Ξεχασμένη φρουρά : Τα κρυφά χαρτιά του συγγραφέα

by Μένης Κουμανταρέας, Μένης Κουμανταρέας

Κείμενα όλων των ειδών που πέφτουν πυκνά σαν χιόνι ή κομφετί, μεταμφιεσμένα σε δοκίμια, βιογραφίες, συνομιλίες ή απλά αφηγήματα.

Ήρωες τους πρόσωπα γνωστά μας και άλλα λιγότερο γνωστά που συνθέτουν μια νωπογραφία της εποχής μας και της σύγχρονης ελληνικής πραγματικότητας.

Μια συγκομιδή των τελευταίων δέκα ετών από το χέρι του Πλανόδιου σαλπιγκτή.

Genres: Nonfiction, Greece

353 pages, Paperback

First published January 1, 2010

About the author

Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1931 και σπάνια την εγκαταλείπει. Δεν ακολούθησε ανώτερες σπουδές. Δοκίμασε να σπουδάσει θέατρο και πέρασε εξίσου άδοξα, από την δημοσιογραφία. Εργάστηκε επί σειρά ετών σε γραφεία, δουλειές άσχετες, που του επέτρεψαν να αφοσιωθεί στο γράψιμο. Στην διάρκεια της δικτατορίας δικάστηκε από τη Χούντα για το βιβλίο του "Το αρμένισμα"· την ίδια περίοδο έγραψε με άλλους 17 συγγραφείς σ' ένα συλλογικό τόμο με τίτλο "18 κείμενα". Το πρώτο του βιβλίο "Τα μηχανάκια" κυκλοφόρησε το 1962. Θέμα του οι καταπιεσμένοι έφηβοι της εποχής· καταπιεσμένοι και περιθωριακοί είναι σχεδόν όλοι οι ήρωες των βιβλίων του με μόνιμο σκηνικό την Αθήνα. Το 1972 πήρε την υποτροφία RAAD για την πόλη του Βερολίνου. Τιμήθηκε με το πρώτο-μεταχουντικό - Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος το 1975 για το βιβλίο του "Βιοτεχνία υαλικών". Από το 1982 ασχολείται αποκλειστικά με το γράψιμο. Διετέλεσε στη δεκαετία του '80 μέλος του Δ.Σ. της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Ταινίες για τη τηλεόραση και τον κινηματογράφο έγιναν τα βιβλία του: "Κυρία Κούλα", "Τα καημένα", και η "Φανέλα με το 9". Παράλληλα με τα δικά του βιβλία έχει μεταφράσει στα ελληνικά αρκετά λογοτεχνικά έργα, κυρίως αμερικανικής πεζογραφίας. Έργα του έχουν μεταφραστεί σε πέντε γλώσσες.

Reviews

[Anthi · Rating 5 out of 5]

Είναι από τα λίγα βιβλία που διάβασα για 2η φορά σε διάστημα ενός χρόνου, γιατί σε καλεί πάντα από τη βιβλιοθήκη σου να το ανοίξεις και να ψάξεις βιβλία, να ξαναδιαβάσεις άλλα, να δεις θεατρικά έργα, ν’ ακούσεις μουσικές.
Δύο πράγματα θαύμασα στον Κουμανταρέα:
Καταρχήν που είναι τόσο ακριβοδίκαιος στις κριτικές του και πάντα ευγενής και γενναιόδωρος. Με πόση αγάπη γράφει για τους συναδέλφους του και για τα « γράμματα», χωρίς να υποπέσει ούτε μια στιγμή στην εμπάθεια; Μεγάλο ταλέντο αυτό.
Δεύτερον, διαβάζοντας το βιβλίο αισθάνθηκα πολύ τυχερή που έγινα κοινωνός τόσων συναντήσεων του συγγραφέα με έναν ολόκληρο κόσμο, που εκ των πραγμάτων εμείς οι νεότεροι δε θα συναντήσουμε ή δε θ’ ασχοληθούμε ποτέ:
Στράτης Μυριβήλης, Μ. Καραγάτσης, Κοσμάς Πολίτης, Γιώργος Ιωάννου, Στρατής Τσίρκας, Κώστας Ταχτσής, Μάνος Χατζιδάκις, Νίκος Γκάτσος, Γιάννης Τσαρούχης, καλεσμένοι και οι φρουροί, ένας κι ένας κι αυτοί, Κλ. Κλώνης, Αντωνάκης Φωκάς, Κατίνα Παξινού, Αλέξης Μινωτής, Μαρίκα Κοτοπούλη, Μελίνα Μερκούρη, Ελένη Χατζηαργύρη, Βέρα Ζαβιτσιάνου, Ελλη Λαμπέτη, Νίκος Πεντζίκης, Δημήτρης Κεχαΐδης, Αλέξης Ασλάνογλου, Ελένη Βλάχου, Αλέξανδρος Αργυρίου, Κωστούλα Μητροπούλου, Νίκη Τυπάλδου, Μαργαρίτα Μπακοπούλου, Λούλα Αναγνωστάκη, Μάγια Λυμπεροπούλου, Ηλίας Χ. Παπαδημητρακόπουλος, ο Γιάννης Βαρβέρης, Γιώργος Χρονάς, Σταύρος Ξαρχάκος, Αλέκος Φασιανός, Νίκος Κυπουργός, Βαγγέλης Ραπτόπουλος, Πέτρος Τατσόπουλος, Κωστής Γκιμοσούλης, Πέτρος Κυρίμης, Νίκος Βουδούρης, Πέτρος Πολυμένης, Γιάννης Κοντός, Θανάσης Θεοδώρου Νιάρχος
Μ’ εντυπωσίασε το κείμενο για τον Βασίλη Αρβανίτη του Μυριβήλη: Ένα κείμενο που στο σχολείο έβρισκα γραφικό και ξεπερασμένο, ο Μένης Κουμανταρέας, με τη βαθιά του γνώση για τη λογοτεχνία, το τοποθετεί σωστά στην εποχή του και εμένα προσωπικά μ’ έκανε να συμπαθήσω τον ήρωα και να θέλω να κρατήσω κάτι από τη ακομπλεξάριστη και ανοιχτή ματιά του Κουμανταρέα στα πράγματα γενικότερα.
«Ο Τρίτος Γύρος » είναι το επίμετρο που έχει γράψει ο Μένης Κουμανταρέας για τη νέα έκδοση στο Τρίτο στεφάνι του Ταχτσή. Μεταφέρω: « Ένα συνεχές μουρμούρισμα διατρέχει όλο το κείμενο … ευχές, κατάρες, αφορισμοί ….. μια λαϊκή όπερα που γράφεται χωρίς τη μουσική ….Ο Ταχτσής διατηρεί παράλληλα ακέραιη τη μέριμνά του για την ελληνική γλώσσα … κάνει λογοτεχνία έχοντας απορρίψει τη φιλολογία"
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και το κείμενο για το βιβλίο « Αποκείμενα» του Ηλία Χ. Παπαδημητρακόπουλου. Ίσως δε θ’ αναζητήσουμε ή δε θα βρούμε ποτέ τους συγγραφείς που παρουσιάζονται εδώ, μιας και οι περισσότεροι έχουν γράψει σε μία γλώσσα που κανείς δεν ενδιαφέρεται πια να διαβάσει. Εκείνο όμως που για μένα έχει τη μεγαλύτερη αξία και εδώ, είναι η έξοχα ανθρωποκεντρική ματιά του Κουμανταρέα.
Κορυφαίο το κείμενο «Ένας θεός μου» για τον Καβάφη.

[Constantina · Rating 4 out of 5]

Θεωρώ ότι αυτό το βιβλίο αξίζει να διαβαστεί από όσους ενδιαφέρονται να μάθουν για τις πολιτικές και καλλιτεχνικές συνθήκες στην Ελλάδα τα χρόνια της ζωής του Μένη Κουμανταρέα. Πολύ ενδιαφέρον και διαφωτιστικό.

[Papaklaus · Rating 3 out of 5]

Κείμενα του Μένη. Πολλά κείμενα του Μένη. Κάποια μεγαλύτερα κάποια μικρότερα, κάποια περνούν αδιάφορα κάποια ταυτίζεσαι με τα πρόσωπα του δράματος. Όλα όμως έχουν τη γνώριμη γραφή του συγγραφέα που περιπλανιεται ακόμα στους δρόμους της πρωτεύουσας...