Het tweede deel van het verhaal van Rudy Morren over zijn leven met Parkinson, nu na DBS. Ik heb ook dit boek gelezen met veel momenten van 'aha' en herkenning t.o.v. de situatie in mijn familie. Al zijn de context, de leeftijd en de evolutie van de ziekte totaal anders, toch heb ik er veel aan gehad. Waar ik vorige keer streng was en me hield aan 3 sterren, vooral door een schrijfstijl die me niet lag, geef ik er nu met plezier 4 ter compensatie.
Acteur, schrijver Rudy Morren lijdt aan Parkinson, die hij benoemt met ‘Kl.’ (Klootzak). In zijn eerder verschenen boek ‘De man die niet alleen viel’ beschrijft hij wat een impact de ziekte zowel op zijn beroeps- als privé-leven heeft. Acteren heeft hij moeten opgeven want de laatste draaidag voor ‘De zonen van Van As’ was een echte nachtmerrie, hij was volledig verward. In het dagelijks leven duurt zelfs het smeren van een pistolet gemakkelijk twee uren. Het is alsof het mes en de pistolet twee magneten zijn die elkaar afstoten in plaats van aantrekken. Rudy was niet verlegen om hulp te vragen en kon rekenen op familie, vrienden en buren. Zo ontstond het team Rudy of ‘Tafdak’ wat staat voor ieder van de groep is een schuilplek of afdak voor de ander.
In ‘Na de val’ heeft Rudy net een DBS-operatie (Deep Brain Stimulation) achter de rug. Deze operatie geneest Parkinson niet maar zorgt ervoor dat ze deels in de kiem gesmoord wordt. De DBS geeft Rudy weer meer levenskwaliteit, hij krijgt als het ware een tweede leven. Een Morren 2.0 is geboren.
Doordat Rudy alles vanuit zijn ooghoek vertelt, komt zijn verhaal wel des te harder binnen. De beperkingen waarmee hij te maken heeft, de stress die hij moet vermijden, de strijd met zijn eigen lichaam en zijn gedachten geven ons een betere kijk wat de Kl. allemaal veroorzaakt. Hij vertelt zijn dagelijks leven op een rauwe maar ook op een hilarische manier.
‘ ‘Als ik je zo bezig hoor en zie wat je nog allemaal doet en kan, dan valt het precies nog best mee. En dood gaan we allemaal’ een uitspraak van een redactiemedewerker dat hetzelfde effect heeft als een rode lap op een stier.’
Ook al beweerde de arts destijds dat mirakels niet bestaan, toch vindt Rudy dat hij ongelijk heeft. Door DBS kan hij terug schrijven en heeft hij dan weinig of geen last van de Kl.-symptomen. Maar toch valt de ziekte helemaal niet mee. Het is elke dag opnieuw de hel en hopen dat de medicatie en DBS hun werk doen om de Kl. rustig te houden.
Met ‘De man die niet alleen viel’ en ‘Na de val’ wil hij iedereen die hulp nodig heeft aanmoedigen om niet beschaamd te zijn om hulp te vragen. Want wanneer je net als hem omringd bent door vrienden, familie of buren wordt jouw leed ietsje dragelijker. Hij hekelt ook de nonchalance van het omgaan met pesticiden want er zijn bewijzen dat er een verband bestaat tussen parkinson en pesticiden. Nu zijn er 50.000 mensen met parkinson maar tegen 2030 zouden dat er wel 100.000 kunnen zijn. Tijd dat er actie ondernomen wordt. Laat ons hopen dat mirakels dan toch nog bestaan.
Soms zijn het net de zware verhalen die het meest licht binnenbrengen.
Na die val is het vervolg op De man die niet alleen viel van Rudy Morren. In dat eerste boek beschreef hij hoe het is om te leven met Parkinson en de obstakels die daarbij komen kijken. In dit tweede deel verschuift de focus naar de periode vlak vóór en na de operatie voor diepe hersenstimulatie — een ingreep die bepaalde motorische symptomen kan verlichten.
De auteur maakt met dit boek duidelijk dat deze behandeling geen wondermiddel is. Niet elke patiënt komt ervoor in aanmerking en ook na de operatie blijft Parkinson een aanwezige factor in zijn leven. Toch merk je tijdens het lezen dat zijn levenskwaliteit op bepaalde vlakken verbetert. Dat geeft het verhaal een voorzichtige hoop, zonder dat het ooit te rooskleurig wordt voorgesteld.
Ik hou enorm van zijn schrijfstijl. Die is direct, persoonlijk en doorspekt met humor en zelfspot. Rudy Morren spaart zichzelf niet en durft ook de meest gênante of zware momenten te beschrijven met een droge, soms bijna relativerende humor. Juist dat maakt het boek zo krachtig: hij laat zien hoe je zelfs in moeilijke situaties iets lichts kunt vinden.
Doordat hij schrijft vanuit een ik-perspectief, zit je als lezer echt in zijn hoofd. Zijn gedachten dwalen soms af en springen van de hak op de tak, maar dat voelt nooit storend — eerder authentiek. Het weerspiegelt hoe zijn brein werkt en geeft het verhaal een natuurlijke cadans.
Tegelijkertijd voel je een de spanning tussen aanvaarding en verzet. Aan de ene kant lijkt Morren bepaalde aspecten van zijn ziekte te hebben geaccepteerd, aan de andere kant blijft hij vechten. Dat maakt zijn verhaal kwetsbaar en confronterend. Vooral het verlies van controle over zijn eigen lichaam blijft een terugkerend en pijnlijk thema.
Met Na die val weet Rudy Morren een zware thematiek toegankelijk te maken door zijn openheid, humor en directheid. Het is een boek dat tegelijkertijd zwaar en licht aanvoelt — en juist die balans maakt het zo indrukwekkend.
In Na De Val schrijft Rudy Morren over zijn leven met Parkinson. In een eerder boek schreef hij al over de impact die de ziekte op zijn leven had, maar ook dit verhaal moest verteld worden. Morren onderging namelijk een Deep Brain Stimulation operatie en dat was een klein mirakel. Parkinson kan niet genezen worden, maar deze operatie maakt alles toch net wat draaglijker. Morren schrijft op een open manier en met vlotte pen. Hij windt er geen doekjes om en dat is fijn. Eerlijk, rauw en met een tikje zelfspot. Het thema is zwaar, maar zijn humor maakt dit toch een toegankelijk boek. Ik heb veel bewondering voor de manier waarop hij zijn verhaal met ons deelt.
Het boek leest heel vlot en je hebt het makkelijk in een paar uren uit. Heel aangename schrijfstijl. Persoonlijk vind ik dit boek minder goed dan "De man die niet alleen viel". Het beschrijft mooi hoe het leven van Rudy loopt met zijn Parkinson, maar het is moeilijk te achterhalen wat nu wel allemaal het gevolg is van de Kl en wat niet. Voor fans van Rudy Morren zelf en zijn thrillers misschien iets minder aangeraden, aangezien je uit deze "autobiografie" moeilijk kan afleiden hoe Rudy nu echt is. Ik ben er wel van overtuigd dat dit boek voor mensen die zelf Parkinson hebben of een naaste kennen die de ziekte doormaken een enorme steun kan zijn.
Toen ik om Boektopia het geluk had om een voorstelling van Rudy Morren bij te wonen en hem te ontmoeten versterkte dat alleen maar wat ik eerder al schreef in mijn review van zijn eerste boek, namelijk dat Rudy Morren zo ne schone mens is, zelfs wanneer de grijze massa even lelijk is.
Toen hoorde ik ook dat er aan een tweede boek geschreven werd en dat er mogelijks ook een docu zou komen en dan nu viel dat tweede boek eindelijk door de bus en ook deze keer genoot ik van deze man zijn schrijven, zijn moed, zijn eerlijkheid, zijn liefde, zijn verdriet, angst,… gewoon van heel het mens Rudy.
Het boek leest zo vlot, ik had het op enkele uren uit en het voelt alsof je naast Rudy staat terwijl die zijn verhaal ligt te vertellen. Parkinson is een KL* en DBS is licht. Maar vooral, tijd om tijd te verschijten en dat is schoon, net zoals dit boek.