Proteïne: Waarom we zo in de ban zijn van eiwitten en wat die wel en niet doen voor je lijf en gezondheid

by Jop de Vrieze

Proteïne (eiwitten in gewoon Nederlands) is dé nieuwe voedselhype! Wat ooit exclusief was voor bodybuilders, verovert nu de supermarktschappen en onze borden. Van fitgirls tot gewone stervelingen die willen een zorgvuldig afgewogen eiwitinname is de sleutel tot succes.
Dat hebben ook de voedselproducenten en winkeliers begrepen. Maar wat klopt er nu van die claims en wat niet? In Proteïne laat Jop de Vrieze zien hoe belangrijk eiwitten zijn voor ons lichaam, wanneer extra aandacht ervoor goed of juist slecht uitpakt. Hij onderzoekt de trend, interviewt experts en zoomt in op dierlijke versus plantaardige eiwitten. Daarnaast geeft hij praktische tips en legt uit welke focus het beste past bij jouw verschillende gezondheids- en fitnessdoelen.

293 pages, Kindle Edition

Published October 8, 2025

Reviews

[Wemmie · Rating 4 out of 5]

Voor de club van Echte Lezers van Atlas Contact mocht ik het boek Proteïne van Jop de Vrieze lezen en recenseren.

Proteïne of eiwitten zijn momenteel in zwang en Jop de Vrieze, wetenschapsjournalist heeft een lijvig boek geschreven en uitvoerig research gedaan om alle ins en outs te beschrijven.Wetenschappelijke literatuur werd uitgeplozen, interviews met deskundigen, zowel van universiteiten maar ook de sport- en voedingswereld.
Is het, de zoveelste hype, is het een marketingtruc? Er komt veel aan bod.
Loop maar eens door de supermarkt en overal kom je proteïne tegen op de etiketten.
De influencers spelen ook in op de proteïne hype.
Ook politiek speelt een rol want eiwitten kun je verkrijgen uit dierlijk of plantaardig voedsel, waarbij plantaardig voedsel beter is voor het milieu.
Kortom, je krijgt veel informatie voor de kiezen en er valt veel te kiezen.
Er wordt ook ingezoomd op gezondheidsaspecten en de ouder wordende mens.
Een uitermate boeiend naslagwerk voor in de sportschool of bij een huisartsenpraktijk.
De werking van eiwitten en hoe dit werkt in het menselijk lichaam wordt ook beschreven en dan is een medische achtergrond aan te bevelen.
Een gevaar van de proteïne aandacht is de volledige focus hierop waarbij andere, ook belangrijke voedingsstoffen in het gedrang komen en voor problemen kunnen zorgen bij het niet nakomen van een evenwichtige inname. Te veel is ook weer niet verstandig, dat kan weer ziektes veroorzaken.
Dit boek heeft mij zeker handvatten gegeven bij mijn zoektocht naar een evenwichtige en gezonde inname van eten na een andere leefwijze.
Eten is ook een sociaal gebeuren en het ervaren van de smaak en textuur hoort ook bij een gezonde inname van eten.
Dit boek, gebaseerd op wetenschappelijke kennis, is op een toegankelijke wijze geschreven.
Wil je meer weten over proteïne, de zin en onzin, dan kun je het beste dit boek gaan lezen.
Atlas Contact, bedankt voor het beschikbaar stellen van dit boek.

[Marjolein · Rating 4 out of 5]

Een boek over één ingredient. Dat is misschien niet het eerste dat je kiest in een boekwinkel. Toch is het zeker wel een aanrader als je geïnteresseerd bent in eten en dan met name gezond eten. Het boek gaat over, de titel zegt het al, proteïne. Maar tussendoor worden andere gezonde bestanddelen van onze maaltijd ook kort aangestipt. Het is een heel informatief boek en belicht alle kanten van proteïnen. Zowel de dierlijke als de plantaardige, de voordelen én ook de nadelen mocht je er teveel van binnenkrijgen. Proteïne is op dit moment een hype en het boek belicht ook de ‘hype’ kant ervan en de zin en onzin van alle producten waaraan extra proteïnen zijn toegevoegd.
Het is geen boek om ‘in één ruk uit te lezen’. Daarvoor vind ik het toch net wat te wetenschappelijk. Soms werd het mij ook wel te technisch. Op een aantal plekken staan een soort van korte samenvattingen van belangrijke punten die daarvoor aan bod zijn gekomen, dat is lekker handzaam. Een overzicht van al deze samenvattingen aan het eind had ik wel een toegevoegde waarde gevonden. Aan het eind van het boek staat een grote lijst van voetnoten. Dus voor degenen die nog niet genoeg informatie hebben gekregen is er ook na dit boek nog genoeg op te zoeken en te lezen. Tot slot wat mij nog opviel toen ik het boek in handen kreeg: de vormgeving van de kaft lijkt erg op ‘De mens is een plofkip’ van Teun van de Keuken. Beide boeken passen mooi naast elkaar in de kast.
Ik wil Atlas Contact bedanken voor het mogen prereaden van het boek.

[Johanna Feenstra · Rating 4 out of 5]

Ik schrijf deze review terwijl ik inmiddels voor 80% uit kerstkoekjes en vienetta besta. Dat neemt niet weg dat ik jarenlang (en nog steeds) beïnvloed ben door de proteïnehype. Ooit vertelde een diëtist mij dat het geen zin heeft om tijdens één maaltijd meer dan twintig gram eiwit te eten, omdat je lichaam meer dan dat toch niet kan opnemen. Dit soort uitspraken, en nog veel meer hardnekkige eiwitmythes, haalt Jop de Vrieze in zijn boek elegant en goed onderbouwd onderuit. Elk lichaam is anders, en dus is ook elke behoefte anders.

Wat het boek sterk maakt, is dat het geen simpel voor-of-tegen-verhaal is, maar een genuanceerde gids die wetenschappelijke inzichten combineert met maatschappelijke context en praktische toepasbaarheid. Daarnaast prikt het boek effectief door de marketingclaims van de voedingsindustrie heen. “High protein” wordt gezien als ‘premium’, iets waar consumenten graag extra voor betalen. Maar eiwit verrijkte chips is niet opeens gezond, hooguit iets minder waardeloos.

Jop de Vrieze geeft je geen lijstjes of kant-en-klare adviezen. Je merkt dat hij zowel wetenschapper als journalist is: hij duikt diep de wetenschap in, maar weet het verhaal licht en toegankelijk te houden. De kernboodschap is juist heel simpel: voedzaam eten, op de juiste momenten in goed afgestemde hoeveelheden. Extra eiwitten kunnen nuttig zijn, bijvoorbeeld voor sporters of ouderen, maar zijn zeker geen magische oplossing voor iedereen.

Wat ik als vegetariër interessant vond om te lezen is het verschil tussen plantaardige en dierlijke eiwitten. De Vrieze legt uit dat plantaardige eiwitten gemiddeld genomen een lagere kwaliteit en verteerbaarheid hebben dan dierlijke, maar dat dit in de praktijk vooral betekent dat je er simpelweg iets meer van moet eten. Doordat je er meer van consumeert, duurt het langer voordat alle eiwitten zijn afgebroken tot aminozuren, en is de kans groter dat een deel onverteerd in de dikke darm terechtkomt. Geen reden tot paniek dus, wel tot bewustzijn.

Proteïne geeft je geen dieet, maar iets waardevollers: inzicht. Daarmee kun je zelf bepalen hoe zinvol die eiwittrend voor jou is, of juist niet. Een aanrader voor iedereen die door de hype heen wil kijken en grip wil krijgen op wat eiwitten nu écht voor je lichaam doen.

[Paulien Van Berkel · Rating 3 out of 5]

Interessant boek, maar na een tijdje ben je wel verzadigd met de stof over proteïne!