De 21e eeuw die in 1979 begon

by Maarten van Rossem

Over de grote verschuiving van de machtsverhoudingen tussen Amerika, Rusland en China

De 21e eeuw, die in 1979 begon is een compacte big history waarin Maarten van Rossem de doorwerking schetst van de meest kardinale veranderingen in bijna vijftig jaar: de opkomst van China en de opmars van het neoliberale denken. Deze ontwikkelingen, en andere belangrijke gebeurtenissen die zich sinds 1979 hebben voorgedaan, plaatst hij tegen de achtergrond van de mondiale machtsverschuivingen.
Lange tijd werd de bipolaire wereldorde gedomineerd door de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie. Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie bleef Amerika als enige supermacht over. Tegelijkertijd maakte China vanaf het einde van de jaren zeventig een indrukwekkende industriële en economische groei door. Dit leidde in deze eeuw tot een nieuwe bipolaire machtsstructuur, met de vs en China als centrale spelers. Aan het begin van de 21e eeuw worden de contouren van een nieuwe wereldorde steeds duidelijker.

‘Knappe, subtiele en prettig eigenwijze schets van de jongste geschiedenis.’ De Volkskrant over Drie oorlogen

‘Kort en kernachtig zijn visie op het populisme.’ Nederlands Dagblad over Waarom is de burger boos?

‘Heldere uiteenzetting over de doorbraak eind jaren zeventig van het neoliberalisme.’ NRC Handelsblad over Kapitalisme zonder remmen

Genres: History, Audiobook, Nonfiction

240 pages, Hardcover

Published February 17, 2026

About the author

Maarten van Rossem is a Dutch historian, presenter and commentator. He specializes in the history and politics of the United States. As an expert on America, he is a frequent guest on television talk shows. His public career started when he was asked to comment on the 1984 vice presidential elections. He makes regular TV appearances and gives frequent public lectures.

Reviews

[Stefan Heinink · Rating 4 out of 5]

Leest als iets dat als een spiekbriefje voor een toets geschiedenis begon en uiteindelijk uitgroeide tot een stuk dat niet meer op te vouwen was, maar uitgegeven moest worden. Precies wat ik verwachtte. Helder, overzichtelijk en vermakelijk geschreven. Sluit mooi aan op het boek Drie Oorlogen. Het gaat soms alleen wel erg snel. Net op het moment dat je denkt ‘interessant! Hoe zit dat precies?’ doemt er een nieuw hoofdstuk op dat naar de andere kant van de wereld vliegt of fungeert als contextueel intermezzo. Dat is niet erg. Het boek is meer een vluchtige beschouwing dan een grondige diepte-analyse van ontwikkelingen op het wereldtoneel.

[Diana Willemsen · Rating 4 out of 5]

Dat de 21e eeuw in 1979 begon, heeft blijkbaar niks met mijn geboorte te maken… Gelukkig maar! Heldere duiding van de recente geschiedenis op zijn van Rossems. Luisteren naar dit boek is een aanrader.

[Eric van Beek · Rating 4 out of 5]

Ik kreeg het boek van mijn dochter, die wist wat een liefhebber ik ben van ‘Maarten de Podcast’. Het boek heet ‘De 21e eeuw, die in 1979 begon’ en het leuke is: in 1979 was ik 16 en alles wat hij beschrijft heb ik bewust meegemaakt. Het is vanaf de koude oorlog op de eerste pagina het verhaal van mijn leven en loopt door tot vandaag, zelfs de recente oorlog in Iran wordt vermeld. Leerzaam, goed samengevat, in context geplaatst en van duiding voorzien. Zijn wat linkse inslag (die prima bij mij past) en zijn vaak goed onderbouwde persoonlijke meningen maken het een prettig leesbaar boek, wat je wereldbeeld bevestigt en je overtuigingen verdiept.

Toch geen 5 sterren omdat hij af en toe toch wel heel grote stappen zet en sommige delen van de wereld er wel heel bekaaid vanaf komen. Maar absoluut een aanrader voor OSM.

[Saman · Rating 4 out of 5]

Interessant boekje, leest goed weg.
Ik moet wel zeggen dat je soms behoorlijk heen en weer geslingerd wordt tussen de VS, Europa, Midden-Oosten en China. Daarentegen heeft het wel met elkaar te maken en is er ook bizar veel gebeurd sinds 1979.

Duidelijk is dat Maarten waanzinnig veel weet, wat het boek erg interessant maakt. Je zou bijna per hoofdstuk een compleet boek kunnen vullen.

[Isa Verhoeven · Rating 4 out of 5]

Vlot geschreven en bondige samenvatting van alle grote gebeurtenissen van de afgelopen 50 jaar op het wereldtoneel. Leuk!

[Rudi · Rating 4 out of 5]

Geschiedenis waarvan we nu in de staart zitten,
Wat droog geschreven maar boeiend en snel leesbaar

[Sam M · Rating 4 out of 5]

Zeer gedetailleerd, maar toch vlot geschreven. Had iets samenhangender gemogen in plaats van de losse verhaaltjes, maar al met al een heerlijk boekje

[Nena · Rating 3.75 out of 5]

3,8 ⭐️
Een overzichtelijke en interessante historische reis door de 21e eeuw ‘die in 1979 begon’. Veel geleerd van en ook aan veel eerder opgedane inzichten herinnerd door dit boek, waarin duidelijk te lezen valt hoeveel Van Rossem weet. Doordat er in relatief weinig pagina’s wel heel veel geschiedenis langskomt, leest het soms wel alsof Van Rossem alles wat hij weet wat simpeler en oppervlakkiger heeft opgeschreven voor leken, in plaats van dat je diepgaand onderzoek leest (dat er ongetwijfeld natuurlijk wel aan vooraf is gegaan). Het is jammer dat hij soms nalaat iets belangrijks uit te leggen en dat sommige hoofdstukken zo kort zijn; sommige gebeurtenissen, en contexten en zeker sommige gebieden worden wel heel kort toegelicht, zeker ten opzichte van de grote spelers VS, EU, China (Rusland), die veel aandacht krijgen in het boek. Ik had het leuk en leerzaam gevonden om juist meer te weten te komen over de ogenschijnlijk kleinere spelers die toch van grote invloed zijn op het wereldtoneel of op de machtsverhoudingen op dat wereldtoneel, maar soit, die keuze is niet gemaakt. Om je kennis over onze meeste recente geschiedenis op te poetsen, is dit boek perfect als vlot overzicht. Om meer (of nieuwe dingen) te leren over de verschillende gebeurtenissen die Van Rossem aanhaalt, zul je verder moeten zoeken. Het boek is overigens wel leuk geschreven; Van Rossem schroomt niet om een opmerking, mening of duiding te geven.

[Patrickderaaff · Rating 5 out of 5]

Net als 'De Drie Oorlogen' mateloos interessant en vlot beschreven. De behandelde periode in het boek is iets korter dan mijn leven, dus de meeste nieuwsfeiten staan me nog voor de geest. Het is echter prettig om deze helder geduid te zien en uit te kunnen zoomen van de waan van de dag. Van Rossem schetst bondig en overzichtelijk de lijnen die de ontwikkelingen van de afgelopen 50 jaar met elkaar verbinden.

[Gert-Jan · Rating 5 out of 5]

Wederom top boek van Maarten!

[Sander · Rating 4 out of 5]

Het is een prima korte bondige beschrijving van de afgelopen 40 jaar. Van Rossem loopt in rap tempo alle belangrijke gebeurtenissen voorbij. In mijn optiek is het een prima boek alleen ik krijg het gevoel dat na de Irak oorlog het boekje in hoog tempo afgeschreven moest worden. De hoofdstukken worden daarna namelijk wel heel erg kort, terwijl er ook daar genoeg interessante dingen over verteld kunnen worden. Wat mij betreft had het boek twee keer zo dik mogen zijn met meer tekst en uitleg per onderwerp. Dit weerhoud mij er niet van om dit boek aan te raden zeker voor mensen die niet al deze gebeurtenissen welbewust mee hebben gemaakt of sommige dingen alweer vergeten zijn. Een prima bondig boekje dat je lekker wegleest dus!

[Wouter Kronenberg · Rating 5 out of 5]

Voor wie van de recente geschiedenis houdt is dit een heel fijn en compact geschreven verhaal dat ‘mooi’ opsomt hoe ‘lelijk’ de wereld zich de afgelopen decennia heeft ontwikkeld. En hoe we daar als individu bijstonden en naar keken. Vaak kwam er tijdens het verhaal een ‘wat als’-gevoel naar boven: wat als Rusland zich na het uiteenvallen van de SU net als de huidige grenslanden wat meer pro-Europees had opgesteld? Wat als de vele jongeren met stemrecht wél uit hun bed waren gekomen en die hele Brexit niet was doorgegaan? Wat als Bush jr… etc. Geen spoilers hoor, deze voorbeelden, want zoals gezegd: we stonden erbij en keken ernaar. Aanrader!

[Simone · Rating 5 out of 5]

Geweldig boek, ik heb luisterboek geluisterd. Het mooie daarvan is, het wordt voorgelezen door Maarten zelf, inclusief zo nu en dan extra commentaar. Ik kan dit van harte aanbevelen.
Inhoudelijk zeer interessant boek, het is een goed uiteenzetting over belangrijke gebeurtenissen sinds de jaren 70, de verschuivingen op het wereldtoneel. En al heb ik het allemaal meegemaakt, een aantal niet bewust omdat ik nog te jong was, maar ook dingen die ik alweer vergeten was, dus erg verhelderend.

[Jort Fokkens · Rating 4 out of 5]

Een interessant, overzichtelijk en toegankelijk boek van Maarten van Rossem. Het leest als een trein en het is soms vermakelijk hoe hij zaken weet op te schrijven of te analyseren. Zeer aan te raden als je je in een kort overzichtswerk in deze decennia wil verdiepen. Voor diepere analyses moet je andere boeken lezen.

Tot slot: je weet van te voren al dat hij bepaalde figuren afserveert (Bush jr. en Trump), en dat is helemaal prima.

[Tom Pot · Rating 4 out of 5]

Leest makkelijk weg, zoals ik verwachtte. Geeft een goed en helder leesbare beschrijving van een stuk geschiedenis vanaf 1979, met veel aandacht voor de VS maar zeker ook voor China, de EU en de SU. Heb het gelezen op vakantie, waarbij ik het prettig vindt dat de hoofdstukken wat korter zijn omdat ik het boek dan vaker wegleg.

[AV AV · Rating 4 out of 5]

Achteraf is het makkelijk oordelen, zou je bijna zeggen. Maar eerlijk gezegd is het opvallend met welk, ogenschijnlijk, gemak van Rossum de geschiedenis op een bepaalde manier weet te ordenen. Met een vlotte, zeer begrijpelijke schrijfwijze. Hierbij steekt hij niet onder stoelen en banken wat zijn mening is. Sluit behoorlijk aan op hoe ik over een aantal situaties denk.

[Lukie · Rating 4 out of 5]

Een onmisbaar boek voor iedereen die geïnteresseerd is in de huidige staat van de wereld en hoe we hier in terecht zijn gekomen. Het zijn kleine geschiedenis lesjes die inzoomen op gebeurtenissen vanaf 1979 (zowel de macro als de micro) om zo het totale plaatje weer te geven van de huidige wereld.

[Sjoerd Touwen · Rating 3 out of 5]

Zeer overzichtelijke en duidelijke doorloop van de wereldgeschiedenis van de grootmachten en hun geopolitieke dans op het toneel der mondiale macht.

(Af en toe een hoofdstuk door auteur, in opa-Maarten-leest-voor stijl, laten voorlezen op storytel, wat het aanzienlijk leuker maakte).

[Anne · Rating 4 out of 5]

Interessant.

[Arnoud Stam · Rating 4 out of 5]

Good

[Koen Croese · Rating 4 out of 5]

Goede macro beschrijving van de afgelopen eeuw

[Rutger Ploum · Rating 4 out of 5]

Compact, met veel kennis geschreven en daarbij informatief. Zo lees je snel weer de hoofdlijnen van een aantal decennia: mooi verweven.

[Maurits van Gurp · Rating 5 out of 5]

Big fan!

[Simon van der Lugt · Rating 4 out of 5]

De wereld volgens Van Rossem, waar het gaat over de grote machten. Een heerlijke opfrisbeurt in de recente geschiedenis en een groot glas nuchterheid. Drinkt soepel weg.

[Jennifer Beverini · Rating 4 out of 5]

Audio
4*

[Else van den Berg · Rating 4 out of 5]

Weer veel feitjes letterlijk op een rij op een tijdlijn gezet. Heerlijk! (Nerd nerd)

[Alba Canisius · Rating 3 out of 5]

Luisterboek versie bleef niet hangen, misschien xe geschreven versie later wel

[Saïdjah Vos · Rating 3 out of 5]

Audioboek:
Helder, toch een beetje sausloos.
(Men vergeet toch rap wat een poppenkast het Bush tijdperk wel niet was)

[Luuk Muller · Rating 3.5 out of 5]

Toegankelijk geschreven overzichtswerk van de geschiedenis van mondiale machtsverhoudingen, met de kenmerkende prettige stijl van Maarten van Rossem.


3.5/5⭐️