Η ανάγνωση: Γνωστική ανάλυση, ψυχολογικοί παράγοντες, επίδραση της γλώσσας, μάθηση και διδασκαλία, εκπαιδευτικές προεκτάσεις και εφαρμογές

by Κωνσταντίνος Δ. Πόρποδας

Στις σύγχρονες κοινωνίες η μάθηση και αποτελεσματική αξιοποίηση της ανάγνωσης είναι αδήριτη ανάγκη. Και αυτό γιατί η ανάγνωση αποτελεί το κυριότερο μέσο μάθησης και απόκτησης γνώσεων, με αποτέλεσμα να επηρεάζει καθοριστικά το μορφωτικό επίπεδο ενός ατόμου και, ως ένα βαθμό, να καθορίζει το επίπεδο της εκπαιδευτικής, κοινωνικής και επαγγελματικής ένταξής του. Γι'αυτό, η προώθηση της μάθησης της ανάγνωσης αποτελεί σήμερα μέριμνα κάθε οργανωμένης κοινωνίας, ενώ η ελλιπής ή προβληματική μάθησή της (αποτέλεσμα και της πολυπλοκότητας της ανάγνωσης ως γνωστικής λειτουργίας) απασχολεί τους φορείς της εκπαίδευσης, τους μελετητές πολλών επιστημονικών κλαδών, τις κυβερνήσεις χωρών και τους διεθνείς οργανισμούς.
Το βιβλίο αυτό αποτελεί μια προσπάθεια ανάλυσης της ανάγνωσης ως γλωστικο-γλωσσικής λειτουργίας, με σκοπό να απαντηθούν καίρια ερωτήματα που απασχολούν όλους όσοι ενδιαφέρονται και ασχολούνται με τη μάθηση και την απόκτηση γνώσεων μέσω του γραπτού λόγου. Μερικά από τα ερωτήματα στα οποία επιχειρείται να δοθεί μια απάντηση είναι "πώς προσδιορίζεται η ανάγνωση", "πώς διαβάζουμε", "πώς μαθαίνουμε να διαβάζουμε", "πώς κατανοούμε και αποκτούμε γνώσεις από αυτά που διαβάζουμε", "πώς θα διευκολυνθούν τα παιδιά να μάθουν να διαβάζουν", "γιατί μερικοί δυσκολεύονται στο να μάθουν να διαβάζουν" κ.ά.
Ο τρόπος παρουσίασης και ανάπτυξης των θεμάτων που παρουσιάζονται στο βιβλίο προσδιορίζεται από τα εξής βασικά χαρακτηριστικά: Πρώτο, από την ερευνητική θεμελίωση (αλλά, κατά το δυνατόν, με απλουστευμένη παρουσίαση) των απόψεων που εκφράζονται. Δεύτερο, από το ότι πολλά από τα θέματα που αναπτύσσονται είναι βασισμένα σε έρευνες που έχουν διεξαχθεί για τη μελέτη της μάθησης της ανάγνωσης της ελληνικής γλώσσας (πράγμα το οποίο ίσως αποτελεί και την πρωτοτυπία του παρόντος βιβλίου). Τέλος, από το ότι σε ορισμένα κεφάλαια υπάρχει μια ενότητα η οποία αναφέρεται σε εκπαιδευτικές προεκτάσεις και εφαρμογές, με σκοπό να αποτελέσουν αφορμή για περαιτέρω σκέψεις και προβληματισμό.

509 pages, Paperback

First published January 1, 2002