Jump to ratings and reviews
Rate this book

Rose

Rate this book
Rose is de dochter van een joodse moeder en een Duitse vader. In 1929 verliest zij haar hart aan Gerard, een Nederlandse dominee, en samen vestigen zij zich in Klaaswaal, een dorpje onder de rook van Rotterdam In de jaren dertig waaiert Roses joodse familie uit over de wereld, op de vlucht voor Hitlers antisemitische bewind. Op 10 mei 1940 valt het Duitse leger Nederland binnen en op 14 mei ziet Rose de bommen op Rotterdam vallen. Haar man sluit zich aan bij het verzet en wordt opgepakt. Door spelingen van het lot komen leden van Roses familie in de oorlog aan verschillende kanten van het front terecht.

621 pages, Dwarsligger

First published April 20, 2015

5 people are currently reading
127 people want to read

About the author

Rosita Steenbeek

39 books26 followers


Rosita Steenbeek doorliep het Johan van Oldenbarneveltgymnasium te Amersfoort. Vervolgens studeerde ze enige tijd Klassieke talen in Utrecht en deed haar propedeuse theologie. Aanvankelijk wilde ze een familietraditie voortzetten en dominee worden. Ze zwaaide om naar Neerlandistiek en studeerde af in de Moderne Letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Tijdens haar studie acteerde ze regelmatig op het toneel en in de film.

Na haar doctoraal vertrok ze naar Rome om haar geluk in de film te beproeven. En ook om in te halen dat ze niet mee mocht op Romereis vanwege een hersenbloeding.

Ze speelde in film- en televisieproducties, schreef artikelen voor o.a. Vrij Nederland en vertaalde boeken uit het Italiaans van Alberto Moravia en Susanna Tamaro.

In 1994 debuteerde ze met De laatste vrouw. Een boek dat Rome en Sicilië als decor heeft en in verschillende talen werd vertaald. Vanaf dat moment wijdt ze zich volledig aan het schrijven. Er volgden vele romans en ook meerdere boeken over Rome, de stad waar ze het grootste deel van het jaar woont.

Ratings & Reviews

What do you think?
Rate this book

Friends & Following

Create a free account to discover what your friends think of this book!

Community Reviews

5 stars
84 (26%)
4 stars
147 (47%)
3 stars
73 (23%)
2 stars
5 (1%)
1 star
3 (<1%)
Displaying 1 - 30 of 57 reviews
Profile Image for Matthieu Wegh.
883 reviews35 followers
November 23, 2025
? Leeskring Zoetermeer 24/11/25
#WO 2; biografie
🤔Ik had geen hoge verwachtingen van...alweer een oorlogsboek over WO 2, maar de schrijfstijl sprak mij meer aan dan verwacht en het verhaal liet me niet los. Ik verheug me op de leeskring van morgenvroeg en ben natuurlijk nieuwsgierig of de anderen dit ook zo' n mooi boek vonden als ik.
MW23/11/25
Profile Image for Hannie.
1,404 reviews25 followers
March 1, 2018
Een meeslepend verhaal van een Duitse Joodse vrouw tijdens de Tweede Wereldoorlog. Voor de oorlog wordt ze verliefd op een Nederlandse man, met wie ze uiteindelijk trouwt. Ze denkt veilig te zijn in Nederland, maar dan breekt ook daar de oorlog uit. Het is een waargebeurd verhaal. Ondanks dat de schrijfster nooit met haar oma heeft gesproken over deze periode, heeft ze het leven van haar oma wel goed verwoord. Want het is net of Rose het verhaal zelf verteld. Ik vind het een interessant verhaal. Het is anders dan andere oorlogsverhalen doordat de oorlog wordt meegemaakt door een Duitse in Nederland. Haar eigen volk is ineens de vijand. Dat is voor haar soms best lastig. Wat ik verder interessant vind is dat het gaat over het gewone leven tijdens de oorlog. In zoverre je over gewoon kunt spreken in zo’n situatie. Veel oorlogsboeken gaan over concentratiekampen e.d. Dit boek niet. Al krijgt ze er indirect wel mee te maken. Zeker een aanrader.
Profile Image for honingbol.
79 reviews1 follower
March 27, 2018
Ok, ik moet toegeven dat ik fan ben van Rosita Steenbeek. Maar dit boek bewijst weer wat een geweldige schrijfster zij is! Je wordt meegezogen in het verhaal, leeft mee met Rose en ik durfde op een gegeven moment eigenlijk niet verder te lezen. Bang voor wat zou kunnen gaan gebeuren.
Steenbeek heeft een hele fijn schrijfstijl, het verhaal verslapt nergens en je blijft geboeid doorlezen. Een boek waarom ik moest lachen én ik met tranen in mijn ogen doorlas.
Wat mij betreft een echte aanrader!
Profile Image for Claire .
427 reviews66 followers
April 8, 2019
The author describes the life of her German Jewish grandmother who married between 2 wars with a minister from the Netherlands. She and her immediate family could be saved during WWII though not everyone did survive it. The book is not bad, but just one in a row of many and sometimes rather tedious. There is little or no pace in the book. The interesting part was that the novel showed how families ended up all over the world, far from eachother.
Profile Image for Ingrid.
1,553 reviews128 followers
October 9, 2015
Ontroerend en mooi geschreven.
Profile Image for Marijke.
224 reviews6 followers
October 2, 2017
Nadat oma Rose is overleden besluit haar kleindochter Rosita zich te verdiepen in het leven van haar oma.,
haar vader heeft haar er toe aangespoord
ze heeft wel spijt dat ze niet met oma gepraat heeft over haar verleden dat ze die kans heeft laten liggen toen haar oma nog leefde
Ze schrijf ; zonder hen heb ik de zoektocht ondernomen Wat ze me hadden kunnen vertellen heb ik via andere wegen moeten opsporen en bij elkaar gesprokkeld

Het verhaal begint in 1920 een gelukkig gezin in Duitsland..
een joodse moeder en een niet joodse vader en twee kinderen Rose en Hans'
elk jaar gaan ze met zn allen naar het strand van Wangeroog ze logeren dan in het hotel Rosa van haar tante Roschen de oudste zus van haar moeder..
met ooms en tantes neven en nichten genieten ze van elkaars gezelschap..er word gelachen gegeten gedanst kortom genieten met en van elkaar.

1921; Het gaat slecht in Duitsland werkeloosheid rellen de mensen zijn onrustig de vader van Rose woont in Hamburg hij heeft daar werk en komt steeds minder vaak thuis en als hij thuis is zijn er spanningen.
het gezin word weer herenigt maar het geluk van Rose word ernstig verstoord als blijkt dat vader een andere vrouw heeft en hun gezin verlaat
Haar moeder Rose en Hans verhuizen naar Bremen
Rose zal er nooit overheen komen dat vader hun gezin verliet..


In 1929 ontmoet Rose de man van haar leven een Nederlander Gerhard Hugenholtz
uiteindelijk trouwen ze en gaan in Nederland wonen..
dan zijn de spanningen al voelbaar Hitlers naam valt al en in Duitsland begint de haat tegen de joden.

het gezin krijgt drie kinderen en zijn dol gelukkig.
maar donkere wolken verschijnen de joodse familie van Rose heeft het zwaar in Duitsland er zijn al neven en nichten die emigreren en smeken hun ouders ooms en tante om dat ook te doen
maar die geloven niet dat het zo erg zal gaan worden die hebben nog vertrouwen in hun buren vrienden en kennissen wat ze zwaar zal komen te staan.
je voelt de spanning in het boek, steeds meer word er beschreven hoe langzaam de joden worden verbannen uitgescholden hun huis en spullen worden afgepakt
Dat ze eigenlijk nergens meer heen kunnen uiteindelijk is de kans om te emigreren te laat en moeten ze zich verstoppen voor de nazi.
Het verhaal is indrukwekkend de spanning is voelbaar een doodgewoon gezin in oorlogstijd..
Aan het einde van de oorlog komen ze erachter wat er nog over is van de familie van Rose de gelukkige joodse familie van voor de oorlog wat er gebeurd is met ooms en tantes neven en nichten.

Ook worden er stukjes beschreven over het verzet de dappere mensen die hun leven wagen zoals de man van Rose...

knap beschreven ene kant de ellende en verdriet van de oorlog maar bovenal de mooie beschrijving de liefde in het gezin voor elkaar zelfs dat is voelbaar..
Profile Image for Marjet.
Author 31 books13 followers
May 20, 2015
Rose is het indringende portret van een familie in oorlogstijd. Rosita Steenbeeks Joodse, Duitse grootmoeder, trouwde ruim voor de oorlog met een hervormde, Nederlandse dominee. Dat Rose daarmee haar eigen noodlot afwendt, beseft ze pas veel later als doordringt wat er met haar hele Joodse familie is gebeurd.
Dit is een urgent oorlogsverhaal waarin, behalve de waanzin van de oorlog gezien door de ogen van een domineesgezin, ook de grote liefde tussen twee krachtige persoonlijkheden beschreven wordt.
Rosita Steenbeek schrijft indringend maar weet een zekere afstand te houden, waardoor het nooit sentimenteel of wee is. Het verhaal ontroert en verbijstert en ik kon het niet meer wegleggen.
Profile Image for Sophie Fransen.
195 reviews1 follower
July 25, 2017
Geschiedenis komt pas tot leven als je het verhaal van de gewone mensen hoort. En dit is zo'n verhaal. Gebaseerd op het leven van de oma van de schrijfster. Je krijgt een mooie inkijk in het dagelijks leven voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.
26 reviews
April 13, 2019
Een mooi, waar gebeurd, persoonlijk verhaal over de oma van Rosita Steenbeek die in de jaren '30 vanuit Duitsland naar Nederland komt door haar huwelijk met een Nederlandse dominee.
Behalve een liefdesverhaal geeft het ook een beeld van een Joodse vrouw, die bovenal Duits is.
Ondanks de ellende van de 2e wereldoorlog is de schrijfstijl niet zwaar. Het alledaagse leven in die tijd wordt op een prettige manier beschreven, zonder oppervlakkig te worden.
Aanrader!
Profile Image for Lalagè.
1,146 reviews79 followers
May 5, 2019
Rosita Steenbeek beschrijft op een indringende manier hoe de familie de oorlog doormaakt. Ze blijven rustig en optimistisch en als domineesechtpaar zijn ze een grote steun voor velen. Voor wie al veel over de oorlog heeft gelezen, voegt dit boek misschien niet zo veel toe, maar ik vond het indrukwekkend.

https://lalageleest.nl/2019/05/05/ros...
Profile Image for Dymphy.
283 reviews5 followers
August 23, 2017
Ik heb dit boek gelezen als onderdeel van de vakantiebieb. Het boek gaat over een jonge vrouw, die verliefd word, naar Nederland verhuisd en daar de Tweede Wereldoorlog meemaakt.

Ik had wat moeite met de schrijfstijl. Aan de ene kant word het verhaal verteld door de ogen van Rose, aan de andere kant neigt het naar een alwetende verteller. Het verhaal komt vrij langzaam op gang en ik had echt moeite om erin te komen.

Uiteindelijk ben ik in het verhaal gekomen en las ik het toen in een ruk uit. Het is een bijzonder verhaal dat een inkijkje geeft hoe het Nederland van de Tweede Oorlog eruit zag.
Profile Image for Nelleke.
8 reviews1 follower
May 18, 2015
Indringend portret van een joodse familie in de Tweede Wereldoorlog. Het verhaal speelt zich aanvankelijk in Duitsland af, het begint in 1920 op het Duitse Waddeneiland Wangerooge waar de familie in een villa vaak gezamenlijk vakantie vierde. Drie broers uit één gezin trouwden met drie zusters. De hoofdpersoon Rose, de grootmoeder van de schrijfster, was bruidsmeisje. Het verhaal van het leven van Rose en (indirect) van haar familie wordt verteld, de ontwikkelingen in het Duitsland van na de Eerste Wereldoorlog met sociale en economische onrust worden goed beschreven. Door het geven van dit tijdsbeeld wordt de voedingsbodem voor de opkomst van het nationaal-socialisme verhelderd. We zien het leven in het vooroorlogse Duisland in de steden Keulen, Hamburg en Bremen door de ogen van Rose. Het verhaal verplaatst zich na het huwelijk van Rose met de Nederlandse predikant Gerhard Hugenholtz naar Klaaswaal, een dorpje onder de rook van Rotterdam. Het relatief rustige leven in de pastorie wordt verstoord na de Duitse inval in 1940. De schrijfster geeft een goed beeld van het dagelijks leven in het predikanten gezin tijdens de bezetting, ook de activiteiten van het plaatselijke en regionale verzet komen aan de orde. Door een speling van het lot moet de broer van Rose aan de Duitse kant vechten. Het boek volgt ook de levens van de overgrootmoeder van de schrijfster, Gretchen, die bij het gezin van haar dochter is huis woonde en indirect ook van vele andere familieleden van wie sommigen in Duitsland bleven of gevlucht zijn naar Nederland, Palestina, Amerika en Brazilië. De roman stopt niet bij de bevrijding, er wordt uitgebreid ingegaan op hoe het verschillende leden van de joodse familie van Gretchen en Rose is vergaan. Door de vele kleine details is het een boeiende roman, je kunt je goed inleven in de moeilijke levensomstandigheden van mensen in oorlogstijd. Zoals met veel oorlogsromans blijf je verbijsterd achter met de vraag hoe het bestaat dat mensen elkaar zulke vreselijke en wrede dingen aandoen. Zeventig jaar na de oorlog is deze vraag helaas nog steeds actueel.
Het boek is geïllustreerd met familiefoto's.
Op internet zijn nog meer foto's te vinden van veel leden van de familie van Rose Lehmkuhl-Hugenholtz. http://www.hugenholtz.net/rose/
Profile Image for Stef Smulders.
Author 80 books119 followers
March 14, 2016
Mooi geschreven en uiteindelijk ook ontroerende literaire biografie van de grootmoeder van de schrijfster, waarin de gebeurtenissen van de eerste helft van de vorige eeuw tot leven komen. Alle gebeurtenissen, zowel dagelijkse banale als de grote, verschrikkelijke historische worden op eenzelfde toon verteld, wat maakt dat het verhaal voortkabbelt. Meer spanning was het boek ten goede gekomen.
Profile Image for Petra.
699 reviews11 followers
November 28, 2017
Rose is de oma van Rosita Steenbeek en die blijkt een ontzettend interessant leven te hebben geleid. Jammer genoeg komt de schrijfster Rosita daar niet op tijd achter om haar eigen oma nog te kunnen bevragen. Desondanks weet Rosita een mooi boek te schrijven over haar eigen oma. Maar eigenlijk schrijft ze niet alleen over haar oma, maar door een vrije interpretatie hier en daar schrijft ze over de vrouw die Rose had kunnen zijn (of misschien ook wel is geweest).

Rose, een Duitse Jodin, ontmoet op een van de meest romantische manieren een Nederlandse predikant en ze vestigen zich in Nederland. Net voordat de tweede wereldoorlog uitbreekt waaiert haar familie uit over de wereld en zij zorgt dat haar gezin weet te overleven in Nederland. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Als lezer dacht ik soms dat ze het makkelijk heeft gehad, of wellicht geluk heeft gehad. Maar zo stellig kun je dat niet zeggen, er zit veel meer nuance in het gehele verhaal. Daarmee laat dit boek een van de vele, maar wel een echt verhaal/gezicht zien van de tweede wereldoorlog. Want eigenlijk is het ook heel moeilijk om als Duitse je vaderland te verliezen, als Jodin je familie en vrienden te verliezen en Nederland zal geen enkele Duitser fatsoenlijk hebben verwelkomd in die tijd...

Het boek komt vrij langzaam op gang, omdat 'Rose' pas wat later in het verhaal zelf aan het woord komt. Als lezer houd je wat afstand, omdat de verstelster je niet meteen toelaat. Daarna ben je betrokken bij het leven van Rose en geeft dit een indringend portret van een familie in oorlogstijd.
Profile Image for Andrew Spink.
375 reviews
April 27, 2020
A gripping story, but not very well told. Actually it is a horrific story all about the atrocities of the second world war and the murder of the Jews by the Nazis. A story that it is necessary to tell, but that doesn't make it fun to read. The history is told in a balanced way with the bombing of Dresden rightly presented as a war crime and emphasis on the fact that there many Germans caught up in the events and without any choose in actions like being conscripted to the army. But the big problem I had is that it is mostly about Rose, and that it is such a hagiography. According to this book, she hadn't done hardly a single thing wrong in the whole of her life. Not only is that not very credible, it makes her rather too much of a one dimensional character. The reader gets the.impression that because it is the author's relative, she is too close and had taken too many of the stories told by the relatives too literally. The book describes itself as a bibliography and with the photos and so on, it is presented as that. But the form of the writing is more like a novel, with the narrator telling us what is going on inside Rose's head all the time. I found that an uncomfortable mix.
Profile Image for  Janny Lokerse.
58 reviews3 followers
May 27, 2017
Prachtig. Met veel liefde en compassie beschrijft Rosita Steenbeek het levensverhaal van haar oma Rose. Rose groeit op in een grote Joods Duitse familie en geniet van het leven in de grote steden en van de vakanties met de hele familie op het Duitse waddeneiland Wangerooge. Op dat eiland runnen de oudste zus van haar moeder, man en 6 zonen een hotel Villa Rosa. De familie van Rose waaieren tijdens en na de Eerste Wereldoorlog uit over heel Duitsland. Rose heeft een turbulent leven, haar ouders gaan scheiden, ze verhuist van Keulen naar Hamburg, ze heeft familie in Bremen en Demenhorst. In Heidelberg ontmoet ze haar man, een Nederlandse dominee, de liefde van haar leven. Ze woont met hem onder de rook van Rotterdam als de Tweede Wereldoorlog uitbreekt en maakt van dichtbij het bombardement mee. Tijdens de oorlog leeft ze in constante zorg km haar gezin, haar man en de familie van haar man zitten bij de ondergrondse, een.klein deel van haar moeder's familie heeft op de valreep kunnen vluchten naar New York, Israël, Sao Paola, maar een groot deel is vermoord in de kampen of omgekomen bij bombardementen. Ondanks alles blijft haar oma Rose haar kalme, humoristische zelf.
Profile Image for Justine.
26 reviews
August 1, 2017
Een mooi, indringend en vlot geschreven boek dat als roman gepresenteerd wordt, maar eigenlijk het verhaal van de oma van de schrijfster is. Tijdens het lezen vond ik dat soms een moeilijke balans. Het verhaal is op bepaalde moment origineel in dat het bepaalde nieuwe facetten toevoegd aan verhalen over de Tweede Wereldoorlog die vaker verteld zijn. Tegelijkertijd vond ik sommige dialogen tussen hoofdpersonen problematisch juist omdat ik wist, of liever vermoedde, dat ze verzonnen waren. Ik heb me tijdens het lezen vaak afgevraagd of ik niet te veel afgeleid werd door vragen in hoeverre dialogen en gebeurtenissen klopten of niet. Het maakte in ieder geval wel dat ik met extra interesse het laatste hoofdstuk en de verantwoording las.
Profile Image for Angela.
244 reviews
September 27, 2017
Interessante waargebeurde familiegeschiedenis van de oma van de schrijfster: een joodse vrouw uit Duitsland die met een Nederlandse dominee trouwt in de roerige tijd tussen de twee wereldoorlogen.

Onderwerp en ook wat er gebeurt met de familie die allemaal een andere reactie hebben op het naderende gevaar vind ik erg interessant. En ook de inkijk in het leven in de oorlog is aansprekend. Maar de schrijfstijl vond ik niet prettig. Soms een algemeen verhaal, dan weer hele stukken dialoog, sprongen die het voor mij wat lastig volgen maakte.
Zeker de moeite waard voor wie in dit tijdsbestek is geïnteresseerd.
Profile Image for Laurette.
126 reviews3 followers
June 5, 2018
Een sterrenrating doet geen recht aan een geschreven levensverhaal. Het levensverhaal zelf is intens ontroerend, heel mooi en ook heel verdrietig. Tegenover veel liefde in de persoonlijke sfeer staat veel dreiging en staan veel wrede ervaringen. Het portret is, tot slot, enorm respectvol. Dat het, behalve een boek als eindresultaat, ook een hele bijzondere reis met allerlei verbindende ontmoetingen is geweest om daartoe te komen is overduidelijk. Dit boek heb ik geluisterd via Storytel en is ingesproken door de auteur zelf.
Profile Image for Karin.
49 reviews2 followers
May 19, 2021
‘Wel heb ik gemerkt dat het moeilijker is iemand aan het leven te verliezen dan aan de dood.’

‘Maar een vervalsing blijkt moeilijk want de Nederlandse directeur van het Bevolkingsregister heeft op verzoek van de bezetter een identiteitsbewijs ontworpen en dat heeft hij zo goed gedaan dat het vrijwel niet blijkt te vervalsen.’

‘Nog meer bewondering heb ik voor haar dat ze in deze stormen overeind bleef, haar taken volbracht en dat ze ook later nooit iemand wilde belasten met haar zorgen of verdriet.’
Profile Image for Naomi.
208 reviews3 followers
January 2, 2019
Het verhaal was intrigerend. Maar dat komt ook omdat ik het interessant vind om over de tweede wereldoorlog te lezen. Als je op zoek bent naar een verhalende roman, is dit niet het juiste boek voor je.
Helaas deed het boek verder niet veel met me. Ik vond het te feitelijk (documentaire achtig?) beschreven. Ik voelde amper mee met de hoofdpersonen. En ik voel me eigenlijk schuldig dat ik dat zo zeg omdat het geschreven is door de kleindochter van de hoofdpersoon.
Profile Image for Lisa.
40 reviews
July 31, 2023
Absoluut niet mijn boek. Dat ligt niet aan het verhaal. Onwijs mooi dat er zo'n familieverhaal geschreven kan worden. Heel kwetsbaar🤍

Maar...Absoluut niet mijn boek en dan zijn ruim 350 blz erg veel. Niets voor mij, maar ik heb het boek weggelegd en ik heb het niet afgemaakt. Ik lees op dit moment liever boeken die ik niet weg kan leggen en waarbij ik écht helemaal in het verhaal zit.

Wie weet geef ik dit boek over een tijd nog een tweede kans.
165 reviews1 follower
August 8, 2017
Ontroerende familiegeschiedenis opgebouwd rondom Rose, de hoofdpersoon en oma van de schrijfster. Doordat het verhaal op een documentaire-achtige manier verteld wordt, raakt het verhaal niet echt. Het blijft op afstand en dat is jammer want het is een geschiedenis die beleefd moet worden. Misschien heeft de schrijfster de waarheid geen enkel geweld willen aandoen.
Profile Image for Saskia (Smitie).
681 reviews3 followers
May 25, 2023
Rosita weet het verhaal van haar grootmoeder mooi te omschrijven. Het is geen roman, maar ook geen opsomming van feiten. Rose is een sterke vrouw die ondanks alle tegenslagen en spelingen van het lot de genocide van de joden in WWII overleefd. Het is een diepzwarte bladzijde uit de Europese geschiedenis.
220 reviews
March 24, 2024
Ik heb dit boek geluisterd. Mooi geschreven en realistisch. Mooie documentaire voor Rose haar nakomelingen. Daarna op internet Villa Rosa in Wangeroog opgezocht en kwam ook veel foto’s tegen van de familie. Daarna kwam het boek nog meer binnen. Onschuldige mensen die in oorlogstijd zo verstik hebben moeten leven.
Profile Image for Mart-Jaap Van leeuwen.
120 reviews1 follower
August 8, 2017
Een goed geschreven boek over de Tweede Wereldoorlog. Soms lijkt of alles al wel gezegd is en uitgekauwd, maar deze roman brengt toch weer nieuwe elementen. De schrijfster vertelt het verhaal van haar oma, die zelf als Duitse jodin in de jaren dertig trouwde met een Hollandse dominee.
Profile Image for Jessica.
193 reviews2 followers
August 28, 2017
Prachtig verhaal! Ik heb naar het audioboek geluisterd en dit verhaal kwam wel echt binnen. Ik ben gevaccineerd door persoonlijke verhalen en geschiedenissen en doordat ik bij dit boek naar het audioboek heb geluisterd wordt je nog meer het verhaal ingezogen. Prachtig geschreven en verteld dus!
Profile Image for Nelleke.
89 reviews
October 2, 2017
Indrukwekkend om te lezen war een oorlog betekent in het 'normale' leven van mensen. Het komt zo waanzinnig dichtbij. De schrijfstijl is niet altijd even literair, maar het geeft een bijzonder beeld.
Profile Image for UtBitsy.
296 reviews
December 22, 2022
Het moet een immens werk zijn geweest om al deze gegevens weer boven water te halen.
Ik denk dat dit boek een redelijk goed beeld geeft over hoe de mensen geleden hebben. Bovendien hoor je over de kampen slechts geruchten, ik stel me zo voor dat dit ook werkelijk zo was.
Displaying 1 - 30 of 57 reviews

Can't find what you're looking for?

Get help and learn more about the design.