Gerçekleşmemiş öykülerin acısını düşünürüm durmadan. Etkileyici bir giriş cümlesinin peşine düşen bir yazar, kelimelerle hayatı hizalamaya çalışırken kendini bir “Öykü Laboratuvarı”nın tam ortasında bulursa ne olur? Öykülerin yazar beyanına uygunluğunu, kederini ve acısını ölçen bağımsız bir laboratuvar; öykülerin birbirine ajanlık yaptığı hummalı bir test odası… On Öykülük Ömür, yazarlık anksiyetesinden tutkulu ve gizemli bir aşkın dehlizlerine, askeri araç gürültülerinden bir hamsterın ölüm kalım savaşına uzanan parçalı bir anlatı. Akın Çetin; dördüncü duvarı paramparça eden, sentaksı sabote eden asabi öykülerle okuru hem hüzünlü hem de absürd bir rövanşın içine çekiyor. Ölmeden önce raflarda varlığının ispatını arayan bir yazarın, “Bitti” yazan kâğıt adamlara dönüşen kurmacasına hoş geldiniz. DİKKAT: Laboratuvarda test edilmek üzere gönderilen ve herhangi bir fiyat etiketi barındırmayan bu öykülere ufak yerlerinden kesikler atılmıştır. Ve unutmayın; bu kitabın yazımı esnasında hiçbir öykü zarar görmemiştir... Tabii inanmak isterseniz.
1988'de İstanbul'da doğdu. Önce Makine sonra Radyo ve TV Programcılığı okudu. Futuristika, Altzine ve Trendeki Yabancı'da öyküleri yayımlandı. İlk romanı Keşke Burada Olsaydı 2019'da Dedalus'tan, ikinci romanı On Öykülük Ömür 2026'da Edisyon Kitap'tan çıktı.
Akın Çetin'in "Keşke Burada Olsaydı" dan sonra ikinci kitabına nihayet kavuştuk. Kendisi ilk kitabından beri merakla takip ettiğim yazarlardan. Çünkü gelişimini görmek, buna şahit olabilmek harika bir his. Sanırım sevdiğim yazarlarla aynı dönemde yaşamakta iyi hissettiren bir şeyler var. Onların bu durumdan haberi olmasa da harika.
Yazar bu kitabında çok deneysel, zor ve bir o kadar da yaratıcı bir işe girişmiş. Bir öykü laboratuarı çalışanlarının yaklaşık on öykülük ömrü kalan bir yazarı arama sürecini anlatıyor diyebilirim kısaca. Ama bu gerçekten çok kısa ve eksik bir tanım olur. Daha neler yok ki romanda. Gerçi ben roman dedim ama bir yandan da öykülerden oluşan bir roman mı desek daha doğru olur? Bilemedim. Kitabı anlatmaya çalışmak oldukça boş bir çaba, en iyisi merak edenlerin okuyarak anlaması. Çünkü kitap o kadar çok referansla dolu ki okuyanlar arasında harika bir kitap sohbetinin de konusu olabilecek türden. Daha çok kişi okusa, kitap üzerinden sohbetler etsek bu böyle yayılsa... Keyifli olabilir.
Bence giriştiği zor işi harika kotarmış yazar. Yer yer "eyvah şimdi batıracak" dediğim yerlerde bile bir okur olarak ağzımın payını vermeyi başardı. Sağolsun. Sağolsun ki daha çok yazsın bence.
Akın Çetin'in metne dair, yazmaya dair, yazarlığa ve yaşama dair yazdığı çok ilginç bir metin. Uzun süredir beklediğim bir kitaptı. Keşke daha fazla yazsa.
bu kitabın okuru için ilan verilseydi şöyle olurdu:
okur aranıyor
on öykülük ömrü kalmış bir adamı arayıp bulacak okur aranıyor. türkiye'nin sayısı iki elin parmağını geçmeyen nitelikli üstkurmaca yazarlarından biriyle, kurmaca ve gerçeklik arasındaki sınırların sürekli yeniden tanımlandığı çevik bir anlatı ekosisteminde değer yaratacak takım arkadaşımızı arıyoruz
aranan nitelikler
- okuyup yazmaya meraklı olmak (okuyup yazmaya meraklı olmayan birinin, yalnızca on öykülük ömrü kalmış bir adamı yeterli tutkuyla arayamayacağını düşünüyoruz)
- kurmaca kişilerle gerçek kişiler arasında ayrım gözetmemek (yazarı öfkelendiriyor)
- askerlikle ilişiğinin bulunmaması (bkz: keşke burada olsaydı)
- bulunmayan insanları arama alanında en az üç yıl tecrübe (tercih sebebidir)
görev tanımı
- aranan kişinin yazar, kahraman, okur ya da bunların herhangi bir kombinasyonu olarak ortaya çıkması halinde değişen görev koşullarına çevik biçimde uyum sağlamak
- kurmaca ile gerçeklik arasındaki sınırın ortadan kalkmasını pozisyonun doğal gelişim olanaklarından biri olarak değerlendirmek
- zamanın saat ve dakikalar yerine öykü sayısıyla ölçüldüğü mesai şartlarında çalışabilmek
- yarım kalan öyküleri arafta bekletmeden öykü cenneti'ne kabul eden usül ve esaslara uyum sağlamak, ikonuya ilişkin teolojik ve idari değerlendirmeleri kitabın sonuna kadar erteleyebilmek
- öykülerin konuştuğu, röportaj verdiği, kendilerini tanıttığı ve zaman zaman kendi sonlarından haberdar olduğu durumlarda profesyonel okur- öykü ilişkisini sürdürebilmek
- kurmaca kişilerin kendi kurmaca statülerinin farkına vardığı durumlarda ontolojik değişikliklere hızlı uyum sağlayabilmek
- bir öykünün başka bir öyküyü tanıması, onun hakkında konuşması veya öyküler arasında okuyucunun bilgisi dışında ilişkiler kurulması surumunda ekip içi iletişime saygı göstermek.
- anlatıcının güvenilirliğine ilişkin prosedür ihlalleri, argo şakalar ve kelime oyunlarıyla karşılaşıldığında, insan kaynakları'na başvurmadan önce konuyla ilgili saçmalık test skoru 70'in üzerinde bir rüya görmek (gündüz rüyaları kapsam dışıdır)
yan haklar
metinlerarasılık, ontolojik huzursuzluk, zaman zaman “ben kimi arıyorum?” hissi, öykü cenneti mektuplarına yalan yanlış cevaplar ve yer yer insan kaynaklarının onaylamayacağı kadar pis bir mizah.
başvuru
başvurmak için kitabı okumaya başlamanız yeterlidir.
önemli : arama sırasında adama ait bir öyküyle karşılaştığında lütfen oyalanmayınız. siz okurken adamın dokuz öyküsü kalmış olacak.
numune (kitaptan alıntıdır)
“insanı martin eden öyküler
insanı martin eden öyküler'de bugünkü konuğumuz iğrenç insanlarla uzun görüşmeler. yayınımıza hoş geldiniz.
merhaba. hoş bulduk.
bize biraz kendinizden söz edebilir misiniz?
elbette. acı verici bir öykü olduğumu düşünüyorum. en azından hissettiğim bu. fakat bu durum yaşadıklarım ekseninde edindiği tecrübelere göre kişiden kişiye değişkenlik gösterebilir.
okuyucunun şahsi tecrübeleriyle ne kadar benzerlik taşıdığıyla orantılı olarak değişecektir diye düşünüyorum bu durum.
tam olarak söylemek istediğim buydu işte, teşekkürler.
rica ederim. hazırsanız başlayabiliriz. nasıl başlıyor yazarınız size? bu soruyla birlikte sayfaları size bırakıyorum. dilediğiniz gibi başlayıp devam edebilirsiniz. herhangi bir müdahalem olmayacak. sesi gittikçe kısılarak biten şarkılar gibi sonlanacaksınız. anlatınızı bitirdikten sonra sayfa bir süre daha akmaya devam edecek. dert edilecek bir şey değil, çünkü zaten biliyorsunuz bunu. evet, söz sizde.”
This entire review has been hidden because of spoilers.
Yaşlı bir kadın bir laboratuvardan on öykülük ömrü kalan oğlunu bulmasını isterse ne olur? Arayışa çıkan ajanlar ve arayışını var olma çabasıyla sonlandırmaya çalışan bir yazarın macerasına tanık oluyoruz bu romanda.
Kurmacanın oyuna dayalı yönüne ağırlık veren üstkurmacayı Akın Çetin ustalıkla başarmış. Oyunlarla bezeli çerçeve hikayenin içine olabildiğince okuru çeken ve okurun anlatıcı yazarla -buna asabi öykü de dahil- bütünleşmesini kolaylıkla sağlamıştır.
Siz okuyunca ne düşünürsünüz bilemem ama ben ilerleyen yıllarda değerinin daha da iyi anlaşılacağı düşüncesindeyim bu eserin. Çünkü eser önceki romanın üstüne ekleyerek gitmemiş tamamen bambaşka deneysel bir yolu tutmuş. İlk romanı “Keşke Burada Olsaydı” zaten olgun bir üslup taşıyordu ve dile getirdiği konu itibarıyla çok bilinen ama herkesin kotaramayacağı bir konuydu. Herkes askerlik yapar da herkes anlatamaz.
Bu roman ise çok farklı ve deneysel bir iş. Oyun haline getirdiği anlatıyı çerçeve hikaye formuyla süsleyip okurlara sunuyor. Üslubu yine yer yer ironik, mizah dozu yüksek ve nahif. Çağdaşımız olan yazar anlatıcının var olma sancısını intihar, ayrılık, yalnızlık ve bunlara zıt gibi görünen ama elmanın diğer yarısı olan yaşam, birliktelik ve toplum temalarıyla bezeli olarak ilerletir yazar. Romanın oyunsal dokusunu yaratan bölümler ise öykü laboratuvarı ile başlar. Buna öykü cennetindeki öyküler, insanı martin eden öyküler, etgar ve ajanlar(Etgar Keret’e selam olsun) bölümü gibi mizah dozu yüksek ve absürt unsurlar takip eder.
Postmodern romanın okuru da kurmacanın içine dahil eden tavrına katılmayı reddeden okurlar her zaman geleneksele yatkın olan okurlar olmuyor bazen karakteri içselleştiremeyenler de postmodern okumaları zor bulabiliyor. Romanı okurken bu tavra ve deneyselliğe dikkat etmenizin büyük önem arz edeceği düşüncesindeyim.
Roman boyunca anlatının içinde geçen film, kitap ve yazar çeşitliliğini de metinlerarasılık ve türlerarasılık düzeyinde dikkate alırsanız yazarın romanı oluştururken hangi okumalar ve izlenimlerden beslendiğini de görebilirsiniz. Belki de yazar anlatıcımız beslenmiştir sadece ne dersiniz?
Kurmacanın gerçeğe ne kadar yakın çizgide durduğunu ve oyunun da bir nevi gerçeğe yaslandığını yazar anlatıcının üçüncü kitabım dediği “Ölümlü Öyküler”i yazdığında görebiliriz. Ya da şöyle sorayım; yazacak mı gerçekten?
3 günde hızlıca bitirdiğim bir kitap oldu. Sanki yazarın kafasında uçsuz bucaksız bir beyazlık varmış gibi. Bu beyazlıktan zaman zaman kapılar açılıyor ve ziyaret edilen öyküler var gibi. En çok etkilendiğim söz ‘biz neye öykü diyoruz?’ Oldu. Hâlâ düşünüyorum ‘neye öykü diyorum ben?’
Edebiyatta farklı anlatım biçimlerine, anlatıyı ters yüz eden yaklaşımlara açık ve yakınsanız Akın Çetin 'nin On Öykülük Ömür romanını seveceğinizi düşünüyorum. Yazarlarını kaybeden,arayan öyküler, gerçek ile kurgunun ters yüz olduğu bir anlatının içinde yazmak eylemi ,kendini ifade etmenin zorluğu ve aşkın yaratıcı ve yıkıcı gücü biraz yap boz gibi bir anlatımla farklı bir bakışa kapı aralıyor.Sinematik bir anlatım diline sahip olan romanı okurken ,gözümün önüne Lynch'in Kayıp Otoban ,Wenders'in Paris Texas ve Ömer Kavur'un Gizli Yüz filmleri geldi ,bu filmlere ait sekanslarla özdeşleşebilecek pasajları bulmak keyifliydi.