Ο αγνοούμενος του Ματαρόα

by Νίκος Αμανίτης

Ποιος ήταν αυτός ο μυστήριος ζωγράφος που αγνοείται εντελώς από την ελληνική βιβλιογραφία, που δεν άφησε εδώ πέρα ούτε το όνομά του, που ταξίδεψε με το Ματαρόα και τον μνημονεύουν μετά θάνατον οι Νew Υork Τimes; Κι αυτό το κορίτσι που ήταν δεκαεννιά χρονών το 1939 και το έχουμε αφήσει σε ένα χωριό της νότιας Γαλλίας, επέζησε; Δημιούργησε; Τον ξαναβρήκε; Μπορείς άραγε να ανακαλύψεις μια φοιτήτρια του Μεσοπολέμου στον 21ο αιώνα; Εκεί που χάνεται το μονοπάτι του Εθνικού Κήπου σε έναν πίνακα ζωγραφισμένο μέσα στην Κατοχή, εκεί αρχίζει αυτή η ιστορία. Η δική τους και η δική μας. Όλων μας.

672 pages, Paperback

First published November 25, 2025

About the author

Ο Νίκος Αμανίτης γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες στο Πάντειο και το Παρίσι. Εργάστηκε ως δημοσιογράφος σε περιοδικά (ΕΝΑ: Διευθυντής Σύνταξης, Panorama: Διευθυντής, Vita: Ιδρυτής/Διευθυντής, Ταχυδρόμος: Διευθυντής), σε εφημερίδες (ΤΑ ΝΕΑ: υπεύθυνος εβδομαδιαίων εκδόσεων, Αγγελιοφόρος), στην τηλεόραση (ΑΝΤ1: αρχισυντάκτης Δελτίου Ειδήσεων, ΣΚΑΙ), στο ραδιόφωνο (ΕΡΑ-Εξωτερικό Δελτίο, χρονογράφημα, παραγωγός) και στο Web (Popaganda.gr-ιδρυτικό μέλος, Athens Voice).Υπήρξε μέλος της Εκδοτικής Επιτροπής και της Ομάδας Μελέτης Νέων Εκδόσεων του ΔΟΛ και του Εποπτικού Συμβουλίου της ΝΕΡΙΤ. Έχει συνεργαστεί με τα λογοτεχνικά περιοδικά Η λέξη και Χάρτης.

Reviews

[Αλέξης Γυφτοδήμος]

Αριστούργημα; όχι. Συναρπαστικό; ούτε. Γοητευτικό; σίγουρα. Ενδιαφέρον; πολύ. Ο συγγραφέας αποφάσισε να ασχοληθεί (να πούμε ίσως να ξεθάψει;) με έναν άγνωστο εν πολλοίς ζωγράφο του μεσοπολέμου τον Νίκο Μπαλόγιαννη. Για πέντε χρόνια σκάλισε και βρήκε ό,τι έχει γραφτεί για αυτήν την εποχή, απομνημονεύματα, μυθιστορήματα, διηγήσεις, μονογραφίες, διδακτορικές διατριβές και ό,τι άλλο μπορεί να φανταστεί κανείς. Μίλησε με πάμπολλα πρόσωπα που ίσως γνώρισαν τον Μπαλόγιαννη ή κάποιον συγγενή ή γνωστό του. Η επιμονή του (να το πούμε κόλλημα;) με τον ζωγράφο με παρέπεμψε αβίαστα στο κόλλημα τού τελευταίου με την Μουν, τον μεγάλο του έρωτα όσο ήταν στην Γαλλία αλλά και μεγάλο διάστημα μετά εκ του μακρόθεν. Μου θύμισε το κόλλημα του Θαναθάκη του Αρκά με την Θίθθη.
Η εικόνα της κοινωνίας και της ζωής των ανώνυμων (αλλά και πολλών επώνυμων) ανθρώπων είναι μοναδική. Η καθημερινότητα πέρα από την "μεγάλη" Ιστορία. "Γιατί η Ιστορία όπως τη βλέπω εγώ που δεν είμαι ιστορικός, δεν είναι παρά το σύνολο ενός τεράστιου ψηφιδωτού μικρών ιστοριών ανωνύμων απόντων."

[Book2chance]

Στο "Ο Αγνοούμενος του Ματαρόα" ο Νίκος Αμανίτης, μέσα από παράξενες κ απρόβλεπτες διαδρομές, βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα «scroll» 27 μέτρων που περιέχει ερωτικές επιστολές, έναν αληθινό ύμνο στον έρωτα κ στο πάθος.

Μέσα από αυτό το εύρημα ξεδιπλώνεται σταδιακά μπροστά του η μορφή του Μπαλογιάννη, ενός άγνωστου ζωγράφου, του οποίου η ζωή διατρέχει καθοριστικές ιστορικές περιόδους όπως την Κατοχή, τον Εμφύλιο, τη μεταπολεμική Ελλάδα, τον γαλλικό Νότο και την Αμερική.
Συναρπασμένος από το πάθος που αναδύεται μέσα από τις επιστολές κ κυριευμένος από την περιέργεια για την αμφιλεγόμενη στάση του Μπαλογιάννη, ο Αμανίτης επιχειρεί να ξύσει τη «μπογιά» που έχουν απλώσει τα χρόνια, για να αποκαλύψει ό,τι κρύβεται από κάτω.
Ο έρωτας της Μουν, η Αθήνα κ το Παρίσι, το παρόν και το παρελθόν, η αλήθεια κ το ψέμα συνυφαίνονται σε μια αφήγηση που κινείται αδιάκοπα ανάμεσα στη μνήμη και την αποκάλυψη.

Με ενδελεχή έρευνα, άρτιο κ αρθρωμένο λόγο, καθώς κ μια εξαιρετικά ρέουσα αφήγηση, το βιβλίο παρασύρει τον αναγνώστη σε ένα ταξίδι όπου η προσωπική ιστορία συναντά τη συλλογική μνήμη κ ο έρωτας γίνεται ο πυρήνας γύρω από τον οποίο περιστρέφονται τα πάντα.

Ένα υπέροχο Ιστορικό μυθιστορημα με έντονο ερευνητικό χαρακτήρα.