De lijst van mijn leven: Een pleidooi voor liefde en gelijkwaardigheid

by Suzanne Grotenhuis

Na haar debuutroman 'Waar zijn de wolken' is theatermaker Suzanne Grotenhuis terug met een tweede boek. Alhoewel ze het zelf een ‘tussentijds’ boek noemt. Omdat het verhaal zo urgent voelde, dat ze niet anders kon dan het ‘tussen alles door’ te schrijven. Na een ellendige sessie bij een relatietherapeut die niets opleverde, besluit Grotenhuis om het heft in eigen handen te nemen. Ze begint een Excel-lijst te maken waarin ze probeert te vatten hoe haar leven en gezin eigenlijk functioneert, en komt tot de ontdekking dat alles hopeloos uit balans geraakt is. Hoe zijn ze hier terechtgekomen? Waarom is ze er zo blind voor geweest? En is ze eigenlijk de enige? In De lijst van mijn leven gaat Grotenhuis op zoek naar antwoorden op die vragen. In dit tussentijds verhaal, geschreven tijdens een treinreis, een zwemles van een kind of in een kleedkamer van een theater, neemt Grotenhuis je met humor mee naar de kern van het hedendaagse gezin. In haar unieke vertelvorm, zonder leestekens, voelt de tekst als een vertelling, met een stuwende cadans die je tot het einde niet meer loslaat. 'De lijst van mijn leven' is een ijzersterk pleidooi voor houden van, maar desondanks op zoek gaan naar meer gelijkwaardigheid.

152 pages, Paperback

Published November 24, 2025

Reviews

[Tessa Kerre · Rating 3 out of 5]

Een boek dat je
in een rotvaart
vooruit stuwt.
Doet lachen,
stil en ook soms luid.
Echt luid.
Het is natuurlijk
wel een beetje hetzelfde
als
Waar zijn de wolken.
En toch minder pakkend,
luchtiger,
minder naar de keel
grijpend dan
Waar zijn de wolken.
En ik bleef wat op
mijn honger
zitten
met die excel.
Er moesten nog wat kolommen bij
de frequentie
de puntentelling
en een formule
op het einde.
Dat is toch altijd
Het
Summum.

[Daniyela · Rating 3 out of 5]

Hoe leg ik mensen uit
dat zinnen die je schrijft
niet plots
poëtisch worden
door simpelweg
op enter te drukken?

Ik hou van fragmentarisch schrijven, zeker wanneer het gaat over alledaagse beslommeringen. Precies dat trok me aan in dit boek. Toch voelde het alsof er diepgang en creativiteit ontbraken.
Soms worden subtiele herkenbare observaties goed uitgewerkt, toegegeven. Maar net zo vaak vervallen ze in clichés; argumenten, analogieën en associaties die niet vanzelf dieper of poëtischer worden door ze in losse regels te zetten. De stijl, die zo dicht staat bij mijn eigen schrijven, waar ik absoluut van kan smullen in de teksten van een ander, werkte hier niet altijd voor mij.

[Sofie · Rating 4 out of 5]

“Maar maak dan een lijstje,” werd me destijds vaak gezegd. Ik heb nooit geweten hoe ik ‘alles’ in een lijstje moest krijgen en zag er geen beginnen aan. Ik vind het dus best indrukwekkend dat Suzanne Grotenhuis dat wél gewoon gedaan heeft. Daarnaast is dit ook weer een heerlijk ontroerend boekje. De Sint heeft mijn cadeautje goed gekozen.

[Marie Macco · Rating 5 out of 5]

I ❤️ Suzanne der boekjes

[Anniek · Rating 4 out of 5]

Weer een boekje om aan iedereen aan te raden!

[Coco Kneepkens · Rating 4 out of 5]

"dankjewel
schreef ze
terwijl we elkaar emoticons met ontploffende hoofdjes
stuurden
om te proberen vatten
hoe absurd dit allemaal was"

[Elke C · Rating 5 out of 5]

Geweldig, hilarisch, verrassend in al zijn eenvoud en toch zo treffend. Laat dat tweede boek maar komen, of noem het gerust je derde. Anders kan je heel je oeuvre gerust opbouwen met tussentijdse boeken. Ik wacht vol ongeduld.

[Sarah Buelinckx · Rating 4 out of 5]

Wat een fijn kleinood!

Je zou je kunnen storen aan het gebrek aan leestekens maar persoonlijk deed ik dat niet.
Zelf heb ik mijn vriend ook ooit - lang geleden - geconfronteerd met een lijstje, geschreven op papier en niet in excel weliswaar, en ja, dat maakte best wat dingen duidelijk.

Een meer dan aangenaam tussendoortje!

[Hilde Huyskens · Rating 5 out of 5]

Aan al mijn vriendinnen: lees dit!

[Saar Steverlinck · Rating 5 out of 5]

Fantastisch

[Kika Vens · Rating 4 out of 5]

Ik hou van deze schrijfstijl. Het voelt als een vertelling waar ik me aan vastklamp en die ik niet wil lossen, tot ik de laatste pagina heb omgedraaid en het verhaal dus zelf voor mij beslist dat het tijd is om te lossen.

Dit tussentijdse boekje voelde voor mij ook wel aan als een tussentijds boekje, maar er worden zeker belangrijke dingen geaaid. Ik ben al heel benieuwd naar het tweede boekje en ik sta te popelen om het te lezen!

[Kruimel · Rating 4 out of 5]

De kunst van grote woorden grijpbaar te maken. Schrijf nog maar veel tussentijdse boekjes, suzanne.

[Myrthe Slootmans · Rating 5 out of 5]

Heerlijk eerlijk boek met een fijne schrijfstijl en herkenbaar onderwerp. Plezier om te lezen!

[Allien Van Acker · Rating 5 out of 5]

Hoe leuk
en ontspannend
zijn Suzanne
haar boekjes

[Masha Celen · Rating 5 out of 5]

4,75/5.

(nog) geen 5
omdat ik overal lees
dat waar zijn de wolken
nóg beter zou zijn
dus die staat nu dan op de planning

ben wel echt grote fan
van deze moderne schrijfstijl
en het is inhoudelijk ook erg herkenbaar
en vooral fijn
om zo’n inkijkje te krijgen
in het leven van een ander

balen wel
dat die excel-lijst
niet online te kopiëren valt
😉

[Liesevp · Rating 5 out of 5]

She dit it again! De alledaagse sleur op een doodeerlijke maar warme en poëtische manier beschreven. Weer een heel fijn boekje!

[Laurence · Rating 2 out of 5]

Te hoge verwachtingen van mezelf of gewoon een overbodig samenraapsel van bedenkingen van de auteur?

[Ka8leen · Rating 5 out of 5]

Zalig die kadans! Als je het eerste non-fictie dagboek vol overpeinzingen van deze auteur las ´Waar zijn de wolken´, dan ken je al deze bijzondere vertelstijl. Elke blad is doorlopend gevuld met gedachten, zoals die zomaar door je eigen hoofd zouden kunnen voorbijkomen als je terugblikt op je leven. Ze schrijft wat ze denkt. Geknikt, geglimlacht, gelachen. Bezorgdheid gevoeld. Want zonder dat ik haar persoonlijk ken, voelde het toch alsof ze haar diepste geheimen in volle vertrouwen aan me vertelde. In volle vertrouwen .. een vreemd maar bevredigend gevoel. Naar het einde toe was ik al in gedachten een mailtje met een vraag aan de auteur aan het schrijven, maar zelfs aan het antwoord op mijn vraag had ze in het boek zelf al gedacht. Genoten van dit verhaal, van de inkijk, van de eerlijkheid. Een fijn boek dat heel vlot leest en je opnieuw met je gedachten achterlaat om verder na te denken.

[Zoé Komkommer · Rating 5 out of 5]

het voelde een beetje als een droom
alsof we voor het eerst een weekend alleen thuis waren

en dat kwam niet alleen door de plek
denk ik
maar ook omdat mijn lief en ik
twee personages werden in een nieuw verhaal
die elkaar eigenlijk nog helemaal niet kenden
we hadden een paar keer in de gang of op de stoep
hallo gestameld
en daarna een zomer lang
in elkaars armen gelegen
en ons verbaasd over hoe goed dat paste

maar elkaar kennen?
nee
we waren blind gesprongen
en bevonden ons nu
in dit magische appartement
waar de zon elk uur van de dag op een andere manier
binnenviel
midden in de gelukzaligheid van de vrije val

[Stefanie · Rating 5 out of 5]

4,5*

Afgerond naar boven, want fan van Suzanne!

Eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat ik haar debuut (Waar zijn de wolken) iets beter vond, maar ik heb ‘De lijst van mijn leven’ ook heel graag gelezen. Suzanne schrijft over het alledaagse en raakt daarin zoveel herkenbare thema’s aan. Je kan bij het lezen van haar boekjes niet anders dan even reflecteren over je eigen leven en stilstaan bij wat jij echt belangrijk vindt.

Ik hoop dat ze ons nog veel van deze kleine fijne ‘tussendoor’ boekjes schenkt, met of zonder leestekens :)


“Ik denk dat
in de tijd die ik spendeer aan het zoeken naar babysits
ik drie gigantisch dikke romans had kunnen schrijven
compleet met leestekens erop en eraan”

[Laure-lise · Rating 5 out of 5]

"en je
ondanks het feit dat vrouwen mogen stemmen
werken
beslissen over leven in hun buik
wel nog steeds verdomd goed moet blijven opletten
of je toch niet belazerd wordt
en je per ongeluk onder de valse gelofte van gelijkheid en emancipatie
opeens een driedubbele shift aan het draaien bent
namelijk die van kostwinner
huisvrouw
en moeder
en je dus eigenlijk nog slechter af bent
dan je oma
twee generaties geleden
die maar twee van de drie moest doen"

🎯 Verplichte lectuur eens je begint met samenwonen.

Merci, S, om te maken wat ik al lang wilde maken maar geen tijd vond om het te maken maar wel uren verloor met klagen over het maken - van deze lijst.

[Anne De Schrijver · Rating 4 out of 5]

Ik hou van Suzanne haar schrijfstijl! Alsof je met een vriendin op café aan het babbelen bent.

Hartelijk bedankt voor de lijst (al hoop ik dat deze niet net voor problemen gaat zorgen...)

Een beetje mijn nieuwe Dolly Alderton, zij is ook vergek op lijstjes

[Laura Vanwezemael · Rating 3 out of 5]

3.5/5

"wat als ik
met al mijn grenzeloze energie
zorgzaamheid
en draagkracht
eigenschappen waar ik op een of andere manier mijn

hele bestaansrecht uit had opgebouwd
wat als ik het daarmee
helemaal verkeerd had aangepakt?"

[Annelies Vandeput · Rating 4 out of 5]

Ik ben fan van Suzan(ne)!

[Alexandra · Rating 4 out of 5]

Bij aanvang was ik nogal huiverig voor het gebrek aan leestekens. Na de eerste pagina was ik echter al overstag. In twee uur uitgelezen. Zalig herkenbaar boekje, die lijst had ik zelf uiteraard al lang ;)

[Manon Van Causbrouck · Rating 4 out of 5]

3,5 met enkele passages die de volle 5 sterren verdienen! + lang leve de lijst

[Annelies Gerits]

Dankje Jinte <3

[Phoebe · Rating 4 out of 5]

Leest gewoon fijn weg zo tussendoor. Ik wil meer boekjes van Suzanne Grotenhuis

[Evi · Rating 4 out of 5]

het eerst boek
van het jaar
lees als een sneltrein maar
dat is ook niet moeilijk
wanneer hij zo
meeslepend
geschreven is
en uit het leven
gegrepen

[Désirée Wagenaar · Rating 5 out of 5]

Om het op z’n Antwerps te zeggen: BANGELIJK!