beesten
"We zien hier toe op kettingzagen, sperzieboontjes, wipwappen en blank kalfsvlees, alles wat het leven zo mooi maakt"
Dat de NVWA een brede verantwoordelijkheid heeft opgelegd gekregen, is duidelijk. Dat dierenwelzijn nooit op één zal staan helaas ook. Dit boek is een uitgebreide omschrijving van de afgelopen ~50 jaar landbouwbeleid wat er zacht gezegd niet altijd even netjes aan toe ging. Toch vind ik het jammer dat de auteur zijn neutraliteit verliest. Ondanks dat deze aangeeft vijf kritische tegenlezers te hebben gehad, is het standpunt van de auteur overheersend. Daarnaast vond ik persoonlijk de terugloop in de tijd té uitgebreid en daarmee soms een tikkeltje te langdradig waardoor personages door elkaar gingen lopen. all in all een boeiend verhaal voor de geïnteresseerden maar wees je wel bewust van de bias van de auteur.
Na Onder de beesten en De Dierenbevrijders wist ik dat Jeroen Siebelink weer een kritisch en aangrijpend boek zou schrijven. Met Bedwelmingsapparaat stelt hij opnieuw niet teleur. Hij laat op een heldere manier zien hoe de NVWA en de vleesindustrie omgaan met toezicht, regels en dierenwelzijn en vooral waar het systeem tekortschiet.
Het boek maakt pijnlijk duidelijk hoe economische belangen en productie vaak de boventoon voeren, terwijl dieren daar de prijs voor betalen. Siebelink schrijft zonder omwegen en stelt de vragen die te weinig worden gesteld.
Net als in zijn eerdere boeken weet hij je mee te nemen in een wereld die veel mensen liever niet zien. Een confronterend, goed onderzocht en belangrijk boek dat je nog lang na het lezen bezighoudt. Een absolute aanrader.