Hapishane Çağı: Kapatılan İnsan

by Işık Ergüden

Hapishanedeki şiddet, her yönüyle, şiddete maruz kalan kadar şiddeti uygulayan açısından da toplumun ve sistemin bütünündeki şiddetin parçasıdır. Tek fark, dışarda şiddetin bir türünden kaçıp diğerine yakalanmak, zırhlarla korunur gibi yapmak, sürekli kaçmak hep ihtimal dahilindedir; içerde ise yalıtılmış ve yoksun bırakılmış insan yoğunlaştırılmış bir şiddetle karşı karşıya kalır. Üstelik, yüz yüze gelinemeyen, çünkü yüzü, dili olmayan bir şiddet... Bu faili olmayan fiil dehşetin kapısıdır: sadece vardır, üstlenilmez, sorumlu failin, öznenin yokluğu, bir süre sonra, fiile maruz kalanı da özne olmaktan çıkarır.

Hapishanenin saçmalığı hem insana (koğuş) hem insansızlığa (hücre) mahkûm etmesindedir. İnsana ve insansızlığa mahkûm olmak, kişiyi (kalabalığın daimi varlığı dolayısıyla) bireysel yaratıcılığından ve (tecridin daimi varlığı dolayısıyla) toplumsal yaratıcılığından mahrum eder.

Suç, iktidar hiyerarşisinin tepesinden aşağıya doğru örgütlenirken insan kapatılıyor; yalnızca hapishaneye değil, toplumsallığın her alanına. Ve kapatılmanın gözle görülmeyen, incelikli, muğlak süreci başlıyor: Ölüm hep var, delilik de uzakta değil. Öznenin dışlandığı bu çağda içerdeki -ve dışardaki- ise kendine yol arıyor; kapatılmanın olmadığı, saçmalığın yalnızca insan varlığıyla sınırlı kaldığı bir hayata...

146 pages, Paperback

First published January 1, 2007

About the author

Deneme yazarı, çevirmen. 24 Şubat 1960, İstanbul doğumlu. Tam adı Ali Işık Ergüden.

General Galip Ergüden’in oğlu. Galatasaray Lisesi mezunu. Boğaziçi Üniversitesi İngiliz Dili ve Edebiyatı Bölümündeki öğrenimini yarım bıraktı. Siyasi faaliyetleri nedeniyle 1979-91 arası hapiste kaldı. Redaktör ve çevirmen olarak yayınevleri ve dergilerde çalıştı. Çalışmalarını İstanbul’daki bir yayınevinde redaktör olarak sürdürdü.

Reviews

[Efe · Rating 1 out of 5]

Yegane diğer yoruma istinaden söylemem gerekirse, bu kitap ceza hukukuna meraklı hukukçular tarafından okunduğunda cezalandırmaya karşı farklı bir bakış açısı kazandırmıyor. Daha ziyade aşırı dramatikleştirmeyle soslandırılmış cehaletten saç baş yolduruyor. Tabii ben bunu neoliberalizmin köleleştirdiği az düşünebilen zihnimle böyle zannediyor da olabilirim.

Kitabın tek elle tutulur yanı cezalandırmanın anlamına, mimarisine ve sosyolojisine yönelik tespitlerdi ki yazar bunları da olduğu gibi kendi çevirdiği Foucault'tan almış zaten, nitekim bunu gizlemeye ihtiyaç da duymuyor. Hapishanenin Doğuşu'nu isteseydim tekrar okurdum sayın Ergüden, zahmet etmişsiniz, sağ olun!

[Muhammed Husrev AYTEN · Rating 4 out of 5]

Hayatının 12-13 yılını hapishanede geçirmiş olan yazarın hapishaneler üzerine değerlendirmeler yaptığı, fikirlerini ortaya koyduğu bir kitap olan Hapishane Çağı, hapishanelerin işlevselliği, hangi işlevleri yerine getirmeyi temel alarak ortaya çıktığı, hapishanelerdeki uygulamaların ve tüm bunların sosyal hayata ve insana yansımalarını temel aalıyor, özellikle Ceza Hukukuna ilgisi olan hukukçular tarafından okunması halinde kişiye ceza sistemine dair farklı bir bakış kazandıracağına inanıyorum.