What do you think?
Het raadsel van de anderen
Het raadsel van de anderen is een dagboek vol verhalen, dat begint met de Russische inval in Oekraïne en uitmondt in gedichten over Anna, de 'onaanraakbare dochter'. Ze was achttien toen ze omkwam bij een autoongeluk, en sindsdien probeert de schrijver met zijn dode kind te leven. Een gevolg van zijn doorleefwil is dat hij steeds verliefder wordt op zijn eigen vrouw. Er zijn nog heel wat meer 'anderen': een ongewone zoon en zijn Vogeltje, de mensen in het Engelse dorp waar de verteller woont, talloze bezoekers en vrienden. Maar ook lezen we over boeken, reizen, steden en de hele weemoed van de Donaumonarchie, die zich tot diep in Oekraïne uitstrekte; en tussendoor spoken de herinneringen aan een kindertijd in de jaren zestig en aan een nog ouder Europa, dat van ouders en grootouders. En dan is er de brandende wereld…
- GenresFiction
448 pages, Kindle Edition
Published May 21, 2026
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 3 of 3 reviews
June 3, 2026
Waarom ik ‘Het raadsel van de anderen’ van Benno Barnard een goed boek vind?
Hierom:
[…] stijl is ons belangrijkste wapen tegen de domheid.
Benno Barnard, Het raadsel van de anderen, p. 69
Ongeluk in de liefde is geluk in de literatuur.
Idem, p. 69
[…] ik ben nu eenmaal een liefhebber van het gedateerde.
Idem, p. 85
De Nobelprijs is zowaar aan Annie Ernaux toegekend. Lees De jaren. Ze drukt haar nobele gedachtegoed - waarmee ik sympathiseer - in magere zinnetjes uit. Die kroon was toch bestemd om op de schedel van de schrijfkunst te worden geplant? Het is alsof iemand een wind laat en de Nobelprijs voor scheikunde ontvangt.
Idem, p. 120
Ik vind het geklaag van mensen over hun gemoedstoestand onuitstaanbaar; ja, zelfs het ter sprake brengen van gevoelens irriteert me al. Talentloze narcisten, zwijg! Vlees zonder ruggegraat, bekommer je om je medemens. En voorts ben ik van mening dat de faculteiten psychologie, genderstudies etc. voor onbepaalde tijd gesloten moeten worden.
Idem, p. 202
Onder Mussolini reden de treinen op tijd, maar dat maakt een functionerende dienstregeling nog niet fascistisch.
Idem, p. 215
Geef mij proza als de elementen, als zon, wind en regen! Dat van Annie Ernaux is even krachteloos als de ventilator in onze slaapkamer.
Idem, p. 219
Hierom:
[…] stijl is ons belangrijkste wapen tegen de domheid.
Benno Barnard, Het raadsel van de anderen, p. 69
Ongeluk in de liefde is geluk in de literatuur.
Idem, p. 69
[…] ik ben nu eenmaal een liefhebber van het gedateerde.
Idem, p. 85
De Nobelprijs is zowaar aan Annie Ernaux toegekend. Lees De jaren. Ze drukt haar nobele gedachtegoed - waarmee ik sympathiseer - in magere zinnetjes uit. Die kroon was toch bestemd om op de schedel van de schrijfkunst te worden geplant? Het is alsof iemand een wind laat en de Nobelprijs voor scheikunde ontvangt.
Idem, p. 120
Ik vind het geklaag van mensen over hun gemoedstoestand onuitstaanbaar; ja, zelfs het ter sprake brengen van gevoelens irriteert me al. Talentloze narcisten, zwijg! Vlees zonder ruggegraat, bekommer je om je medemens. En voorts ben ik van mening dat de faculteiten psychologie, genderstudies etc. voor onbepaalde tijd gesloten moeten worden.
Idem, p. 202
Onder Mussolini reden de treinen op tijd, maar dat maakt een functionerende dienstregeling nog niet fascistisch.
Idem, p. 215
Geef mij proza als de elementen, als zon, wind en regen! Dat van Annie Ernaux is even krachteloos als de ventilator in onze slaapkamer.
Idem, p. 219
June 10, 2026
Deze recensie werd eerder gepubliceerd op mijn blog GraagGelezen.
Hoe blijf je mens in een wereld die in brand staat en blijven jouw dierbare overledenen vlakbij je?
In ‘Het raadsel van de anderen’ nodigt Benno Barnard de lezer uit in de beslotenheid van zijn dagelijks bestaan, maar het boek is veel meer dan een chronologisch verslag. Het is een diepmenselijk, melancholisch en taalkundig briljant document waarin het persoonlijke onlosmakelijk verbonden is met de grote, vaak grimmige wereldgeschiedenis.
De kern van dit dagboek wordt gevormd door een diep, persoonlijk trauma: het verlies van zijn dochter Anna, die op achttienjarige leeftijd omkwam bij een auto-ongeluk. Barnard probeert niet zozeer het onmogelijke te doen — haar een plek in het verleden geven — maar veeleer te leren leven met haar blijvende aanwezigheid in zijn heden. Deze "doorleefwil" is de motor achter het boek.
Wat het werk echter bijzonder maakt, is hoe hij deze rauwe rouw verweeft met een groeiende toewijding aan zijn vrouw, Joy. Het verdriet om de dochter wordt niet een afgrond die het huwelijk verslindt, maar juist een kracht die de band tussen de achterblijvers aanscherpt en intensiveert. Het is een hoopgevende, bijna sacrale observatie van de liefde in de schaduw van de dood.
Barnard, bekend als een van de grootste stilisten van het Nederlandse taalgebied, gebruikt zijn dagboek om de grenzen van zijn eigen leven op te rekken. Hij neemt de lezer mee op reis door zijn gezin te observeren en het alledaagse leven in zijn Engelse woonplaats.
Lees over de weemoed van de verdwenen Donaumonarchie, de reflecties op steden, reizen en literatuur in een Europa dat in beweging is.
Met name het ongemakkelijke contrast tussen dit intieme leven en de "brandende wereld" buiten, te beginnen met de Russische inval in Oekraïne.
“Woensdag 15 november
Ik lees als volwassene het zevende deel van Anna Karenina.
Een leven geleden las ik De geheime tuin en mijn ervaring is heel vergelijkbaar: toen was ik een gelukkig kind dat over ongelukkige kinderen las. De neurasthenische Anna Karenina kwelt haar ziel met de imaginaire ontrouw van graaf Vronski; dat verzinsel stelt zijn trouw pas werkelijk op de proef – maar Tolstoj laat Anna gek worden voordat het mechaniek van de fatale voorspelling onstuitbaar begint te klikken en te ratelen. Zoals bekend werpt ze zich in haar geestelijke schemertoestand onder een goederentrein. Tolstoj beschrijft het proces van haar aftakeling via een soort bewustzijnsstroom die in 1877 revolutionair moet zijn geweest.”
‘Het raadsel van de anderen’ raakt de lezer door de kracht van de stem van de auteur. Barnard schrijft met een kennis van zaken en een scherp oog voor detail, waardoor hij de lezer moeiteloos meesleept in zijn wereld. Zelfs als hij schrijft over mensen die we niet kennen of plaatsen waar we nooit zijn geweest, voelen deze "anderen" aan als vertrouwde figuren.
Het boek dwingt tot een vertraging van het eigen tempo. Barnard slaagt erin om de lezer deelgenoot te maken van zijn proces, waarbij de grens tussen wat hij zelf meemaakt en waar hij over hoort, vervaagt. Hij maakt van zijn dagboek en zijn gedichten een spiegel voor de lezer: hoe verhoud jij je tot de doden die je dierbaar zijn? En hoe blijf je mens in een wereld die in brand staat?
‘Het raadsel van de anderen’ is een ontroerend, eerlijk en literair hoogstaand dagboek, gevolgd door een verzameling prachtige gedichten in ‘De onaanraakbare’. Het is een boek voor lezers die niet bang zijn voor de schaduwkanten van het bestaan, maar die ook geloven in de helende kracht van taal, herinnering en standvastige liefde. Barnard laat zien dat het 'raadsel' van de anderen – of het nu de overledenen zijn of de levenden naast ons – nooit volledig ontrafeld zal worden, maar dat juist in die zoektocht de rijkdom van het leven schuilt.
Hoe blijf je mens in een wereld die in brand staat en blijven jouw dierbare overledenen vlakbij je?
In ‘Het raadsel van de anderen’ nodigt Benno Barnard de lezer uit in de beslotenheid van zijn dagelijks bestaan, maar het boek is veel meer dan een chronologisch verslag. Het is een diepmenselijk, melancholisch en taalkundig briljant document waarin het persoonlijke onlosmakelijk verbonden is met de grote, vaak grimmige wereldgeschiedenis.
De kern van dit dagboek wordt gevormd door een diep, persoonlijk trauma: het verlies van zijn dochter Anna, die op achttienjarige leeftijd omkwam bij een auto-ongeluk. Barnard probeert niet zozeer het onmogelijke te doen — haar een plek in het verleden geven — maar veeleer te leren leven met haar blijvende aanwezigheid in zijn heden. Deze "doorleefwil" is de motor achter het boek.
Wat het werk echter bijzonder maakt, is hoe hij deze rauwe rouw verweeft met een groeiende toewijding aan zijn vrouw, Joy. Het verdriet om de dochter wordt niet een afgrond die het huwelijk verslindt, maar juist een kracht die de band tussen de achterblijvers aanscherpt en intensiveert. Het is een hoopgevende, bijna sacrale observatie van de liefde in de schaduw van de dood.
Barnard, bekend als een van de grootste stilisten van het Nederlandse taalgebied, gebruikt zijn dagboek om de grenzen van zijn eigen leven op te rekken. Hij neemt de lezer mee op reis door zijn gezin te observeren en het alledaagse leven in zijn Engelse woonplaats.
Lees over de weemoed van de verdwenen Donaumonarchie, de reflecties op steden, reizen en literatuur in een Europa dat in beweging is.
Met name het ongemakkelijke contrast tussen dit intieme leven en de "brandende wereld" buiten, te beginnen met de Russische inval in Oekraïne.
“Woensdag 15 november
Ik lees als volwassene het zevende deel van Anna Karenina.
Een leven geleden las ik De geheime tuin en mijn ervaring is heel vergelijkbaar: toen was ik een gelukkig kind dat over ongelukkige kinderen las. De neurasthenische Anna Karenina kwelt haar ziel met de imaginaire ontrouw van graaf Vronski; dat verzinsel stelt zijn trouw pas werkelijk op de proef – maar Tolstoj laat Anna gek worden voordat het mechaniek van de fatale voorspelling onstuitbaar begint te klikken en te ratelen. Zoals bekend werpt ze zich in haar geestelijke schemertoestand onder een goederentrein. Tolstoj beschrijft het proces van haar aftakeling via een soort bewustzijnsstroom die in 1877 revolutionair moet zijn geweest.”
‘Het raadsel van de anderen’ raakt de lezer door de kracht van de stem van de auteur. Barnard schrijft met een kennis van zaken en een scherp oog voor detail, waardoor hij de lezer moeiteloos meesleept in zijn wereld. Zelfs als hij schrijft over mensen die we niet kennen of plaatsen waar we nooit zijn geweest, voelen deze "anderen" aan als vertrouwde figuren.
Het boek dwingt tot een vertraging van het eigen tempo. Barnard slaagt erin om de lezer deelgenoot te maken van zijn proces, waarbij de grens tussen wat hij zelf meemaakt en waar hij over hoort, vervaagt. Hij maakt van zijn dagboek en zijn gedichten een spiegel voor de lezer: hoe verhoud jij je tot de doden die je dierbaar zijn? En hoe blijf je mens in een wereld die in brand staat?
‘Het raadsel van de anderen’ is een ontroerend, eerlijk en literair hoogstaand dagboek, gevolgd door een verzameling prachtige gedichten in ‘De onaanraakbare’. Het is een boek voor lezers die niet bang zijn voor de schaduwkanten van het bestaan, maar die ook geloven in de helende kracht van taal, herinnering en standvastige liefde. Barnard laat zien dat het 'raadsel' van de anderen – of het nu de overledenen zijn of de levenden naast ons – nooit volledig ontrafeld zal worden, maar dat juist in die zoektocht de rijkdom van het leven schuilt.
July 25, 2026
Ergens in dit boek zit Barnard te mopperen, dat hij van zijn vorige boek ('Afscheid van de handkus') nog geen 1500 exemplaren verkocht kreeg, terwijl televisieschrijvers er 30.000 afzetten. Enigszins punt heeft hij wel, want dit zijn fijnbeschreven en geestige zielsroerselen, waar men wat mij betreft rustig een pallet van neer mag zetten bij bijvoorbeeld Donner, terwijl ik nu in de fijne boekhandel 'De Drvkkery' in Middelburg lang moest zoeken naar een enkel exemplaar: heb het wel even geetaleerd, daar. Men doet wat men kan.
De boeiende reisbeschrijvingen en afwisselende dagboekbespiegelingen worden afgehecht met een in het boek opgenomen dichtbundel, waarbij de laatste cyclus, over zijn verloren dochter Anna, zelfs de meest hardvochtige lezer zal roeren.
De boeiende reisbeschrijvingen en afwisselende dagboekbespiegelingen worden afgehecht met een in het boek opgenomen dichtbundel, waarbij de laatste cyclus, over zijn verloren dochter Anna, zelfs de meest hardvochtige lezer zal roeren.
Displaying 1 - 3 of 3 reviews