Lida Dijkstra neemt je mee op de fabelachtige reizen van Marco Polo naar het Verre Oosten. Genua, 1298, Topina is schoonmaakster in de gevangenis en is haar geboortestad nog nooit uit geweest. Gevangene Marco Polo heeft juist de hele wereld bereisd. Elke dag komen er mensen naar de gevangenis om zijn wonderlijke verhalen te horen. Maar Marco heeft er schoon genoeg van. Dus regelt Topina in het geheim dat een medegevangene alle verhalen opschrijft. Want een verhaal dat eenmaal is opgeschreven, hoef je nooit meer te vertellen.
Marco Polo vertelt over eindeloze steppen, bergen die de hemel raken, en parelzeeën. Maar ook over fabelachtige dieren, weelderige paleizen, de onberekenbare vorst Koebilai Chan en zijn nichtje. Topina, die ademloos toeluistert, hoort over de grootsheid van de wereld en twijfelt voor het eerst aan haar eigen kleine bestaan.
Had ik een tafel die enkel tot doel had plaats te bieden aan kunst, dan had De wonderverteller erop gelegen. Het is namelijk schitterend om te zien en te lezen. Ik was er direct in het begin zo van onder de indruk dat ik het lezen bewust uitsmeerde over enkele avonden, zodat ik in mijn hoofd geduldig mee kon reizen met Marco Polo. Dat is wat mij betreft het grootste compliment dat een lezer aan de makers kan geven, want voor kwaliteit moet je de tijd nemen.
Marco Polo was zelf maar liefst ongeveer 25 jaar op reis. Eind dertiende eeuw was hij een van de eerste en weinige mensen die vanuit Europa naar Azië reisden. Als jongeman ging hij in de leer voor koopman bij zijn vader en oom en zodoende op een lange reis mee vanuit Venetië naar het rijk van de machtige heerser Koebilai Chan, kleinzoon van veroveraar Dzjengis Khan. Ze waren bij hem in dienst gekomen op een eerdere reis en moesten terug om een opdracht te voltooien. Opnieuw op reis in plaats van je vestigen in je geboortestad is niet gek want ‘Wie eenmaal een reiziger is, kan nooit meer aarden op één plek’.
Ze gaan over water, door woestijnen naar plaatsen als Bagdad, Kubanan en Hormoz. Door de ogen van Marco leer je dieren als zeboes en kamelen kennen, onontbeerlijk om last te dragen door de uitgestrekte droge hete vlakte. Djenné Fila verbeeldt meerdere woestijnscènes, telkens met andere kleurnuances. Als de zon midden op de dag loodrecht op de kamelen schijnt, zie je de schaduwen ook langgerekt in het helder gele-oranje zand. Op een andere dag spoken de zandgeesten (storm) rond en is de lucht niet zo helder. Wanneer het gezelschap na een paar jaar de hoofdstad van de chan, Cambalu, bereikt, is de kleurstelling heel anders om het bombastische paleis en de grootsheid van de stad te benadrukken. In een dieprode lucht zie je de paleistorens verrijzen. De marktkramen liggen vol met kruiden, specerijen en kleding in diverse kleuren en met verschillende texturen. Zelfs dat weet ze over te brengen met haar collagekunst. (Op haar instagrampagina geeft ze soms een inkijkje in het maakproces.)
Ondertussen laat Lida Dijkstra Marco vol ontzag om zich heen kijken en de nieuwe wereld beleven. Door zinnen als ‘Het water dat je in oasen vond was grasgroen en bitterzout. Toen ik er toch eens van dronk, had ik drie dagen diarree’ en ‘de hoeven van tientallen paarden klipklopten over de kade’ voel je de omgeving haast ook. Gedurende de reis kun je alle vreemde plaatsnamen op een landkaart opzoeken en krijg je een idee van het grote continent met een diversiteit aan mensen en religies.
Je krijgt dus een prachtig verhaal voorgeschoteld over een persoon die je in de geschiedenisboeken tegenkomt, maar hoe weet je nu of dat wat je leest geen middeleeuwse koopmanfantasieën zijn om de edelstenen verkocht te krijgen? De belevenissen schijnen opgetekend te zijn door ene Rustichello, wiens originele manuscript vaak is gekopieerd maar helaas verloren is gegaan. Dijkstra gaat er handig mee om door zelf een draai te geven aan de totstandkoming van het verhaal. Ze laat Marco Polo hem het verhaal optekenen terwijl hij in de gevangenis zit, waar ze zijn samengebracht door een twaalfjarig weesmeisje/manusje van alles zonder bestaansrecht. Marco noemt haar Topina, ‘kleine muis’ omdat ze onopvallend en handig is. Zij kent niets van de wereld behalve Genua en de gevangenis waarin ze leeft. Door Polo’s verhalen en het dierenboekje dat hij fabriceert, wordt haar wereld groter en mede dat van de lezer. Topina wordt een personage dat zelf plannetjes durft te bedenken en op het eind een eigen keus durft te maken. Dat lijkt me voor de sociale omstandigheden van die tijd verzonnen, maar maakt dat voor het boek als geheel uit? Zoals de auteur in een nawoord schrijft: ‘Ga hier maar van uit: alles in dit boek is echt gebeurd, behalve de stukken die volslagen verzonnen zijn.’
Als iemand er zo voor uit komt dat niet al het geschrevene exact de waarheid is, kan ik er goed mee leven. Zeker omdat de auteur met eerdere boeken heeft bewezen de beschikbare context uit te zoeken. De boektitel en -ondertitel beloofden me een verhaal over Marco Polo en dat heb ik bovendien in woord en beeld gekregen! De wonderverteller is geschikt voor iedereen vanaf ca. 9 jaar die nieuwsgierig is naar de verre wereld in brede zin. Je doet iemand er echt een cadeau mee. Eén van de mooiste en meest bijzondere boeken van dit jaar.
Oh wat een prachtige, rijke raamvertelling over de reizen van Marco Polo, maar ook over de waarde van verhalen en mensen in hun kracht zetten. Zo’n boek met van die alinea’s en zinnen (en van die woorden als ‘beviezevoetstapt’) die je meermaals moet lezen en dan diep laten zuchten. 💛
Hoewel het verhaal van Marco Polo hierin wordt omlijst door een randje fictie, vind ik het een heel fijne manier om te leren over de reizen van Marco Polo. dat het vertrouwen van het verhaal in het boek gebeurd in een gefantaseerde setting is juist heel prettig.
Kijk, ik vind de schrijfstijl mooi en de illustraties zijn echt prachtig. Maar op de één of andere manier vind ik het verhaal van Marco Polo niet pakkend genoeg verteld. Ik voelde de urgentie niet. De uitleg van de auteur achterin geeft wel helderheid over keuzes en aanpassingen maar alsnog voelt het als een reisverslag. Te kort per gebeurtenis, per reismoment waardoor ik niet echt met Marco Polo mee ging leven. Ik ben te weinig toegewijd. Het verhaal van Topina daarentegen, daar liggen kansen zeg! Ik vond haar deel veel interessanter en ik vond het dus jammer dat ik daar niet meer over te weten kwam. Wie weet een leuk idee voor een volgend boek…
Dit boek verdiende dit jaar zowel de Gouden Griffel als een Zilveren Penseel!
In de reisverhalen van Marco Polo is er speciale aandacht voor diverse dieren. Natuurlijk zijn er de paarden en kamelen waarop ze reizen, maar ook allerlei bijzondere dieren die ze onderweg tegenkomen. Ze staan op de tekeningen van Djenné Fila. Haar afbeeldingen zijn zo mooi en kunstzinnig. Lida Dijkstra schrijft in heldere zinnen, maar ze gaat moeilijke woorden niet uit de weg.
--- Gouden Griffel 2025 ✨ (en na bijna een jaar eindelijk uit)
--- Prachtig woordgebruik en mooie zinnen, maar van tijd tot tijd ook een wat betuttelende toon die me doet denken aan het als tiener lezen van een Thea Beckman. De hele reis van Marco Polo (of het verslag daarvan) boeit mij persoonlijk gewoon niet zo, maar ik kan absoluut zien dat het goed is gedaan en waarom lezers dit prachtig vinden. Ik wilde dit lezen omdat ik vond dat het moest. Well: done.
Meisje 'Topina' werkt in de gevangenis waar Marco Polo wordt opgesloten en dankzij haar een auteur voor zijn belevenissen vindt. De raamvertelling is goed gevonden, maar kon mij persoonlijk niet zo bekoren. De auteur speelt wel vaardig met de vraag of alles wel echt gebeurd is, en hoe iets wordt opgeschreven wanneer iemand vertelt hoe iets is beleefd. Tenslotte is de hele Marco Polo-lore op geen enkele wijze te fact checken. Het boek is denk ik goed bruikbaar op scholen en als een zo gehypete 'rijke tekst' voor het vreselijke 'begrijpend lezen'.
Al met al een boek waarvan het mooi is dat het er is, dat de taal en verbeelding van kinderen onmiskenbaar zal stimuleren, maar dat mij persoonlijk gewoon niet kan bekoren. De portretplaat van een van de vrouwelijke personages die Polo ontmoet vond ik erg sterk en sommige platen enorm sfeervol, maar sommigen maar somberig.
Jammer dat bij de uitreiking van die Gouden Griffel de auteur'Liede' werd genoemd en het boek 'De Woordenverteller' - een goede voorbereiding is het halve werk zou je denken. Hopelijk hebben ze als jury het boek inhoudelijk wel (goed) gelezen en om die reden bekroond. Het is al met al wel geweldig voor Dijkstra dat zij haar eerste Gouden Griffel wint met dit boek dat iedereen zo wonderschoon noemt.
--- Voor het lezen
Dit is op een of andere manier een boek waar ik een beetje tegenop zie (terwijl ik denk dat ik het op zich net zo indrukwekkend als 'De Schaduw van Toet' zou kunnen vinden). Misschien omdat bepaalde grote mensen het al prachtig vinden, misschien door het onderwerp.
Geen leesexemplaar, dus ik heb het nu gekocht en ga het op hoop van zegen samen lezen - ben oprecht benieuwd!
Een heel beeldend en leuk boek over de reizen van de bekende handelsreiziger Marco Polo. Als Marco Polo in de gevangenis van Genua terechtkomt, ontmoet hij daar een gevangen schrijver. In deze gevangenis werkt ook Topina, een schuchter weesmeisje dat schoonmaakt en niet kan lezen of schrijven. Na haar ontmoeting met Marco Polo zorgt zij ervoor dat de twee mannen elkaar in het geheim kunnen ontmoeten, zodat alle reisverhalen van Marco Polo kunnen worden opgeschreven. Een verhaal dat je als lezer écht meemaakt en dat eveneens vol zit met bijzondere & fantastische reisdetails. Met geweldige illustraties van Djenné Fila en uitgegeven bij Luitingh-Sijthoff, vanaf 9 jaar.
Eigenlijk is dit niet echt een boek wat ik snel zou kiezen. Toch moest ik dit boek lezen. De illustratie op de kaft en de tekst op de achterkant waren als een magneet. Heerlijke schrijfstijl en het verhaal greep me meteen. Ja echt tof om te lezen
Want De Wonderverteller is een práchtig avonturenboek. Officieel een kinderboek, maar er zal geen volwassene zijn die niet meedroomt met hoofdpersoon Maria die geniet van de vertelde avonturen van Marco Polo.
Het boek is meerdere boeken ineen. Het is historische fictie (Lida Dijkstra komt in de verantwoording met de hilarische zin: 'Alles wat echt gebeurd is is echt gebeurd, en alles wat verzonnen is niet. Of wie zal het zeggen.'), maar het is ook een avonturenroman, een coming-of-age, een girlpowerverhaal, en gewoon een heerlijk boek. Zo introduceert de auteur 'struikelzinnen', dat zijn zinnen die je beter niet had kunnen zeggen, maar die er toch uitgefloept zijn. Hoofdpersoon Maria heeft er last van, maar ze merkt dat Marco Polo er ook af en toe last van heeft.
Wat is het fantastisch dat er vandaag de dag zulke goede kinderboeken worden geschreven (en als gezegd: ook zeer geschikt voor kinderen met enkele tientallen jaren ervaring). Dit boek verdient een heel groot lezerspubliek, ik weet zeker dat veel mensen van dit prachtboek zullen genieten. Vierenhalve ster, naar boven afgerond.
Marco Polo, zo vaak gehoord, maar ik wist eigenlijk niets van de beste man, behalve dat hij reizen had gemaakt. In dit boek is alles zo mooi beschreven met prachtige tekeningen erbij. Echt heel erg fijn om te lezen en nog leerzaam ook.
Dit is zo’n boek waarvan het jammer is dat het uit is. Prachtige zinnen, meeslepende omschrijvingen. Een verhaal en boek waar je zoveel mee kan in een klas. Een van mijn nieuwe favoriete die ik heel vaak ga aanraden als voorleesboek en themaboek.
Mooi verhaal! Ik heb hem geluisterd via de Online Bibliotheek en ik mis waarschijnlijk wel een mooie aanvulling in de vorm van de illustraties, maar ik vond het heerlijk om naar te luisteren.
Wel had ik meer spanning verwacht? A la Rob Ruggenberg… Bij ons wordt hij uitgeleend als C-boek, maar ik dacht eigenlijk alleen maar ‘dit is echt wat voor fans van boeken als de Grijze Jager’
Aller prachtigst! Wat een mooie vertelling. Genoten van het verhaal van Marco Polo en hoe de schrijfster daar het verhaal van Maria/Topina bij vertelt en levenswijsheid meegeeft. Wat een waardevolle lagen zitten er in dit boek. Knap!
Een boek waar je met kinderen in de bovenbouw van wil genieten, met ze door wil lezen, wil bespreken en er kennis en levenslessen uit wil halen. Er zitten zoveel mooie stukken in dit boek die kunnen leiden tot mooie gesprekken. Dit zou een boek zijn waarvan je tijdens het voorlezen wil dat kinderen het boek ook voor zich hebben. Meelezen en mee-herlezen.
Je waant je terug in de tijd en ik vind dat altijd prettig: om me iets van een voorstelling te kunnen maken van hoe het toen was. Ik geef 4 sterren, omdat ik het nog wat op de oppervlakte vond blijven. Maar ik heb het met heel veel plezier gelezen.
Ik had hele hoge verwachtingen van dit boek: een historische roman over Marco Polo. Ik weet nagenoeg niets van Marco Polo dus dit boek zou de uitgelezen kans worden om daar verandering in te brengen! En dat viel een beetje tegen. Ik las al eerder van Dijkstra's hand haar hertelling over Koning Salomo. Een fictief verhaal, want Bijbels, lees ik blijkbaar toch anders want er zijn geen historische feiten die ik verwachtte terug te lezen. Ook 'De Schaduw van Toet' stelde me niet teleur. Toetanchamon reisde niet decennia de hele wereld rond, hij werd immers amper 20 jaar. De focus op zijn famileleven en de incestueuze farao-traditie waren genoeg voor mij.
Dit boek start met de kennismaking met een weesmeisje dat werkt in een gevangenis. Op een dag leert ze een nieuwe gevangene kennen: Marco Polo. Middels een raamvertelling vertelt wonderverteller Polo over zijn leven en reizen, opgetekend door een medegevangene. Die vertelling (gestoeld op 'Il Milione' door Rustichello van Pisa, in dit boek de schrijvende medegevangene) wordt afgewisseld door de contacten tussen het weesmeisje (dat door Polo 'Topina' genoemd wordt) en Polo, en haar gedachten en gevoelens die zich ontwikkelen omdat zij toehoorder is tijdens Polo's verhalen. Leraren worden vast heel blij dat een meisje in de 13e eeuw bedenkt dat haar wereld groter is geworden door verhalen (het equivalent van onze hedendaagse boeken), maar dat kan ook mijn cynisme zijn ;-)
Het heden in de gevangenis is in zwarte tekst gedrukt, de raamvertelling door Marco Polo in het blauw, en af en toe krijgen we kleine stukjes informatieve teksten over de dieren die Polo leerde kennen op al zijn reizen (die hij tijdens het vertellen voor Topina uittekent), in het bruin. De paginamarges zijn breed, Dijkstra schrijft in de andere boeken die ik noemde ook in een relatief smalle kolom, als is deze in dit boek wel breder dan in de andere boeken. Het boek is rijkelijk geïllustreerd met aantrekkelijk werk van Djenné Fila.
De afwisseling tussen Topina's heden in de gevangenis en de verleden ervaringen van Marco Polo leest prettig. Iemand anders reviewde hier dat het personage Topina misschien wel interessanter is dan Dijkstra's versie van Marco Polo, en daar ben ik het mee eens. Is dat erg? Nee, ik denk dat het een prima voorleesboek in groep 7-8 is. De leerlingen zullen geen last hebben van de parallel die Dijkstra overduidelijk trekt tussen het verleden en de huidige politieke en morele crisissen in de wereld. Van mij had dat niet gehoeven, want dan denk ik altijd dat dit boek stiekem niet geschreven is voor kinderlezers, maar voor hun leerkrachten. Kinderen zal het ontgaan, denk ik.
ik had dus verwacht meegesleept te worden in een intensief en uitgebreid reisverhaal, maar ik heb mijn informatie over Polo toch gewoon van internet gehaald en niet zozeer in dit boek gelezen. Het was echter geen straf om dit boek te lezen, het leest vlot, ziet er fraai uit en door de afwisseling die de raamvertelling bood kan ik ermee leven dat ik nog niets weet over Marco Polo. Toch maar eens de serie op Netflix kijken dan maar.
Ik heb het gevoel dat ik dit boek leuk MOEST vinden aangezien het bekroond is met de Gouden Griffel 2025 en Zilveren Penseel 2025. Ik heb dit boek gekregen met mijn reis in het vooruitzicht en dat ik mijn eigen wonder verteller ga worden, wat natuurlijk super lief is. Maar het boek pakte mij niet op een ‘wow’ manier.
Wel ontzettend mooie illustraties, daar kon ik naar blijven kijken. Een paar mooie teksten:
32 - wie eenmaal een reiziger is, kan nooit meer aarden op één plek.
36 - Ik veegde met mijn mouw over mijn ogen. Misschien kwam ik hier wel nooit meer terug. Ik sliep die nacht slecht. Of beter gezegd, ik sliep helemaal niet. Maar moe was ik niet toen we de volgende ochtend vertrokken, daar was dit avontuur te groot voor.
68 - Je kunt je alleen de dingen die je kent voorstellen.
75 - 'Taal zit diep in het hart van mensen verankerd. Als je een taal niet spreekt, hoor je er nooit bij.'
198 - ‘Je leven is van jou. Ik wilde zien hoeveel pit je nou echt had. Je wilt toch niet een ander laten bepalen waar jij heen gaat?'
199 - ‘ Kun je dat?' 'Bijna. Ik hoef het alleen nog maar te leren.'
Veel boeken lees ik op de e-reader, dit boek juist niet. En daar ben ik blij om, want wat een plezier om de bladzijde om te slaan en te genieten van de mooie, bijpassende prenten.
Netzoals de hoofdpersoon word ik meegesleept in het verhaal. Ik heb regelmatig de reiskaart erbij gepakt om Marco Polo te volgen in zijn reis. Het is door onder andere het kleurverschil duidelijk wat Marco vertelt en wat Tormina zegt over het verhaal. De enige tip die ik zou geven is om een kader te plaatsen rondom de alinea met de rode letters. Het was me eerst niet duidelijk dat dit een los stukje is wat hoort bij het verhaal.
De illustraties van Djenné Fila vind ik qua sfeer en vormgeving zo goed de juiste toon bij het verhaal geven, dat ik dit even speciaal wil benoemen. Meerdere platen heb ik uitgebreid bekeken. Ik vroeg me ook af of er reliëf in de originelen te voelen zouden zijn.
‘Dus wat is er nu echt gebeurd van dit boek? Ga hier maar van uit: alles jn dit boek is echt gebeurd, behalve de stukken die volslagen verzonnen zijn.’
Dit met een Gouden griffel en Zilveren penseel bekroonde boek vertelt het verhaal van Marco Polo, zoals hij dat aan zijn biograaf vertelde. Het meisje dat in gevangenis werkt waar Polo verblijft, Topina (muis), is zijn publiek en geeft de lezer ook een beeld van de tijd (13e eeuw) in Venetië.
De verhalen zijn interessant, doorspekt met beschrijvingen van de dieren die Polo tegenkomt. De stijl is uitleggerig en het boek is wat gefragmenteerd. Goed om uit voor te lezen, maar het haalt de vaart en voor de zelflezer wel een beetje uit. Ik viel ook over de soms houterige formulering (zie het citaat), dit kan ook in een jeugdboek zorgvuldiger!
Wat een prachtig verhaal waarin je mee wordt gezogen in de avonturen van Marco Polo. Dit boek wil je niet uitlezen maar uitsmeren om er langer mee te kunnen doen. Niks geen kinderboek, deze is voor alle leeftijden! Er zitten geinige zinnen en woorden in verstopt. Oh en hadden alle boeken maar van die mooie tekeningen om bij weg te kunnen dromen.
"Altijd had ik gedacht dat het leven iets was wat je overkwam. Waar je zelf geen invloed op had. Maar je kon dus opstaan als je neerging. Leren en beter worden. Vechten als je geslagen werd. Het anders doen. Dat had ik allemaal geleerd van een Tartaars meisje dat ik niet eens kende."
In De wonderverteller komen de reizen van de Venetiaanse koopman Marco Polo tot leven: ondanks dat hij opgesloten zit in de gevangenis van Genua, nemen Polo's woorden de schrijver Rustichello, schoonmaakster Topina en de lezer mee over hoge bergen, eindeloze woestijnen en wilde oceanen. Samen met de koopman komen we aan bij het machtige hof van Koebilai Chan - kleinzoon van Dzjengis Khan - in het Mongoolse Rijk, maar zelfs daar begint het Polo na een aantal jaar te kriebelen. Wie eenmaal een reiziger is, kan nooit meer aarden op één plek. Hij is zijn wortels kwijt en verlangt voortdurend daar te zijn waar hij niet is.
Tijdens het lezen brengt Dijkstra soepel verschillende perspectieven en achtergrond informatie samen. Zo is schrijver Rustichello niet geïntereseerd in Polo's woorden waarheidsgetrouw op papier brengen; hij wil een 'spannend verhaal vol spektakel', zonder het benoemen van papaver-verslaving, verschillende godsdiensten, en het verlies van vrienden of honden. De verhalen en dieren-tekeningen van Messer Marco hebben op Topina een ander effect: haar wereld wordt niet alleen letterlijk groter, maar laten haar geloven dat zij - een arm maar schrander weesmeisje - ook een plek voor zichzelf kan opeisen in die wereld.
Ik heb genoten van dit historische verhaal en van de prachtige illustraties van Djenné Fila: het drukke marktplein van Tabriz, de close-up van Aigiarne met haar witte paarden, tot een 'drone-shot' van een karavaan sjokkend door de woestijn. Een aanrader voor lezers van alle leeftijden met reislust.
"Ik heb me bedacht. Het meeste ben ik onder de indruk van de veerkracht van mensen. Hoe ze kunnen helen. Groeien. Geven. Bedenken. Onderzoeken. Bouwen. Hoe ze kunnen helpen, verbinden en oplossen."
Super mooi en een rijke vertelling. Mooi hoe Dijkstra het verhaal van de grote Marco Polo heeft verweven met een klein weesmeisje. Zij ontdekt door de verhalen van Polo haar eigen stem en kracht. Waanzinnig!
Wat een heerlijke boek voor een middag op de bank met een deken en een kop thee. De schitterende illustraties maken het al de moeite waard. De stukken tekst over de dieren haalden me soms een beetje uit het verhaal.
Even ontsnappen aan de sleur? Op reis in de wereld, vechten met piraten, schatten speuren, paardrijden met Tataarse prinsessen? Lees: de wonderverteller. Het verhaal van Marco Polo, prachtig verteld door Lida Dijkstra via het venstertje dat Topina heet. Echt een aanrader.