Франц Кафка. Дневники

by Franz Kafka

Genres: Nonfiction

Paperback

Published January 1, 2001

About the author

Franz Kafka was a German-speaking writer from Prague whose work became one of the foundations of modern literature, even though he published only a small part of his writing during his lifetime. Born into a middle-class Jewish family in Prague, then part of the Austro-Hungarian Empire, Kafka grew up amid German, Czech, and Jewish cultural influences that shaped his sense of displacement and linguistic precision. His difficult relationship with his authoritarian father left a lasting mark, fostering feelings of guilt, anxiety, and inadequacy that became central themes in his fiction and personal writings.
Kafka studied law at the German University in Prague, earning a doctorate in 1906. He chose law for practical reasons rather than personal inclination, a compromise that troubled him throughout his life. After university, he worked for several insurance institutions, most notably the Workers Accident Insurance Institute for the Kingdom of Bohemia. His duties included assessing industrial accidents and drafting legal reports, work he carried out competently and responsibly. Nevertheless, Kafka regarded his professional life as an obstacle to his true vocation, and most of his writing was done at night or during periods of illness and leave. Kafka began publishing short prose pieces in his early adulthood, later collected in volumes such as Contemplation and A Country Doctor. These works attracted little attention at the time but already displayed the hallmarks of his mature style, including precise language, emotional restraint, and the application of calm logic to deeply unsettling situations. His major novels The Trial, The Castle, and Amerika were left unfinished and unpublished during his lifetime. They depict protagonists trapped within opaque systems of authority, facing accusations, rules, or hierarchies that remain unexplained and unreachable. Themes of alienation, guilt, bureaucracy, law, and punishment run throughout Kafka’s work. His characters often respond to absurd or terrifying circumstances with obedience or resignation, reflecting his own conflicted relationship with authority and obligation. Kafka’s prose avoids overt symbolism, yet his narratives function as powerful metaphors through structure, repetition, and tone. Ordinary environments gradually become nightmarish without losing their internal coherence. Kafka’s personal life was marked by emotional conflict, chronic self-doubt, and recurring illness. He formed intense but troubled romantic relationships, including engagements that he repeatedly broke off, fearing that marriage would interfere with his writing. His extensive correspondence and diaries reveal a relentless self-critic, deeply concerned with morality, spirituality, and the demands of artistic integrity. In his later years, Kafka’s health deteriorated due to tuberculosis, forcing him to withdraw from work and spend long periods in sanatoriums. Despite his illness, he continued writing when possible. He died young, leaving behind a large body of unpublished manuscripts. Before his death, he instructed his close friend Max Brod to destroy all of his remaining work. Brod ignored this request and instead edited and published Kafka’s novels, stories, and diaries, ensuring his posthumous reputation.
The publication of Kafka’s work after his death established him as one of the most influential writers of the twentieth century. The term Kafkaesque entered common usage to describe situations marked by oppressive bureaucracy, absurd logic, and existential anxiety. His writing has been interpreted through existential, religious, psychological, and political perspectives, though Kafka himself resisted definitive meanings. His enduring power lies in his ability to articulate modern anxiety with clarity and restraint.

Reviews

[yo JP · Rating 4 out of 5]

1913-1923. To bylo posledních deset let Kafkova života (respektive tuším, že co Kafka napsal v roce 1924 bylo zničeno, pokud tedy byl schopen ještě vůbec psát). Deset let života plného podlomeného zdraví (tuberkulóza), věčného životního tápání, nedostatku sebevědomí (problémem dneška je, že sebevědomí mají lidé příliš), krachujících vztahů (nejen s Felicií) a nemožnosti je plně navázat - s tím se taky silně identifikuju. Obecně, tyhle zápisky mi připomínají ty moje vlastní čím dál víc. Lidé, co se nedokážou včlenit do společnosti a mít všechno to, co zajímá ostatní - auto, byt, každej rok na dovolenou, každej druhej víkend na návštěvu ke tchýni atd. Tohle jde absolutně mimo mě, mimo moji mentalitu.

15. září 1917: "Máš možnost, pokud tato možnost vůbec existuje, začít znovu. Nepromarni ji. Nevyhneš se špíně, která se z tebe vyplavuje, chceš-li proniknout hloub. Ale neválej se v ní. Jestliže je rána v plicích jen symbolem, jak tvrdíš, symbolem rány, jejíž zanícení má jméno Felice, zatímco její hloubka se nazývá ospravedlňování. je-li tomu tak, pak i lékařské rady (světlo vzduch slunce klid) jsou symbolem. Chop se tohoto symbolu."

Z poslední stránky, jediné, za rok 1923, už dští blížící se konec. Zároveň je to ale deník, takže obsahuje i pasáže, které nejsou tolik čtenářsky vstřícné a zajímavé, nebo se vám vůbec nechtějí číst, protože přeci jen nemají smysl a pravý význam pro nikoho, než pro jejich autora, nám se mohou pouze přiblížit. Kafka psal většinu textů jen tak (pro sebe, jak se říká - i když věřím, že v hloubi chtěl dojít ke spojení).

15. II. 1920 (str. 232)
18. II. 1920 (str. 234)

Zaujalo mě, že Kafka se během let stavěl více a více negativně třeba k 'Proměně', kterou nejednou zmínil v negativním smyslu... já osobně ji taky považuju za ráj akademiků-honimírů, kteří si do významu příběhu zkrátka dohodí, co chtějí. Nejde o špatné dílo, ale jen protože je dostatečně přístupné a krátké ve svém obsahu, je protlačováno více než Kafkovy další, a podle mě zajímavější, práce (samotným Kafkou například nejednou zmiňovaný "Venkovský lékař", ze kterého mohl čerpat alespoň "dočasné uspokojení").

18. IX. 1917 "Roztrhat všechno."

"Všechno je fantazie - rodina, kancelář, přátelé, ulice, všechno fantazie, vzdálenější nebo bližší, žena ta nejbližší; pravda je však pouze to, že tiskneš hlavu proti zdi cely bez oken a bez dveří."

"V kanceláři pořád ještě počítají, že můj život začne jakoby teprve zítra, zatímco já jsem u konce."

[Volodymyr Stoyko · Rating 5 out of 5]

Цей одвічний сміх, по суті, дуже сумний, адже за ним забуваєш про всі серйозні речі, з якими кожному так часто доводиться стикатися.
Не знаю, чи говорить це щось хороше про Кафку як про письменника, але особисто мені щоденники Франца подобаються набагато більше, ніж усі його короткі оповідання і, навіть, більшість романів (окрім "Процесу" хіба). Пояснити такі враження нескладно - вся справа в реалізмі. Щоденники Кафки зачасту схожі із його літературними творами, але ефекту додає відчуття того, що всі описані події мали місце у житті Франца. Розпорядок дня, спілкування із батьками, сестрами, зятями, роздуми про Першу світову війну, відгуки про книжки, літературні вечори в будинку Макса Брода та інших колег Кафки - ми маємо можливість прослідкувати хронологічний порядок розвиток страждань Кафки.
Приємно чи неприємно, але мені, як мінімум було дивно дізнатися, що жодної кореляції між смертельною хворобою Кафки та зневірою у себе - не існує. Постійні жалі, нарікання на себе, на батьків, на друзів, на літературне оточення, критичний підхід до оцінки вартісності своєї праці - це стиль життя Кафки, на який не надто сильно вплинула звістка про хворі легені. Звісно, вся ця трагічність - це невід'ємна частина творчості Кафки, без якої, імовірно, він міг і залишитись відомим у вузьких кругах письменником із трійкою незавершених романів. "Магістр прокрастинації" - ось так я б назвав збірку щоденників Кафки. Ця нездатність доводити задумку до логічних завершень неабияк злила і самого автора. Звідси і бажання знищити більшість літературного спадку. Але хвала Максу Броду (суперечлива хвала з точки зору поваги до передсмертного побажання), який не послухав свого товариша Франца і таки поділився із світом тим найособистішим, що Кафка так старався приховати.
"Лікарю! Дайте мені смерть, бо інакше - ви вбивця".

[Ttylers L · Rating 5 out of 5]

Я думаю что в детстве это очень сильно повлияло на меня