De onverwachte verdwijning van ambiguïteit

by Michiel Lieuwma

De roman De onverwachte verdwijning van ambiguïteit is een poging om de betekenis te doorgronden van de verdwijning of dood van liedtekstschrijver Richey Edwards, halverwege de jaren negentig.

Hoewel zijn nalatenschap hem een trouwe cult-following heeft bezorgd, vooral vanwege zijn meesterwerk The Holy Bible, is het raadsel van zijn verdwijning vooralsnog onopgelost. Hopelijk kan het lot van deze ambigue figuur met zijn trefzekere raadsels en poëzie en snoei-harde voorafschaduwingen ons iets zeggen over de periode waarin hij zo plotseling van het
toneel verdween: het langzaam wegzakkende, afbrokkelende westen van de jaren negentig.

248 pages, Paperback

Published June 17, 2026

Reviews

[Michael Kaptein · Rating 5 out of 5]

En plotseling verschijnt daar de roman 'De onverwachte verdwijning van ambiguïteit' van Michiel Lieuwma, over de verdwijning van liedtekstschrijver Richey Edwards. Waar Richey Edwards hoogstwaarschijnlijk in kolkend water verdween, komt deze roman voort uit kokend water. Lieuwma verbrandde zich, moest bedrust houden en besloot een oud manuscript nog eens te bekijken. En zo verscheen onverwacht dit boek, dat meandert over de verdwijning van Richey Edwards en alles wat daar - middels Lieuwma's associatieve denkwijze - verband mee houdt. Per definitie gaat het dus over Nietzsche, The Wire, J.D. Salinger, Apocalypse Now en wat dies meer zij. Lieuwma denkt na over de positie van de kunstenaar, hedendaagse cultuur en de aloude vraag 'hoe te leven'. Hij zit op een bankje in Tokio, ziet dat zijn schoenveter loszit en voor je het weet knoopt hij hem aan Camus vast. Wie Lieuwma's podcast kent zal het niet verbazen. En aangezien ik op een paar na alle afleveringen heb geluisterd, is de manier van denken en schrijven mij verre van vreemd. Ik vloog dus door dit boek en het enige wat ik mij afvroeg was: 'Is dit wel een roman?' Het staat vrij groot op de voorkant, maar ik zou het eerder een essay noemen. Of gewoon 'een boek', want wat maakt het hokje nog uit als je dingen benoemd ziet die je elders zelden benoemd ziet worden. Ondanks zijn gemeander raakt Lieuwma kern na kern - of eigenlijk dankzij zijn gemeander.

'Wat overblijft is de psychose van het heden accepteren en van dag tot dag, watertrappelend overleven.'

Keep on watertrappel-meanderen Michiel!

[Rick · Rating 3 out of 5]

Eerder een verzameling essays dan een roman, maar wat maakt het uit...ik vond het boeiend. Alhoewel de samenhang niet altijd even duidelijk was, kon ik deze poging iets anders te doen enorm waarderen.

[Simonh]

Noh man, belooft veel, maar levert niet

[Gunther Ramysen · Rating 5 out of 5]

De premisse van De onverwachte verdwijning van ambiguïteit van Michiel Lieuwma sprak me direct aan. Een boek waarin Richey Edwards ter sprake komt raakt bij mij direct een gevoelige snaar. Richey Edwards is de voormalige gitarist en tekstschrijver van de Manic Street Preachers. Hij verdween in 1995 en het is nooit duidelijk geworden of hij overleden is of het een grote verdwijntruc was.. Het is eigenlijk vooral zo dat zijn lichaam nooit ergens werd gevonden.. En die gebeurtenis leek Michiel Lieuwma wel interessant om er een boek rond te schrijven. Michiel Lieuwma is een kunstenaar, schrijver en theatermaker die bij ons in België niet echt heel bekend is. Vanuit zijn bestaan als kunstenaar is hij vooral zijn eigen podcast Boze Geesten/Open Geesten begonnen.

Een podcast met controversiële meningen en kunstkritiek die gevoelige onderwerpen aansnijdt. Ik heb er zelf amper naar geluisterd, maar de snippets die ik gehoord heb zijn niet helemaal mijn ding. Maar dat wil absoluut niet zeggen dat ik niet hou van wat Lieuwma op papier heeft gezet. Integendeel zelfs, zo is de lijst van literatuur, muziek, tv en film voor mij een enorm feest van herkenning en voor mij persoonlijk een teken van goede smaak. En daarnaast is heel veel van hoe hij naar de wereld kijkt heel gelijkend met hoe ik het leven zelf ervaar. Dat alles levert voor mij een erg puik boek op dat niet voor de massa zal zijn maar dat wel iets dieper liggend te zeggen heeft.

En die vele meningen en opinies zijn met een enorme diepgang en aandacht voor detail neergeschreven dat het je aanzet tot denken en alles in perspectief te plaatsen. En laat dat nu net voor mij een van de grootste bedoelingen zijn van alles wat we als mens creëren in de creatieve sector. En laat me vooral even Lieuwma gerust stellen, ik heb mijn lezing onderbroken om het nummer Small Black Flowers That Grow In The Sky op te zetten. Er is voor mij altijd tijd om naar de Manic Street Preachers te luisteren en mensen kunnen nooit genoeg geïnformeerd worden over hoe geniaal Richey Edwards was en wat voor een geweldige band de Manic Street Preachers waren en zijn. Aanrader en hopelijk is dit een boek dat een groter publiek mag bereiken…

[Sander Heida · Rating 2 out of 5]

Een nogal niksig blaaskakerig boek. Lieuwsma heeft een vertelstijl waarbij ik enerzijds aan z’n lippen hang en tegelijkertijd m’n ogen maar blijven rollen.
Ik denk dat het teveel gedachtes zijn en te weinig realistisch is, te weinig oog voor natuur en mensen.
Te pocherig

[Sander Brouwer · Rating 3 out of 5]

Ik weet bij god niet wat ik nu precies gelezen heb. Op de voorkant van dit boek pronkt duidelijk Roman, maar tegelijkertijd is er sprake van essayistiek, autobiografie, cultuurdiagnose en een zoektocht naar wat kunstenaarschap nog betekent in de 21e eeuw.

Het middelpunt van dit werk is de verdwijning van Richey Edwards, voorman van de Manic Street Preachers (pas na lezing ontdekte ik dat man en band beide echt hebben bestaan). Deze gebeurtenis vormt echter meer een apologie voor talloze uitweidingen van allerlei pluimage, de een sterker dan de ander. Tegelijkertijd kan Edwards worden gezien als overkoepelende belichaming van al deze elementen (en dat begon me dus pas na de lezing te dagen -daarom zou ik zo'n warrige leeservaring kunnen hebben gehad). Met name het realiteitsprincipe dat zichzelf langzaam aandient naarmate men ouder wordt, de "kritiek" op het Westen en de uitweidingen over zogenaamde rebelse kunst die zich nog steeds in het kader begeeft waartegen ze zich ogenschijnlijk keert, waren voor mij de moeite waard.

3/5

[Martijn van Bruggen · Rating 3 out of 5]

Sympathieke 'roman' waarin Lieuwma net als in zijn podcast alle kanten op fladdert maar zelf doet alsof hij een logische lijn volgt - over de verdwijning van Richey Edwards in dit geval. Ik gun hem een uitgever die niet de persklaarmaak- en/of correctieronde overslaat.

[Jelle Havermans · Rating 5 out of 5]

Biased, maar desalniettemin een intrigerend onderzoek naar een plots verdwenen artiest, aan de hand van (autobiografische?) intelligente en fijngevoelige essays over nalatenschap, authenticiteit en betekenis vinden in een apathische maatschappij. Soms heel cynisch, dan weer invoelend. Heb het in een kleine week uitgelezen. Een absolute aanrader voor fans van Michiels podcast en makers die zich weleens onbegrepen voelen of zijn vastgelopen.