Jump to ratings and reviews
Rate this book

Joodse buren

Rate this book
Amsterdam 1943. Op een zondagmorgen snelt Josefien Langeveldt, moeder van acht kinderen, met haar doodzieke baby Lise naar de huisarts. Onderweg stuit ze op een razzia. Een radeloze jonge vrouw probeert haar zuigeling in Josefiens armen te leggen: 'Red mijn dochtertje!' Josefien vlucht in paniek weg. Haar weigering om te helpen blijft Josefien achtervolgen tot ver na de oorlog, als er beneden haar Joodse buren komen wonen.

Een familieroman over diepe vriendschap, een geheime liefde, verraad, en de impact van de oorlogsjaren. Tegen de achtergrond van de bezettingstijd en de jaren vijftig, de tijd van wederopbouw, verzuiling, grote gezinnen, het rijke roomse leven en strikte fatsoensnormen.

Maria Boonzaaijer is docent drama, stemcoach en chansonnière. Joodse buren is haar derde roman. Haar debuut Papa Tango
(2009) schreef ze tijdens een vierjarige zeilreis rond de wereld. In 2013 verscheen haar literaire roman Het vreemde meisje, die door de pers lovend werd ontvangen.

'Ontroerend en geloofwaardig. Een boek dat je na afloop met een goed gevoel weglegt.' Jaap Nijstad, Joods cultuurhistoricus en publicist

'Meeslepende roman over liefde en misbruik.' Literatuurplein.nl over Het vreemde meisje

304 pages, ebook

First published March 1, 2015

4 people are currently reading
288 people want to read

About the author

Maria Boonzaaijer

7 books5 followers
Maria Boonzaaijer heeft ruim dertig jaar gewerkt als actrice en regisseur. Tegenwoordig is ze zangeres en stemcoach. Haar eerste roman Papa Tango (2009) schreef ze tijdens een zeilreis rond de wereld. In 2013 verscheen Het vreemde meisje, in 2015 de familieroman Joodse buren. Hunkering is haar vierde roman.

Facebookpagina :
https://www.facebook.com/MariaBoonzaa...

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
117 (22%)
4 stars
238 (46%)
3 stars
147 (28%)
2 stars
10 (1%)
1 star
1 (<1%)
Displaying 1 - 30 of 56 reviews
Profile Image for Inge.
34 reviews1 follower
July 25, 2018
Een heel mooi boek. Het geeft een goed beeld van de na-oorlogse jaren. Het verhaal is heel bijzonder en mooi uitgewerkt. Af en toe kwamen de tranen bij me op. Ik heb het in een ruk uitgelezen.
Profile Image for Anoeska Nossol.
Author 3 books60 followers
January 4, 2020
In 'Joodse buren' volgt de lezer het gezin Langeveldt. De perspectieven van moeder Josefien en dochter Lise zijn zeer uiteenlopend. Een gebeurtenis tijdens de oorlog bepaalt het verdere leven van beide personages. Voor Josefien bewust, en voor Lise onbewust. Josefien blijft gekweld met het feit dat ze de baby in de roze doek niet heeft aangenomen.

Mijn verwachtingen van dit boek lagen vrij hoog. Ik had al vaak goede recensies voorbij zien komen, en was benieuwd geraakt naar het verhaal. Op sociale media zag ik het vaak gepromoot worden als oorlogsroman, maar dat is niet geheel waar. Al snel werd duidelijk dat het verhaal zich over ruim zeventig jaar afspeelt. Een hele periode voor een boek.
Het boek bestaat uit drie delen die elke een bepaalde tijdsperiode aanduiden. In deel 1 is enkel Josefien aan het wordt, in deel 2 en 3 zijn beide vrouwen in beeld gebracht en deel 4 omvat dan weer enkel het perspectief van Lise.

Deel 1 van het verhaal komt overeen met de flaptekst. Het weerspiegelt de gebeurtenis waarbij Josefien de baby weigert en zelf haar eigen kind probeert te redden.
Hoewel de familie Langeveldt katholiek is, worden ze vaak voor Joden aanzien. Voornamelijk door het uiterlijk van Josefien, iets dat enkele kinderen van haar hebben geërfd. Ik vond dit een heel mooi gegeven. Ik kan me voorstellen dat meerdere personen dit tijdens de oorlog hebben meegemaakt. Alleen werd het niet echt uitgewerkt. Het werd een oppervlakkige opmerking in het boek. 'Hé jij bent een Jood', 'nee ik ben Katholiek'; en daar bleef het bij. Voor mij kwam dit absoluut niet geloofwaardig over. Wanneer men iemand verdacht van een Jood te zijn, werden namelijk papieren gevraagd. Josefien is geen enkele maal naar haar papieren of Jodenster gevraagd.
Elementen zoals dit zorgde ervoor dat het element 'oorlog' enkel een achtergrond gegeven werd. Ik had niet het idee dat er echt wat gaande was. Als er dan iets was dat op WOII kon duiden, werd het (zoals ik net al aangaf) ongeloofwaardig neergezet. De setting toonde meer het verschil tussen rijk en arm, niet zo zeer dat er een Wereldoorlog woedde.
Josefien is gedurende het hele boek goed uitgewerkt, maar medelijden met haar krijg je als lezer niet. Ze is een vrij nors personage, gevuld met een onbenoemde haat. Vooral het concept 'mijn favoriete kind' vond ik zelf een vreselijke eigenschap aan haar. Het was ook iets dat elke keer opnieuw vermeld werd. Dat stoorde na een tijdje wel. Dit was niet het enige element dat maar bleef terugkomen.
De gebeurtenis waar het boek om draait, dat de plot vormt, blijft ook heel oppervlakkig. In deel 1 gebeurt het, en daarna denkt ze er wat over na. De auteur benoemd alles heel letterlijk en laat de personages niet bewegen. Hierdoor blijft Josefien in deel 1 vrij statisch en dat maakt haar vrij onmenselijk. Vanaf deel 2 merk je dat er wel beweging komt in het doen van de personages. Vanaf dan heb ik me er niet meer aan gestoord.
Voor mij voelde dat eerste deel aan als een veel te lange inleiding. Had enkel de gebeurtenis benoemd geweest, en de geboorte van Lise kort beschreven, dan had het boek een betere start gekend.

Voor mij waren deel 2 en deel 3 een stuk aangenamer te lezen. De personages groeide hier ook heel sterk. Niet enkel de perspectieven die je als lezer te zien kreeg, maar ook de anderen werden veel voller en kregen meer persoonlijkheid. Vooral het contrast tussen de twee dames werd heel erg naar voren gebracht.
Een van de top elementen aan dit boek is de weergaven van het antisemitisme. Hoewel in het collectief geheugen enkel nazi's en hun aanhangers antisemitisch waren, toont dit boek de werkelijkheid. Al decennia voor de Tweede Wereldoorlog was (zeker West-Europa) Europa antisemitisch. Dat is een element dat ik vaak in historische romans mis. In dit boek is het wel aanwezig, en naar mijn gevoel een van de weinige geloofwaardige elementen als het gaat om het historische aspect.
Josefien weerspiegelt het antisemitisme samen met enkele andere leden van het gezin. Terwijl Lise net geen verschil ziet tussen de verschillende religies. In het middenstuk van het boek is dit heel mooi uitgewerkt. Een boodschap aan de lezer over dat drastische verschil, en voornamelijk de invloed van geloof op simpele dingen zoals: vriendschap, liefde, schoolleven,...
In het middenstuk wordt eerder het leven beschreven. De gebeurtenis uit deel 1 die eigenlijk de plot vormt, blijft achterwegen. Dit was in mijn ogen heel jammer. Hoewel ik deel 2 en 3 heel aangenaam vond om te lezen, leek het een totaal ander boek te zijn. Het sloot niet helemaal bij elkaar aan. De plot lag een beetje stil en er vormde zich een nieuwe plot.
De setting in deel 2 en 3 was ook aan de betere kant. We kregen beeldig ruimten te zien, en de sfeer paste ook steeds beter bij de situaties die geschetst werden. Het verschil benadrukken tussen arm en rijk, bleef wel op de voorgrond. Het ging een beetje met ups en downs. Vooral de scene van het toneel vond ik qua setting zeer sterk. Terwijl een van de tragische scenes in het boek op vlak van Josefien, net die sterke emoties miste.

Deel 4 was voor mij een beetje een mengelmoes tussen: goed, maar overbodig. Plots gaat de plot verder. Nu ja, het gaat niet verder. Er wordt gewoon gelijk antwoord gegeven om elke mogelijke vraag die je als lezer kan hebben. De plot wordt beantwoord, zonder dat er eigenlijk wat gebeurd is. Er is hierdoor geen climax aanwezig.
Je krijgt ook heel snel door hoe alles in elkaar zit. En eerlijk gezegd, de plot is evenals zeer onrealistisch. Alles is te onwaarschijnlijk om waarschijnlijk te zijn. Vooral het verhaal van mevrouw Polak leek mij iets te ver gezocht.
Het was fijn om te weten hoe en wat, maar langs de andere kant bood het mij als lezer geen voldoening. Lize werd in deel 2 en deel 3 als zo'n fantastisch personage omschreven. Ik kon met haar meeleven, ik deelde haar dromen, en ik zweefde mee op haar roze wolk. In deel 4 wordt zij als personage zo teniet gedaan. Evenals past het personage Lize totaal niet bij het meisje uit de vorige delen.

Ik had veel van dit boek verwacht, maar er zijn teveel dingen die voor mij fout aanvoelde. Het boek is op veel vlakken onrealistisch, en het mist een heleboel historische onderbouwing. Daarnaast zijn er ook voldoende punten op historisch vlak die ondermaats zijn. Zelfs een simpele paspoortcontrole is niet aan de orde.
Voornamelijk het feit dat de plot enkel in deel 1 en 4 besproken werd, en dan nog eens (naar mijn gevoel) slecht uitgewerkt was, deed dit boek de das om. Het boek had veel potentie, wetende met de achterflap, maar er zijn te grote tijdssprongen en deel 2 en 3 passen totaal niet binnen de lijnen van de plot.
Langs de andere kant vind ik dit boek wel geschikt als het gaat om antisemitisme aan te kaarten in Europa. Daarvan is dit wel een correcte weergaven en zeker iets dat ik aanraad aan anderen. De personages waren zeer interessant, en vonden doorheen het boek hun weg wel. Hun verhaallijnen waren elk uniek, goed uitgewerkt en brachten ook een meerwaarden in het verhaal. Zeker de zonen, ondanks dat ze minder aan bod kwamen, dikte het verhaal netjes aan. De schrijfstijl vond ik in het begin niet zo mijn ding, maar dat is naarmate het boek vorderde wel gebeterd. Het leest vlot en luchtig weg. Het boek zit ook boordevol met waardevolle boodschappen over antisemitisme, vriendschap, liefde, dromen en nog zoveel meer.

Zoals de twee Goodreads sterretje zeggen 'it was ok'. Ik raad het aan om eens te lezen i.v.m de antisemitische elementen, omdat daar zeer weinig boeken van bestaan die het correct weergeven. Hoewel ik aanvankelijk dacht dat het boek mij omver zou blazen, was het uiteindelijk niet geheel mijn ding.
Profile Image for Belinda Vlasbaard.
3,371 reviews100 followers
June 4, 2022
4 sterren - Nederlandse paperback

Jozefien waarom?

Het verhaal van een groot katholiek gezin in Amsterdam. Veel kinderen, veel zorgen. Als in de oorlog Jozefien naar de dokter snelt met haar pasgeboren dochtertje krijgt ze een joods kindje aangeboden door een panische moeder tijdens een razzia in Amsterdam. Ze vlucht in paniek.
Ze kan alleen aan haar zo gewenste doodzieke dochtertje denken. Deze weigering vervolgt haar haar hele leven.
Mooi wordt ook beschreven wat er vanuit de katholieke kerk ook allemaal werd opgelegd en hoe de verschillende kinderen vanuit het gezin op hun eigen manier hier onderuit proberen te komen. Ze hebben niet zo op met de katholieke kerk en de bijbehorende opvoeding.
Wat ik een groot pluspunt aan deze roman vind is dat je door het leven van Jozefien en haar gezin ziet wat een beslissing voor gevolgen heeft maar vooral dat men altijd probeert een goede keuze te maken maar is dat het ook? De verhaallijn is goed uitgewerkt en goed te volgen. Karakters worden ook heel duidelijk neergezet. Emotioneel zeer geladen boek.

Recensie eerder geplaatst op hebban
Profile Image for Khadetjes.
286 reviews2 followers
April 14, 2018
Ik kocht het boek in een opwelling – ik zit wat in een “ik lees oorlogsboeken fase” – en ontdekte al vlug dat ik het fout had; het verhaal start wel in de oorlogsperiode, waar Jozefien tijdens een razzia een joods kindje aangeboden krijgt door een panische moeder, maar maakt al vlug een grote sprong in de tijd.
Er wordt mooi beschreven hoe de moraal van die tijd allesbepalend was, en hoe de verschillende kinderen van het gezin op hun eigen manier proberen hier onderuit te komen… Je kunt duidelijk volgen hoe de beslissing van Jozefien haar haar hele leven bijblijft.
Zeggen dat ik het een geweldig boek vind, is niet waarheidsgetrouw. Wél is het een intrigerend en mooi boek over hoe de oorlog doorheen verschillende generaties een lange nasleep heeft.
195 reviews
March 28, 2023
Ik heb dit boek heel graag gelezen, maar zat op het einde toch met een zeker gevoel van droefenis.

Het verhaal begint met Josefien tijdens WO II, moeder van 7 kinderen en nr. 8 onderweg.
Zij en haar gezin leven heel erg onder de druk van de katholieke kerk - naar mijn voelen deels uit overtuiging en deels uit druk.

Als haar dochtertje van 3 maand oud, ziek wordt, loopt ze ermee naar de dokter en wordt onderweg aangeklampt door een jonge, wanhopige Joodse vrouw die haar baby, in een roze doek gewikkeld aan haar wil overhandigen met de smeekbede "Red mijn dochtertje".
Maar ze heeft al een ziek kind bij en 7 andere thuis en in paniek loopt ze weg.

Zij is meer van het "kop-in-het-zand-steken" type, terwijl haar zus Els, die het financieel ook wat beter heeft dan zij, veel meer op de hoogte is van wat in de wereld gebeurt.
Mede door wat haar zus haar vertelt over wat met de Joden gebeurt, voelt ze zich enorm schuldig dat ze dat vreemde babytje niet aangenomen heeft en dat gevoel blijft haar hele leven aan het knagen.

Uiteindelijk krijgt ze er nog 3 dochters bij. Haar hele leven zwoegt ze voor haar gezin, met weinig ontspanning of tijd daarvoor. Haar dochters, zeker haar oudste en haar lieveling, groeien op met enigszins andere ideeën en dat valt Josefien zwaar, hoewel ze op haar oudere dag zelf hier en daar lijkt te twijfelen aan de strenge doctrine van de katholieke kerk.

Naast hen komen een Joodse vrouw en haar dochter wonen; iets wat niet goed valt bij Josefien - hoogstwaarschijnlijk door haar schuldgevoel dat haar sinds de oorlog nooit verlaten heeft. Dat haar oudste dochter Lise een hechte vriendschap onderhoudt met haar Joodse buurmeisje Pauli, daar heeft ze ook grote moeite mee.

Na de dood van Josefien valt het gezin grotendeels uiteen. Lise grijpt haar kans en gaat uit werken, komt nog zelden naar huis.

Pas op haar oude dag verzoent ze zich weer met Pauli en wordt haar het geheim verteld over de baby in de roze doek.

Ik liet tranen om de vreugde van Lise omwille van de baby, maar ook van "verdriet", want Lise's moeder heeft nooit een antwoord gekregen op haar vraag over de baby.

Voor mij is dit niet alleen een verhaal over durven en niet durven, over geloof volgen of niet, maar ook over onuitgesproken zaken en gemiste kansen.
Profile Image for Tamara.
8 reviews
August 26, 2016
Een van de betere boeken die ik deze maand gelezen heb!
Profile Image for Wendy.
138 reviews1 follower
June 20, 2025
Een boek over een katholieke familie die na de oorlog Joodse buren krijgt. De moeder van het katholieke gezin wordt verteerd door een groot geheim. In de oorlog tijdens de razzia toen ze met haar zieke dochter naar de dokter wilde probeerde een Joodse vrouw haar baby in haar armen te drukken. De Joodse buren herinneren haar er aan dat ze in paniek is weggelopen. Het boek speelt zich af in verschillende tijden en ik kon hem moeilijk wegleggen.
Profile Image for Laura.
23 reviews1 follower
July 12, 2019
Mooi verhaal, het schetst een goed beeld over Nederland na de tweede wereldoorlog. Hier heb ik nog niks over gelezen of uberhaubt over na gedacht. Maar de oorlog was voor vele nog lang niet klaar in de jaren na de bevrijding.
41 reviews
October 5, 2018
Een mooi verhaal. De persoonlijke strijd van eerst de moeder, daarna ook die van de dochter. Je voelt de pijn. Het verhaal start vlak voor de 2e WO, tot aan het bijna heden. De veranderingen in de maatschappij die zich hebben voltrokken zijn duidelijk merkbaar!
Profile Image for Belinda.
1,331 reviews238 followers
December 31, 2015
Het verhaal van een groot katholiek gezin in Amsterdam. Veel kinderen, veel zorgen. Als in de oorlog Jozefien naar de dokter snelt met haar pasgeboren dochtertje krijgt ze een joods kindje aangeboden door een panische moeder tijdens een razzia in Amsterdam. Ze vlucht in paniek.
Ze kan alleen aan haar zo gewenste, tot dan heeft ze alleen jongens gekregen, doodzieke dochtertje denken. Deze weigering vervolgt haar haar hele leven.
Mooi wordt ook beschreven wat er vanuit de katholieke kerk ook allemaal werd opgelegd en hoe de verschillende kinderen vanuit het gezin op hun eigen manier hier onderuit proberen te komen. Ze hebben niet zo op met de katholieke kerk en de bijbehorende opvoeding.
Wat ik een groot pluspunt aan deze roman vind is dat je door het leven van Jozefien en haar gezin ziet wat een beslissing voor gevolgen heeft maar vooral dat men altijd probeert een goede keuze te maken maar is dat het ook? De verhaallijn is goed uitgewerkt en goed te volgen. Karakters worden ook heel duidelijk neergezet. Emotioneel geladen boek
Profile Image for Rianne.
172 reviews2 followers
January 30, 2016
Om eerlijk te zijn verwachtte ik meer een oorlogsroman. Daardoor kwam ik een beetje bedrogen uit en jn een verhaal terecht wat ik dus niet echt had gezocht. Halverwege heb ik mezelf een keer afgevraagd wat ik er nu van vond, maar daar kon ik niet echt een goed antwoord op geven. Geen geweldig boek, maar wel intrigerend genoeg om door te lezen.
Het eerste deel van het boek speelt zich af in de oorlog, de rest speelt zich af daarna. In het deel na de oorlog speelt vooral de moraal uit die tijd de boventoon. Geloven mengen is in die tijd uit den boze, meisjes gaan niet studeren en ga zo maar door.
Pas helemaal aan het einde van het boek als alles bij elkaar komt, toen dacht ik pas goh wat een mooi boek.
Hoe de oorlog en de gebeurtenissen in de oorlog naderhand niet alleen de levens van de directe slachtoffers kan beïnvloeden , maar ook van de mensen waarmee zij in verbinding staan. Dat is na het uitlezen van het boek toch wel de moraal.
Profile Image for Sophie Fransen.
195 reviews1 follower
August 23, 2015
Een boek dat je raakt. De hoofdpersonen zijn niet perfect, maar nemen je mee in hun leven. En dat is boeiend. Door het verhaal kom je ook veel te weten over het wat bekrompen denken van de jaren 40/50, over de manier waarop men tegen Joden aankeek en misschien was dat ook wel de basis waarop de Duitsers konden doen, wat ze gedaan hebben. Daarnaast is het natuurlijk ook gewoon een mooi, droevig liefdesverhaal en een verhaal over vriendschap.
Profile Image for Ingrid.
1,556 reviews129 followers
August 27, 2015
Gemengde gevoelens bij dit boek. Het middelste deel is een coming of age roman, bekrompenheid in de jaren 50. Het eerste en het derde deel maken dit boek tot een geheel en hebben meer met de oorlog te maken. Het is precies wat er bij twee sterren staat: 'it was ok'.
Profile Image for Elsemiek Hoge.
51 reviews2 followers
July 12, 2015
Een indrukwekkende, meeslepende en soms beklemmende roman over verboden liefde, innige vriendschap, bedrog en de impact van de oorlogsjaren op het leven van een rooms katholieke familie.
Profile Image for Hermien.
2,317 reviews64 followers
February 15, 2016
Ik vond de eerste drie delen wel mooi en was begaan met het leven van Josefien en Lise, maar het einde voelde voor mij een beetje gekunsteld.
2 reviews1 follower
May 25, 2016
Aangrijpend. Blijft paar dagen nagalmen in je hoofd.
Profile Image for Tessa.
573 reviews44 followers
May 4, 2021
De flaptekst intrigeerde me, een moeder die een baby weigert en daar uiteindelijk mee probeert te leven. En Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog is ook altijd een onderwerp waar ik graag over lees. Ik moet alleen heel eerlijk zeggen dat dit boek mij behoorlijk tegenviel. Ik had er misschien te hoge en vooral andere verwachtingen bij en die kwamen niet uit helaas.

Het boek is opgedeeld in vier delen. Deel één speelt zich af in de jaren 1942-1944, deel twee in 1956, deel drie in 1959-1960 en deel vier in 2013. Ik vond persoonlijk het eerste deel en deel drie het fijnst om te lezen, omdat in deze delen voor mijn gevoel echt iets gebeurde.

Het verhaal wordt afwisselend verteld vanuit Josefien en Lise, haar dochter. Josefien vond ik vanaf het begin af aan al geen fijn personage, ik kreeg echt een hekel aan haar manier van denken en doen. Haar dochter Lise had ik veel meer een band mee en ik voelde enorm met haar mee tijdens het verhaal. Lise groeit op in een gezin met elf kinderen, waarvan zij ongeveer de middelste is. Zij is het eerste meisje dat is geboren in de familie, midden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Daarom is zij het lievelingetje van Josefien. Maar de band met haar moeder, met haar familie veranderd enorm in het verhaal, ze maakt zich langzaamaan los van de verstikkende familie. Want zo gezellig is het niet in huise Langeveldt.

Lise raakt bevriend met de dochter van de nieuwe benedenbuurvrouw, Pauli. Pauli en haar moeder zijn Joods en de familie van Lise wil niks met hen te maken hebben. Maar Lise ontdekt een zielsverwant in Pauli en ik vond de ontwikkeling van hun vriendschap heel mooi om te lezen. Pauli was een bijzonder personage, een bijzonder karakter, maar ook een frisse wind vergeleken met de andere personages in het verhaal.

De achterflap deed me geloven dat het vooral een verhaal zou zijn over de oorlog, de nasleep ervan en het schuldgevoel dat Josefien met zich meedraagt. Niets is minder waar naar mijn mening. Het eerste deel gaat echt over de oorlog en over Josefien, maar de delen erna gaan over de familie en over de ontwikkeling van Lise. Ik vond dit wel jammer, want ik had meer gehoopt op een beeld van de nasleep van de oorlog. Dit viel een beetje. Ook de titel ‘Joodse Buren’ deed me geloven dat het veel meer zou gaan over de benedenburen, over het Jodendom. Dit kwam sporadisch aan bod eigenlijk.

In deel vier komen alle losse eindjes van het verhaal eigenlijk een beetje samen. Ik vond dit dan ook een fijn hoofdstuk om te lezen, het sloot echt het verhaal af. Ik kreeg een beter beeld van sommige onderwerpen die al eerder waren aangestipt.

Dit is een fijn boek om te lezen, het is echt een roman zoals hierboven is beschreven in de quote. Ik ging erin met de gedachte dat het over de oorlog zou gaan en hierdoor viel het verhaal mij behoorlijk tegen. Máár, het verhaal zelf is een prima verhaal en ik kan mij voorstellen waarom mijn oma dit een goed boek vond. Zij is zelf natuurlijk ook geboren in de oorlog en kan zich misschien beter herkennen in de situaties en personages.
Profile Image for Sterre-Lotte Lemereis.
62 reviews
January 11, 2024
Wat een verhaal. Ik wist al tijdens het lezen dat dit boek 5 sterren van mij ging krijgen, omdat ik zo in de ban was van dit boek. Een heerlijk gevoel dat veel boekenliefhebbers denk ik herkennen.
En na het lezen van het einde van het boek sta ik nog steeds helemaal achter de 5 sterren. De manier waarop knagend schuldgevoel beschreven is, de vertelling van een jong meisje dat zichzelf en de wereld ontdekt, de schets van Amsterdam en de Joodse samenleving na de bevrijding… echt heel mooi en interessant.
Het enige kritiekpuntje dat ik kan bedenken is dat ik het irritant vindt dat zo’n groot deel van het verhaal speelt om de bewondering van een Lise naar Leo. Ik vond het niet realistisch dat zij 50 jaar later nog steeds met hem in haar hoofd zat en dat dat zelfs sterker leek te zijn dan de vriendschap, ook als 70-er. Toch was dit kritiekpuntje voor mij geen reden om een ster in te trekken van mijn recensie.
This entire review has been hidden because of spoilers.
505 reviews4 followers
August 7, 2017
Tijdens WOII rent een moeder van 8 kinderen vertwijfeld met haar jongste, een baby nog, over straat op zoek naar een dokter. De baby is ernstig ziek. Onderweg komt ze langs een razzia. Een Joodse vrouw smeekt haar haar baby mme te nemen. De vrouw weigert.
Jaren later heeft zij nog steeds spijt van haar weigering. Dan komt onder hen een Joodse familie wonen. De dochter is net zo oud als haar baby van toen nu is.
Zij gaat vermoeden dat de dochter de baby is geweest die zij weigerde me te nemen.
De 2 meisjes worden dikke vriendinnen, moeder heeft het er moeilijk mee.
Ze wil steeds vragen of het inderdaad die baby was. Zij stelt het maar uit en tenslotte moet ze op haar sterfbed haar dochter vragen het geheim te ontraadselen.
Profile Image for Anneroos Schoeman.
2 reviews1 follower
July 26, 2017
Mooie roman over de Nederlandse tijdsgeest van de jaren '40 en '50. Hoewel fictief en niet al te wonderschoon beschreven, laat het verhaal goed zien hoeveel Nederlanders in het grijze gebied zaten in de Tweede Wereldoorlog. Het doorbreekt de gedachte dat de Nederlander 'goed' of 'fout' was. Logisch en moeilijk te veroordelen. De verzuiling in Nederland droeg erg bij aan deze neutraal-negatieve houding jegens joden en het verzet. En de stereotypering van de bekrompen jaren '50 met het verzwijgen van allerlei taboes blijkt ook goed uit de roman. Ik zou daar wél graag eens een tegengeluid over willen horen.
Profile Image for Marloes D.
674 reviews33 followers
Read
March 9, 2020
Amsterdam, 1943. Josephine Langeveldt is met haar dochtertje Lise onderweg naar de huisarts als een Joodse vrouw haar vraagt om voor haar baby te zorgen. Ze zegt nee maar blijft altijd aan de moeder denken. Op een dag, inmiddels in de jaren '50, krijgt de familie Langeveldt Joodse buren. Josephine wordt gek van de gedachte of het de moeder en baby van toen zijn terwijl Lise vriendschap met het meisje ontwikkelt. Zo is het vooral een verhaal over hoe de oorlog in je latere leven doorwerkt maar ook over de jaren '50 en het rijke roomse leven. Het is soepel geschreven en leest vlot weg.
26 reviews
January 8, 2019
Een mooi fictief boek met feiten uit de oorlog. Ik vond de verhaallijn van Lise krachtig, speels en vol levenslust beschreven. Het eind van het boek vond ik sterk, vooral het stuk waar Lise en Pauli elkaar weer zagen. De stad Amsterdam was mooi omschreven. Zelf heb ik er een tijdje gewoond en ik kan door de omschrijvingen van de stad mooi nadenken over hoe het er toentertijd uitzag. Erg mooi gedaan.
This entire review has been hidden because of spoilers.
Profile Image for Rebecca gubbels.
336 reviews5 followers
May 5, 2021
Het verhaal gaat over Josefien die samen met haar jongens die ze al amper kan voeden in de oorlog. Toch is ze dolgelukkig als ze een meisje krijgt.

Het geloof is voor hun een belangrijke houvast.

Het boek heeft meerdere delen het eerste deel speelt zich in de oorlog af en daarna krijg je na de oorlog en 2013 wat het verhaal van haar dochter verteld.

Het is een goed geschreven verhaal wat niet alleen fijn leest maar ook heel geloofwaardig overkomt.
Profile Image for Angela.
70 reviews1 follower
December 8, 2023
Wat een mooi verhaal, het las als een trein (of eigenlijk als een vliegtuig; daar heb ik het grootste deel gelezen). Fascinerend om te lezen hoe een gezin "verwilderd" van elkaar in die tijd.
En eeuwig zonde dat Josefien De Vraag destijds niet gewoon gesteld heeft aan mevrouw Polak. Had haar zoveel mentaal leed kunnen besparen!
This entire review has been hidden because of spoilers.
Profile Image for Merel S..
12 reviews
July 29, 2025
Persoonlijk vond ik dit een heel goed boek. Ik vind alleen een van de grote minpunten dat het wordt gepromoot als oorlogsboek terwijl maar een klein deel zich afspeelt in de oorlog. Wat er gebeurt vormde wel de verhaallijn maar het grootste deel van het boek gaat over de tijd erna. Toch vond ik het een heel erg goed verhaal en vooral een onverwacht einde
Profile Image for Martina.
421 reviews10 followers
November 16, 2016
Mooi boek over de oorlog! Op een gegeven moment heb ik mezelf wel even moeten dwingen door te lezen; ik had het gehad met de familie Langeveldt en was bang dat het een beetje een saai verhaal ging worden. Maar....wat ben ik blij dat ik doorgezet! Prachtig!!
Displaying 1 - 30 of 56 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.