Wat ik wél doorgeef: Een zachte beweging van intergenerationeel trauma naar hoop

by Lies Clerx

Sommige verhalen worden nooit uitgesproken. Niet omdat ze er niet toe doen, maar omdat de woorden ontbreken. Of omdat stilte veiliger voelt dan spreken.
Zo worden pijn, verlies en patronen soms onbedoeld van generatie op generatie doorgegeven.
Maar wat als jij degene kunt zijn die de cirkel doorbreekt?
In Wat ik wél doorgeef verkent Lies Clerx hoe trauma zich kan nestelen in families, en hoe ervaringen van vorige generaties nog steeds doorwerken in ons in onze gedachten, ons lichaam en onze relaties.
Lies verbindt recente inzichten uit de epigenetica en de psychologie met herkenbare verhalen, persoonlijke reflecties en zachte, praktische oefeningen.
Ze nodigt je uit tot een nieuwe van oude pijn naar nieuwe mogelijkheden, van onbewuste patronen naar bewuste keuzes.
Dit boek helpt je te begrijpen wat je hebt meegekregen.
Niet door meteen antwoorden te zoeken, maar door eerst stil te staan bij wat er was.
Van daaruit ontstaat ruimte om bewust te kiezen wat jij wél wilt doorgeven.
Wat we niet verwerken, geven we door.
Maar wat we helen, geven we óók door.
'Lies legt met warme, sterke woorden een zacht deken van begrip, steun en erkenning rond de schouders van een nieuwe generatie.'
- Klaar Hammenecker

376 pages, Kindle Edition

Published April 1, 2026

About the author

Lies Clerx is klinisch psycholoog en doctor in de psychologie, ze is werkzaam als zorgmanager in een psychiatrisch ziekenhuis.

Reviews

[Charlotte]

Wauw Lies, dat boek heeft veel bewogen. Weer zoals bij je vorige boeken een paar keer een traantje moeten wegpinken. Dit was voor mij een verduidelijking in hoe heling eigenlijk verloopt: volgens seizoenen, en dat deze seizoenen ook nog weleens kunnen terugkeren als je denkt dat het net weer beter gaat, en dat is normaal. Het zit in de kleine dingen, telkens opnieuw oefenen en kleine stapjes zetten. Bedankt voor jou inzichten (ook voor de kleine spirituele voorproefjes, love it! )

[Lydia Dop]

Eén van de eerste boeken die ik uit de bieb leende waarvan ik dacht: deze had ik zelf ook willen hebben.

De manier waarop de seizoenen worden gebruikt om de verschillende fases van traumaverwerking te beschrijven vond ik prachtig. Er staan zoveel mooie stukjes tekst in die je even laten stilstaan en iets onder woorden brengen wat je zelf misschien nog niet zo had bekeken.

Op de achterkant wordt het omschreven als een zachte deken van begrip. Zo heb ik het boek ook ervaren. Het voelt niet zwaar of belerend, maar juist warm, mild en troostend. En dat terwijl het onderwerp allesbehalve licht is.

Wat ik daarnaast erg prettig vond, is dat het boek luchtig geschreven is. Daardoor wordt trauma niet gebagatelliseerd, maar blijft er ook ruimte voor adem, herkenning en soms zelfs een glimlach.

Een boek dat ik na het uitlezen niet zomaar weer terug wilde brengen naar de bieb.

[Charline Heyse]

4/5 ⭐️ | haar boeken zijn altijd zeer mooi geschreven en vooral met heel veel zachtheid!

[Schelley]

Lies Clerx is een Vlaamse auteur, coach en spreker die zich verdiept in thema's als persoonlijke groei, ouderschap en intergenerationele patronen. In haar werk combineert ze psychologische inzichten met een warme, menselijke benadering. Met Wat ik wél doorgeef schrijft ze geen zwaar theoretisch boek, maar een uitnodiging om met een zachte blik naar jezelf en je familiegeschiedenis te kijken.

In Wat ik wél doorgeef neemt Lies Clerx de lezer mee in de wereld van intergenerationeel trauma: de pijn, verliezen en patronen die vaak onbewust van generatie op generatie worden doorgegeven. Ze laat zien hoe familiegeheimen, stiltes en onverwerkte gebeurtenissen hun sporen kunnen nalaten in ons denken, voelen en handelen. Aan de hand van persoonlijke verhalen, herkenbare situaties en inzichten uit de psychologie en epigenetica onderzoekt ze hoe die erfenis zich kan vastzetten in ons leven. Maar dit boek draait niet alleen om wat we meedragen. Het gaat vooral over de vraag wat we ermee doen. Clerx nodigt de lezer uit om stil te staan bij wat er was, zodat er ruimte ontstaat om bewust te kiezen wat je zelf wilt doorgeven aan volgende generaties: niet alleen de pijn, maar ook de kracht, veerkracht en hoop.

De schrijfstijl is warm, toegankelijk en troostend, alsof je een goed gesprek voert met iemand die aandachtig luistert zonder meteen oplossingen op te dringen. Clerx weet complexe thema's begrijpelijk te maken zonder ze te simplificeren.

Wat ik bijzonder sterk vond, is hoe het boek wetenschap en emotie met elkaar verweeft. De inzichten voelen onderbouwd, maar verliezen nooit hun menselijke kant. Ook de focus op hoop en bewust kiezen voor verandering geeft het geheel iets krachtigs.

Wat ik wél doorgeef is een boek dat niet met een wijzende vinger komt zwaaien, maar zachtjes naast je gaat zitten. Een warme en hoopvolle uitnodiging om anders naar je verleden te kijken en bewuster vorm te geven aan wat je meeneemt naar de toekomst.

[Deedee Michiels]

Lies heeft dit boek met liefde en zachtheid geschreven. Ik merkte dat vanaf de eerste pagina, ik kon er doorheen het boek niet naast lezen. Dit is grensverleggend werk. De manier waarop Lies “erfenissen” met waardigheid, respect en zelfs met liefde benoemt, maar hoe ze tegelijk aan de lezer duidelijk maakt dat het helemaal goed en waardig is om een eigen pad te kiezen, is baanbrekend. Ik ben er zeker van dat dit voor veel mensen veel in beweging kan brengen, zachtjes, zonder druk, gewoon met erkenning van wat er was en van wat er is.

[Ann DS]

Lies heeft een gave om een complex en zwaar thema heel helder en licht uit te leggen. Met veel liefde, zachtheid en mildheid. Een boek dat heel wat in beweging zet.

[Chloé Vanhoof]

Een interessant boek, heel toegankelijk geschreven en boordenvol inzichten. Fijne praktische oefeningen om er daadwerkelijk mee aan de slag te gaan

[Saar]

Vlot geschreven. Met zachtheid die zo belangrijk is voor dit thema. En heel fijne oefeningen.
Een pareltje!

[fieke]

Oh, wat hou ik van de schrijfstijl en de mooie, zachte en warme woorden van Lies Clerx! Eerder al luisterde ik naar de podcast die bij dit boek hoort, en ik deed voor dit boek een aankoopsuggestie bij onze bibliotheek. Ik las het boek eerst als bibliotheekboek, maar kocht 'm daarna zelf want dit is een boek om te hebben en om regelmatig in terug te lezen. Dit is geen boek om in één keer van voor naar achteren uit te lezen vind ik, want sommige stukken komen wel binnen. Ik ben ook grote fan van de mooie kleuren en illustraties!