Jump to ratings and reviews
Rate this book

Boudewijn: De biografie

Rate this book
Dankzij de uitzonderlijke toegang tot de persoonlijke dagboeken en archieven van koning Boudewijn en die van talrijke andere kroongetuigen onthult deze ultieme biografie een groot aantal nieuwe en verrassende inzichten over het leven van Boudewijn van België (1930-1993). Van zijn jeugd – getekend door oorlog en lijden – en de moeilijke beginjaren van zijn bewind, tot de exacte omstandigheden van zijn plotse overlijden.
Waarom moeten de conclusies over de moord op de Congolese politicus Patrice Lumumba in 1961 fundamenteel worden herzien? Welke banden onderhield de koning kort voor de genocide in Rwanda met president Habyarimana en welke contacten had hij met andere wereldleiders van zijn tijd, zoals generaal de Gaulle, koningin Beatrix, president Mobutu of de keizer van Japan? Welke relaties onderhield hij echt met het Vaticaan en met paus Johannes Paulus II?
Welke invloed hadden zijn vader, Leopold III, en stiefmoeder, prinses Lilian, op de jonge vorst? Hoe leerde hij Fabiola kennen? Welke rol speelde hij in de ontknoping van de zogenaamde 'staking van de eeuw' uit 1960-1961 en in de Belgische institutionele debatten? Op welke manier wist hij invloed uit te oefenen op de politieke besluitvorming van zijn land en hoe beleefde de diepgelovige koning de weken die voorafgingen aan zijn beslissing om de abortuswet van de regering-Martens niet te bekrachtigen in 1990?
Wie was de man achter de koning voor wie honderdduizenden Belgen in de rij stonden om hem een laatste eer te bewijzen, voorafgaand aan de uitvaartceremonie, die een ongezien aantal leiders uit de hele wereld samenbracht?
Deze biografie is het resultaat van een onderzoek dat gedurende twintig jaar werd gevoerd in België, Europa en de Verenigde Staten. Ze biedt een diepgaande inkijk in de geheimen van een uitzonderlijk koningschap en de geschiedenis van België.

1459 pages, Kindle Edition

Published May 11, 2026

Loading...
Loading...

About the author

Vincent Dujardin

24 books2 followers

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
4 (80%)
4 stars
1 (20%)
3 stars
0 (0%)
2 stars
0 (0%)
1 star
0 (0%)
Displaying 1 - 4 of 4 reviews
Profile Image for Ernesto.
8 reviews2 followers
Did Not Finish
May 15, 2026
Gedeeltelijke recensie door Ludo De Witte, auteur van De Moord op Lumumba (1999) en Moord in Burundi (2020) in zijn artikel 'Lumumba blijft La Belgique à papa achtervolgen' (De Standaard, 14 mei 2026):

De biografie van UCL-historicus Vincent Dujardin over koning Boudewijn mag gelezen worden als de tweede poging om de zaligverklaring van de in 1993 overleden vorst kracht bij te zetten. De eerste poging kwam er in 1995, toen kardinaal Suenens het boekje 'Boudewijn – getuigenis van een leven' publiceerde, op basis van Boudewijns diep-christelijke mijmeringen in zijn dagboeken. Koningin Fabiola had hem die ter hand gesteld. Na de publicaties van mijn boek 'De moord op Lumumba' en het verslag van de Lumumba-commissie van het parlement, waarin de actieve rol van de koning in de strijd tegen de Congolese premier op het voorplan komt, besloot de koningin-weduwe ook het privé-archief van Boudewijn te openen. Niet eerder voor de Lumumba-commissie, maar nu wel voor Vincent Dujardin, die de afgelopen decennia geregeld de kansel besteeg om 'het koloniale beschavingswerk' en de rol van de monarchie daarin in bescherming te nemen. Aanstaande dinsdag wordt in het Egmontpaleis het boek geconsacreerd, onder auspiciën van Herman Van Rompuy en het Belgische diplomatieke corps. Ik beperk me hier tot een bespreking van de secties over de dekolonisatie van Congo en Burundi in het boek.

Geen context, geen beslissende feiten

Het resultaat is navenant het opzet: een biografie die dankzij de publicatie van onuitgegeven archiefstukken het aura van 'baanbrekend' en 'definitief' ambieert, maar in feite een eindeloze opeenstapeling van notities van Boudewijn en zijn conservatieve entourage is waarin een Lumumba verschijnt die alle ellende aan zichzelf te wijten heeft en tientallen keren wordt weggezet als 'communist', 'door het Oostblok aangestuurd' of 'betaald door communisten'. Onterecht, en alsof dat nog niet genoeg is, doet Dujardin er nog een schepje bovenop door te schrijven dat Lumumba kort na de Belgische interventie “de hulp van Sovjettroepen heeft ingeroepen” – wat pertinent onwaar is.

Context en beslissende feiten ontbreken. Dat de crisis van 1960 is uitgelokt door de Belgische generaal die kort na de onafhankelijkheid de zwarte soldaten toesnauwde dat er geen sprake zou zijn van een afrikanisering van het leger, waarop muiterij uitbrak; dat de Katangese secessie van Congo (waardoor Lumumba premier van een rompstaat werd) werd georganiseerd na een wederrechtelijke militaire interventie door Belgische troepen; dat Lumumba zelfs in die omstandigheden bereid was om Belgische soldaten in Congo te accepteren, als geruststellend gebaar, maar dat dit werd afgewezen omdat zijn val het echte doel was; dat de telex waarin de minister van Afrikaanse Zaken “de definitieve eliminatie” van Lumumba eiste door de auteur wordt gelezen als een eis voor een politieke en geen fysieke liquidatie, hoewel ondergeschikten van de minister dat als een fysieke eliminatie hebben geïnterpreteerd en zijn rechterhand daartoe overigens een huurmoordenaar aanbood; dat, en nog veel meer: de lezer van 'Boudewijn' komt het niet te weten.

Tekenend, en op zich al voldoende om te weten dat deze biografie geen inzicht verschaft in de dekolonisatie van Congo: de bedrijfsnaam 'Union Minière' komt slechts 1 (één) keer en slechts zijdelings voor in het boek, hoewel het bedrijf een sleutelrol in de crisis speelde, o.m. door de Katangese secessie en de politieke oppositie tegen Lumumba te financieren, en uiteindelijk zelfs het zwavelzuur leverde waarmee Lumumba's lichaam werd vernietigd. Met die verdwijntruc houdt Dujardin ook de verbanden tussen het koloniale bedrijfsleven en de monarchie uit beeld, want Boudewijns grootmaarschalk, Gobert d’Aspremont Lynden, was commissaris van de Generale Maatschappij waarvan de Union Minière een dochter was, terwijl de neef van Gobert, Harold d’Aspremont Lynden, als minister van Afrikaanse Zaken het gevecht tegen Lumumba leidde.

Lumumba-commissie

Dujardin bekritiseert de Lumumba-commissie over haar bedenkingen bij een brief van majoor Guy Weber, een van de sterke mannen van Katanga, waarin hij stelt dat de Congolese oppositie tegen de ondertussen afgezette maar nog steeds populaire premier zal proberen om Lumumba “indien mogelijk fysiek” te neutraliseren. Boudewijn krijgt die brief op 26 oktober te lezen. De koning brengt de regering daarvan niet op de hoogte – hoewel het om belangrijke informatie gaat – en stuurt twee dagen later een brief naar Tshombe waarin hij de Katangese leider looft en Lumumba, zonder hem bij naam te noemen, veroordeelt met de woorden dat “een associatie van tachtig jaren zoals deze die onze twee volkeren heeft verenigd, affectieve banden [schept] die te innig zijn opdat ze zouden kunnen verbroken worden door het optreden van een enkele man.” Een brief die neerkomt op een impliciete goedkeuring van het moordplan.

Dujardin stelt evenwel dat de ontwerptekst van Boudewijns brief al op 25 oktober klaar was, en dus geen antwoord was op de brief van Weber, die de koning pas de dag nadien onder ogen kreeg. Maar dat verandert niets aan het zwaarwegende feit dat Boudewijns brief aan Tshombe en zijn entourage, die geen weet hadden van het moment waarop die brief is opgesteld, door Weber en zijn collega's ongetwijfeld gelezen is als een reactie op Webers brief, en dus als een impliciete steun voor het moordplan. Boudewijn moet dat beseft hebben, maar verstuurde toch die brief. Met gevolgen: majoor Weber en de Belgische officieren die in Katanga de dienst uitmaakten hadden die goedkeuring ongetwijfeld voor ogen toen op 17 januari 1961 hun ondergeschikten de ex-premier van Congo martelden en executeerden.

Moord op Rwagasore

Plaatsgebrek verhindert me grondig in te gaan op Dujardins kijk op de rol van Boudewijn in de dekolonisatie van het voogdijgebied Burundi en de moord op de Burundese premier Louis Rwagasore, die 'de kleine Lumumba' werd genoemd, op 13 oktober 1961. Toch dit: op geen enkel moment analyseert de auteur de rol van de Belgische voogdijoverheid in de misdaad. Nochtans erkende de hoogste ambtenaar van de Voogdij, Jean-Paul Harroy, vele jaren later in zijn memoires die rol zonder omwegen: “Hebben bepaalde ambtenaren van de voogdijoverheid, misschien samen met enkele andere burgers, met hun verklaringen, beloftes, zelfs acties, bijgedragen tot het plegen van een moord? (...) Hebben ze zelfs aan een of andere Afrikaan gezegd dat de Voogdij de ogen zal sluiten... tot de mogelijkheden behoorde, zelfs zeker was? Dat ontkennen lijkt me niet redelijk.” Dujardin verkoos evenwel die memoires, alsook een geheim gehouden onderzoek van het parket van Brussel naar de rol van de Voogdij in de moord, te negeren. Voor een analyse van die rol, en voor Boudewijns steun aan de moordenaars, verwijs ik naar mijn boek 'Moord in Burundi' (2000).

Dujardins hypothese dat de jonge Boudewijn in staatszaken door morele principes werd bewogen, doorstaat de toets van ernstig onderzoek niet. Het is een interpretatie gebaseerd op zijn latere imago als gevoelige vorst. De entourage van de jonge koning bestond uit ‘pantserkatholieken’: medewerkers van zijn vader Leopold III, die op de achtergrond actief bleef en zo invloedrijk was dat sommigen spraken van een diarchie in plaats van een monarchie. Het paleis cultiveerde een wereldbeeld zonder grijswaarden: men was voor of tegen het christelijke westen. Die milieus belastten Boudewijn met een goddelijke taak: een koning-soldaat die zich bekommert over de eigen troepen, de mannen die het vuile werk opknappen (zoals de moordenaars van Rwagasore), maar meedogenloos is voor wie zijn versie van het Rijk Gods op aarde afvalt (zoals Lumumba en Rwagasore).
Profile Image for Wim Provoost.
45 reviews3 followers
June 13, 2026
In 'Boudewijn. De biografie' probeert historicus Vincent Dujardin niet alleen de politieke loopbaan van koning Boudewijn te reconstrueren, maar ook de mens achter de vorst zichtbaar te maken. Daarbij komt onvermijdelijk de vraag naar voren die kardinaal Suenens stelde tijdens de uitvaart van de koning in 1993: "Wat was het geheim van koning Boudewijn”?

Dujardins antwoord ligt in de spiritualiteit van de vorst. Doorheen het boek ontstaat het beeld van een man voor wie geloof geen randverschijnsel was, maar het fundament van zijn leven. Boudewijn beleefde zijn koningschap vanuit een diepgeworteld vertrouwen in Gods voorzienigheid en een voortdurende zoektocht naar wat hij zag als zijn roeping. Dat geloof beïnvloedde niet alleen zijn persoonlijke leven, maar ook zijn visie op zijn taak als staatshoofd.

Onlangs las ik 'De strijd om de macht' van Johny Vansevenant en eerder ook de memoires van Wilfried Martens en Jean-Luc Dehaene. Die werken beschrijven het naoorlogse België vanuit het perspectief van politici, partijvoorzitters en regeringsvormers. Dujardins biografie voegt daar een minder vaak belichte invalshoek aan toe: die van de koning zelf. Niet de politieke strategie, maar de innerlijke overtuigingen van Boudewijn staan centraal.

Het boek laat ook zien hoe Boudewijn geleidelijk groeit in zijn functie. Aanvankelijk steunt hij sterk op de entourage van zijn vader Leopold III. Na de Koningskwestie en de definitieve verwijdering tussen vader en zoon ontwikkelt hij steeds meer een eigen stijl van koningschap. Daarbij wordt koningin Fabiola zijn belangrijkste vertrouwelinge en partner. Samen geven zij een uitgesproken religieuze invulling aan hun publieke opdracht.

Tegelijk verschijnt hier geen geïdealiseerd portret. Dujardin toont ook een vorst die moeilijk vergaf. Politici die volgens hem betrokken waren bij de gedwongen troonsafstand van zijn vader bleven vaak levenslang uit zijn gratie. Sommige figuren werden niet langer uitgenodigd op het paleis of kwamen niet in aanmerking voor eretitels en onderscheidingen. Achter de bedachtzame en beheerste publieke figuur ging ook een man schuil die loyaal bleef aan zijn familiegeschiedenis.

Het geheim van Boudewijn? Dujardin keert steeds terug naar dezelfde kern: zijn geloof en zijn vertrouwen. Veelzeggend is de anekdote waarin Boudewijn tijdens de eedaflegging van koning Juan Carlos van Spanje zijn levenshouding samenvat met de woorden: “Het geheim is alles voortdurend voor God te brengen.” Het is wellicht de sleutelzin van deze biografie.

Als lezer blijft vooral de vaststelling hangen dat Boudewijn moeilijk te begrijpen is zonder zijn religieuze overtuiging ernstig te nemen. 'Boudewijn. De biografie' is daarom meer dan een politieke levensbeschrijving. Het is ook het verhaal van een man die zijn koningschap beleefde als een vorm van dienstbaarheid en die zijn beslissingen uiteindelijk toetste aan een hogere autoriteit dan de publieke opinie of de politieke actualiteit. Voor wie het naoorlogse België beter wil begrijpen, biedt Dujardin daarmee een waardevolle en soms verrassende inkijk in het leven van een vorst die gedurende meer dan veertig jaar mee het gezicht van België bepaalde.
Profile Image for Elma Voogdt.
892 reviews15 followers
June 13, 2026
“Boudewijn – de biografie” is een boek waar al lang op gewacht werd, de liefhebber van monarchieën zeker, want wie was nu deze koning van België?

In dit boek waar jarenlang aan gewerkt is, krijg je als lezer daar uitgebreid antwoord op. Dit komt mede door de unieke bronnen die gebruikt worden. De auteur kreeg van koningin Fabiola exclusief toegang tot de privéarchieven en spirituele dagboeken van Boudewijn. Mede hierdoor krijgen we nieuwe inzichten in zijn privéleven, zijn complexe relatie met politici en ontkracht de theorie dat Boudewijn vooraf op de hoogte was van de moord op de Congolese premier Patrice Lumumba.

Verder kreeg auteur Dujardin ook ruim de toegang tot documenten van Belgische politieke kroongetuigen en kon hij o.a. de archieven van Europese en Amerikaanse ministeries van Buitenlandse Zaken raadplegen. ‘Boudewijn – de biografie’ onthult nieuwe feiten, zoals over de jeugd van Boudewijn in gevangenschap en ballingschap, het overlijden van zijn moeder koningin Astrid, en leert ons veel meer over het persoonlijke leven van Boudewijn en Fabiola. Wat verder opvalt, is het geloof van Boudewijn; dat komt veelvuldig naar voren. Een man die werkte en handelde vanuit zijn sterke geloof.

Het boek telt 854 pagina’s, een behoorlijke pil dus. Ondanks het enorme aantal pagina’s is het een boek dat vlot leest, mede door de vlotte en open schrijfstijl van de auteur. Het boek is zeer compleet en dat kan haast ook niet anders als er twintig jaar aan gewerkt is. Alle feiten en details zijn dan ook goed uitgezocht.

Het boek is zeker een aanrader als je belangstelling hebt voor de Belgische monarchie of geschiedenis. Je kan beter zeggen: verplichte kost en een boek dat je standaard in je koninklijke boekenverzameling moet hebben.

20 reviews
June 10, 2026
Boudewijn van Vincent Dujardin is een uitstekende biografie die een bijzonder volledig beeld schetst van koning Boudewijn. Het boek is grondig gedocumenteerd, uitgebreid en rijk aan historische details, zonder ooit droog of academisch te worden.

Wat vooral opvalt, is hoe vlot het leest. Ondanks de omvang vliegt het boek voorbij. Dujardin slaagt erin om politieke gebeurtenissen, persoonlijke kwesties en de complexe rol van de monarchie op een heldere en boeiende manier met elkaar te verweven. Daardoor krijg je niet alleen inzicht in de koning zelf, maar ook in de evolutie van België tijdens zijn regeerperiode.

De auteur toont zowel de sterke als de kwetsbare kanten van Boudewijn en vermijdt daarbij een al te kritiekloze bewondering. Het resultaat is een genuanceerd portret van een man die een cruciale rol speelde in de naoorlogse Belgische geschiedenis.

Voor wie geïnteresseerd is in de Belgische monarchie, politiek of geschiedenis is dit een absolute aanrader. Een lijvige biografie die leest als een trein en die van begin tot einde blijft boeien.
Displaying 1 - 4 of 4 reviews