Jump to ratings and reviews
Rate this book

Pijaczek

Rate this book
Punktem wyjścia opowieści jest autentyczne znalezisko – kaseta magnetofonowa z amatorskim słuchowiskiem z udziałem tytułowego bohatera – Pijaczka, nazywanego przez narratora Zygfrydem. Zapis kasetowy został wiernie spisany, a fragmenty chaotycznych dialogów przeplatają się z dygresyjno-wspomnieniowymi partiami narracji. To właśnie te dygresje tworzą główną oś powieści – narrator drobiazgowo rekonstruuje kilka lat znajomości z Pijaczkiem, odtwarzając jego język, zachowania, rodzinne relacje oraz niejednoznaczny status społeczny. Minimalizm fabularny, wsobność i powtarzalność doświadczeń stają się cechą rozpoznawczą stylu Macieja Sieńczyka – czytelnik zostaje skazany na rzeczowość i konkretność, bez wyrafinowanych interpretacji czy fałszywego sentymentalizmu.

Bohater powieści wymyka się prostym kategoryzacjom. Nie jest ani typowym pijakiem-menlem, ani „sympatycznym inteligentem na zakręcie”. Jest kimś pomiędzy – osobą wycofaną, znerwicowaną, pełną sprzeczności: z jednej strony wulgarną, obsesyjnie dbającą o higienę, czasem odpychającą i agresywną, z drugiej bezbronną, wzbudzającą litość i ciekawość. Jego wiedza jest powierzchowna, ale wszechstronna; zna się zarówno na muzyce poważnej, jak i na brazylijskich telenowelach, a jego egzystencja wypełniona jest osobliwymi, rytualnymi gestami. Opowieść o Pijaczku to z jednej strony zapis egzystencjalnej marginalizacji, z drugiej – studium dziwaczności i osobliwości, która wymyka się banalnym schematom.

„Pijaczek” Macieja Sieńczyka to wyrazisty portret człowieka wycofanego, prowadzącego dysfunkcyjne życie na marginesie społeczeństwa. Powieść ta doskonale oddaje kondycję męskości w kryzysie, stając się wręcz modelowym przykładem tekstu do analizy w ramach masculinity studies. Jednocześnie, choć nie wprost, podejmuje temat marginalizacji społecznej, ukazując bohatera, który nie mieści się w żadnych społecznych ramach – jest wykluczony, pozostaje na uboczu, a jego codzienność toczy się poza wzrokiem i troską otoczenia. Sieńczyk z wielką precyzją dokumentuje realia życia na prowincji przełomu lat 80. i 90., ukazując zarówno transformacyjne napięcia, jak i „duchologiczny” potencjał tego czasu i miejsca.

Integralną częścią książki są autorskie ilustracje – pełnią one funkcję nie tyle dopełnienia, co równoległej narracji wizualnej. Te pejzaże pustych, „oczyszczonych” z obecności miejsc – klatek schodowych, mieszkań, korytarzy – potęgują poczucie osamotnienia i dziwności, a jednocześnie stają się wizualnym komentarzem do tekstu. Wydanie „Pijaczka” nie tylko uatrakcyjnia zestawienie słowa i obrazu, ale także wprowadza książkę w dialog z innymi dziedzinami sztuki, podkreślając, że literatura nie istnieje w izolacji. To proza, która nie tylko opowiada, ale i pokazuje, stając się wydarzeniem na styku różnych form ekspresji.

334 pages, Paperback

First published May 29, 2025

Loading...
Loading...

About the author

Maciej Sieńczyk

27 books14 followers
Maciej Sieńczyk (ur. 1972) – polski rysownik, ilustrator, twórca komiksów. Związany z miesięcznikiem "Lampa", Galerią Raster oraz miesięcznikiem "Exklusiv". Zilustrował m.in. trzy książki Doroty Masłowskiej, "Filtry" Adama Wiedemanna i wznowienie "Lubiewa" Michała Witkowskiego, w 2005 r. wydał własną książkę "Hydriola", w 2009 r. "Wrzątkun", a w 2012 r. "Przygody na Bezludnej Wyspie", który rok później został pierwszym komiksem nominowanym do Nagrody Literackiej Nike.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
7 (29%)
4 stars
6 (25%)
3 stars
9 (37%)
2 stars
1 (4%)
1 star
1 (4%)
Displaying 1 - 6 of 6 reviews
Profile Image for Wojciech Szot.
Author 16 books1,506 followers
November 23, 2025
Osiedlowy żulik, nikomu nie wadzący, sprzątający po sobie i innych intelektualista-ekscentryk o niewygórowanych oczekiwaniach wobec świata stał się bohaterem jednej z najlepszych polskich powieści tego roku.

Opowieść rozgrywa się dwutorowo. Mamy tu poświęcone Zygfrydowi wspomnienia narratora oraz tekst dramatyczny. To stenogram audycji, którą przed laty narrator razem z kolegą i "pijaczkiem" nagrali będąc w stanie alkoholowej nieważkości.

Efektem jest wyrafinowana gra z wielką tradycją literacką ("Dekameron", Kafka, Gombrowicz) jak i współczesną polską prozą (Witkowski, Masłowska). A o czym jest "Pijaczek"? Dla mnie to biografia człowieka, który znalazł się na marginesie uwagi, bo nie pasował do wymogów epoki transformacji, przemian i przyspieszonej modernizacji.

Portret unikający nostalgii za latami 90., choć - jeśli ktoś pamięta osiedlowych pijaczków tamtej epoki - uruchamiający ją. Elegia za czasami, gdy ludzie spotykali innych ludzi, intymny portret odmienności i dzikości czasów transformacyjnych przemian. A wreszcie też autoportret samego Sieńczyka, który ukrywa nam się pod postacią narratora wspominającego "pijaczka".

Autoportret jednego z najoryginalniejszych polskich twórców naszych czasów, który w świecie kultury zachowuje się niczym ten osiedlowy "pijaczek" - nie szuka masowej popularności, a robi coś wyjątkowego, z empatią, czułością i ironią portretuje tych, którzy nie spodziewają się tego, że dla kogoś mogą być wyjątkowi
Profile Image for Agnieszka.
18 reviews
September 22, 2026
Jest to opowieść o dość dziwacznej, niepozbawionej okrucieństwa, przyjaźni/fascynacji nastoletniego narratora starszym od niego o kilkanaście lat sąsiadem z lubelskiego blokowiska. To wspomnienie z perspektywy 30 lat po, zbudowane z poprzetykanej narracją transkrypcji rwanego, nieczytelnego, podlanego alkoholem i przez to wszystko trudnego w odbiorze, kasetowego nagrania rozmowy prowadzonej między autorem, jego przyjacielem Sebastianem i Zygfrydem (to nie jest jego prawdziwe imię) zwanym przez narratora Pijaczkiem. Właśnie to wygrzebane gdzieś z domowych zbiorów nagranie stało się podbudową opowieści o człowieku, który sam siebie nazywa alkoholikiem, faszystą, matefizykiem, bezbożnikiem i erotomanem, ale też sentymentalnym człowiekiem zagubionym w świecie. Obraz Pijaczka, jaki buduje się na podstawie tych nagrań i opisów narratora, był dla mnie na równi odpychający, smutny i rozczulający. Nie jest to książka przyjemna, ale literacko była dla mnie bardzo ciekawa.
31 reviews2 followers
Read
October 17, 2026
Najciekawszy nie jest wcale Pijaczek, a gry autora, których w tekście nie ukrywa. Te momenty, w których bawi się Pijaczkiem, popycha go do paskudnych działań, zwiększa sobie nim saturację świata jak na suwaczku w Canvie. To doprawdy zacne i dziwne, że żadne jury pośród tylu Nagród nie napisało o tym w laudacji. Chętnie bym takie coś poczytała, zamiast komunałów w stylu: "Sieńczyk przystawia lustro naszym wyobrażeniom, naszej autocenzurze oraz pokazuje, jak język stwarza rzeczywistość. Kapitalnie przewietrza nam głowy" Czy ich pojebało?
Profile Image for Barbara Bloniarz.
83 reviews2 followers
Read
June 25, 2026
najlepszy fragment, to jak bohater (pijaczek) ma beke z przekręcania tytułu filmu ewa chce spać na ewa chce srać
Profile Image for Monika.
21 reviews
July 16, 2026
Jak bardzo zła to była książka. To wszystko mogło być esejem.
To nie książka o człowieku, tylko o fascynacji człowiekiem. Autor opowiada jak nękał, upadlał i wyśmiewał człowieka. Bo to, co robił z kolegami Pijaczkowi, to nie były niewinne żarty.
Kobiety w tej książce? Zmarginalizowane do obiektów, bez żadnego podmiotowego traktowania.
Forma - fajna przez kilkadziesiąt stron, potem nie dało się tego zmęczyć. Przy 2/3 książki pomijałam dialogi, bo były aczytalne. Nie rozumiem zachwytów nad tą książką. To nie historia i studium Pijaczka, tylko obraz chorej nim fascynacji autora. Koniec spodziewany, ale zamknięty w jednym akapicie. Zero refleksji w autorze nad bohateram, ani nad sobą samym.
Profile Image for Kkrzyszkowska.
116 reviews5 followers
October 16, 2025
nie do końca wiem, czy mi się podobała, pomysł ciekawy, ale wykonanie chyba na siłę przedłużone, nie potrzebnie rozwleczone.
Displaying 1 - 6 of 6 reviews