What do you think?
Nienawidzę ich! To Polacy mówią na terapiach. Reportaż z podzielonego kraju
„Gdy widziałam ten głupkowaty uśmieszek, to rzygać mi się chciało. Wstyd, że ktoś taki będzie naszym prezydentem”.
„Nagle mama wybucha: – Wszędzie te Ukrainki. Pewnie chłopa szukają. Byłam w szoku. Matka jest dyrektorką szkoły. Chodziła na marsze KOD-u. Za Tuska dałaby sobie rękę pokroić, a tu nagle taki szowinistyczny komentarz”.
Znasz to uczucie, gdy bliska ci osoba opowiada o swoim wyborze politycznym, a ty nie jesteś w stanie pojąć, jak to możliwe? Nie chodzi o zwykłe zdziwienie, ale złość, która nieoczekiwanie przeradza się w tobie w agresję. Masz ochotę wykrzyczeć, że wszystko, co mówi, to bzdury. Może nawet to robisz.
Nienawiść rodzi się w zderzeniu z tym, czym nie chcesz lub nie możesz być. Według C.G. Junga, każdy z nas nosi w sobie cień. Oznacza to, że posiadamy cechy, pragnienia i emocje, które są dla nas nieakceptowalne. Tłumimy je i wypieramy, bo nie chcemy, by były naszą częścią lub są nieakceptowalne w naszej społeczności. Cień dochodzi do głosu, gdy pojawiają się emocje – zazdrość lub strach. To on utrwala nasz światopogląd i sprawia, że emocje wobec opozycyjnych partii są tak silne. Autorka dotarła do tych, którzy na terapiach opowiadają, jak cień rządzi ich politycznymi emocjami, rujnuje życie rodzinne, samoocenę i szanse na karierę. To on sprawia, że coraz częściej zamiast osoby o innych poglądach widzimy wroga.
W 2025 roku doszliśmy do przełomowego momentu, gdy o naszych wyborach politycznych nie decydują nasza zamożność, miejsce zamieszkania czy wykształcenie. Wyścig o fotel prezydencki nie był zderzeniem dwóch wizji Polski. Podział na Polskę liberalną solidarną, proeuropejską, antyeuropejską nie ma dziś znaczenia. To, co ustawia dziś debatę publiczną, to przemysł nienawiści. Zwycięstwo w tej bitwie mierzone jest w skali obrzydzenia przeciwnika. A tym przeciwnikiem bywa rodzic, mąż, sąsiad lub kolega z pracy.
Po lekturze każdy z nas będzie musiał spojrzeć w głąb siebie i odpowiedzieć na kilka niewygodnych pytań.
„Nagle mama wybucha: – Wszędzie te Ukrainki. Pewnie chłopa szukają. Byłam w szoku. Matka jest dyrektorką szkoły. Chodziła na marsze KOD-u. Za Tuska dałaby sobie rękę pokroić, a tu nagle taki szowinistyczny komentarz”.
Znasz to uczucie, gdy bliska ci osoba opowiada o swoim wyborze politycznym, a ty nie jesteś w stanie pojąć, jak to możliwe? Nie chodzi o zwykłe zdziwienie, ale złość, która nieoczekiwanie przeradza się w tobie w agresję. Masz ochotę wykrzyczeć, że wszystko, co mówi, to bzdury. Może nawet to robisz.
Nienawiść rodzi się w zderzeniu z tym, czym nie chcesz lub nie możesz być. Według C.G. Junga, każdy z nas nosi w sobie cień. Oznacza to, że posiadamy cechy, pragnienia i emocje, które są dla nas nieakceptowalne. Tłumimy je i wypieramy, bo nie chcemy, by były naszą częścią lub są nieakceptowalne w naszej społeczności. Cień dochodzi do głosu, gdy pojawiają się emocje – zazdrość lub strach. To on utrwala nasz światopogląd i sprawia, że emocje wobec opozycyjnych partii są tak silne. Autorka dotarła do tych, którzy na terapiach opowiadają, jak cień rządzi ich politycznymi emocjami, rujnuje życie rodzinne, samoocenę i szanse na karierę. To on sprawia, że coraz częściej zamiast osoby o innych poglądach widzimy wroga.
W 2025 roku doszliśmy do przełomowego momentu, gdy o naszych wyborach politycznych nie decydują nasza zamożność, miejsce zamieszkania czy wykształcenie. Wyścig o fotel prezydencki nie był zderzeniem dwóch wizji Polski. Podział na Polskę liberalną solidarną, proeuropejską, antyeuropejską nie ma dziś znaczenia. To, co ustawia dziś debatę publiczną, to przemysł nienawiści. Zwycięstwo w tej bitwie mierzone jest w skali obrzydzenia przeciwnika. A tym przeciwnikiem bywa rodzic, mąż, sąsiad lub kolega z pracy.
Po lekturze każdy z nas będzie musiał spojrzeć w głąb siebie i odpowiedzieć na kilka niewygodnych pytań.
200 pages, Paperback
Published April 14, 2026
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 18 of 18 reviews
April 19, 2026
Składnia do refleksji,które pozostawię dla siebie,niemniej jednak polecam!
June 7, 2026
Autorka zbiera liberałów i lewicowców w jedną grupę, co (jako tę drugą) mnie obraża.
Wrzucenie założeń Junga i koncepcji cienia uważam za zupełnie bez sensu, nie wprowadziło to nic istotnego do tekstu, ani nie zostało dobrze argumentowane. Jeżeli już, to wprowadziło negatywny wydźwięk "potrzeby walki z samym sobą, swoim cieniem". Nie pojawiła się taka myśl, że stwierdzenie, że każdy ma w sobie pragnienia albo emocje, których nie akceptuje, jest po prostu... no nie wiem... nie prawdą?
Wrzucenie założeń Junga i koncepcji cienia uważam za zupełnie bez sensu, nie wprowadziło to nic istotnego do tekstu, ani nie zostało dobrze argumentowane. Jeżeli już, to wprowadziło negatywny wydźwięk "potrzeby walki z samym sobą, swoim cieniem". Nie pojawiła się taka myśl, że stwierdzenie, że każdy ma w sobie pragnienia albo emocje, których nie akceptuje, jest po prostu... no nie wiem... nie prawdą?
April 18, 2026
Uważam, że tematy poruszone w tej książce są bardzo dobre i trafne. Idealnie pokazują jak bardzo Polacy są podzieleni i jak ciężko jest między sobą współpracować.
May 5, 2026
nic odkrywczego ta książka nie wniosła. przywołane przykłady były moim zdaniem przerysowane, karykaturalne i popadające miejscami w śmieszność a okraszanie ich jungowską pschychoanalizą na odległość to chyba najgorszy element.
nie sądziłem, że może istnieć dog whistle dla symetrystów. a jednak...
nie sądziłem, że może istnieć dog whistle dla symetrystów. a jednak...
May 9, 2026
Nie wiem, po co pisać książkę, jak nie ma się nic odkrywczego do powiedzenia. Rozmowy, które autorka rzekomo odbyła z przedstawicielami prawicy, sprawiają wrażenie swoją stereotypowością, że odbyły się tylko w głowie autorki…
April 24, 2026
Wiemy, że za polaryzację i emocje odpowiadają trudności w komunikacji i brak zrozumienia innych. Autorka udowadnia, że wiele zależy też od poznania samego siebie, własnych obaw i motywacji.
Dobre, szczególnie w częściach typowo reportażowych w tym w wywiadach. Nieco słabiej wypadają rozmowy z terapeutką interpretująca opisywane wydarzenia oraz nakładającą na nie siatkę pojęciową C.G. Junga.
Dobre, szczególnie w częściach typowo reportażowych w tym w wywiadach. Nieco słabiej wypadają rozmowy z terapeutką interpretująca opisywane wydarzenia oraz nakładającą na nie siatkę pojęciową C.G. Junga.
May 4, 2026
NIENAWIDZĘ ICH! TO POLACY MÓWIĄ NA TERAPIACH. REPORTAŻ Z PODZIELONEGO KRAJU Karoliny Olejak to książka, która boli, bo pokazuje to co niewygodne. Bo dotyka czegoś bardzo bliskiego.
Autorka zagląda tam, gdzie zwykle nie chcemy patrzeć. Do gabinetów terapeutycznych. Do rodzinnych kuchni. Do małżeństw. Do relacji matek z córkami, ojców z synami, przyjaciół, którzy nagle nie potrafią już ze sobą rozmawiać.
Bo przecież znamy to, prawda?
Ten obiad u rodziny.
Tę litanię narzekań.
To jedno zdanie, po którym zaciska się gardło.
Ten moment, kiedy myślisz:
„Jak ktoś tak bliski może myśleć coś takiego?”
Olejak nie pisze tej książki po to, by dolewać oliwy do ognia. Nie po to, by wskazać winnych. Nie po to, by jeszcze mocniej podzielić świat na „naszych” i „ich”.
Ona pyta:
Co tak naprawdę dzieje się z nami, kiedy zaczynamy nienawidzić?
Jednym z najciekawszych tropów w reportażu jest Jungowska koncepcja cienia. Cień to wszystko to, czym nie chcemy być. Cechy, emocje, pragnienia i lęki, których w sobie nie akceptujemy. Wypieramy je. Ukrywamy. A potem widzimy je w innych.
I wtedy pojawia się złość.
Obrzydzenie.
Pogarda.
Agresja.
Czasem cień społeczny różni się od tego rodzinnego. Ktoś deklaruje liberalność, ale w domu nie potrafi zaakceptować homoseksualności bliskiej osoby. Ktoś mówi o tradycji, ale sam nie chce żyć w świecie, w którym kobieta nie ma własnych pieniędzy, głosu i sprawczości.
To właśnie w tych pęknięciach książka Olejak jest najmocniejsza.
Pokazuje, że polityczne konflikty nie są tylko o partiach, programach i wyborach. Są o lęku. O tożsamości. O wstydzie. O potrzebie przynależności. O tym, że czasem łatwiej zobaczyć w drugim człowieku zagrożenie niż człowieka.
Autorka oddaje głos osobom, które na terapii próbują zrozumieć własną złość. I to jest w tej książce bardzo biblioterapeutyczne. Bo ona nie daje prostego ukojenia. Raczej zaprasza do niewygodnego spotkania z samym sobą.
Z pytaniem:
Kogo ja tak naprawdę nienawidzę?
I co ta nienawiść mówi o mnie?
To reportaż o podzielonej Polsce, ale też o podzielonym człowieku. O nas wszystkich, którzy chcemy zdrowia, bezpieczeństwa, szczęścia i dobrej przyszłości dla dzieci, a jednocześnie tak łatwo przestajemy słyszeć drugą stronę.
Nie jest to książka łatwa.
Nie jest wygodna.
Ale jest potrzebna.
Bo może zanim znów powiemy:
„oni są głupi”, „oni są źli”, „oni niszczą kraj”,
warto zapytać siebie:
Czego tak bardzo się boję? Co tak naprawdę myślę? Czy tego chcę dla moich bliskich?
Polecam tę książkę osobom, które interesują się psychologią społeczną, emocjami, terapią, relacjami rodzinnymi i mechanizmami polaryzacji. To lektura dla tych, którzy chcą nie tylko rozumieć świat, ale też własne reakcje na ten świat.
A może właśnie od tego zaczyna się rozmowa.
Nie od przekonania kogoś do swoich racji.
Tylko od próby zobaczenia człowieka po drugiej stronie stołu.
Ta książka uczy zrozumienia, a tylko wtedy będziemy mogli wygrać z cieniem.
Autorka zagląda tam, gdzie zwykle nie chcemy patrzeć. Do gabinetów terapeutycznych. Do rodzinnych kuchni. Do małżeństw. Do relacji matek z córkami, ojców z synami, przyjaciół, którzy nagle nie potrafią już ze sobą rozmawiać.
Bo przecież znamy to, prawda?
Ten obiad u rodziny.
Tę litanię narzekań.
To jedno zdanie, po którym zaciska się gardło.
Ten moment, kiedy myślisz:
„Jak ktoś tak bliski może myśleć coś takiego?”
Olejak nie pisze tej książki po to, by dolewać oliwy do ognia. Nie po to, by wskazać winnych. Nie po to, by jeszcze mocniej podzielić świat na „naszych” i „ich”.
Ona pyta:
Co tak naprawdę dzieje się z nami, kiedy zaczynamy nienawidzić?
Jednym z najciekawszych tropów w reportażu jest Jungowska koncepcja cienia. Cień to wszystko to, czym nie chcemy być. Cechy, emocje, pragnienia i lęki, których w sobie nie akceptujemy. Wypieramy je. Ukrywamy. A potem widzimy je w innych.
I wtedy pojawia się złość.
Obrzydzenie.
Pogarda.
Agresja.
Czasem cień społeczny różni się od tego rodzinnego. Ktoś deklaruje liberalność, ale w domu nie potrafi zaakceptować homoseksualności bliskiej osoby. Ktoś mówi o tradycji, ale sam nie chce żyć w świecie, w którym kobieta nie ma własnych pieniędzy, głosu i sprawczości.
To właśnie w tych pęknięciach książka Olejak jest najmocniejsza.
Pokazuje, że polityczne konflikty nie są tylko o partiach, programach i wyborach. Są o lęku. O tożsamości. O wstydzie. O potrzebie przynależności. O tym, że czasem łatwiej zobaczyć w drugim człowieku zagrożenie niż człowieka.
Autorka oddaje głos osobom, które na terapii próbują zrozumieć własną złość. I to jest w tej książce bardzo biblioterapeutyczne. Bo ona nie daje prostego ukojenia. Raczej zaprasza do niewygodnego spotkania z samym sobą.
Z pytaniem:
Kogo ja tak naprawdę nienawidzę?
I co ta nienawiść mówi o mnie?
To reportaż o podzielonej Polsce, ale też o podzielonym człowieku. O nas wszystkich, którzy chcemy zdrowia, bezpieczeństwa, szczęścia i dobrej przyszłości dla dzieci, a jednocześnie tak łatwo przestajemy słyszeć drugą stronę.
Nie jest to książka łatwa.
Nie jest wygodna.
Ale jest potrzebna.
Bo może zanim znów powiemy:
„oni są głupi”, „oni są źli”, „oni niszczą kraj”,
warto zapytać siebie:
Czego tak bardzo się boję? Co tak naprawdę myślę? Czy tego chcę dla moich bliskich?
Polecam tę książkę osobom, które interesują się psychologią społeczną, emocjami, terapią, relacjami rodzinnymi i mechanizmami polaryzacji. To lektura dla tych, którzy chcą nie tylko rozumieć świat, ale też własne reakcje na ten świat.
A może właśnie od tego zaczyna się rozmowa.
Nie od przekonania kogoś do swoich racji.
Tylko od próby zobaczenia człowieka po drugiej stronie stołu.
Ta książka uczy zrozumienia, a tylko wtedy będziemy mogli wygrać z cieniem.
Read
July 28, 2026Karolina Olejak w swoim reportażu wkracza na dość grząski grunt. Obecnie polaryzacja naszego społeczeństwa osiągnęła poziom, który budzi ogromny niepokój. W pewnym sensie skrajności stały się nieodłącznym elementem współczesnego świata, jednak (gdyby ktokolwiek miał co do tego jakiekolwiek wątpliwości) nie jest to niczym dobrym. Sprawia to, że narastająca nienawiść potrafi zniszczyć wszystko, przy okazji budząc w ludziach nowe lęki i obawy.
Sięgając po ten reportaż, nie liczyłam ani na proste odpowiedzi, ani na szczególnie pogłębioną analizę. Autorka zdecydowała się na stosunkowo krótką formę, skupiając się przede wszystkim na ukazaniu konkretnych rozmów, uzupełnionych własnymi refleksjami oraz wypowiedziami psychologa. Ciekawym elementem było przywołanie teorii cienia Junga. Zazwyczaj trzymam się z dala od takich zagadnień psychologicznych, jednak muszę przyznać, że mimo początkowych obaw był to interesujący dodatek, który rzucił dodatkowe światło na kwestie zachowań ludzi.
W przytaczanych przez autorkę historiach przewija się wiele stereotypowych sytuacji, które mimo wszystko w pewnym stopniu są obecne w naszym życiu. Począwszy od liberalnych rodziców wstydzących się syna geja, przez przekonanie niektórych mężczyzn, że Polki „odleciały od rzeczywistości”, aż po wszechobecny temat obywateli Ukrainy, ze szczególnym uwzględnieniem Ukrainek.
Muszę przyznać, że można by zarzucić autorce lekkie podkoloryzowanie przytaczanych historii. Ich skrajność może budzić wątpliwości, jednak przy zaledwie dwustu stronach reportażu nie dziwi mnie chęć wybrania przykładów, które wybrzmiewają szczególnie mocno.
Każda strona politycznego i światopoglądowego sporu ma swoje pułapki. Wiele osób wpada w nie i nie potrafi się z nich wydostać. Media, internet i krążące w nich teorie sprawiają, że ludzie coraz częściej stają przeciwko sobie. Książka Karoliny Olejak powoduje, że to, co było już widoczne, staje się jeszcze bardziej wyraziste, a królicza nora rosnącej nienawiści zdaje się nie mieć końca.
Sięgając po ten reportaż, nie liczyłam ani na proste odpowiedzi, ani na szczególnie pogłębioną analizę. Autorka zdecydowała się na stosunkowo krótką formę, skupiając się przede wszystkim na ukazaniu konkretnych rozmów, uzupełnionych własnymi refleksjami oraz wypowiedziami psychologa. Ciekawym elementem było przywołanie teorii cienia Junga. Zazwyczaj trzymam się z dala od takich zagadnień psychologicznych, jednak muszę przyznać, że mimo początkowych obaw był to interesujący dodatek, który rzucił dodatkowe światło na kwestie zachowań ludzi.
W przytaczanych przez autorkę historiach przewija się wiele stereotypowych sytuacji, które mimo wszystko w pewnym stopniu są obecne w naszym życiu. Począwszy od liberalnych rodziców wstydzących się syna geja, przez przekonanie niektórych mężczyzn, że Polki „odleciały od rzeczywistości”, aż po wszechobecny temat obywateli Ukrainy, ze szczególnym uwzględnieniem Ukrainek.
Muszę przyznać, że można by zarzucić autorce lekkie podkoloryzowanie przytaczanych historii. Ich skrajność może budzić wątpliwości, jednak przy zaledwie dwustu stronach reportażu nie dziwi mnie chęć wybrania przykładów, które wybrzmiewają szczególnie mocno.
Każda strona politycznego i światopoglądowego sporu ma swoje pułapki. Wiele osób wpada w nie i nie potrafi się z nich wydostać. Media, internet i krążące w nich teorie sprawiają, że ludzie coraz częściej stają przeciwko sobie. Książka Karoliny Olejak powoduje, że to, co było już widoczne, staje się jeszcze bardziej wyraziste, a królicza nora rosnącej nienawiści zdaje się nie mieć końca.
May 29, 2026
Przyznam szczerze, że jeszcze kilka lat temu uznałbym większość tych historii za mocno podkoloryzowanych i przejaskrawionych, ale znam bądź czytałem w internecie sporo osób mających podobne światopoglądy lub sposób argumentacji. Głęboki podział polityczny jest więc faktem i można spotkać dużo osób mających płytki sposób myślenia.
Mam jednak problem z samą książką ze względu na zastosowanie w niej tak zwanej „pop-psychologii”. Autorka opisuje konkretne sytuacje z życia prawicowców, lewicowców i liberałów, a następnie są one analizowane w krótkich wypowiedziach przez psycholog bądź poprzez zastosowanie siatki pojęciowej Carla Gustava Junga. Według mnie przekonania są częściej wynikiem podatności na manipulacje medialne i na proste schematy myślowe, niż rezultatem uwarunkowań psychicznych.
Trudno mi się też zgodzić z tezą autorki o tym, że prawica przejęła mainstream, lecz wygodniej jej pozycjonować siebie dalej jako ofiarę elit. Otóż wciąż artyści i ludzie mediów to głównie lewicowcy i liberałowie, a prawicowe media mają choćby problem z reklamodawcami obawiającymi się różnych politycznych reperkusji.
Lektura tej książki może nie jest stratą czasu, tym niemniej nie jest też jakąś wielce twórczą analizą podziałów politycznych w Polsce.
Mam jednak problem z samą książką ze względu na zastosowanie w niej tak zwanej „pop-psychologii”. Autorka opisuje konkretne sytuacje z życia prawicowców, lewicowców i liberałów, a następnie są one analizowane w krótkich wypowiedziach przez psycholog bądź poprzez zastosowanie siatki pojęciowej Carla Gustava Junga. Według mnie przekonania są częściej wynikiem podatności na manipulacje medialne i na proste schematy myślowe, niż rezultatem uwarunkowań psychicznych.
Trudno mi się też zgodzić z tezą autorki o tym, że prawica przejęła mainstream, lecz wygodniej jej pozycjonować siebie dalej jako ofiarę elit. Otóż wciąż artyści i ludzie mediów to głównie lewicowcy i liberałowie, a prawicowe media mają choćby problem z reklamodawcami obawiającymi się różnych politycznych reperkusji.
Lektura tej książki może nie jest stratą czasu, tym niemniej nie jest też jakąś wielce twórczą analizą podziałów politycznych w Polsce.
August 23, 2026
Nie wiem czego się spodziewałem, ale zostałem zawiedziony.
Oś książki “prawica/liberałowie się boją/zazdroszczą” oceniam jako całkiem interesujący koncept. Niestety próba obudowania tego poprzez teorię cienia Junga + czworościan jest zwyczajnie cienka, wygląda jak próba dodania temu jakiejś głębi i umocowania. Niektóre przytaczane historie były ciekawe, ale ciężko było się oprzeć wrażeniu, że do jednych postaw autorka ma mniej życzliwy stosunek, a do drugich bardziej i relatywizuje, czy to sama, czy słowami pani terapeutki.
Oś książki “prawica/liberałowie się boją/zazdroszczą” oceniam jako całkiem interesujący koncept. Niestety próba obudowania tego poprzez teorię cienia Junga + czworościan jest zwyczajnie cienka, wygląda jak próba dodania temu jakiejś głębi i umocowania. Niektóre przytaczane historie były ciekawe, ale ciężko było się oprzeć wrażeniu, że do jednych postaw autorka ma mniej życzliwy stosunek, a do drugich bardziej i relatywizuje, czy to sama, czy słowami pani terapeutki.
May 10, 2026
Muszę się zastanowić jak to ocenić. Do jutra.
July 8, 2026
Absolutnie świetna! Uważam że każdy powinien ją przeczytać i zmierzyć się ze swoimi myślami.
Bardzo doceniam obiektywizm.
No topka tego roku.
Bardzo doceniam obiektywizm.
No topka tego roku.
July 11, 2026
Po lekturze ma się wrażenie, że to nie reportaż, a preportaż, czyli reportaż preparowany. Karykaturalne nagromadzenie nośnych haseł, tematów, postaw, a szczątkowa rzetelność dziennikarska.
August 27, 2026
walka z cieniem od dawna już nie jest prostym ćwiczeniem...
September 9, 2026
Po co ten Jung?
Review of advance copy received from Publisher
Ciekawe, straszne i jednocześnie dające do myślenia.
Displaying 1 - 18 of 18 reviews