Μάρκος Βαμβακάρης: Αυτοβιογραφία

by Μάρκος Βαμβακάρης

«Τράβηξε η καρδιά μου να γράψω την ιστορία μου. Θέλω να την ιδώ γραμμένη και να τη διαβάσω απ' την αρχή ως το τέλος σα να ήταν κάποιου άλλου. Πιστεύω πως έτσι θα ξεθυμάνει το φούσκωμα της καρδιάς που μου σταλάξανε τόσα πολλά και διάφορα, τέτοια που ο καθένας δεν θα ήθελε να τα 'χει στη δική του την ιστορία. Έχω σκοπό να τη δημοσιέψω κιόλας την ιστορία μου.

Η χριστιανή που μου κάνει το γραμματικό λέει πως οι πρώτοι χριστιανοί ξεμολογιόντουσαν δυνατά, μπρος σε όλο τον κόσμο, κι όλος ο λαός τους συγχωρούσε και ξαλάφρωναν για καλά. Όμως τώρα ο κόσμος είναι χαλασμένος και ξέρω πως σήμερα θα βρεθούνε πολλοί που θα σκεφτούνε πως έπρεπε να ντραπώ να ομολογήσω πολλά πράματα. Εγώ θα πάρω το θάρρος τους τέτοιους να μη τους λογαριάσω. Ο άνθρωπος για να λέγεται αληθινός άνθρωπος, πρέπει να μπορεί να 'ρθει και στη θέση του άλλου, του ομοίου του. Γιατί απ' όσα θα σας πω και τα παθήματα και τα φταιξίματα ίδια είναι. Και τα φταιξίματα είναι κι αυτά παθήματα.

Δεν εγεννήθηκα κακός ούτε σκέφτηκα ποτές μου να φχαριστηθώ άμα λυπηθεί ο άλλος. Δεν εγεννήθηκα κακός, ούτε για να ζήσω τη ζωή μου όπως την έζησα. Και γι' αυτό παίρνω το θάρρος να εκθέσω τα αμαρτήματά μου στον κόσμο. Σε έναν κόσμο που εγώ πρώτος του τραγούδησα τις χαρές και τις λύπες του, τα πλούτη και τη φτώχεια του, την ορφάνια του και την ξενιτιά του.

Αυτός ο κόσμος θέλω να γίνει ο εξομολόγος μου και πιστεύω ότι όλοι αυτοί για τους οποίους έχω γράψει και γράφω μα και θα γράφω εκατοντάδες τραγούδια, θα με συγχωρέσουν, μια και αυτός είναι ο σκοπός της περιγραφής και εξιστορήσεως της ζωής μου, δηλαδή η συγνώμη και η συγχώρεση. Γι' αυτό όσοι θα διαβάσετε την ιστορία μου, φίλοι ή ξένοι, γνωστοί ή άγνωστοι, και μάλιστα οι γνωστοί μου, να 'ρθητε να μου σφίξτε το χέρι και να μου πήτε ένα ανοιχτόκαρδο γεια σου. Να μου πείτε πως όλα περάσανε, ότι όλα αυτά ανήκουν πλέον στο παρελθόν. Να μου πείτε πως αν ζούσατε την ίδια ζωή με μένα, τα ίδια θα παθαίνατε και τα ίδια θα κάνατε.

Τώρα όλα αυτά βέβαια ανήκουν στο παρελθόν, και την παλιά μου ζωή τη θυμάμαι σαν ένα κακό όνειρο που όταν θα το ιδείς τινάζεσαι από το κρεβάτι σου. Έτσι περίπου τινάζομαι όταν αναπολώ την περασμένη μου ζωή και θυμηθώ τις κακές στιγμές της...»

Με τις πηγές του στα λιμάνια της Ανατολικές Μεσογείου του 19ου αιώνα, το λαϊκό μας τραγούδι, το τραγούδι της ελληνικής εργατιάς, κάνει την εμφάνισή του στον Πειραιά τα πρώτα τριάντα χρόνια του αιώνα μας, φουντώνει κι ακμάζει απ' το 1930 ως το 1950, κι από κει και πέρα ξεφτίζει. Μια επαρκής μελέτη της εξέλιξης του λαϊκού τραγουδιού, ή μια σωστή εισαγωγή στη ζωή του Μάρκου, πρέπει να καταπιαστεί με το δύσκολο θέμα της διαλεκτικής σχέσης της δημιουργίας του τραγουδιού και της αποδοχής του και χρήσης του από το κοινό του. Ακόμη και η σκιαγράφηση αυτού του φαινομένου παίρνει τεράστιες διαστάσεις. Χρειαζόμαστε ιστορικό βάθος. Ποιά ήταν π.χ. η ζωή της ελληνικής και μη ελληνικής εργατιάς στα λιμάνια της Πόλης, της Σμύρνης κλπ.; Χρειαζόμαστε ιστορική και λαογραφική δουλειά, όχι μόνο για τα λιμάνια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας αλλά και για τα λιμάνια του Ελληνικού κράτους, ιδίως τη Σύρα και τον Πειραιά. Χρειάζεται ειδική μουσικολογική ανάλυση των διαφόρων συνθετών και στυλ καθώς και έρευνα των ανατολικών και δυτικών στοιχείων. Τέλος χρειαζόμαστε μελέτη των συμβόλων και της γλώσσας των τραγουδιών και συσχέτισή τους με την κοινωνική εξέλιξη του λαού μας. Αν θέλουμε βέβαια να συνειδητοποιήσουμε τη σημασία της εξέλιξης του λαϊκού τραγουδιού από βαρύ ζεμπέκικο σε συρτάκι, κι από τον τεκέ στις αμερικανικού τύπου τηλεοπτικές διαφημίσεις της Ολυμπιακής, θα πρέπει να το μελετήσουμε όχι μόνο σαν την κατ' εξοχήν τέχνη της εργατιάς μας, αλλά σε συσχέτιση με την τέχνη, τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα του "Έλληνα αστού"· κι αυτά όλα σε σχέση με την ιστορία μας και την θέση μας στην παγκόσμιο σκηνή.

ΚΑΙΛ-ΒΕΛΛΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ

Genres: Music, Greece, Biography, Art, Nonfiction

333 pages, Paperback

First published January 1, 1973

About the author

Έλληνας τραγουδιστής, συνθέτης, στιχουργός και οργανοπαίκτης, ιδιαίτερα σημαντικός μουσικός του ρεμπέτικου τραγουδιού. Θεωρείται ο «Πατριάρχης» του ρεμπέτικου, καθώς έκανε γνωστό το είδος λόγω της μεγάλης επιτυχίας που είχαν τα δισκογραφημένα τραγούδια του.

Reviews

[Dimitris · Rating 4 out of 5]

Ένα αυθεντικότατο ντοκουμέντο δια χειρός (ή μάλλον δια στόματος) του πατριάρχη του ρεμπέτικου. Μεγάλη μορφή με μεγάλο θάρρος ώστε να μας διηγείται όλη του την πολυτάραχη ζωή με τρόπο τόσο άμεσο, ειλικρινή, εξομολογητικό: η φτώχεια στα παιδικά χρόνια στη Σύρο, οι εξοντωτικές δουλειές στην εφηβεία στον Πειραιά, οι γυναίκες και οι απιστίες, το μπουζούκι και η γρήγορη δόξα, τα ατελείωτα ναρκωτικά, οι αυτοαναφορικοί στίχοι, η κατρακύλα, όλα βρίσκονται εδώ μέσα.

[Dimitris Τ · Rating 4 out of 5]

Φτώχεια, βιοπάλη, παρανομία, κακές παρέες..περιθώριο, αυτή είναι η μία σελίδα της ζωής του...Καθαρή καρδιά, ταπεινότητα, τόλμη, έρωτες, καλοσύνη, και η μουσική συνθέτουν την άλλη. Άραγε είναι απαραίτητα τα χρήματα για να ζήσεις μία γεμάτη από εμπειρίες ζωή? Νομίζω αρκεί να 'χεις απλα μία ψυχή αντάξια των δυσκολιών που θ΄αντιμετωπίσεις μέχρι να σταθείς στα πόδια σου, χρειάζεται μεράκι και καλή θέληση. Στο μονοπάτι της ζωής του ακολούθησε μόνο την καρδιά του..

[Bobby Damore · Rating 4 out of 5]

I felt that the translation was trying too hard to be relatable in English slang terms. It didn't come out right to use a mixture of British and American street slang to try to capture the way Markos talks. Also, the amount of liberties taken in the name of reproducing the rhymes in the songs in English at times stretched the meaning of the songs to at times the breaking point. But for anybody who is interested in this man's life and can't read the original version in Greek, this remains indispensable towards understanding both Markos's life and the culture of the Greek underworld in the first half of the 20th century. Also, Aggeliki Vellou-Kail's introduction/essay provides essential context and analysis for the setting of Markos's account of his own life and provides an important theoretical basis for understanding the phenomenon of Rebetika and Greek society itself.

Markos, a personal inspiration to me and the reason I learned bouzouki, turns out to be a gigantic misogynist by modern standards, which is disappointing, but one might have guessed that already from a few of his songs. Those of us who are fans of his music will have to just accept and acknowledge that about him, understand that he's as much a product of his times as we are of ours, and simply do better than him on this subject ourselves. Pretty much everything else about him and his life remains inspirational and admirable in spite of this. His struggles, his passions, his genuine expression of feeling, his willingness to bear his humanity in all its flaws is still a treasure and this account simply deepens and extends our understanding of both him as a person and his music as well.

[Krysia Meráki Stories · Rating 5 out of 5]

I would say this book reflects a lot Vamvakáris 'human side. If you would love to understand Greek mentality from those years within Rebetiko style before and during WW2 is an example to understand how life was hard for working class and how society started to develop. I enjoy a lot his songs within the book and his descriptions about the places he visited. I recommend a lot.

[Γιάγκος Πλατής · Rating 5 out of 5]

Καταπληκτική αυτοβιογραφία και καταπληκτική η δουλειά της ερευνήτριας! Διαβάζοντάς την καταλαβαίνεις ότι τα σπουδαία ρεύματα συνήθως ξεκινούν από το περιθώριο και τον απλό λαό. Επίσης, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι όταν διαβάζουμε κάτι, το καθετί συνάδει και με τις αξίες της εποχής του. Πιθανώς πολλά να μην περνούσαν σήμερα αλλά για αυτό διαβάζουμε, για να μαθαίνουμε ταυτόχρονα και ιστορία.

[elissa · Rating 3 out of 5]

taken from interviews and arranged as a biography. A little repetitive, but gives a good feel for Vamvakaris and his time as a musician.

[Roula T · Rating 2 out of 5]

Η ανθρώπινη πλευρά του δημιουργού που θα προτιμούσα να μην είχα γνωρίσει. Δεν περίμενα να διαβάσω ότι ήταν και κανένας διανοούμενος, αλλά περισσότερο τον εξέθεσε η συγγραφέας παρά τον εξύψωσε.

[Spyros Vallianos · Rating 4 out of 5]

Ωραίο βιβλίο με αρκετές αναφορές της εποχής και πολλές πληροφορίες για τη ζωή και το έργο του Βαμβακάρη. Το μεγάλο του μειωνέκτημα, που αναφέρεται και στον πρόλογο του βιβλίου, είναι πως ο λόγος είναι αρκετά προφορικός και πολλές φορές επαναλαμβάνεται ή μπλέκει χρονικά γεγονότα, τα οποία το κάνουν σε ορισμένα σημεία δυσνόητο. Κατά τα άλλα το συστήνω ανεπιφύλακτα!

[Bill Benzon · Rating 5 out of 5]

Superb: http://www.3quarksdaily.com/3quarksda...

[Jdamaskinos · Rating 5 out of 5]

https://thewebsphinx.com/2018/08/03/τ...