Zwitserlevens: de nieuwe politieke realiteit in Europa

by Caroline de Gruyter

Waarom stemmen zoveel burgers in Europa, het meest welvarende en vreedzame continent, op extreemrechtse en populistische partijen? Waarom willen ze de grenzen dichtgooien en de euro en de Europese Unie afschaffen? Die vragen zijn actueler dan ooit. Misschien ligt het antwoord in Zwitserland, een van de meest geglobaliseerde, rijkste en veiligste landen in Europa. Daar gebeurt alles eerder dan bij ons. De populisten hebben er een lange traditie. De extreemrechtse svp/udc is er al jaren de grootste partij. Caroline de Gruyter woonde van 2004 tot 2008 in Cransprès- Céligny, een pittoresk dorpje vlak bij Genève. Om van de globalisering te profiteren hadden de autochtonen de ideale migranten aangetrokken: goed opgeleid, welopgevoed en zelden armlastig. Maar velen kregen spijt. Het sociale dorpsweefsel werd aangetast. De immigranten behoorden toch tot een andere wereld. Ze vonden het traditionele Zwitserland fantastisch, maar namen er selectief aan deel. Hoe meer wijngaarden werden omgeploegd voor kantoren en huizen voor global executives en miljonairs, hoe nostalgischer de autochtonen werden. En hoe meer van hen extreemrechts stemden.

192 pages, Paperback

First published May 21, 2015

About the author

Caroline de Gruyter (Zwolle, 11 september 1963) is een Nederlands journaliste, columniste en schrijfster. Zij is correspondent en columnist voor NRC en schrijft vooral over Europese politieke ontwikkelingen. Daarnaast is zij verbonden aan een aantal denktanks op het gebied van internationale betrekkingen. Haar journalistieke werk werd meerdere malen bekroond.

Reviews

[Philippe · Rating 3 out of 5]

De Zwitsers als kanaries in de koolmijn. Een open economie, radicaal op neo-liberale leest geschoeid, die de seismische trillingen vanuit het mondiale financiële systeem net iets eerder oppikt dan de landen uit de EU. En tegelijk een heel provincialistische samenleving die op een fetisjistische manier vasthoudt aan haar tradities. Daarbovenop de normvervagende invloed van het geld dat zich met zichtbaar infrastructureel geweld een weg door de alpiene valleien baant. Uit dat spanningsveld resulteert een politiek landschap dat door conservatisme, xenofobie en cultureel isolationisme wordt getekend. Ook dat kennen we ondertussen in ons eigen landje.

Op zich geen oninteressant boekje, maar ik vond de 'ouwe-jongens-krentenbrood'-toon die gebezigd wordt door de schrijfster toch nogal ambigu. Naar mijn gevoel was er ook nog aan inzichten te winnen door dieper in de Zwitserse psyche, geschiedenis en staatsstructuur te graven. Als analyse van de psychologische en institutionele dynamiek die aanleiding gaf tot de financiële crisis van 2008 vond ik Dit kan niet waar zijn van Joris Luyendijk interessanter.

[Jan · Rating 4 out of 5]

Interessant boek! Iedereen die Joris Luyendijk's "Dit kan niet waar zijn' heeft gelezen, zou ook dit boek moeten lezen. Eerlijk gezegd is na het lezen 'Zwitserlevens' mijn sympathie voor Zwitserland en Zwitsers niet toegenomen. De meeste Zwitsers zijn fel anti-EU en anti-globalisering maar als er 1 land profiteert van de globalisering dan is het Zwitserland wel. Het land waar populisme/extreem-rechts heel sterk is dat maar ook overspoeld wordt door rijke buitenlanders die er zich vestigen vanwege het gunstige belastingklimaat.

[Maarten Hepp · Rating 3 out of 5]

Inhoudelijk heel interessant.
Iets meer editing had het boek wat beter kunnen maken, nu herhaalden bepaalde passages zich enkele keren...

[Eduard · Rating 5 out of 5]

Verwacht geen doorwrocht of dichtgetimmerd werk met een duidelijk conclusie. Het is meer een opsomming aan observaties en interessante en vermakelijke anecdotes. De schrijfsters schrijft op een voor mij hele prettige manier, zeer onderhoudend, voldoende luchtig en legt met gemak concepten uit die toch vaak voor ingewikkeld worden gehouden (met name op financieel en economisch gebied). Alhoewel bijna 10 jaar geleden geschreven met bronmateriaal van nog langer geleden is het boek anno nu nog steeds zeer relevant.

Raad dit boek van harte aan, aan iedereen die zijn of haar blik op Europa wil verruimen.

[Peter Vegel · Rating 2 out of 5]

Dit had net iets meer gemogen. De Gruyter herhaalt zichzelf vaak, en alhoewel anekdotes leerrijk kunnen zijn, was de balans hier toch te veel omgeslaan en miste ik diepgang. Dit voelde een beetje aan alsof dit geschreven was tussen één van de verhuispartijen van de schrijver.

[Dimitri · Rating 5 out of 5]

Geweldig boek. Must read voor mensen geïnteresseerd in politiek en globalisering